Από το 2005 το Παγκόσμιο Πρωτάθλημα Rally-Raid της FIM και μαζί του και το Dakar Rally, έχουν εξοβελίσει τις μεγάλες πολυκύλινδρες adventure μοτοσυκλέτες, ενώ από το 2011 δέχεται μόνο κατασκευές βασισμένες στα καθαρόαιμα μονοκύλινδρα 450 που χρησιμοποιούνται και στις άλλες off-road αγωνιστικές κατηγορίες, όπως motocross και enduro.

Στην έκθεση EICMA την προηγούμενη εβδομάδα στο Μιλάνο, ο διευθυντής του Dakar Rally, David Castera, ανακοίνωσε πως από το 2028 το διάσημο ράλι θα ενσωματώσει μια νέα κατηγορία δικύλινδρων 450 με μοτοσυκλέτες βασισμένες σε μοντέλα παραγωγής με στοκ πλαίσια και ηλεκτρονικά, ενώ αναρτήσεις, τροχοί και φρένα μπορούν να αλλάξουν. Αποκάλυψε μάλιστα πως οι πρώτες τέτοιες μοτοσυκλέτες θα τρέξουν στο Rallye du Maroc δοκιμαστικά το 2027.

Ο Γάλλος δεν μπήκε σε τεχνικές λεπτομέρειες, όπως τα όρια κυβισμού της κατηγορίας, τις επιτρεπόμενες μετατροπές, ούτε καν το όνομα της νέας κατηγορίας δεν έχει γίνει ακόμη γνωστό, καθώς πρόκειται για ένα σχέδιο που τελεί ακόμη υπό εξέλιξη.

Η αλλαγή σε καθαρόαιμα 450 είχε γίνει με πρόσχημα την ασφάλεια των αναβατών, καθώς οι μεγάλες adventure ήταν ικανές για πολύ μεγάλες ταχύτητες και το επίσης μεγάλο τους βάρος δημιουργούσε τις ιδανικές συνθήκες για τρομακτικά ατυχήματα, με κάποια συμβάντα να κοστίζουν και ζωές αναβατών. Βέβαια τα θανατηφόρα συμβάντα δεν σταμάτησαν, καθώς από τους 24 αναβάτες δικύκλων που έχουν σκοτωθεί αγωνιζόμενοι στο Dakar από την αρχή του, οι 14 χάθηκαν από το 2005 και μετά - μεταξύ τους σπουδαίοι πρωταθλητές όπως ο Fabrizio Meoni με KTM 660R το 2005 ή, πιο πρόσφατα, ο Paulo Gonçalves με Hero 450 το 2020.

Παράλληλα, η μετατόπιση στα αγωνιστικά 450 απομάκρυνε το Dakar και συνολικά το παγκόσμιο πρωτάθλημα Rally από την αγορά, καθώς τα τρέχοντα μονοκύλινδρα είναι εξειδικευμένες αγωνιστικές κατασκευές, σε αντίθεση με τα δικύλινδρα adventure που στο διάστημα αυτό έχουν αναδειχθεί στην πρωταγωνιστική κατηγορία των παγκόσμιων πωλήσεων – και φυσικά το παρελθόν τους στο Dakar συνέβαλλε δραματικά στη δημοτικότητα που σήμερα εισπράττουν.

Οι διοργανωτές του παγκοσμίου Rally το πλήρωσαν αυτό με την αποχώρηση της Yamaha το 2022, η οποία είχε μια ακριβέστατη και περιγραφικότατη αιτιολόγηση για την απόφασή της: εμείς θέλουμε να προωθήσουμε Ténéré 700, όχι καθαρόαιμα που έχουν τον φυσικό τους χώρο στα EnduroGP και MXGP.

Στο μεταξύ οι εξελίξεις δικαιώνουν περισσότερο τη Yamaha και λιγότερο τη FIM, καθώς αγώνες εκτός του επίσημου ημερολογίου της FIM, όπως το Africa Eco Race, γιγαντώθηκαν σε δημοτικότητα ακριβώς επειδή κράτησαν ανοικτές τις κατηγορίες των μεσαίων και μεγάλων adventure, μαζεύοντας έναν σκασμό ερασιτέχνες αναβάτες, αλλά και τις εταιρείες που βρήκαν εκεί γόνιμο πεδίο για να προωθήσουν τις Aprilia Tuareg 660 και Yamaha Ténéré 700. Οι κατασκευαστές αυτοί, μαζί και η Ducati με το DesertX, έχουν φτάσει στο σημείο να κατεβάζουν αυτές τις μοτοσυκλέτες μέχρι και σε αγώνες Hard Enduro, όπως οι Romaniacs και Erzbergrodeo που έχουν ξεκόψει οικειοθελώς με το σχετικό παγκόσμιο πρωτάθλημα της FIM και μπορούν να δέχονται ό,τι μοτοσυκλέτα κάνουν κέφι.

Το ίδιο παρατηρούμε και σε αγώνες μικρότερους βεληνεκούς, όπως τα ελληνικά ράλι όπου πλέον οι ερασιτέχνες με κάθε λογής με μικρές ή μεγάλες adventure κοντεύουν να ξεπεράσουν σε αριθμό τους αναβάτες που έρχονται για να προπονηθούν ενόψει Dakar με τα μονοκύλινδρα 450 τους.

Αυτή η επιτυχία είναι άμεσο αποτέλεσμα της στενής συνάφειας με την πραγματικότητα της αγοράς και φυσικά δεν περνά απαρατήρητη ούτε από την ASO, τη διοργανώτρια του Dakar, ούτε από την ανώτερη αρχή FIM.

Είναι μάλλον κατανοητό το ότι δεν θα μπορούσαν τώρα να δικαιολογήσουν μια τόσο μεγάλη αναδίπλωση ξανανοίγοντας το Dakar σε μεγάλες μοτοσυκλέτες – οι οποίες στο μεταξύ έχουν απογειωθεί από τα 100 άλογα του τότε στα 150+ του σήμερα – αλλά μπορούν κάλλιστα να επιδιώξουν να βάλουν στο παιχνίδι μια από τις δημοφιλέστερες κατηγορίες της αγοράς: τα μεσαία δικύλινδρα.

Είναι προφανές πως η νέα αυτή κατηγορία δεν αποσκοπεί τόσο να προσελκύσει εργοστασιακές ομαδάρες και μεγάλα ονόματα, μα περισσότερο απευθύνεται στον χομπίστα που βλέπει το Dakar στα όνειρά του. Όπως κάποιες ανάλογης λογικής κατηγορίες, λ.χ. η Original by Motul, έχουν αποδειχθεί πολύ πετυχημένες στους ιδιώτες με περιορισμένες οικονομικές δυνατότητες, το ίδιο ακριβώς μπορεί να ισχύσει και για τα δικύλινδρα 450.

Αναμένοντας πλέον τις επίσημες τεχνικές προδιαγραφές της νέας κατηγορίας, ήδη ξέρουμε τις πρώτες υποψήφιες: BMW F450GS, CFMOTO 450MT και QJMOTOR SRT450RX, αλλά και μερικές άλλες προτάσεις που χτίζονται πάνω στον δικύλινδρο της CFMOTO όπως οι FB Mondial MUD 450 και Moto Morini Alltrhike, δείχνουν έτοιμες να στηθούν στην εκκίνηση του Dakar του 2028, ενώ, αν το όριο κυβισμού που θα τεθεί το επιτρέπει, δεν αποκλείουμε και άλλες κατασκευές βασισμένες σε μοντέλα παραγωγής όπως τα Honda NX500, Kawasaki KLE500, Rieju Aventura 500 κ.ά.

Όπως επίσης δεν μπορούμε να αποκλείσουμε μια νέα ομοβροντία adventure 450-500 κυβικών στην EICMA της επόμενης χρονιάς, τροφοδοτούμενη από την ευκαιρία για ένα νέο πεδίο δόξης που ανοίγεται.