Ειδική λωρίδα κυκλοφορίας μόνο για δίκυκλα στη Μαδρίτη

Ξεκινά πιλοτικά στο κέντρο της πόλης
Μπάμπη Μέντη
Από τον

Μπάμπη Μέντη

26/4/2021

Ο δήμαρχος της Μαδρίτης θέλει να βάλει τάξη στο κυκλοφοριακό χάος του κέντρου της πόλης και φυσικά έχει καταλάβει πως τα δίκυκλα είναι η μόνη ρεαλιστική λύση του προβλήματος. Μέσα στα άμεσα σχέδιά του είναι η δημιουργία ειδικής λωρίδας κυκλοφορίας αποκλειστικά για δίκυκλα, όπου τα αυτοκίνητα δεν θα μπορούν να εισέρχονται, καθώς θα υπάρχει διαχωριστικό. Η εφαρμογή της ιδέας θα γίνει πιλοτικά μεταξύ των οδών Montoya και Carmen Montoya της Μαδρίτης και η λωρίδα θα έχει συνολικό μήκος μόλις 70 μέτρων και πλάτος 1,3 μέτρα. Ακούγεται πολύ μικρό το μήκος της, αλλά στην πραγματικότητα τα δίκυκλα που θα μπαίνουν σε αυτή τη λωρίδα θα γλιτώνουν τα φανάρια!  

Πέρα από την ταχύτερη μετακίνηση των δικύκλων, ο δήμαρχος θέλει επίσης να δει αν αυτός ο διαχωρισμός τις κίνησης των αυτοκινήτων από τα δίκυκλα, μειώσει τα ατυχήματα, διότι τα περισσότερα εντός πόλης αφορούν τις συγκρούσεις δίκυκλων με αυτοκίνητα που αλλάζουν λωρίδες κυκλοφορίας.

Αν όντως το πειραματικό μέτρο δείξει μείωση των ατυχημάτων στο συγκεκριμένο σημείο, τότε πιθανόν να απαγορευτεί η κίνηση των δικύκλων έξω από τις ειδικές λωρίδες…

Πάντως ο σκοπός του δημάρχου δεν είναι να περιορίσει ή να δυσκολέψει τη ζωή των δικυκλιστών, αλλά όπως λέει ο ίδιος, θέλει να παροτρύνει τη χρήση δικύκλων στο κέντρο της πόλης. Κάθε μέρα στο κέντρο της Μαδρίτης καταγράφονται 10 εκατομμύρια μετακινήσεις, όπου οι περισσότερες από αυτές γίνονται με αυτοκίνητα. Και όπως σε όλες τις πόλεις, έτσι και στη Μαδρίτη, τα αυτοκίνητα έχουν μέσα έναν ή το πολύ δύο επιβάτες.  Επίσης κάλο είναι να θυμηθούμε, πόσο διαφορετική προσέγγιση στο ίδιο πρόβλημα είχε ο δήμαρχος της Βαρκελώνης, όπου έκλεισε τους δρόμους με τσιμεντένια μπλοκ για να φτιάξει έναν “Μεγάλο περίπατο” με αποτέλεσμα το θάνατο ενός μοτοσυκλετιστή.

Προς το παρόν ο δήμαρχος Αθηναίων εφάρμοσε την ιδέα του “συναδέρφου” του από την Βαρκελώνη, με την ίδια επιτυχία - ευτυχώς όμως χωρίς να σκοτωθεί κάποιος συνάνθρωπός μας στην Αθήνα. Σύμφωνα όμως με τα λόγια του προέδρου του ΣΕΜΕ Σωτήρη Χατζίκου, στην αποκλειστική συνέντευξή του στο ΜΟΤΟ, έχει συζητηθεί η δημιουργία ειδικών λωρίδων αποκλειστικής χρήσης για δίκυκλα και για το κέντρο της Αθήνας – έστω πιλοτικά.

Ο εφευρέτης του Start&Stop σχολιάζει: "Ο Τραμπ σκότωσε την τεχνολογία που κάνει τα αυτοκίνητα πιο οικολογικά"

Ο 88χρονος Mauro Palitto, δημιουργός του πρώτου Start&Stop, μιλά για την απόφαση των ΗΠΑ να καταργήσουν περιβαλλοντικά κίνητρα
Start&Stop
Από τον

Φίλιππο Σταυριδόπουλο

4/3/2026

Από το κέντρο έρευνας της FIAT μέχρι τη Regata ES του 1983, η ιδέα που γεννήθηκε από ένα απλό χρονόμετρο έγινε παγκόσμιο στάνταρ. Σήμερα όμως, η πολιτική απόφαση των ΗΠΑ φέρνει το Start&Stop ξανά στο προσκήνιο.

Ο Mauro Palitto, σήμερα 88 ετών, γεννημένος στη Ρώμη αλλά ταυτισμένος με το Τορίνο λόγω της μακράς του πορείας στο θρυλικό εργοστάσιο Lingotto της FIAT, είναι ο άνθρωπος πίσω από το πρώτο σύστημα αυτόματης διακοπής και επανεκκίνησης κινητήρα σε αυτοκίνητο παραγωγής. Στις αρχές της δεκαετίας του ’80, ως υπεύθυνος μοντέλου για τα Ritmo και Regata της FIAT, παρουσίασε το πρώτο αυτόματο Start&Stop στο FIAT Regata ES, ένα σύστημα ικανό να σβήνει τον κινητήρα κατά τη στάση και να τον επανεκκινεί μέσα σε λίγα δέκατα του δευτερολέπτου.

Σήμερα, η απόφαση της Υπηρεσίας Προστασίας Περιβάλλοντος (EPA) των ΗΠΑ, κατόπιν πρωτοβουλίας της κυβέρνησης του Donald Trump, να καταργήσει τα ομοσπονδιακά περιβαλλοντικά κίνητρα που συνδέονται με το Start&Stop, έχει προκαλέσει έντονες αντιδράσεις με μέρος των κατασκευαστών να χαιρετίζουν την πρωτοβουλία.

Για τον Palitto, όμως, το τίμημα είναι ξεκάθαρο, αύξηση εκπομπών και οπισθοδρόμηση. “Η διοίκηση Τραμπ έχει λάβει αποφάσεις που θα χαρακτήριζα σχεδόν εγκληματικές. Αυτή η πρωτοβουλία κινείται στην ίδια κατεύθυνση”, σχολιάζει. “Το Start&Stop δεν είναι ιδεολογική επιβολή. Είναι μια απλή και αποτελεσματική τεχνική λύση που μειώνει κατανάλωση και εκπομπές χωρίς να επιβαρύνει τον χρήστη ή τη βιομηχανία.”

Η αρχή του Start&Stop

Για να κατανοήσει κανείς την απαρχή της ιδέας, πρέπει να επιστρέψει στο 1982, στο Centro Ricerche FIAT. Εκεί, ο Palitto είδε ένα παλιό FIAT 128 με αυτοσχέδια συσκευή που κατέγραφε τους χρόνους ρελαντί.

“Οδήγησα από το Orbassano στο Mirafiori, περίπου 15 χιλιόμετρα. Μου πήρε 35 λεπτά και ανακάλυψα ότι το αυτοκίνητο είχε μείνει ακίνητο πάνω από 10 λεπτά με τον κινητήρα να δουλεύει.”

Αυτό το απλό δεδομένο έγινε η σπίθα, γιατί να μη σβήνει αυτόματα ο κινητήρας όταν το αυτοκίνητο είναι σταματημένο με το κιβώτιο στην νεκρό και να επανεκκινεί όταν ο οδηγός θελήσει να ξεκινήσει;

Οι δοκιμές έγιναν αρχικά σε Ritmo που προορίζονταν για απόσυρση. Τα αποτελέσματα ήταν καλύτερα του αναμενομένου και απέδειξαν ότι η συχνή επανεκκίνηση δεν προκαλούσε σημαντική φθορά. Το 1983, η Regata ES έγινε το πρώτο αυτοκίνητο παραγωγής στον κόσμο με αυτόματο Start&Stop στον βασικό εξοπλισμό, σχεδόν δύο δεκαετίες πριν η τεχνολογία διαδοθεί ευρέως στα τέλη των ‘90s και στις αρχές των 2000s, με τα δίκυκλα να ακολουθούν και την τεχνολογία να βρίσκει εφαρμογή κυρίως σε scooter αστικής χρήσης.

Start&Stop

Το τεστ με τους ταξιτζήδες

Σήμερα, ο Palitto δεν οδηγεί πλέον. Μετακινείται με ταξί και κάθε διαδρομή είναι μια μικρή έρευνα αγοράς. “Χρησιμοποιείτε το Start&Stop;” ρωτά τους οδηγούς.

Πολλοί το απενεργοποιούν. “Λένε ότι είναι ενοχλητικό ή ότι χαλάει τη μπαταρία και τον κινητήρα. Είναι μύθοι”, απαντά. Το κλειδί είναι ο ηλεκτρονικός έλεγχος στροφών. Το σύστημα αποδεσμεύει την μίζα μόλις ο κινητήρας φτάσει γωνιακή ταχύτητα που υποδηλώνει πραγματική εκκίνηση. Αυτό συμβαίνει σε μόλις λίγα δέκατα του δευτερολέπτου και περιορίζει τη φθορά σε σχέση με μια παρατεταμένη χειροκίνητη εκκίνηση."

Ιδιαίτερα για ταξί που κινούνται κατά 90% σε αστικό περιβάλλον, το όφελος είναι σαφές, εκεί όπου το ρελαντί κυριαρχεί, το Start&Stop έχει τη μεγαλύτερη επίδραση.

Το μέλλον είναι ηλεκτρικό

Παρά την απογοήτευσή του, ο Palitto βλέπει την εξέλιξη της τεχνολογίας με ρεαλισμό. “Δεν μπορούσα να φανταστώ ότι θα υποχωρούσε λόγω πολιτικής επιλογής. Πίστευα ότι θα ξεπεραστεί φυσιολογικά, στο πλαίσιο της ηλεκτροκίνησης.”

Στην Ευρώπη, όπως επισημαίνει, οι κανονισμοί είναι αυστηροί, αλλά η υποδομή δεν έχει ακόμη αναπτυχθεί επαρκώς. Στις ΗΠΑ, θεωρεί ότι πρόκειται για συνειδητή πολιτική επιλογή.

“Είτε αρέσει είτε όχι, το μέλλον είναι ηλεκτρικό. Στα robotaxi του αύριο δεν θα υπάρχει Start&Stop, γιατί δεν θα υπάρχει κινητήρας εσωτερικής καύσης. Εκεί θα είναι η πραγματική τομή.”

Και ίσως τελικά, η εφεύρεση που γεννήθηκε από δέκα λεπτά ρελαντί σε μια διαδρομή 15 χιλιομέτρων να περάσει στην ιστορία ως ένα από τα τελευταία μεγάλα βήματα εξοικονόμησης στην εποχή της βενζίνης, πριν η ίδια η βενζίνη γίνει παρελθόν, πράγμα που μοιάζει να βρίσκεται ακόμα αρκετά μακριά, όπως επιβεβαιώνουν και οι τελευταίες εξελίξεις