ρεπορτάζ - Οι νέες τιμές των διοδίων για τις μοτοσυκλέτες

Από το

Μαύρο Σκύλο

7/3/2014

Στο τεύχος 532 που κυκλοφορεί, δημοσιεύθηκε το παρακάτω ρεπορτάζ, αλλά εκ παραδρομής δεν μπήκαν στη σελίδα οι πίνακες με τις τιμές, οπότε επανορθώνουμε εδώ δημοσιεύοντας ολοκληρωμένο το κείμενο, μαζί με τις τιμές των διοδίων που ισχύουν για τις μοτοσυκλέτες

 

Χωρίς αντίκρισμα

 

Το ακριβότερο δεν είναι πάντα και το καλύτερο. Αυτή τη στιγμή πληρώνουμε τιμές αυτοκινητόδρομων για την ΠΑΘΕ χωρίς να είναι αυτοκινητόδρομος, επιδοτώντας τα έργα τα οποία κάποτε θα γίνουν. Ένα κατασκευαστικό φαινόμενο με παγκόσμια πρωτιά!

Στις 6 Φεβρουαρίου ενεργοποιήθηκαν οι νέες τιμές των διοδίων, όπως ήταν αναμενόμενο να γίνει, προκαλώντας μια σειρά αρνητικών αντιδράσεων που έφτασαν μέχρι και την πυρπόληση ενός σταθμού. Αντίθετα με τον τρόπο που παρουσιάστηκε από διάφορα μέσα, οι αυξήσεις αυτές δεν έγιναν στον απόηχο των νέων συμβάσεων παραχώρησης, αλλά προβλέπονταν κιόλας από το 2007, από τις αρχικές συμβάσεις που τόσο ξεκάθαρα υπολόγιζαν και ρύθμιζαν το συμφέρον της κατασκευάστριας εταιρίας. Στο ΜΟΤΟ είχαμε αναφέρει ξεκάθαρα στα τεύχη 429 (2008) και 451 (2009) για την αύξηση των διοδίων και τον τρόπο που αυτή θα γίνει βάσει της πορείας των έργων. Τα έργα λοιπόν είχαν σταματήσει οπότε οι τιμές τους είχαν παγώσει, τώρα εν αναμονή της επανέναρξής τους έγιναν και οι αυξήσεις, σε μια συνήθη πρακτική που ισχύει εδώ στη χώρα μας και πουθενά αλλού στην Ευρώπη: Πρώτα πληρώνεις και μετά παίρνεις.

Βλέπετε, μπορεί ο υπουργός Υποδομών, Μεταφορών και Δικτύων κ. Μ. Χρυσοχοΐδης να μίλησε σε έντονους τόνους για μύθους που κατασκευάζουν οι δημοσιογράφοι που εναντιώνονται στα τέλη των διοδίων, αλλά στις πιο σοβαρές καταγγελίες δεν απάντησε ποτέ. Είπε λοιπόν ότι σε όλη την Ευρώπη τα διόδια είναι ανταποδοτικά, ωστόσο δεν μας είπε σε ποιά χώρα της Ευρώπης, αλλά και ολόκληρου το κόσμου, τα έργα αυτά προπληρώνονται, όπως εδώ. Στον απόηχο μάλιστα της δυσαρέσκειας για την αύξηση των διοδίων, ο υπουργός που κατά δήλωσή του υπέγραψε το μνημόνιο χωρίς να το διαβάσει, υποστηρίζει ότι έχουμε το φθηνότερο κόστος ανά χιλιόμετρο. Μόνο που αυτό, ακόμα και αν ήταν αλήθεια, αναφέρεται σε δρόμους με πολλαπλάσια ποιότητα οδοστρώματος και όχι σε μια ΠΑΘΕ που μόνο κατά διαστήματα είναι αυτοκινητόδρομος και η πρόσφυση υποδεέστερη. Προφανώς δεν θα διάβασε και τις εκθέσεις που δείχνουν ότι το τελικό κόστος κατασκευής στην Ελλάδα, ξεπερνά πάντα το 100% της αρχικής μελέτης. Όλο σε σκληρά πετρώματα πέφτουν οι εργολάβοι... Έχοντας αναλύσει διεξοδικά τις συμβάσεις παραχώρησης στα προαναφερθέντα τεύχη, έχοντας απαντήσει και σε σχετική αλληλογραφία, δεν είναι αναγκαίο να τα αναλύσουμε για ακόμα μία φορά, από την στιγμή που δεν έχει αλλάξει τίποτα. Η μόνη αλλαγή, είναι ο τρόπος που αντιμετωπίζονται όλοι όσοι δεν πληρώνουν.

Εδώ και δύο χρόνια προστέθηκε ειδική παράγραφος στον ΚΟΚ που τιμωρεί όσους δεν πληρώνουν τα διόδια:

«Απαγορεύεται η κυκλοφορία οχημάτων σε αυτοκινητοδρόμους, οδούς ταχείας κυκλοφορίας, σήραγγες και γέφυρες που διακρίνονται με ειδικές πινακίδες σήμανσης, χωρίς την καταβολή διοδίου τέλους, όταν και όπου προβλέπεται η καταβολή αυτή. Για την καταβολή του διοδίου τέλους είναι υπόχρεοι εις ολόκληρον ο κύριος και ο οδηγός του οχήματος. Η βεβαίωση της παράβασης γίνεται από τα αρμόδια αστυνομικά όργανα που τη διαπιστώνουν αυτοπροσώπως.»

Άρα μονάχα η τροχαία και μόνο αν σε πιάσουν επ’ αυτοφώρω, μπορούν να σε οδηγήσουν να πληρώσεις πρόστιμο. Ωστόσο όπως διαπιστώσαμε, μονάχα τους δύο πρώτους μήνες της αλλαγής του ΚΟΚ, υπήρχαν καθημερινά μπλόκα της τροχαίας στους σταθμούς των διοδίων. Η επιτήρηση της Εθνικής Οδού χρειάζεται αρκετούς πόρους και δεν γίνεται να συνδυαστεί με την αστυνόμευση των σταθμών. Οπότε, και καθώς οι παράνομες διελεύσεις συνεχίζονταν, τον Απρίλιο του 2012, λίγο πριν την έξοδο για τις διακοπές του Πάσχα, υπήρξε και επόμενη τροποποίηση του ΚΟΚ. Με βάση λοιπόν αυτή, η τροχαία μπορεί πλέον να στέλνει ταχυδρομικώς τα πρόστιμα στηριζόμενη σε στοιχεία που προκύπτουν από ηλεκτρονικά μέσα. Από τις δικές της δηλαδή κάμερες παρακολούθησης, αυτές που δεν έχει εγκαταστήσει ποτέ. Απεναντίας για την επιτήρηση των σταθμών χρησιμοποιούνται προς το παρόν οι κάμερες που έχουν τοποθετήσει οι εταιρίες, πράγμα που σημαίνει ότι υπάρχει ένα νομικό κενό. Καμία παράβαση του ΚΟΚ δεν μπορεί να στοιχειοθετηθεί από ένα πολίτη εις βάρος ενός άλλου πολίτη, ακόμα και αν αυτό γίνεται με την παρουσίαση αποδεικτικών στοιχείων. Οι εταιρίες που διαχειρίζονται τους αυτοκινητόδρομους δεν μπορούν να ρίξουν πρόστιμα. Μπορούν μόνο να αναζητήσουν τον οδηγό που δεν πλήρωσε και σε περίπτωση που τον βρουν να εκδώσουν εντολή πληρωμής βάση του Ν. 3535 (Κύρωση Σύμβασης Παραχώρησης άρθρο 3ο, παρ.2 ΦΕΚ 41Α 23/2/2007) που αναφέρει: «Ο υπόχρεος δικαιούται να καταβάλει το οφειλόμενο τέλος, χωρίς άλλη επιβάρυνση, εντός της προθεσμίας των δεκαπέντε ημερών από την έκδοση της βεβαιώσεως του Παραχωρησιούχου με τον τρόπο που θα υποδείξει ο τελευταίος.»

Αυτό βέβαια δεν εμποδίζει τις εταιρίες να διώκουν δικαστικά όσους περνούν τα διόδια χωρίς να πληρώσουν, εφόσον υπάρχει ευκρινής φωτογραφία της πινακίδας τους, ελπίζοντας ότι η υπόθεση δεν θα καταρρεύσει στο δικαστήριο.

 

 

Πίνακας τιμών στην ΠΑΘΕ για τις μοτοσυκλέτες (μετωπικοί σταθμοί):

Ρίου (κατεύθυνση για Αθήνα) / Ζευγολατιού (κατεύθυνση για Πάτρα)

1,70

Ισθμού

1,30

Ελευσίνας

1,50

Αφιδνών

2,35

Θήβας

2,75

Τραγάνας

2,75

Αγ. Τριάδας

1,15

Πελασγίας

2,40

Μοσχωχορίου

2,80

Μακρυχωρίου

1,00

Πυργετού

1,40

Λεπτοκαρυάς

1,40

Κλειδιού

1,60

Μαλγάρων

0,80

 

Κόρινθος-Τρίπολη-Καλαμάτα και κλάδος Λεύκτρο-Σπάρτη

Σπαθοβουνίου

1,70

Νεστάνης

1,70

Γέφυρα Μανάρη

1,30

Βελιγοστής

0,80

Καλαμάτας

1,00

Ο εφευρέτης του Start&Stop σχολιάζει: "Ο Τραμπ σκότωσε την τεχνολογία που κάνει τα αυτοκίνητα πιο οικολογικά"

Ο 88χρονος Mauro Palitto, δημιουργός του πρώτου Start&Stop, μιλά για την απόφαση των ΗΠΑ να καταργήσουν περιβαλλοντικά κίνητρα
Start&Stop
Από τον

Φίλιππο Σταυριδόπουλο

4/3/2026

Από το κέντρο έρευνας της FIAT μέχρι τη Regata ES του 1983, η ιδέα που γεννήθηκε από ένα απλό χρονόμετρο έγινε παγκόσμιο στάνταρ. Σήμερα όμως, η πολιτική απόφαση των ΗΠΑ φέρνει το Start&Stop ξανά στο προσκήνιο.

Ο Mauro Palitto, σήμερα 88 ετών, γεννημένος στη Ρώμη αλλά ταυτισμένος με το Τορίνο λόγω της μακράς του πορείας στο θρυλικό εργοστάσιο Lingotto της FIAT, είναι ο άνθρωπος πίσω από το πρώτο σύστημα αυτόματης διακοπής και επανεκκίνησης κινητήρα σε αυτοκίνητο παραγωγής. Στις αρχές της δεκαετίας του ’80, ως υπεύθυνος μοντέλου για τα Ritmo και Regata της FIAT, παρουσίασε το πρώτο αυτόματο Start&Stop στο FIAT Regata ES, ένα σύστημα ικανό να σβήνει τον κινητήρα κατά τη στάση και να τον επανεκκινεί μέσα σε λίγα δέκατα του δευτερολέπτου.

Σήμερα, η απόφαση της Υπηρεσίας Προστασίας Περιβάλλοντος (EPA) των ΗΠΑ, κατόπιν πρωτοβουλίας της κυβέρνησης του Donald Trump, να καταργήσει τα ομοσπονδιακά περιβαλλοντικά κίνητρα που συνδέονται με το Start&Stop, έχει προκαλέσει έντονες αντιδράσεις με μέρος των κατασκευαστών να χαιρετίζουν την πρωτοβουλία.

Για τον Palitto, όμως, το τίμημα είναι ξεκάθαρο, αύξηση εκπομπών και οπισθοδρόμηση. “Η διοίκηση Τραμπ έχει λάβει αποφάσεις που θα χαρακτήριζα σχεδόν εγκληματικές. Αυτή η πρωτοβουλία κινείται στην ίδια κατεύθυνση”, σχολιάζει. “Το Start&Stop δεν είναι ιδεολογική επιβολή. Είναι μια απλή και αποτελεσματική τεχνική λύση που μειώνει κατανάλωση και εκπομπές χωρίς να επιβαρύνει τον χρήστη ή τη βιομηχανία.”

Η αρχή του Start&Stop

Για να κατανοήσει κανείς την απαρχή της ιδέας, πρέπει να επιστρέψει στο 1982, στο Centro Ricerche FIAT. Εκεί, ο Palitto είδε ένα παλιό FIAT 128 με αυτοσχέδια συσκευή που κατέγραφε τους χρόνους ρελαντί.

“Οδήγησα από το Orbassano στο Mirafiori, περίπου 15 χιλιόμετρα. Μου πήρε 35 λεπτά και ανακάλυψα ότι το αυτοκίνητο είχε μείνει ακίνητο πάνω από 10 λεπτά με τον κινητήρα να δουλεύει.”

Αυτό το απλό δεδομένο έγινε η σπίθα, γιατί να μη σβήνει αυτόματα ο κινητήρας όταν το αυτοκίνητο είναι σταματημένο με το κιβώτιο στην νεκρό και να επανεκκινεί όταν ο οδηγός θελήσει να ξεκινήσει;

Οι δοκιμές έγιναν αρχικά σε Ritmo που προορίζονταν για απόσυρση. Τα αποτελέσματα ήταν καλύτερα του αναμενομένου και απέδειξαν ότι η συχνή επανεκκίνηση δεν προκαλούσε σημαντική φθορά. Το 1983, η Regata ES έγινε το πρώτο αυτοκίνητο παραγωγής στον κόσμο με αυτόματο Start&Stop στον βασικό εξοπλισμό, σχεδόν δύο δεκαετίες πριν η τεχνολογία διαδοθεί ευρέως στα τέλη των ‘90s και στις αρχές των 2000s, με τα δίκυκλα να ακολουθούν και την τεχνολογία να βρίσκει εφαρμογή κυρίως σε scooter αστικής χρήσης.

Start&Stop

Το τεστ με τους ταξιτζήδες

Σήμερα, ο Palitto δεν οδηγεί πλέον. Μετακινείται με ταξί και κάθε διαδρομή είναι μια μικρή έρευνα αγοράς. “Χρησιμοποιείτε το Start&Stop;” ρωτά τους οδηγούς.

Πολλοί το απενεργοποιούν. “Λένε ότι είναι ενοχλητικό ή ότι χαλάει τη μπαταρία και τον κινητήρα. Είναι μύθοι”, απαντά. Το κλειδί είναι ο ηλεκτρονικός έλεγχος στροφών. Το σύστημα αποδεσμεύει την μίζα μόλις ο κινητήρας φτάσει γωνιακή ταχύτητα που υποδηλώνει πραγματική εκκίνηση. Αυτό συμβαίνει σε μόλις λίγα δέκατα του δευτερολέπτου και περιορίζει τη φθορά σε σχέση με μια παρατεταμένη χειροκίνητη εκκίνηση."

Ιδιαίτερα για ταξί που κινούνται κατά 90% σε αστικό περιβάλλον, το όφελος είναι σαφές, εκεί όπου το ρελαντί κυριαρχεί, το Start&Stop έχει τη μεγαλύτερη επίδραση.

Το μέλλον είναι ηλεκτρικό

Παρά την απογοήτευσή του, ο Palitto βλέπει την εξέλιξη της τεχνολογίας με ρεαλισμό. “Δεν μπορούσα να φανταστώ ότι θα υποχωρούσε λόγω πολιτικής επιλογής. Πίστευα ότι θα ξεπεραστεί φυσιολογικά, στο πλαίσιο της ηλεκτροκίνησης.”

Στην Ευρώπη, όπως επισημαίνει, οι κανονισμοί είναι αυστηροί, αλλά η υποδομή δεν έχει ακόμη αναπτυχθεί επαρκώς. Στις ΗΠΑ, θεωρεί ότι πρόκειται για συνειδητή πολιτική επιλογή.

“Είτε αρέσει είτε όχι, το μέλλον είναι ηλεκτρικό. Στα robotaxi του αύριο δεν θα υπάρχει Start&Stop, γιατί δεν θα υπάρχει κινητήρας εσωτερικής καύσης. Εκεί θα είναι η πραγματική τομή.”

Και ίσως τελικά, η εφεύρεση που γεννήθηκε από δέκα λεπτά ρελαντί σε μια διαδρομή 15 χιλιομέτρων να περάσει στην ιστορία ως ένα από τα τελευταία μεγάλα βήματα εξοικονόμησης στην εποχή της βενζίνης, πριν η ίδια η βενζίνη γίνει παρελθόν, πράγμα που μοιάζει να βρίσκεται ακόμα αρκετά μακριά, όπως επιβεβαιώνουν και οι τελευταίες εξελίξεις