Απεβίωσε o Ed Lojak, θρύλος των χωμάτινων αγώνων στις ΗΠΑ
Με μετάλλια στο ISDE ο πολυπρωταθλητής AMA Hare Scramble και ΑΜΑ GNCC
Από τον
Θοδωρή Ξύδη
9/7/2024
Με πολλές επιτυχίες και μεγάλη αγάπη για το enduro και τους χωμάτινους αγώνες cross country, ο Αμερικανός Ed Lojak απεβίωσε στις σε ηλικία 63 ετών.
Οι Αμερικανοί θρηνούν τον θάνατο του Ed Lojak, του θρύλου του Enduro στην άλλη μεριά του Ατλαντικού, που θεωρείται από πολλούς ως ο πρώτος "χωμάτινος" GOAT (Greatest Of All Time) στις ΗΠΑ, πριν ακόμη o συγκεκριμένος όρος γίνει μόδα στον μηχανοκίνητο αθλητισμό.
Έπειτα και από ασθένεια που "δεν τον ταλαιπώρησε πολύ", σύμφωνα και με τη σχετική ανακοίνωση, ο Lojak πέθανε στον ύπνο του στις 8 Ιουλίου στο σπίτι του στο Tarentum της Pennsylvania, εκεί όπου έζησε όλη του τη ζωή.
Γεννημένος τη 18η Δεκεμβρίου του 1960, ο Edward W. Lojak στράφηκε από τα οχτώ του χρόνια στο enduro επηρεασμένος από τους θείους του, Ron και Joe, που έτρεχαν σε αγώνες cross country και στα 10 του ξεκίνησε τους αγώνες.
Στα 16 του χρόνια ο Lojak αγωνιζόταν ήδη με την εργοστασιακή ομάδα της Husqvarna -οι θείοι του ήταν έμποροι της εταιρείας και έπειτα αυτός "κληρονόμησε" την επιχείρησή τους- με την αγωνιστική σχέση μεταξύ των δύο πλευρών να κρατά από το 1976 έως και το 1988.
Ο Αμερικανός δεν άργησε να αποδείξει τις δυνατότητές του και σε ηλικία 22 είχε ήδη κερδίσει τέσσερεις συνολικά τίτλους σε εθνικό επίπεδο, ενώ είχε λάβει μέρος, με επιτυχία και στο International Six Days Enduro (ISDE).
Ο Lojak συμμετείχε στο ISDE μεταξύ 1979–83 και το 1985 με την ομάδα των ΗΠΑ και κατάφερε να αποσπάσει δύο χρυσά και δύο ασημένια μετάλλια στις πρώτες του τέσσερεις σερί συμμετοχές.
Ο Αμερικανός ήταν εννέα φορές πρωταθλητής ΑΜΑ Grand National Cross Country (GNCC), στους αγώνες τύπου MX/Cross Country που έχουν διάρκεια έως και τρεις ώρες (όταν έτρεχε ο Lojak έως και έξι ώρες) και σιρκουί διαδρομή έως και 20 περίπου χιλιομέτρων.
Ήταν επίσης τρεις φορές πρωταθλητής AMA Hare Scrambles, με δύο νίκες στον γενικής στον φημισμένο για τη δυσκολία του αγώνα "Blackwater 100" και όταν αποσύρθηκε από τους αγώνες συνέχισε να στηρίζει το αγαπημένο του άθλημα υποστηρίζοντας νέους αναβάτες. Τα επιτεύγματά του αναγνωρίστηκαν με πάθε επισημότητα το 2017 όταν ο Lojak τιμήθηκε με την εισαγωγή του στο AMA Motorcycle Hall of Fame.
QJMOTOR: Κινούμενα φτερά με έλεγχο από IMU - Υπόσχονται καλύτερο φρενάρισμα, επιτάχυνση και στρίψιμο
Πατέντα με ενεργά αεροδυναμικά πτερύγια – Στον δρόμο της CFMOTO V4 SR-RR
Από τον
Φίλιππο Σταυριδόπουλο
7/7/2026
Η QJMOTOR φαίνεται πως μπαίνει σε διαδικασία εξέλιξης της ενεργής αεροδυναμικής, καθώς μια νέα πατέντα αποκαλύπτει σύστημα με ανεξάρτητα κινούμενα αεροδυναμικά πτερύγια, τα οποία ελέγχονται από τη αδρανειακή μονάδα μετρήσεων (IMU) μεταβάλλοντας την αεροδυναμική της μοτοσυκλέτας σε πραγματικό χρόνο.
Ένας ακόμη μεγάλος κατασκευαστής από την Κίνα δείχνει ότι θεωρεί την ενεργητική αεροδυναμική πεδίο εξέλιξης στις supersport μοτοσυκλέτες.
Η μοτοσυκλέτα που απεικονίζεται στα σχέδια της πατέντας θυμίζει τις SRK 800 RR και SRK 921 RR, δύο μοντέλα που ήδη διατίθενται με σταθερά αεροδυναμικά πτερύγια. Ωστόσο, το ενδιαφέρον δεν βρίσκεται στα ίδια τα μοντέλα, αλλά στο σύστημα που είναι ενσωματωμένο στα πλαϊνά του φέρινγκ.
Σε αντίθεση με τα συμβατικά φτερά, τα οποία έχουν σταθερή κλίση, τα νέα πτερύγια της QJMOTOR μπορούν να κινούνται ανεξάρτητα μεταξύ τους, ελεγχόμενα με βάση τα δεδομένα από την IMU της μοτοσυκλέτας. Έτσι, είναι σε θέση να προσαρμόζουν τη θέση τους ανάλογα με τις συνθήκες οδήγησης και τις κινήσεις της μοτοσυκλέτας.
Διαφορετική αεροδυναμική για κάθε φάση της οδήγησης
Η πιο ενδιαφέρουσα δυνατότητα του συστήματος είναι ότι τα δύο φτερά δεν είναι απαραίτητο να κινούνται ταυτόχρονα. Η ανεξάρτητη λειτουργία τους ανοίγει τον δρόμο ώστε να επηρεάζουν ακόμη και την είσοδο της μοτοσυκλέτας στη στροφή, λειτουργώντας θεωρητικά με τρόπο αντίστοιχο με τα πηδάλια roll ενός αεροσκάφους.
Παρότι δεν είναι ξεκάθαρο κατά πόσο ένα τέτοιο σύστημα θα μπορούσε να προσφέρει πραγματικό πλεονέκτημα στην πίστα ή αν θα επηρέαζε την αίσθηση στο τιμόνι, η πατέντα δείχνει ότι η QJMOTOR εξετάζει σοβαρά αυτή την προοπτική.
Περισσότερη κάθετη δύναμη στο φρενάρισμα
Η πιο άμεση εφαρμογή αφορά το δυνατό φρενάρισμα. Σύμφωνα με την περιγραφή της πατέντας, τα φτερά μπορούν να περιστρέφονται προς τα κάτω όταν ο αναβάτης φρενάρει έντονα.
Με αυτόν τον τρόπο αυξάνεται τόσο η αεροδυναμική αντίσταση όσο και η κάθετη δύναμη στον εμπρός τροχό. Η μεγαλύτερη αντίσταση συμβάλλει στη μείωση της ταχύτητας, ενώ η αυξημένη φόρτιση θα μπορούσε να επιτρέψει δυνατότερο φρενάρισμα πριν το ελαστικό φτάσει στα όρια της πρόσφυσης.
Λιγότερες σούζες χωρίς απώλεια επιδόσεων
Κατά την επιτάχυνση, το σύστημα θα μπορούσε να λειτουργεί αντίστροφα. Σήμερα οι σύγχρονες superbike βασίζονται στον συνδυασμό ηλεκτρονικού ελέγχου σούζας, σταθερών φτερών και της διαχείρισης του γκαζιού από τον αναβάτη για να κρατούν τον εμπρός τροχό στο έδαφος.
Ωστόσο, ο ηλεκτρονικός έλεγχος συχνά περιορίζει την ισχύ του κινητήρα, ενώ τα σταθερά αεροδυναμικά πτερύγια δημιουργούν μόνιμη αντίσταση στον αέρα, ακόμη και όταν δεν απαιτείται επιπλέον κάθετη δύναμη.
Με τα κινούμενα winglets, η επιπλέον κάθετη δύναμη θα μπορούσε να παράγεται μόνο όταν χρειάζεται και στη συνέχεια τα πτερύγια να επιστρέφουν σε θέση με μικρότερη αεροδυναμική αντίσταση. Θεωρητικά, αυτό θα επέτρεπε ισχυρότερη επιτάχυνση χωρίς την αντίστοιχη απώλεια τελικής ταχύτητας.
Η παρουσίαση είχε τραβήξει αμέσως τα βλέμματα δημοσιογράφων και επισκεπτών, δείχνοντας ότι τα εργοστάσια της Κίνας θεωρούν την ενεργητική αεροδυναμική έναν από τους βασικούς τομείς εξέλιξης των σπορ μοτοσυκλετών του μέλλοντος.
Η επόμενη μεγάλη μάχη
Προς το παρόν, δεν υπάρχουν δημόσια δεδομένα σε σχέση με το πόσο μεγάλο πρακτικό πλεονέκτημα προσφέρουν τα ενεργητικά αεροδυναμικά βοηθήματα σε σχέση με τα συμβατικά σταθερής κλίσης. Η τεχνολογία βρίσκεται ακόμα σε πρώιμο στάδιο και βρίσκεται κυρίως στο επίπεδο των πρωτοτύπων και των πατεντών.
Παρ' όλα αυτά, το γεγονός ότι τόσο η CFMOTO όσο και η QJMOTOR εξελίσσουν αντίστοιχα συστήματα δείχνει ότι η ενεργητική αεροδυναμική ίσως αποτελέσει το επόμενο πεδίο ανταγωνισμού στην κατηγορία των supersport και superbike μοτοσυκλετών. Το ερώτημα που μένει να απαντηθεί είναι αν οι αναβάτες θα εμπιστευτούν ένα σύστημα που θα μεταβάλλει συνεχώς την αεροδυναμική της μοτοσυκλέτας τόσο στον δρόμο όσο και στην πίστα, με την εμπειρία να δείχνει ότι η φυσική πορεία των συστημάτων είναι από αχρείαστα, ανασφαλή και υπερβολικά σύνθετα, σε απαραίτητα και κάποιες φορές μέχρι και υποχρεωτικά.