Ε.Ε.Συμβ.: Γεμάτη αδυναμίες χωρίς οφέλη, η κατασκευή των αυτοκινητόδρομων στην Ελλάδα!

Οι συμβάσεις παραχώρησης ήταν ένα λάθος...
Θάνο Αμβρ. Φελούκα
Από τον

Θάνο Αμβρ. Φελούκα

21/3/2018

Με Ειδική Έκθεση το Ευρωπαϊκό Ελεγκτικό Συνέδριο, δημοσιεύει τα αποτελέσματα επιτόπου έρευνας για έργα μεταφορών με συμβάσεις παραχώρησης σε Γαλλία, Ελλάδα, Ιρλανδία και Ισπανία, καταλήγοντας με τα χειρότερα για τους αυτοκινητόδρομους της χώρας μας. Ο λόγος που ελέγχθηκαν οι χώρες αυτές, είναι γιατί αντιπροσωπεύουν το 70% του συνολικού κόστους έργων με συμβάσεις παραχώρησης στην Ευρωπαϊκή Ένωση, με την Ελλάδα να κρατά τα σκήπτρα στην ανατίμηση των έργων αυτών.

Σχεδόν έχει συμπληρωθεί δεκαετία από τότε που γράφαμε στο ΜΟΤΟ πως το μόνο σωστό με τα διόδια και τις συμβάσεις παραχώρησης, είναι να ακυρωθούν πλήρως, για να δεχτούμε μεταξύ άλλων και την αντίδραση των εταιριών. Μονάχα που εμείς δεν γράφαμε για τις Συμβάσεις Παραχώρησης, γιατί δεν θέλαμε να δεχτούμε πως θα πληρώνουμε διόδια, αλλά γιατί είχαμε διαβάσει και τις 1.600 σελίδες επί τρεις φορές για κάθε μία τότε, και τραβούσαμε τα μαλλιά μας με όλα όσα συμφωνούσε τότε το Ελληνικό Κράτος. Είχαμε φτάσει μάλιστα και σε σχετικό διάλογο, σε μία από τις συζητήσεις μας με εκπρόσωπο τύπου:

«Να έρθετε στην Λάρισα, θα βάλουμε ένα ελικόπτερο για τους δημοσιογράφους που φέρνουν αντιρρήσεις, και θα πετάξουμε πάνω από τα Τέμπη, να δείτε ότι τρυπάμε το βουνό και πόσο τεράστιο έργο κάνουμε» Η δική μας απάντηση ήταν η εξής απλή:

«Ευχαριστούμε αλλά δεν έχει κανέναν νόημα η πτήση με το ελικόπτερο. Δεν αμφισβητούμε πως ανοίγετε τρύπες στο βουνό, ούτε πως είναι ένα τεράστιο έργο. Το πρόβλημα είναι ο τρόπος με τον οποίο γίνεται. Με μικρότερο ή το ίδιο κόστος θα το έκανε το κράτος μόνο του ή ακόμα κι εγώ ο ίδιος, ο κάθε ιδιώτης χωρίς κεφάλαιο δηλαδή. Διότι προεισπράττοντας για ένα μεγάλο διάστημα το αρχικό κεφάλαιο από τα διόδια που παραχωρούνται και με το κράτος εγγυητή της επένδυσης, δεν απαιτείται καμία εταιρία! Ο καθένας μας το έκανε, πόσο μάλλον το ίδιο το κράτος, αν μπορούσε να λειτουργήσει ως κράτος φυσικά».

Το πρόβλημα των ΣΔΙΤ που λίγες φωνές τότε περιέγραψαν, ανάμεσά τους και το MOTO από τους πρώτους, έρχεται τώρα το Ευρωπαϊκό Ελεγκτικό Συνέδριο να το επικυρώσει!

 

Στην πολυσέλιδη έκθεσή του που την παραθέτουμε αυτούσια αν θέλετε να την διαβάσετε στο τέλος του άρθρου, το Ελεγκτικό Συνέδριο καταλήγει πως οι ΣΔΙΤ δεν είναι πάντα η καλύτερη περίπτωση για την υλοποίηση ενός τέτοιου έργου, ενώ τονίζει πως η διάθεση των Ευρωπαϊκών Κονδυλίων δεν έχει αξιοποιηθεί όπως θα έπρεπε. Να τονίσουμε βέβαια πως στην απορρόφηση πόρων από την Ευρωπαϊκή Ένωση, η Ελλάδα κατέχει τα σκήπτρα έχοντας εισπράξει το 59% του συνολικού ποσού της συνεισφοράς. Το ιδιαίτερο πρόβλημα της Ελλάδας από την άλλη πλευρά, είναι πως με τις υπερβολικές εγγυήσεις που έδωσε στον ιδιωτικό τομέα και την μείωση διέλευσης από τα διόδια εξαιτίας της οικονομικής κρίσης, βρέθηκε να εγγυάται τόσο το ίδιο το έργο, όσο και το κέρδος της επένδυσης!

Με την απότομη αύξηση της τιμής πώλησης των καυσίμων που το ίδιο το κράτος επέβαλλε, δόθηκε το τελειωτικό χτύπημα για τα έργα με τις εταιρίες να διακόπτουν την συνέχειά τους εξαιτίας της πολύ μικρής διέλευσης από τους σταθμούς των διοδίων. Εκεί, όπως λέει η Έκθεση, το Δημόσιο βρέθηκε ανάμεσα σε ένα δίλλημα από δύο εξίσου ζημιογόνες επιλογές, εξαιτίας των Συμβάσεων Παραχώρησης που υπέγραψε, λίγο πριν φύγει από την πολιτική για να ζήσει πλούσια τα γερατειά του ο Σουφλιάς!

Όπως είπε επί λέξη στο MOTO ο κ. Μαυραγάνης πριν λίγες μέρες, όταν του αναφέραμε την αδικία να πληρώνει μία μοτοσυκλέτα το 70% του αντιτίμου ενός οικογενειακού αυτοκινήτου, ξεκινώντας συζήτηση για τις Συμβάσεις Παραχώρησης: «Αφήστε έχουμε δει δράκους και τέρατα όταν κοιτούσαμε όλα όσα είχαν υπογράψει. Δεν πιστεύαμε όλα όσα είχαν συμφωνήσει!»

Η Έκθεση κάνει ειδική μνεία στα 13 κράτη μέλη που κατασκευάζουν δρόμους χωρίς συμβάσεις παραχώρησης, αλλά και βρίσκει και τις διαφορές από κράτος σε κράτος, ανάμεσα στα παραπάνω που ελέγχτηκαν, ακριβώς γιατί αποτελούν το 70% του κόστους.

Η Ελλάδα είναι το χειρότερο παράδειγμα. Το Δημόσιο επέλεξε την επανεκκίνηση των έργων, ως λιγότερο άσχημη λύση, μονάχα που τα έργα έγιναν μικρότερα από αυτό που αρχικά έπρεπε πράγμα το οποίο αποτελεί ξεχωριστή αιτία για την μειωμένη διέλευση που παρουσιάζουν. Επιπρόσθετα το κόστος ανά χιλιόμετρο έφτασε να αυξηθεί έως και 47% για τον Αυτοκινητόδρομο Ε-65 (Αθήνα-Θεσσαλονίκη) και έως και 69% και την Ολυμπία Οδό με ταυτόχρονη μείωση της έκτασης των έργων κατά 55% και 45% αντίστοιχα! Πλέον το κόστος έφτασε ακόμα και τα 20,2 εκατ. Ευρώ ανά χλμ, ένα κόστος που καταλήγει στον φορολογούμενο απευθείας και φυσικά περιλαμβάνει το κέρδος της εταιρίας αλλά και του Δημοσίου!

Πρέπει επίσης να τονισθεί πως ευθύνη έχει και το Δημόσιο, καθώς πριν την οικονομική κρίση, έδωσε στις εταιρίες στρεβλή εικόνα χρήσης των αυτοκινητόδρομων και υπερβολικά αισιόδοξες προβλέψεις για το μέλλον. Καθιστούσε έτσι την βιωσιμότητα της επένδυσής τους εξ αρχής δύσκολη. Η οικονομική κρίση απλά συρρίκνωσε περισσότερο τα νούμερα, οδηγώντας στην πλήρη διακοπή των έργων.

Οι Ευρωπαίοι ελεγκτές διαπιστώνουν πως έργα με συμβάσεις παραχώρησης σε τόσο μεγάλο βάθος χρόνου είναι μία πρακτική που δεν πρέπει να γίνεται και ζημιώνει τους φορολογούμενους. Ταυτόχρονα εκμηδενίζει τον ανταγωνισμό, αποδυναμώνει την διαπραγματευτική θέση του Δημοσίου, υπονομεύει την οικονομική αποδοτικότητα και την διαφάνεια!

Διαβάστε αναλυτικά την Ειδική Έκθεση:

 

 

Συνημμένα

Pan America Beyond the Map, Μέρος 7ο - Μονακό, Ιταλία και επιστροφή στα πάτρια εδάφη

Πέρασε και από San Marino στη σέλα της Harley-Davidson Pan America 1250 SP ο Κωνσταντίνος Μητσάκης
Pan America Beyond the Map 2025
Από τον

Θοδωρή Ξύδη

26/9/2025

Με συνεπιβάτη τον γιο του στην Pan America 1250 SP ο Κωνσταντίνος Μητσάκης πέρασε από το Μονακό και έπειτα στην Ιταλία για να κλείσει αυτό το ταξίδι των 7.500 χλμ. 
                             
Ας δούμε τι μας λέει ο Μητσάκης σε αυτήν την 7η και τελευταία ανταπόκρισή του:   

"Από τις απόκρημνες κορυφές των Άλπεων, η ακούραστη HD Pan America 1250 SP μάς οδήγησε κατόπιν στις δαντελωτές ακτές της Μεσογείου, και συγκεκριμένα στο Μονακό. Ο Γιώργος ζήτησε επιτακτικά να κάνουμε μια στάση στο κοσμοπολίτικο πριγκιπάτο, καθώς ήθελε να “προσθέσει” λίγο χλιδή και πολυτέλεια στις ταξιδιωτικές του αναμνήσεις! Έτσι, το “Pan America Beyond the Map” στρατοπέδευσε για μια μέρα στο Μονακό, όπου –μεταξύ άλλων– οδηγήσαμε την μοτοσικλέτα στη διαδρομή της Formula 1 και επισκεφθήκαμε το εμβληματικό καζίνο της πόλης!

Μετά την Γαλλία, ήρθε η σειρά της Ιταλίας να μάς διαθέσει τους αυτοκινητοδρόμους της – έναντι υψηλού αντιτίμου. Μόλις 340 χλμ. νοτιοανατολικά του Μονακό, πατέρας και γιος προσπαθήσαμε να ισιώσουμε τον κεκλιμένο πύργο της Πίζας, χωρίς όμως να τα καταφέρουμε! Έτσι, αρκεστήκαμε στις αναμνηστικές φωτογραφίες του διάσημου μνημείου και αναχωρήσαμε κατόπιν (μέσω επαρχιακών οδών) για το λιλιπούτειο κρατίδιο του San Marino, όπου και κάναμε την τελευταία διανυκτέρευσή μας πριν αποχαιρετήσουμε ακτοπλοϊκώς την Ιταλία.

«Μπηγμένο» στα σωθικά της Ιταλίας, το κράτος του San Marino περηφανεύεται για τους 17 αιώνες ελευθερίας που απολαμβάνει. Στη μεσαιωνική καστροπολιτεία του San Marino (απλώνεται στην κορυφή του λόφου Titano), μεγαλόπρεπα παλάτια και αρχοντικά, γεροδεμένα κάστρα, μουσειακοί χώροι και θρησκευτικά μνημεία άνοιξαν τις πόρτες τους και μάς διηγήθηκαν την μακραίωνη ιστορία του κρατιδίου. Ο νεαρός συνεπιβάτης μου έμεινε άκρως ενθουσιασμένος από την γνωριμία του με τη «Γαληνότατη Δημοκρατία του Αγίου Μαρίνου». 

Έχοντας επισκεφθεί 7 χώρες (Ιταλία, Ελβετία, Γαλλία, Ηνωμένο Βασίλειο, Ιρλανδία, Μονακό, Σαν Μαρίνο), το υδάτινο ταξίδι Ancona – Patra έριξε την αυλαία στο “Pan America Beyond the Map”. Το κοντέρ της γκρι HD Pan America 1250 SP είχε καταγεγραμμένα 7.500 χλμ. όταν την παραδίδαμε στον εμπορικό διευθυντή της Harley-Davidson Athens κ. Κων/νο Καλαντζόπουλο, ο οποίος μάς την είχε παραχωρήσει. Με όχημα περιπέτειας την εναλλακτική πρόταση της Harley-Davidson στην απαιτητική κατηγορία των mega on-off, πατέρας και γιος οδοιπορήσαμε μαζί για 3 βδομάδες στη σέλα αυτής της μοτοσυκλέτας, δημιουργώντας κοινές εμπειρίες ζωής τις οποίες μοιραστήκαμε για πάντα! 
   Δυο μέρες μετά, ο Γιώργος κατατάχθηκε στον Ελληνικό Στρατό για να υπηρετήσει την μητέρα–πατρίδα. Καλή θητεία Γιώργο…"