Επίθεση Aprilia στην γκάμα Yamaha, σχεδιάζει αντίπαλο και για το Niken!

Μία τρίκυκλη Aprilia!
Θάνο Αμβρ. Φελούκα
Από τον

Θάνο Αμβρ. Φελούκα

14/1/2022

Το Piaggio Group έχει την πρωτοκαθεδρία στα τρίκυκλα σκούτερ καθιερώνοντας με το MP3 μία ολόκληρη νέα κατηγορία. Έκαναν απίστευτη δουλειά για να εξελίξουν το σύστημα δύο τροχών εμπρός για χρήση σε σκούτερ μαζικής παραγωγής και ο κόπος τους ανταμείφθηκε όταν υπήρξε εμπορική ανταπόκριση. Και συνέχισαν επενδύοντας πάνω σε αυτό, δημιουργώντας και νέες εκδόσεις. Την επιτυχία αυτή του Piaggio Group ζήλεψε η Yamaha ξεκινώντας την δική της σειρά τρίκυκλων σκούτερ, μέχρι που το 2015 παρουσίασε στο Τόκυο το Niken, την πρώτη αντίστοιχης φιλοσοφίας μοτοσυκλέτα.

Μάλιστα η Yamaha είχε κάνει τότε λόγο για επιθυμία να αντικαταστήσει την κατηγορία των σκούτερ με δεκαεξάριδες τροχούς, με τρίκυκλα που προσφέρουν αυξημένη ενεργητική ασφάλεια. Ήμουν τότε ένας από τους μόλις 4-5 Ευρωπαίους δημοσιογράφους που όχι μόνο είχαν δει το Niken από κοντά, για πρώτη φορά, αλλά είχα την ευκαιρία να συνομιλήσω με την ομάδα που το δημιούργησε και να μου αναλύσουν το σκεπτικό τους πίσω από την κίνησή τους. Η ιστορία είναι γνωστή στους αναγνώστες. Αργότερα θα είχαμε την ευκαιρία να το οδηγήσουμε τόσο στις Άλπεις, όσο και στην Ελλάδα, συγκεντρώνοντας τα περίεργα βλέμματα των περαστικών και τις κορυφαίες τους ατάκες και να βρούμε και τα πρώτα σημεία που ήθελαν οπωσδήποτε βελτίωση, σε μία δοκιμή που ειπώθηκαν πράγματα που κανείς άλλος δεν είχε γράψει. Και μετά ήρθε και η ανανέωση του Niken με βελτιώσεις ακριβώς στα σημεία που είχαμε και εμείς επισημάνει. Προφανώς και δεν έγινε μία τρελή εμπορική επιτυχία, κανείς δεν περίμενε κάτι τέτοιο από το πιο συντηρητικό κοινό που υπάρχει: Τους μοτοσυκλετιστές. Κι όμως, το Niken προσπέρασε τις αρχικές προσδοκίες της Yamaha σημειώντας περισσότερες πωλήσεις από εκείνο που αρχικά είχε προβλέψει.

Η καλή του εμπορική πορεία, δεδομένου πάντα των δυνατοτήτων μίας μοτοσυκλέτας μόνης της, εκτός κατηγοριών, έστρεψε τα βλέμματα επάνω του και εξυπηρέτησε πλήρως τον επόμενο σκοπό της Yamaha: Να λάμψουν περισσότερο οι τρίτροχες επιλογές της στα σκούτερ! Το Piaggio Group που είχε κάνει κόπο να ξεκινήσει την κατηγορία των δύο τροχών εμπρός έβλεπε πως έχανε έδαφος γιατί η Yamaha μπορούσε πλέον δικαιωματικά να λέει πως έχει μεγαλύτερη εμπειρία σε ένα τέτοιο σύστημα, από την στιγμή που είχε βγάλει στην παραγωγή μία ολοκληρωμένη τρίκυκλη μοτοσυκλέτα.

Δεν ήταν έκπληξη λοιπόν που τον Σεπτέμβριο του 2020 είδαμε τα πρώτα σχέδια μίας τρίτροχης Aprilia που χρησιμοποιούσε ως βάση το παλαιότερο Mana 850 μία από τις πρώτες αυτόματες μοτοσυκλέτες. Καμία σχέση δεν έχει βέβαια η CVT μετάδοση του Mana 850 με το κιβώτιο διπλού συμπλέκτη της Honda, για παράδειγμα, αλλά ειδικά για την εποχή του, το Mana 850 ήταν μία διαφορετική και λειτουργική πρόταση, παρόλο που λέγαμε τότε στην δοκιμή του πως απελευρώνει πολύ νωρίς την μετάδοση και γίνεται έως και επικίνδυνο σταματώντας στα φανάρια, μέχρι να το συνηθίσει ο αναβάτης και να πάψει αυτό να τον απασχολεί.

Τώρα όμως, τον Ιανουάριο του 2022, επιστρέφουν ανανεωμένα τα σχέδια της Aprilia για μία μοτοσυκλέτα αντίστοιχη του Yamaha Niken πράγμα που δείχνει πως όχι μόνο οι Ιταλοί δεν το έχουν ξεχάσει, αλλά συνεχίζουν την εξέλιξή του, που αν κρίνουμε από το χρονοδιάγραμμα που ακολουθούν οι εταιρείες, θα πρέπει να έχουμε και τις πρώτες τελικές εικόνες του μέσα στον επόμενο χρόνο. Η εξέλιξη των σχεδίων δείχνει πως στην Aprilia έχουν δοκιμάσει διαφορετικά πράγματα και έχουν καταλήξει στην καλύτερη για αυτούς λύση. Βασική διαφορά πως δεν έχουμε τα διπλά πιρούνια από την εξωτερική πλευρά, τα ξίφη, όπως τα ονομάζει η Yamaha στο Niken, αλλά αντίθετα στο σχέδιο της Aprilia βλέπουμε μονόμπρατσα ψαλίδια που εδράζονται εσωτερικά και δεν γίνεται να μην ξυπνήσει μνήμες από Gilera CX125 που είχε ένα αντίστοιχης αντίληψης σύστημα ανάρτησης για τον εμπρός τροχό.

Στα νέα σχέδια δεν γίνεται χρήση του Aprilia Mana 850 ως βάση για τον κινητήρα, που είναι μάλλον καλό, παρότι ακόμη και τώρα ο δικύλινδρος V2 εκείνης της μοτοσυκλέτας δεν θα ήταν μακριά σε απόδοση. Με την επιλογή της CVT μετάδοσης δεν συμφωνούμε και τόσο, αλλά επειδή τα πράγαμτα εξελίσσονται, θα περιμένουμε να το οδηγήσουμε, αν τελικά πράγματι μας δώσουν μία τέτοια πρόταση. Είναι όμως βασικό που μέσα σε ενάμιση σχεδόν χρόνο, τα σχέδια επιστρέφουν ξεχνώντας το Niken.

Η Aprilia, όπως εξηγήσαμε, έχει λόγους να στοχεύει το Niken και όχι τόσο για τις λιγοστές πωλήσεις μίας τρίκυκλης μοτοσυκλέτας, αλλά έτσι κι αλλιώς επιτίθεται κατά μέτωπο στην Yamaha, τόσο με τα Tuono 660 και RS660, όσο και με το Tuareg 660 και το νέο μοντέλο που ετοιμάζει, αντίστοιχο του Tracer 700. Επίθεση παντού λοιπόν και μιας και μιλάμε για επίθεση σε γκάμα, ας μην ξεχνάμε πως παράλληλα και η Triumph κάνει ολομέτωπη επίθεση με Trident 660, Tiger 660 Sport και το νέο on-off 660 που θα δούμε αρκετά πιο μετά. Όλοι εναντίων όλων λοιπόν, ακόμη και στα τρίκυκλα…

Το Niken είναι κανονική μοτοσυκλέτα, και σπορ μάλιστα...

Yamaha: Κατέθεσε πατέντα για ψαλίδι μεταβλητής γεωμετρίας

Ρυθμιζόμενο εν κινήσει ψαλίδι - Καλύτερη πρόσφυση και συμπεριφορά σε κάθε συνθήκη
Yamaha Swing Arm Patent
Από τον

Φίλιππο Σταυριδόπουλο

10/2/2026

Μέσα από μια νέα πατέντα, η Yamaha αποκαλύπτει μια ριζοσπαστική ιδέα όπου το ψαλίδι της μοτοσυκλέτας αλλάζει γεωμετρία ανάλογα με τις συνθήκες, προσαρμοζόμενο στις απαιτήσεις επιτάχυνσης, φρεναρίσματος και κλίσης.

Η γεωμετρία και η ακαμψία του ψαλιδιού αποτελούν έναν από τους πιο κρίσιμους τομείς στον σχεδιασμό πλαισίου, ειδικά στον κόσμο των αγώνων όπου κάθε χιλιοστό και κάθε βαθμός παραμόρφωσης μπορεί να μεταφραστεί σε χρόνο στην πίστα. Το πρόβλημα είναι ότι οι απαιτήσεις για μέγιστη ταχύτητα στα ευθύγραμμα τμήματα της πίστας συγκρούονται με εκείνες για σταθερότητα και αίσθηση στο μέσο της στροφής. Αυτό ακριβώς επιχειρεί να λύσει η Yamaha με την πατέντα ενός ψαλιδιού μεταβλητής γεωμετρίας.

Τα τελευταία χρόνια, τα MotoGP έχουν δείξει πόσο σημαντική μπορεί να είναι η αλλαγή στη γεωμετρία. Τα συστήματα ρύθμισης ύψους εμπρός και πίσω (ride height devices), που ξεκίνησαν ως απλές μηχανικές διατάξεις holeshot για τις εκκινήσεις, κλειδώνοντας προσωρινά τη μπροστινή ανάρτηση στη χαμηλή θέση της, χαμηλώνοντας έτσι το κέντρο βάρους της μοτοσυκλέτας και αποτρέποντας τις ανυψώσεις του εμπρός τροχού στα πρότυπα των συσκευών που χρησιμοποιούνται εδώ και χρόνια στoυς off-road αγώνες, εξελίχθηκαν σε ενεργοποιητές που χαμηλώνουν τη μοτοσυκλέτα στην έξοδο των στροφών, αυξάνοντας την πρόσφυση και περιορίζοντας τις σούζες. Παρότι τα μπροστινά συστήματα ride height απαγορεύτηκαν από το 2023 και όλα τα αντίστοιχα συστήματα θα απαγορευτούν πλήρως το 2027, η πατέντα της Yamaha δείχνει πού θα μπορούσε να φτάσει αυτή η τεχνολογία αν υπήρχε η σχετική ελευθερία.

Yamaha Swing Arm Patent

Πώς λειτουργεί το νέο σύστημα

Στις σημερινές μοτοσυκλέτες MotoGP, το πίσω σύστημα ride height λειτουργεί μέσω ενός υδραυλικού "άξονα" που αντικαθιστά έναν από τους συνδέσμους της ανάρτησης. Όταν ο αναβάτης χρησιμοποιήσει το σχετικό χειριστήριο στην επιτάχυνση, το σύστημα "κλειδώνει" το πίσω μέρος χαμηλά για μέγιστη πρόσφυση, ενώ στο φρενάρισμα απελευθερώνεται ώστε το πίσω μέρος να σηκωθεί ξανά για καλύτερη είσοδο στη στροφή.

Η Yamaha όμως προχωρά πολύ πιο πέρα. Στη νέα πατέντα, το υδραυλικά κινούμενο στοιχείο δεν βρίσκεται στους συνδέσμους της ανάρτησης, αλλά μέσα στο ίδιο το ψαλίδι. Το ψαλίδι χωρίζεται σε δύο τμήματα με μια άρθρωση στο κέντρο του. Το εμπρός τμήμα συνδέεται κανονικά με την ανάρτηση, ενώ το πίσω τμήμα, όπου και βρίσκεται ο τροχός, μπορεί να μετακινηθεί ανεξάρτητα πάνω ή κάτω μέσω του υδραυλικού μηχανισμού.

Το υδραυλικό στοιχείο ενεργοποιείται ωθώντας ένα έκκεντρο που αλλάζει το μήκος και τη γωνία του κάτω τμήματος του ψαλιδιού, επιτρέποντας στη γεωμετρία να μεταβάλλεται δυναμικά, με την περιστροφή γύρω από τον άξονα της άρθρωσης, ανάλογα με το αν η μοτοσυκλέτα επιταχύνει, στρίβει ή φρενάρει.

Yamaha Swing Arm Patent

Μακριά από τους αγώνες ή την παραγωγή

Σε αντίθεση με τα σημερινά συστήματα ride height, η πατέντα της Yamaha περιγράφει ένα σύστημα που ελέγχεται από ηλεκτρονικό ενεργοποιητή και αισθητήρες διαδρομής και φορτίου. Το σύστημα διαβάζει τι κάνει η μοτοσυκλέτα - αν δηλαδή επιταχύνει, αν βρίσκεται υπό κλίση ή αν επιβραδύνει - με την χρήση μιας αδρανειακής μονάδας ελέγχου (IMU) και προσαρμόζει ανάλογα τη γεωμετρία του ψαλιδιού σε πραγματικό χρόνο.

Αυτό το επίπεδο ηλεκτρονικού ελέγχου δεν είναι επιτρεπτό υπό τους τρέχοντες κανονισμούς των MotoGP (πόσο μάλλον του WSBK, που στηρίζεται σε μοντέλα παραγωγής), κάτι που δείχνει ότι η πατέντα δεν στοχεύει άμεσα σε αγωνιστική εφαρμογή, αλλά μάλλον σε πειραματική έρευνα και συλλογή δεδομένων. Η Yamaha προσπαθεί να κατανοήσει τα οφέλη μιας μοτοσυκλέτας αν το ψαλίδι της πάψει να είναι ένα στατικό εξάρτημα και γίνει ένα δυναμικά προσαρμοζόμενο στοιχείο.

Yamaha Swing Arm Patent

Η ίδια η πατέντα αναφέρεται επίσης στις δυνάμεις της αλυσίδας κατά την επιτάχυνση και την επιβράδυνση και στο πώς ένα τέτοιο σύστημα θα μπορούσε να τις εκμεταλλευτεί για βελτιστοποίηση της πρόσφυσης και της σταθερότητας.

Υπερβολικά πολύπλοκο; Σχεδόν σίγουρα. Όμως, ακόμη και αν δεν δούμε ποτέ ένα τέτοιο ψαλίδι σε αγωνιστική ή παραγωγής μοτοσυκλέτα, τα δεδομένα που μπορεί να συλλέξει η Yamaha από μια τέτοια ιδέα ίσως επηρεάσουν καθοριστικά τον τρόπο με τον οποίο θα σχεδιάζονται και θα εξελίσονται τα πλαίσια του μέλλοντος.