Επίθεση Aprilia στην γκάμα Yamaha, σχεδιάζει αντίπαλο και για το Niken!

Μία τρίκυκλη Aprilia!
Θάνο Αμβρ. Φελούκα
Από τον

Θάνο Αμβρ. Φελούκα

14/1/2022

Το Piaggio Group έχει την πρωτοκαθεδρία στα τρίκυκλα σκούτερ καθιερώνοντας με το MP3 μία ολόκληρη νέα κατηγορία. Έκαναν απίστευτη δουλειά για να εξελίξουν το σύστημα δύο τροχών εμπρός για χρήση σε σκούτερ μαζικής παραγωγής και ο κόπος τους ανταμείφθηκε όταν υπήρξε εμπορική ανταπόκριση. Και συνέχισαν επενδύοντας πάνω σε αυτό, δημιουργώντας και νέες εκδόσεις. Την επιτυχία αυτή του Piaggio Group ζήλεψε η Yamaha ξεκινώντας την δική της σειρά τρίκυκλων σκούτερ, μέχρι που το 2015 παρουσίασε στο Τόκυο το Niken, την πρώτη αντίστοιχης φιλοσοφίας μοτοσυκλέτα.

Μάλιστα η Yamaha είχε κάνει τότε λόγο για επιθυμία να αντικαταστήσει την κατηγορία των σκούτερ με δεκαεξάριδες τροχούς, με τρίκυκλα που προσφέρουν αυξημένη ενεργητική ασφάλεια. Ήμουν τότε ένας από τους μόλις 4-5 Ευρωπαίους δημοσιογράφους που όχι μόνο είχαν δει το Niken από κοντά, για πρώτη φορά, αλλά είχα την ευκαιρία να συνομιλήσω με την ομάδα που το δημιούργησε και να μου αναλύσουν το σκεπτικό τους πίσω από την κίνησή τους. Η ιστορία είναι γνωστή στους αναγνώστες. Αργότερα θα είχαμε την ευκαιρία να το οδηγήσουμε τόσο στις Άλπεις, όσο και στην Ελλάδα, συγκεντρώνοντας τα περίεργα βλέμματα των περαστικών και τις κορυφαίες τους ατάκες και να βρούμε και τα πρώτα σημεία που ήθελαν οπωσδήποτε βελτίωση, σε μία δοκιμή που ειπώθηκαν πράγματα που κανείς άλλος δεν είχε γράψει. Και μετά ήρθε και η ανανέωση του Niken με βελτιώσεις ακριβώς στα σημεία που είχαμε και εμείς επισημάνει. Προφανώς και δεν έγινε μία τρελή εμπορική επιτυχία, κανείς δεν περίμενε κάτι τέτοιο από το πιο συντηρητικό κοινό που υπάρχει: Τους μοτοσυκλετιστές. Κι όμως, το Niken προσπέρασε τις αρχικές προσδοκίες της Yamaha σημειώντας περισσότερες πωλήσεις από εκείνο που αρχικά είχε προβλέψει.

Η καλή του εμπορική πορεία, δεδομένου πάντα των δυνατοτήτων μίας μοτοσυκλέτας μόνης της, εκτός κατηγοριών, έστρεψε τα βλέμματα επάνω του και εξυπηρέτησε πλήρως τον επόμενο σκοπό της Yamaha: Να λάμψουν περισσότερο οι τρίτροχες επιλογές της στα σκούτερ! Το Piaggio Group που είχε κάνει κόπο να ξεκινήσει την κατηγορία των δύο τροχών εμπρός έβλεπε πως έχανε έδαφος γιατί η Yamaha μπορούσε πλέον δικαιωματικά να λέει πως έχει μεγαλύτερη εμπειρία σε ένα τέτοιο σύστημα, από την στιγμή που είχε βγάλει στην παραγωγή μία ολοκληρωμένη τρίκυκλη μοτοσυκλέτα.

Δεν ήταν έκπληξη λοιπόν που τον Σεπτέμβριο του 2020 είδαμε τα πρώτα σχέδια μίας τρίτροχης Aprilia που χρησιμοποιούσε ως βάση το παλαιότερο Mana 850 μία από τις πρώτες αυτόματες μοτοσυκλέτες. Καμία σχέση δεν έχει βέβαια η CVT μετάδοση του Mana 850 με το κιβώτιο διπλού συμπλέκτη της Honda, για παράδειγμα, αλλά ειδικά για την εποχή του, το Mana 850 ήταν μία διαφορετική και λειτουργική πρόταση, παρόλο που λέγαμε τότε στην δοκιμή του πως απελευρώνει πολύ νωρίς την μετάδοση και γίνεται έως και επικίνδυνο σταματώντας στα φανάρια, μέχρι να το συνηθίσει ο αναβάτης και να πάψει αυτό να τον απασχολεί.

Τώρα όμως, τον Ιανουάριο του 2022, επιστρέφουν ανανεωμένα τα σχέδια της Aprilia για μία μοτοσυκλέτα αντίστοιχη του Yamaha Niken πράγμα που δείχνει πως όχι μόνο οι Ιταλοί δεν το έχουν ξεχάσει, αλλά συνεχίζουν την εξέλιξή του, που αν κρίνουμε από το χρονοδιάγραμμα που ακολουθούν οι εταιρείες, θα πρέπει να έχουμε και τις πρώτες τελικές εικόνες του μέσα στον επόμενο χρόνο. Η εξέλιξη των σχεδίων δείχνει πως στην Aprilia έχουν δοκιμάσει διαφορετικά πράγματα και έχουν καταλήξει στην καλύτερη για αυτούς λύση. Βασική διαφορά πως δεν έχουμε τα διπλά πιρούνια από την εξωτερική πλευρά, τα ξίφη, όπως τα ονομάζει η Yamaha στο Niken, αλλά αντίθετα στο σχέδιο της Aprilia βλέπουμε μονόμπρατσα ψαλίδια που εδράζονται εσωτερικά και δεν γίνεται να μην ξυπνήσει μνήμες από Gilera CX125 που είχε ένα αντίστοιχης αντίληψης σύστημα ανάρτησης για τον εμπρός τροχό.

Στα νέα σχέδια δεν γίνεται χρήση του Aprilia Mana 850 ως βάση για τον κινητήρα, που είναι μάλλον καλό, παρότι ακόμη και τώρα ο δικύλινδρος V2 εκείνης της μοτοσυκλέτας δεν θα ήταν μακριά σε απόδοση. Με την επιλογή της CVT μετάδοσης δεν συμφωνούμε και τόσο, αλλά επειδή τα πράγαμτα εξελίσσονται, θα περιμένουμε να το οδηγήσουμε, αν τελικά πράγματι μας δώσουν μία τέτοια πρόταση. Είναι όμως βασικό που μέσα σε ενάμιση σχεδόν χρόνο, τα σχέδια επιστρέφουν ξεχνώντας το Niken.

Η Aprilia, όπως εξηγήσαμε, έχει λόγους να στοχεύει το Niken και όχι τόσο για τις λιγοστές πωλήσεις μίας τρίκυκλης μοτοσυκλέτας, αλλά έτσι κι αλλιώς επιτίθεται κατά μέτωπο στην Yamaha, τόσο με τα Tuono 660 και RS660, όσο και με το Tuareg 660 και το νέο μοντέλο που ετοιμάζει, αντίστοιχο του Tracer 700. Επίθεση παντού λοιπόν και μιας και μιλάμε για επίθεση σε γκάμα, ας μην ξεχνάμε πως παράλληλα και η Triumph κάνει ολομέτωπη επίθεση με Trident 660, Tiger 660 Sport και το νέο on-off 660 που θα δούμε αρκετά πιο μετά. Όλοι εναντίων όλων λοιπόν, ακόμη και στα τρίκυκλα…

Το Niken είναι κανονική μοτοσυκλέτα, και σπορ μάλιστα...

Ο εφευρέτης του Start&Stop σχολιάζει: "Ο Τραμπ σκότωσε την τεχνολογία που κάνει τα αυτοκίνητα πιο οικολογικά"

Ο 88χρονος Mauro Palitto, δημιουργός του πρώτου Start&Stop, μιλά για την απόφαση των ΗΠΑ να καταργήσουν περιβαλλοντικά κίνητρα
Start&Stop
Από τον

Φίλιππο Σταυριδόπουλο

4/3/2026

Από το κέντρο έρευνας της FIAT μέχρι τη Regata ES του 1983, η ιδέα που γεννήθηκε από ένα απλό χρονόμετρο έγινε παγκόσμιο στάνταρ. Σήμερα όμως, η πολιτική απόφαση των ΗΠΑ φέρνει το Start&Stop ξανά στο προσκήνιο.

Ο Mauro Palitto, σήμερα 88 ετών, γεννημένος στη Ρώμη αλλά ταυτισμένος με το Τορίνο λόγω της μακράς του πορείας στο θρυλικό εργοστάσιο Lingotto της FIAT, είναι ο άνθρωπος πίσω από το πρώτο σύστημα αυτόματης διακοπής και επανεκκίνησης κινητήρα σε αυτοκίνητο παραγωγής. Στις αρχές της δεκαετίας του ’80, ως υπεύθυνος μοντέλου για τα Ritmo και Regata της FIAT, παρουσίασε το πρώτο αυτόματο Start&Stop στο FIAT Regata ES, ένα σύστημα ικανό να σβήνει τον κινητήρα κατά τη στάση και να τον επανεκκινεί μέσα σε λίγα δέκατα του δευτερολέπτου.

Σήμερα, η απόφαση της Υπηρεσίας Προστασίας Περιβάλλοντος (EPA) των ΗΠΑ, κατόπιν πρωτοβουλίας της κυβέρνησης του Donald Trump, να καταργήσει τα ομοσπονδιακά περιβαλλοντικά κίνητρα που συνδέονται με το Start&Stop, έχει προκαλέσει έντονες αντιδράσεις με μέρος των κατασκευαστών να χαιρετίζουν την πρωτοβουλία.

Για τον Palitto, όμως, το τίμημα είναι ξεκάθαρο, αύξηση εκπομπών και οπισθοδρόμηση. “Η διοίκηση Τραμπ έχει λάβει αποφάσεις που θα χαρακτήριζα σχεδόν εγκληματικές. Αυτή η πρωτοβουλία κινείται στην ίδια κατεύθυνση”, σχολιάζει. “Το Start&Stop δεν είναι ιδεολογική επιβολή. Είναι μια απλή και αποτελεσματική τεχνική λύση που μειώνει κατανάλωση και εκπομπές χωρίς να επιβαρύνει τον χρήστη ή τη βιομηχανία.”

Η αρχή του Start&Stop

Για να κατανοήσει κανείς την απαρχή της ιδέας, πρέπει να επιστρέψει στο 1982, στο Centro Ricerche FIAT. Εκεί, ο Palitto είδε ένα παλιό FIAT 128 με αυτοσχέδια συσκευή που κατέγραφε τους χρόνους ρελαντί.

“Οδήγησα από το Orbassano στο Mirafiori, περίπου 15 χιλιόμετρα. Μου πήρε 35 λεπτά και ανακάλυψα ότι το αυτοκίνητο είχε μείνει ακίνητο πάνω από 10 λεπτά με τον κινητήρα να δουλεύει.”

Αυτό το απλό δεδομένο έγινε η σπίθα, γιατί να μη σβήνει αυτόματα ο κινητήρας όταν το αυτοκίνητο είναι σταματημένο με το κιβώτιο στην νεκρό και να επανεκκινεί όταν ο οδηγός θελήσει να ξεκινήσει;

Οι δοκιμές έγιναν αρχικά σε Ritmo που προορίζονταν για απόσυρση. Τα αποτελέσματα ήταν καλύτερα του αναμενομένου και απέδειξαν ότι η συχνή επανεκκίνηση δεν προκαλούσε σημαντική φθορά. Το 1983, η Regata ES έγινε το πρώτο αυτοκίνητο παραγωγής στον κόσμο με αυτόματο Start&Stop στον βασικό εξοπλισμό, σχεδόν δύο δεκαετίες πριν η τεχνολογία διαδοθεί ευρέως στα τέλη των ‘90s και στις αρχές των 2000s, με τα δίκυκλα να ακολουθούν και την τεχνολογία να βρίσκει εφαρμογή κυρίως σε scooter αστικής χρήσης.

Start&Stop

Το τεστ με τους ταξιτζήδες

Σήμερα, ο Palitto δεν οδηγεί πλέον. Μετακινείται με ταξί και κάθε διαδρομή είναι μια μικρή έρευνα αγοράς. “Χρησιμοποιείτε το Start&Stop;” ρωτά τους οδηγούς.

Πολλοί το απενεργοποιούν. “Λένε ότι είναι ενοχλητικό ή ότι χαλάει τη μπαταρία και τον κινητήρα. Είναι μύθοι”, απαντά. Το κλειδί είναι ο ηλεκτρονικός έλεγχος στροφών. Το σύστημα αποδεσμεύει την μίζα μόλις ο κινητήρας φτάσει γωνιακή ταχύτητα που υποδηλώνει πραγματική εκκίνηση. Αυτό συμβαίνει σε μόλις λίγα δέκατα του δευτερολέπτου και περιορίζει τη φθορά σε σχέση με μια παρατεταμένη χειροκίνητη εκκίνηση."

Ιδιαίτερα για ταξί που κινούνται κατά 90% σε αστικό περιβάλλον, το όφελος είναι σαφές, εκεί όπου το ρελαντί κυριαρχεί, το Start&Stop έχει τη μεγαλύτερη επίδραση.

Το μέλλον είναι ηλεκτρικό

Παρά την απογοήτευσή του, ο Palitto βλέπει την εξέλιξη της τεχνολογίας με ρεαλισμό. “Δεν μπορούσα να φανταστώ ότι θα υποχωρούσε λόγω πολιτικής επιλογής. Πίστευα ότι θα ξεπεραστεί φυσιολογικά, στο πλαίσιο της ηλεκτροκίνησης.”

Στην Ευρώπη, όπως επισημαίνει, οι κανονισμοί είναι αυστηροί, αλλά η υποδομή δεν έχει ακόμη αναπτυχθεί επαρκώς. Στις ΗΠΑ, θεωρεί ότι πρόκειται για συνειδητή πολιτική επιλογή.

“Είτε αρέσει είτε όχι, το μέλλον είναι ηλεκτρικό. Στα robotaxi του αύριο δεν θα υπάρχει Start&Stop, γιατί δεν θα υπάρχει κινητήρας εσωτερικής καύσης. Εκεί θα είναι η πραγματική τομή.”

Και ίσως τελικά, η εφεύρεση που γεννήθηκε από δέκα λεπτά ρελαντί σε μια διαδρομή 15 χιλιομέτρων να περάσει στην ιστορία ως ένα από τα τελευταία μεγάλα βήματα εξοικονόμησης στην εποχή της βενζίνης, πριν η ίδια η βενζίνη γίνει παρελθόν, πράγμα που μοιάζει να βρίσκεται ακόμα αρκετά μακριά, όπως επιβεβαιώνουν και οι τελευταίες εξελίξεις