Honda Cub: Παπί Θρη Ντι

Από τον

Βασίλη Καραχάλιο

30/5/2014

Το ξέρουν και οι πέτρες, όπως άλλωστε διαπιστώσαμε πρόσφατα στην αποστολή του ΜΟΤΟ στα Λευκά Όρη της Κρήτης με παπιά. Για τους περισσότερους από μας, ήταν το πρώτο μας μηχανάκι, ή τουλάχιστον ένα από τα πρώτα που οδηγήσαμε. Κι όχι μόνο εμείς. Το Honda Super Cub παρουσιάστηκε το 1958, ως το 1974 είχαν πουληθεί δέκα εκατομμύρια από δαύτα, ως το 2005 πενήντα, το μέτρημα το 2008 έλεγε 60 και τα τελευταία στοιχεία της Ηοnda, ως το Μάρτιο του 2014, 87 ολόκληρα εκατομμύρια. Αν τα βάζαμε όλα αυτά το ένα πίσω από το άλλο, το πρώτο θα απείχε από το τελευταίο 165.300 χιλιόμετρα, χοντρικά τέσσερις φορές την περίμετρο της γης.
Ειδικά στην Ελλάδα, η πρώτη εικόνα που έρχεται στο μυαλό με την λέξη παπί είναι ενός εξάβολτου ή δωδεκάβολτου Honda C50, ανάλογα με την ηλικία του καθενός. Και μπορεί στις ΗΠΑ να σταμάτησε να πωλείται το 1983, αλλά στον υπόλοιπο κόσμο που έχει ανάγκη φθηνής και αξιόπιστης μετακίνησης, το παπί ζει και βασιλεύει.

Παράγεται σε 15 εργοστάσια σε 14 χώρες, με βασικότερες την Ταϊλάνδη, την Ινδονησία, το Βιετνάμ, την Βραζιλία, την Κίνα, την Νιγηρία και φυσικά την Ιαπωνία, ενώ πωλείται σε 160 χώρες. Το τελευταίο κατόρθωμα της Honda είναι πως κατοχύρωσε το τρισδιάστατο σχήμα του παπιού ως δικό της. Είναι η πρώτη τρισδιάστατη πατέντα στην Ιαπωνία για οποιουδήποτε είδους όχημα, και κάτι εξαιρετικά σπάνιο για βιομηχανικό προϊόν γενικά. Στην Ευρώπη, ξέρουμε πως έχουν κατοχυρωθεί ως 3D τα σχήματα των Vespa και του πρώτου 500 της Fiat. 
H αιτιολόγηση για την χορήγηση αυτής της 3D πατέντας είναι πως η Ηοnda έχει διατηρήσει την βασική σχεδίαση του παπιού όλα αυτά τα χρόνια, άσχετα από τις τεχνολογικές και λειτουργικές βελτιώσεις που έχουν γίνει. Σαν αποτέλεσμα, λέει το σκεπτικό, όταν το κοινό βλέπει ένα Cub, το αναγνωρίζει ως προϊόν της Ηonda, κι αυτός ήταν ο κύριος λόγος που το Ιαπωνικό Γραφείο Ευρεσιτεχνιών χορήγησε και την 3D πατέντα στην Honda.  


Η φωτογραφία με το μαύρο παπί που δημοσιεύουμε είναι μία από αυτές που συνόδευαν την αίτηση για την κατοχύρωση του 3D σχήματος του παπιού. Θα παρατηρήσετε πως δεν υπάρχουν πάνω του λογότυπα ή διακοσμήσεις, όπως στα παπιά παραγωγής. Αυτό δεν είναι παράλειψη, αλλά έχει γίνει επίτηδες. Αυτό που μετράει, στην περίπτωση της κατοχύρωσης ενός τρισδιάστατου σχήματος, είναι η γενική εντύπωση, που δεν εξαρτάται από χρώματα ή λογότυπα. Επομένως, η τρισδιάστατη εικόνα ενός αντικειμένου είναι ο καθοριστικός παράγοντας για την αναγνώριση της προέλευσής του, του κατασκευαστή του δηλαδή. Στην περίπτωσή μας, οι Ιάπωνες του Γραφείου Ευρεσιτεχνιών κατοχύρωσαν το τρισδιάστατο σχήμα αυτού του παπιού, κρίνοντας πως είναι αυτομάτως αναγνωρίσιμο ως Honda. Κι επειδή πρόκειται για μια καινούργια πρακτική, είναι επόμενο πως θα υπάρχουν ερωτήσεις που δεν έχουν απαντηθεί ακόμα, καθώς η παγκόσμια νομοθεσία δεν είναι ξεκάθαρη σ’ αυτό το θέμα. Τι γίνεται με τα παπιά των άλλων εταιριών; Τι δικαιώματα δίνει στην Honda αυτή η κατοχύρωση; Ακόμα και η Κίνα έχει υπογράψει συμφωνία που την αναγκάζει να σέβεται τις κατοχυρωμένες Ιαπωνικές πατέντες, αυτό όμως μέχρι σήμερα δεν έχει σταματήσει πολλούς κατασκευαστές της από το να αντιγράφουν ασύστολα, όχι μόνο την Ηonda αλλά και τις υπόλοιπες εταιρίες.


Είναι επίσης προφανές πως τα κριτήρια για την κατοχύρωση τρισδιάστατων σχημάτων δεν μπορεί να είναι χαλαρά, ή να εξαρτώνται από τα χρώματα και τα γραφικά. Πρέπει να ξεχωρίζουν σε βάθος χρόνου, με το σχήμα τους να μην έχει αλλάξει ουσιαστικά, οπότε να μπορούν και οι κατασκευαστές τους να αποδείξουν πως το σχήμα τους έχει αποκτήσει ισχυρή προστιθέμενη αξία στα μάτια του κοινού. Κι έτσι, ένα κατοχυρωμένο τρισδιάστατο σχήμα δεν αφορά μόνο την εικόνα, αλλά συνδέεται με αξίες όπως η ευχρηστία, η ποιότητα, η οικονομία και η αξιοπιστία, που έχουν βελτιώσει τις ζωές των ανθρώπων που έζησαν μαζί του. Ακριβώς όπως το σκεφτόταν και ο Soichiro Honda. 

Κοσμοϊστορική αλλαγή KTM : Τέρμα ο Kiska! Προσέλαβε υπεύθυνο σχεδιασμού τον Christof Taubl

Επιστρέφει τον σχεδιασμό των μοτοσυκλετών της σε εσωτερική διαδικασία
KTM Design
Από τον

Φίλιππο Σταυριδόπουλο

24/11/2025

O πολυετής δεσμός της αυστριακής εταιρείας μοτοσυκλετών με τον σχεδιαστικό οίκο KISKA έχει περάσει από πολλά στάδια και για πρώτη φορά φτάνει στον τέλος του!

Ο δεσμός της KTM με την σχεδιαστική εταιρεία KISKA ξεκινάει αρκετά πίσω, όταν στις αρχές της δεκαετίας του ’90 το Αυστριακό εργοστάσιο είχε δημιουργήσει διαγωνισμό με στόχο την ανεύρεση σχεδιαστή, για το τότε νέο LC4.

Η εταιρεία του Gerald KISKA κατόρθωσε να ξεχωρίσει θέτοντας έτσι τα θεμέλια μιας μακράς συνεργασίας που έφτασε μέχρι και τον σχεδιασμό το 1994, από την KISKA, του πλέον γνωστού σε όλους μας λογότυπου της KTM που η εταιρεία διατηρεί έως τώρα.

Το μεγάλο όμως ζήτημα για εμάς στο MOTO είναι πως ο μέχρι πρότινος ισχυρός άνδρας της ΚΤΜ, Stefan Pierer μοιραζόταν μια πολύ στενή, φιλική σχέση με τον Gerald KISKA, με τις απόψεις του δεύτερου να έχουν βάρος στην πλεύση της ΚΤΜ, ακόμα και πέρα από το σχεδιαστικό σκέλος. Γεγονός ίσως όχι πάντα θετικό για την πορεία των Αυστριακών, όπως μερίδα των στελεχών έχει σχολιάσει και απευθείας στον Pierer σε διαφορετικές στιγμές αυτής της μακροχρόνιας πορείας.

KTM Design

Η συνεργασία επεκτάθηκε σταδιακά, με πληθώρα μοντέλων της ΚΤΜ να επιμελούνται από την KISKA και την ανάπτυξη και εδραίωση της μίας, να συμπαρασύρει και την άλλη, ισχυροποιώντας τον δεσμό τους και φτάνοντας μέχρι την μερική εξαγορά του σχεδιαστικού οίκου από τον κατασκευαστή αρχικά σε ποσοστό 13,4%, με αύξηση στο 26% το 2017 και σε 50% στην συνέχεια.

Το κέντρο της σχεδιαστικής εταιρείας μεταφέρθηκε δίπλα στο εργοστάσιο της ΚΤΜ στο Mattighofen αποτελώντας ουσιαστικά πλέον μέρος του ομίλου Pierer Mobility, μαζί με τις KTM, Husqvarna και GasGas. Οι οικονομικές δυσκολίες της Pierer Mobility οδήγησαν σε απόσχιση θυγατρικών όπως η KTM Sportcar GmbH, η MV Agusta αλλά και η KISKA καθώς η Loxone μια εταιρεία αυτοματισμών, απέκτησε το 51% των μετοχών της KISKA , το πλειοψηφικό δηλαδή μετοχικό πακέτο και κατ’ επέκταση, τον έλεγχο του σχεδιαστικού κέντρου, γεννώντας ερωτήματα για το μέλλον και την σχεδιαστική γραμμή των επερχόμενων μοντέλων της ΚΤΜ.

KTM Design
ο Christof Taubl, αντιπρόεδρος στο νέο τμήμα σχεδιασμού​​​ της KTM

Η τελευταία εξέλιξη είναι πως η ΚΤΜ, υπό τον ινδικό πλέον έλεγχο της Bajaj, επαναφέρει τον σχεδιασμό των νέων μοντέλων της σε εσωτερική διαδικασία απομακρύνοντας τον επίσημα από την KISKA , προσλαμβάνoντας και θέτοντας αντιπρόεδρο στο τμήμα σχεδιασμού τον Christof Taubl.

Ο νέος αντιπρόεδρος σχεδιασμού, Christof Taubl, με σπουδές στην βιομηχανική σχεδίαση και μεταπτυχιακές σπουδές στην σχεδίαση μεταφορών, κατόρθωσε μέσα από μια 17ετή πορεία, να ανελιχθεί από junior designer σε υψηλόβαθμο στέλεχος στην… καλά το μαντέψατε... KISKA.

Φυσικά και αυτό δεν αποτελεί εγγύηση για την αισθητική συνέχεια των μοντέλων της πορτοκαλί εταιρείας, αλλά μπορούμε να ελπίζουμε σε μια ομαλή μετάβαση στην νέα εποχή, υπό την διοίκηση ενός ανθρώπου που συμμετείχε στην παλιά, έστω και από άλλη πλέον σκοπιά.