Η πολιτεία της Καλιφόρνια μηνύει 5 πετρελαϊκούς κολοσσούς

Για “δεκαετίες εξαπάτησης” και για ζημιές δισεκατομμυρίων από τα ορυκτά καύσιμα
Η πολιτεία της Καλιφόρνια μηνύει 5 πετρελαϊκές εταιρείες
Κώστα Γκαζή
Από τον

Κώστα Γκαζή

18/9/2023

Η πολιτεία της Καλιφόρνια υπέβαλλε μήνυση σε 5 από τις μεγαλύτερες πετρελαϊκές εταιρείες του κόσμου, κατηγορώντας τις για ζημιές δισεκατομμυρίων δολαρίων, και για εξαπάτηση του κοινού λόγω συνειδητής υποβάθμισης των κινδύνων από τα ορυκτά καύσιμα.

Η μήνυση υπεβλήθη στο ανώτατο δικαστήριο του Σαν Φρανσίσκο, με την πολιτεία της Καλιφόρνια να ζητά από τις 5 εταιρείες (Exxon Mobil, Shell, BP, ConocoPhillips, και Chevron) να δημιουργήσουν ένα ταμείο αποζημίωσης ζημιών από κλιματολογικές καταστροφές. Για το παραπάνω αίτημα υπάρχει δικαστικό προηγούμενο, όταν πολλές πόλεις της Καλιφόρνια είχαν μηνύσει τους παραγωγούς μπογιάς που περιείχε μόλυβδο, κερδίζοντας την υπόθεση, με τις εταιρείες να συμβιβάζονται με την καταβολή 305 εκατομμυρίων δολαρίων.

Η πολιτεία της Καλιφόρνια δεν είναι η μόνη που μηνύει πετρελαϊκές εταιρείες, καθώς επτά ακόμα πολιτείες έχουν κάνει το ίδιο στο πρόσφατο παρελθόν. Παρόλα αυτά, η συγκεκριμένη μήνυση είναι από τις πιο σημαντικές, καθώς η Καλιφόρνια είναι η πιο πολυπληθής πολιτεία των Η.Π.Α., και παράλληλα μια εκ των μεγαλυτέρων παραγωγών πετρελαίου και φυσικού αερίου, ενώ ο Γενικός Εισαγγελέας της πολιτείας Rob Bonta έχει ιστορικό υποθέσεων που αποτελούν σημεία αναφοράς, πάνω στις οποίες πατούν στη συνέχεια οι Εισαγγελείς των μικρότερων πολιτειών για τις δικές τους υποθέσεις. Επίσης η Καλιφόρνια βρίσκεται στις πρώτες γραμμές του ακραίου καιρού που προκαλείται από την κλιματική αλλαγή, επηρεαζόμενη ιδιαίτερα από μεγάλες δασικές πυρκαγιές, την αύξηση της στάθμης της θάλασσας, καύσωνες, ακόμα και τροπικές καταιγίδες.

Από την πλευρά της βιομηχανίας πετρελαίου, ο Ryan Meyres, σύμβουλος του American Petroleum Institute, του μεγαλύτερου εμπορικού συνδέσμου παραγωγών πετρελαίου και αερίου, δήλωσε πως: “Αυτή η συνεχιζόμενη και συνδυασμένη καμπάνια με τις άνευ αξίας, πολιτικώς υποκινούμενες μηνύσεις ενάντια σε μια θεμελιώδη αμερικάνικη βιομηχανία και τους εργαζομένους της, δεν είναι τίποτα άλλο από έναν περισπασμό από άλλα σημαντικά εθνικά θέματα και μια τεράστια σπατάλη των χρημάτων των φορολογούμενων πολιτών της Καλιφόρνια. Οι αποφάσεις για την κλιματική στρατηγική ανήκουν στο Κογκρέσο και όχι στο δικαστικό σύστημα.”

Στη μήνυση αναφέρεται πως από τη δεκαετία του 1950, οι εταιρείες πετρελαίου και οι συνεργάτες τους, υποβάθμισαν εσκεμμένα τους κινδύνους των ορυκτών καυσίμων προς το κοινό, ενώ γνώριζαν πως τα προϊόντα τους το πιθανότερο ήταν πως θα οδηγούσαν στη σημαντική υπερθέρμανση του πλανήτη. Σύμφωνα με το κατηγορητήριο, οι 5 κατονομαζόμενες εταιρείες συνέχισαν να παραπλανούν το κοινό σχετικά με τη δέσμευση τους να μειώσουν τις εκπομπές ρύπων στο πρόσφατο παρελθόν, υπερηφανευόμενες για μικρές επενδύσεις σε εναλλακτικά καύσιμα (greenwashing), ενώ την ίδια ώρα σημείωναν κέρδη-ρεκόρ από την παραγωγή ορυκτών καυσίμων υπεύθυνων για την υπερθέρμανση του πλανήτη.

“Οι άνθρωποι αυτοί γνώριζαν (σσ. για την υπερθέρμανση του πλανήτη) και όμως μας έλεγαν ψέμματα, και θα μπορούσαμε να είχαμε αποτρέψει μερικές από τις πιο σημαντικές επιπτώσεις”, αναφέρει ο κυβερνήτης της Καλιφόρνια, Gavin Newsom. “Είναι αισχρό, σε αρρωσταίνει.”

Η μήνυση των 135 σελίδων κάνει λόγο για συστηματική παραπληροφόρηση από τις εταιρείες πετρελαίου και αερίου, η οποία βοήθησε να καθυστερήσει η αντίδραση του κοινού, με τεράστιο κόστος σε ανθρώπινες ζωές, στις περιουσίες των πολιτών και στις φυσικές πηγές ενέργειας.

Αξίζει να σημειωθεί πως οι εταιρείες πετρελαίου προσπάθησαν να μεταφέρουν τις μηνύσεις των πολιτειών από τα κρατικά στα ομοσπονδιακά δικαστήρια, πιστεύοντας πως έτσι θα είχαν περισσότερες πιθανότητες να κερδίσουν, όμως νωρίτερα μέσα στο 2023, το Ανώτατο Δικαστήριο απέρριψε τις εφέσεις τους, με τις υποθέσεις να παραμένουν σε κρατικά δικαστήρια, με μεγαλύτερες πιθανότητες καταδίκης των εταιρειών

ΗΠΑ: Ρεπουμπλικανοί γερουσιαστές προωθούν κατάργηση της υποχρεωτικής χρήσης κράνους

Το Ride in Freedom Act έχει ήδη κατατεθεί προς ψήφιση στο Κογκρέσο
usa no helmet
Από τον

Σπύρο Τσαντήλα

19/8/2026

Στις Ηνωμένες Πολιτείες της Αμερικής η νομοθεσία δεν είναι πάντα ίδια σε όλη τη χώρα, έτσι η χρήση κράνους από τους αναβάτες δικύκλων από πολιτεία σε πολιτεία μπορεί να ακολουθεί διαφορετικούς κανόνες.

Σε 18 πολιτείες είναι υποχρεωτική η χρήση του προστατευτικού κράνους, ενώ σε άλλες 29 η υποχρέωση είναι μερική και εξαρτάται από την ηλικία του αναβάτη και τα χρόνια οδηγικής εμπειρίας. Υπάρχουν επίσης 3 πολιτείες (Illinois, Iowa, New Hampshire) στις οποίες δεν υπάρχει καμιά υποχρέωση χρήσης κράνους στα δίκυκλα, χωρίς όρους και περιορισμούς.

Τώρα δύο Ρεπουμπλικανοί γερουσιαστές που δηλώνουν, οι Derrick Van Orden και Tim Sheehy, προωθούν ένα νέο νομοσχέδιο που στοχεύει να προσθέσει μια τέταρτη πολιτεία σε αυτές που δεν απαιτούν χρήση κράνους: τη Washington District of Columbia (D.C.), δηλαδή την πολιτεία που περιλαμβάνει την πρωτεύουσα της χώρας και στην οποία επί του παρόντος ισχύει πλήρης υποχρέωση κράνους πάντα και για όλους.

Derrick Van Orden
Derrick Van Orden

Το νομοσχέδιο κατατέθηκε προς ψήφιση στο Κογκρέσο στις 6 Αυγούστου και έχει τον τίτλο “Ride in Freedom Act”, αλλά και μια πολύ περίεργη πρωτοτυπία: δεν προτείνει ευθέως την κατάργηση του σχετικού νόμου, αλλά την απαγόρευση εφαρμογής του!

Όπως και να έχει, το θέμα ανοίγει μια μεγάλη συζήτηση στις ΗΠΑ, όπου τα στατιστικά στοιχεία δείχνουν σταθερή άνοδο σε θανατηφόρα ατυχήματα δικυκλιστών. Σύμφωνα με την αμερικανική υπηρεσία National Highway Traffic Safety Administration (NHTSA), η χρήση κράνους μειώνει τον κίνδυνο θανάτου του αναβάτη σε ατύχημα από 22 ως 42%, ενώ το ενδεχόμενο κρανιοεγκεφαλικών κακώσεων μειώνεται από 41 ως 69%.

Επιπλέον, υπάρχει ξεκάθαρη διαφορά στις λίγες πολιτείες που δεν απαιτούν χρήση κράνους, καθώς σε αυτές περίπου οι μισοί θάνατοι σε ατυχήματα με μοτοσυκλέτα αφορούν ξεκράνωτους αναβάτες, έναντι περίπου 10% για τις πολιτείες με νομοθεσία για τα κράνη.

Ωστόσο το πιο ανησυχητικό στοιχείο αφορά συνολικά στη χώρα: οι μοτοσυκλέτες αναλογούν στο 3% των κυκλοφορούντων ΙΧ οχημάτων, αλλά στο 14% των θανατηφόρων τροχαίων.

Σε αυτό το κλίμα, οι δύο Ρεπουμπλικανοί γερουσιαστές δηλώνουν πως η κίνησή τους δεν αφορά μόνο στην πρωτεύουσα, αλλά θέλουν να καταργηθεί η υποχρέωση χρήσης κράνους σε όλη τη χώρα.

“Η D.C. είναι σημαντικό μέρος για να κάνουμε την αρχή,” εξήγησε ο εκπρόσωπος του Van Orden. “Αν το Κογκρέσο μπορέσει να αλλάξει την πολιτική εδώ, θα ανοίξει η πόρτα για μια ευρύτερη συζήτηση για τον ρόλο της ομοσπονδιακής κυβέρνησης στη νομοθεσία για τα κράνη σε όλη τη χώρα.”