KTM 1290 Super Adventure: Μιλήσαμε με τον άνθρωπο που το δοκίμασε!

Θάνο Αμβρ. Φελούκα
Από τον

Θάνο Αμβρ. Φελούκα

27/8/2014

Τώρα που η ζέση γύρω από το αναμενόμενο Super Adventure έχει καταλαγιάσει λίγο, και πριν ξανά φουντώσει στις 30 Σεπτεμβρίου, που λογικά θα παρουσιαστεί στην Intermot, ας δούμε λίγο πιο ψύχραιμα τον παρορμητισμό της KTM.

Γιατί είναι γνωστό ότι όλα ξεκίνησαν από μία παρόρμηση, από την ελευθερία και την διάθεση πόρων που απολαμβάνουν οι μηχανικοί της εταιρίας! Υπάρχουν δύο τρόποι να το δει κανείς αυτό, ο ένας είναι ο συντηρητικός, ότι δηλαδή θα έπρεπε ένας μεγάλος κατασκευαστής να κάνει μόνο οργανωμένα και προσχεδιασμένα βήματα, και ο άλλος είναι ο σωστός (και όχι απλά προοδευτικός) που υποστηρίζει ότι μόνο έτσι συντελείται πραγματική εξέλιξη.

Για τη ιστορία, ήταν μια παλαβομάρα των μηχανικών της BMW η δημιουργία του R80G/S, που κανείς δεν πίστεψε σε αυτή και που από συγκυρίες και καθαρή τύχη έφτασε στην παραγωγή, δημιουργώντας την κατηγορία των on-off μοτοσυκλετών. Αυτή την κατηγορία που τώρα χτυπά με τον πιο πετυχημένο τρόπο η KTM, ωστόσο αυτό είναι θέμα για ανάλυση μια άλλη ώρα.

Το νέο μοντέλο, το Super Adventure, ξεκίνησε από ένα παρορμητισμό. Εμείς το επικροτούμε. Ο παρορμητισμός και το πάθος, είναι ίσως από τα βασικότερα χαρακτηριστικά που πρέπει να έχει ένας κατασκευαστής.

Γράφαμε λοιπόν στο τεύχος 529 πως ο κινητήρας του Super Duke, που τώρα περνά στο Super Adventure, ξεκίνησε από τον πειραματισμό των μηχανικών, χωρίς να τους δώσει κανείς την εντολή για ένα μεγαλύτερο δικύλινδρο. Είχαν ζητήσει από το τμήμα ένα νέο Super Duke, με τον κινητήρα του RC8R, όπως αυτός άλλαξε, εξελίχθηκε, και τοποθετήθηκε στο 1190. Με την εξωτερική ένδειξη λαδιού κτλ, που υπήρχε στη μεγάλη, παντός δρόμου μοτοσυκλέτα. Από το τμήμα δεν πήραν καμία απάντηση, αντιθέτως δέχτηκαν μετά από λίγο καιρό μια πρόσκληση. Η πρόσκληση προς το διοικητικό συμβούλιο ήταν για να οδηγήσουν ένα νέο κινητήρα. Αυτό ακριβώς, δεν υπήρχε μοτοσυκλέτα, υπήρχε μονάχα κινητήρας, και φυσικά τα σχέδια της μοτοσυκλέτας, αλλά ως φυσική ύπαρξη, ως μέταλλο, υπήρχε μονάχα ο μεγάλος δικύλινδρος. Συναρμολογώντας κάτι στα γρήγορα, πήραν το πλαίσιο του RC8, έφτιαξαν ένα προσωρινό υποπλαίσιο, και έβαλαν το ρεζερβουάρ από ένα Ducati Monster που είχαν διαθέσιμο από τις μοτοσυκλέτες που αγοράζουν για να τις αποσυναρμολογήσουν και να τις μελετήσουν. Το ρεζερβουάρ του Ducati Monster το διάλεξαν γιατί ήταν το μοναδικό που μπορούσε πολύ γρήγορα να τοποθετηθεί στο δικό τους χωροδικτύωμα, για τον απλούστατο λόγο ότι κουμπώνει σε αντίστοιχο πλαίσιο…

Όλα αυτά μου τα είπε προσωπικά ο Product Manager της KTM, κ. Jörg Schöller, όχι κάποιος κλητήρας του εργοστασίου δηλαδή, οπότε δεν επιδέχονται και αμφισβήτησης. Δείχνουν επίσης το κλίμα και τη διάθεση, μέσα από τα οποία δημιουργήθηκε ο κινητήρας που τώρα υπάρχει στο Super Adventure.

Αφού λοιπόν συναρμολόγησαν πρόχειρα μια μοτοσυκλέτα γύρω από το νέο κινητήρα, τοποθετώντας τα μαρσπιέ όπως βόλεψε, σε μια αφύσικη και άβολη θέση, όπως και τα υπόλοιπα στοιχεία άλλωστε (τιμόνι κτλ), παρέδωσαν το κατασκεύασμα στο διοικητικό συμβούλιο. Μια βροχερή μέρα. Χωρίς κανένα απολύτως ηλεκτρονικό βοήθημα. Γιατί το διοικητικό συμβούλιο είπε ότι δεν θέλει μια μοτοσυκλέτα που δεν οδηγείται στο δρόμο, και δεν χρειαζόταν η αύξηση του κινητήρα. Οπότε αν επιβίωναν από τη βόλτα εκείνη θα συμφωνούσαν, όλοι μαζί, ότι κατάφεραν να βρουν τη χρυσή τομή…

Τα υπόλοιπα είναι η ιστορία που οδήγησε στην παραγωγή το Super Duke, και δεν μας αφορούν για το Super Adventure. Ο κινητήρας αυτός λοιπόν, των 180 ίππων στο στρόφαλο και των 1.301 κυβικών, φτιάχτηκε ξεκάθαρα από το μεράκι των μηχανικών, χωρίς να τους ζητήσει κανείς να κάνουν κάτι τέτοιο. Ήταν επίσης σίγουρο πως θα τον δούμε στο επόμενο Adventure, όπως γράψαμε ήδη τον Δεκέμβριο του 2013. Αυτό που δεν περίμενε κανείς, είναι να γίνει όλο αυτό τόσο σύντομα.

Η πολύ σύντομη αντικατάσταση του 1190 έχει οδηγήσει σε διφορούμενες απόψεις τους οπαδούς της εταιρίας, ακόμα και ορισμένους ντίλερ της, γιατί η κατηγορία των παντός δρόμου μοτοσυκλετών ήταν συνηθισμένη σε πολύ πιο αργά update, απ’ ότι για παράδειγμα των superbike και supersport. Θα ήταν ίσως δικαιολογημένοι αν όντως αντικαθιστούνταν το 1190, όμως το Super Adventure δεν έρχεται με αυτή τη διάθεση. Τοποθετείται ανάμεσα σε ανταγωνιστές όπως το Multistrada και το R1200 GS, το περιμένουμε δηλαδή να είναι λίγο πιο "ασφάλτινο" από το BMW και λίγο πιο "off-road" από το Ducati. Αυτός ο τελευταίος είναι και ο αντίπαλος που θέλει να εκμηδενίσει τελείως. Για αυτό βγήκε στην παραγωγή, για να μην υπάρχει ανταγωνισμός πλέον. Η KTM έχει και διατηρεί το 1190 Adventure που ειδικά με την έκδοση R χτυπά τον πιο χωμάτινο ανταγωνισμό, και έρχεται το Super Adventure ως η πλέον δυνατότερη μοτοσυκλέτα που υπάρχει στην κατηγορία. Με όσα από τα 180 ονομαστικά / 150 πραγματικά άλογα του Super Duke, φτάσουν τελικά και στο Super Adventure.

Δεν περίμεναν να οδηγηθούν τόσο γρήγορα στο επόμενο βήμα, είναι εκείνη η ιστορία πίσω από τη δημιουργία του τερατώδους δικύλινδρου, που τους έφερε μπροστά στο δίλλημα τώρα ή μετά. Το οποίο εξαφανίστηκε εύκολα θέλοντας να προλάβουν και το αναμενόμενο "on-off" της BMW με την επίσης εκρηκτική ιπποδύναμη. Το Super Adventure σηματοδοτεί τον πόλεμο ιπποδύναμης που για πρώτη φορά ξεσπά στην κατηγορία των μοτοσυκλετών παντός δρόμου. Πάντα υποβόσκει βέβαια ένας τέτοιος πόλεμος, αλλά για την κατηγορία η ιπποδύναμη δεν ήταν ποτέ το ζητούμενο. Τώρα που τα όρια ασφάλτου και χώματος αρχίζουν να δημιουργούν σαφείς υποκατηγορίες, η ιπποδύναμη έρχεται στο επίκεντρο.

Τι μας είπε αυτός που το δοκίμασε

Ο αναβάτης εξέλιξης της Continental, πρώην πρωταθλητής του Γερμανικού πρωταθλήματος Superbike και με εξαιρετικές σχέσεις με την KTM, είχε το Super Adventure στη διάθεσή του από τα πρώτα του βήματα, καθώς ήταν από τις μοτοσυκλέτες που δοκίμασαν με το νέο ελαστικό της εταιρίας. Τον συνάντησα πριν λίγες μέρες στην Ουαλία, στην παρουσίαση του Continental TKC 70 για την οποία θα διαβάσετε τα πάντα σε επερχόμενο τεύχος. Επειδή η κουβέντα μας έγινε πριν την επίσημη αποκάλυψη της ΚΤΜ για το Super Adventure, μου έλεγε τα πάντα με το σταγονόμετρο, αφού πρώτα έπινε τα gin tonic με το λίτρο.

Οι δυνατότητες αυτής της μοτοσυκλέτες, μου είπε, στη γρήγορη οδήγηση δεν διαφέρουν από street μοτοσυκλέτα αντίστοιχου κυβισμού. Αυτό που την διαφοροποιεί αρκετά είναι τα νέα ηλεκτρονικά, δηλαδή τα μαγικά της Bosch που ξέρουμε και περιμένουμε, αλλά με νέες δυνατότητες. Ο ίδιος απεχθάνεται τα ηλεκτρονικά, για αυτό και κάνει δοκιμές στην πίστα με δύο βασικές μοτοσυκλέτες, το S1000RR και το Ninja ZX-10R (αυτό το δεύτερο είναι και το αγαπημένο του) έχοντας απενεργοποιήσει και στις δύο, traction control και ABS. Ωστόσο είπε ότι στο Super Adventure δουλεύουν τόσο καλά, που κάνει τους ίδιους χρόνους είτε έτσι, είτε αλλιώς. Πράγμα που σημαίνει ότι όλοι οι υπόλοιποι θα πηγαίνουν πολύ πιο γρήγορα στο δρόμο με τα ηλεκτρονικά του Super Adventure ενεργοποιημένα.

Η KTM δοκιμάζει με επιλεγμένους κατασκευαστές μοτοσυκλετών το νέο Super Adventure, γιατί όπως και στο 1190 με το MSC, θα πρέπει ο ιδιοκτήτης να τοποθετεί μονάχα τα ελαστικά που θα έχουν ομολογκαριστεί, διαφορετικά το traction control δεν θα έχει την μέγιστη απόδοση.

Η πολύ κοντινή συνεργασία που υπάρχει με την Bosch στο παράρτημα της Ιαπωνίας, εκεί που δημιουργήθηκε το πρώτο ABS που λειτουργεί σε κλίση (και που απολαμβάνουν οι ιδιοκτήτες του 1190 που έχουν κάνει το σχετικό update), φέρνει στην περίπτωση του Super Adventure νέα δεδομένα. Πάλι για την ιστορία: Η Bosch έφτιαξε πριν από δεκαετίες ένα τμήμα R/D στην Ιαπωνία για να είναι κοντά στους κατασκευαστές που τότε καθόριζαν τις εξελίξεις στη μοτοσυκλέτα. Αποφάσισε πριν περίπου τρία χρόνια να βγάλει στην παραγωγή το πρώτο ABS που δουλεύει υπό κλίση, αλλά κανένας κατασκευαστής δεν δέχτηκε να αναλάβει το ρίσκο να το βάλει στη μοτοσυκλέτα του πρώτος, με το φόβο να μπλέξει σε μια σειρά μηνύσεων αν δεν δούλευε σωστά. Στο τέλος ανταποκρίθηκε μόνο η KTM και έτσι ενώ οι δύο εταιρίες βρίσκονται μόλις 4 ώρες μακριά με το αυτοκίνητο, βρέθηκαν να συνεργάζονται στην Ιαπωνία, μεταφέροντας εκεί μοτοσυκλέτες και προσωπικό.

Ο αισθητήρας κλίσης της Bosch που ήδη υπάρχει στο 1190 και προσφέρει τις υπηρεσίες του στο MSC, εικάζουμε εδώ στο MOTO, ότι τώρα θα χρησιμοποιηθεί από νέο software. Οπότε το νέο Super Adventure μπορεί να είναι η πρώτη μοτοσυκλέτα του κόσμου που θα έχει υποβοήθηση εκκίνησης σε ανηφόρα, αναγνώριση πτώσης και το πιο σημαντικό: Τη λειτουργία των ηλεκτρονικών αναρτήσεων από τη μονάδα του MSC που πλέον μέσα στη στροφή θα επεμβαίνει και στις αναρτήσεις.

Για όποιον δεν γνωρίζει, το MSC που δοκιμάσαμε από τους πρώτους στον κόσμο στο τεύχος 528, σου δίνει την δυνατότητα να φρενάρεις με τη μέγιστη δύναμη ενώ η μοτοσυκλέτα ξύνει μαρσπιέ, με την εγγύηση ότι δεν θα πέσεις. Εναλλακτικά μπορείς απλά να φρενάρεις οπουδήποτε μέσα στη στροφή, χωρίς να ανοίγει την τροχιά της η μοτοσυκλέτα. Βασίζεται σε προηγμένους αλγόριθμους που αναγνωρίζουν την κλίση (με την βοήθεια του προαναφερθέντα αισθητήρα που λέγαμε) και τον ταχύτατο διαμοιρασμό της πίεσης από τις εμπρός δαγκάνες, πίσω. Έχοντας δοκιμάσει φρενάρισμα πανικού με 170 στο κοντέρ και τα μαρσπιέ να ξύνουν, μπορώ να πω ότι το σύστημα δουλεύει ακριβώς όπως θα μπορούσε κανείς να ονειρευτεί. Ωστόσο αν θα ήταν σε θέση να ελέγξει και τις αναρτήσεις, τότε θα μπορούσε να φρενάρει με ακόμα πιο γρήγορο ρυθμό, βασικά με τον ίδιο ρυθμό σαν να ήταν όρθια η μοτοσυκλέτα. Η Bosch μας είχε πει ότι αυτό θα ήθελε να είναι το επόμενο βήμα. Με βάση τους ισχυρισμούς του νέου μας "συν-πότη"  Γερμανού και τις δηλώσεις της KTM για τα πιο εξελιγμένα ηλεκτρονικά, υποθέτουμε ότι σε λίγες μέρες θα δούμε κάτι τέτοιο από κοντά, στην Intermot. Μια μοτοσυκλέτα που διαχειρίζεται αναρτήσεις για να φρενάρει ενώ πλαγιάζει, με υποβοήθηση στις ανηφόρες και αναγνώριση πτώσης. Το μόνο σίγουρο είναι ότι η ιπποδύναμη που εστιάζουν οι περισσότεροι, θα είναι για το Super Adventure το λιγότερο. Το αν πετύχαμε το tzoker με αυτές τις προβλέψεις, θα το μάθουμε στις 30 Σεπτεμβρίου, που το MOTO είναι στην Intermot…

Πατέντα Kawasaki για τροφοδοσία με υγροποιημένο υδρογόνο - Ο πεντακύλινδρος κινητήρας του H2 HySE

Οι Ιάπωνες επιμένουν πως το υδρογόνο είναι προτιμότερη λύση από τις μπαταρίες
kawasaki h2 hyse
Από τον

Σπύρο Τσαντήλα

27/4/2026

Σε ένα από τα ισχυρότερα αναχώματα στην προτεινόμενη λαίλαπα της βεβιασμένης Ηλεκτροκίνησης εξελίσσεται η χρήση υδρογόνου ως καύσιμο στους κινητήρες εσωτερικής καύσης και οι Ιάπωνες πρωτοπορούν στο θέμα αυτό, έχοντας στήσει εδώ και μερικά χρόνια την κοινοπραξία HySE με συμμετοχή των περισσότερων κατασκευαστών μοτοσυκλετών και αυτοκινήτων της χώρας.

Η Kawasaki είναι μια από τις πιο δραστήριες εταιρείες στον τομέα αυτόν, όσον αφορά στη Μοτοσυκλέτα τουλάχιστον, έχοντας ήδη παρουσιάσει το λειτουργικό πρωτότυπο H2 HySE που έκανε γύρους επίδειξης στις πίστες των Le Mans και Suzuka στα περιθώρια των αγώνων Endurance σε Γαλλία και Ιαπωνία πέρυσι.

kawasaki-h2-hyse

Αυτό το φουτουριστικό πρωτότυπο ωστόσο επιδεικνύει με μια ματιά το μεγαλύτερο πρόβλημα που αντιμετωπίζει η τεχνολογία υδρογόνου: την αποθήκευσή του. Οι γιγάντιες βαλίτσες του H2 HySE είναι απαραίτητες για να φιλοξενήσουν κάμποσα κάνιστρα υδρογόνου υπό πολύ υψηλή πίεση μα, ακόμη κι έτσι, η αυτονομία της μοτοσυκλέτας αυτής φέρεται να είναι ακόμη μη ανταγωνιστική συγκριτικά με μιας βενζινοκίνητης.

Η χρήση αερίου υδρογόνου έχει τα προβλήματά της, γι’ αυτό στο Akashi εξετάζουν ως λύση το υγροποιημένο υδρογόνο, καθώς έτσι θα μπορεί να χωρέσει περισσότερο στη μοτοσυκλέτα. Αυτό ακριβώς είναι και το αντικείμενο της πιο πρόσφατης ευρεσιτεχνίας που κατοχύρωσε η Kawasaki στην Ιαπωνία.

kawasaki-h2-hyse
Η ευρεσιτεχνία της Kawasaki μπορεί να εφαρμοστεί σε διάφορους τύπους κινητήρων, όπως λ.χ. σε έναν V8 που θα μοιάζει με V10

Στο σχέδιο βλέπουμε έναν κινητήρα που μοιάζει πεντακύλινδρος σε σειρά, ωστόσο στην πραγματικότητα είναι τετρακύλινδρος – ως ήταν εξαρχής ο κινητήρας του H2 HySE με τον υπερσυμπιεστή. Μόνο που ο ακριανός κύλινδρος στη δεξιά πλευρά του κινητήρα δεν λειτουργεί όπως οι υπόλοιποι τέσσερεις και αντί να ωθεί τον στρόφαλο, παίρνει κίνηση απ’ αυτόν για να αντλήσει καύσιμο.

Εξηγούμαι αναλυτικότερα, γιατί τα νούμερα που συνοδεύουν την πατέντα της Kawasaki έχουν ιδιαίτερο τεχνικό ενδιαφέρον.

Στα χαρτιά, το υδρογόνο έχει μεγαλύτερη ενεργειακή πυκνότητα από τη βενζίνη ανά μονάδα μάζας. Αυτό σημαίνει πως ένα κιλό υδρογόνου έχει περίπου τριπλάσια αποθηκευμένη ενέργεια από ένα κιλό βενζίνης. Αν όμως μιλήσουμε για ενέργεια ανά μονάδα όγκου, τότε η κατάσταση αντιστρέφεται ραγδαία, καθώς στον ίδιο όγκο η (υγρή) βενζίνη έχει ασύγκριτα περισσότερη ενέργεια από το (αέριο) υδρογόνο. Ενδεικτικά, αναφέρει πως ακόμη κι αν συμπιέσουμε το υδρογόνο στα 700 bar (πάνω από 10.000 psi), στο ίδιο όγκο η βενζίνη έχει εξαπλάσια ενέργεια αποθηκευμένη.

kawasaki-h2-hyse

Και το πρόβλημα στη μοτοσυκλέτα είναι πως ο δεσμευτικός παράγοντας δεν είναι τόσο το βάρος, όσο ο διαθέσιμος χώρος για αποθήκευση του υδρογόνου, δηλαδή ο όγκος.

Η ιδέα της Kawasaki είναι προφανέστατη: το υγροποιημένο υδρογόνο απαιτεί πολύ μικρότερο όγκο για την αποθήκευσή του, άρα θα μπορούμε να φορτώσουμε μεγαλύτερη ποσότητα στη μοτοσυκλέτα χωρίς να απαιτεί βαλίτσες σε μέγεθος μικρής καλύβας. Μόνο που δεν είναι τόσο απλό το θέμα.

Το υγροποιημένο υδρογόνο έχει τα δικά του προβλήματα. Πρώτον, πρέπει να διατηρείται σε εξαιρετικά χαμηλή θερμοκρασία για να μην εξαερωθεί, άρα το δοχείο αποθήκευσής του θα πρέπει να είναι άριστα μονωμένο για να διατηρεί το υδρογόνο σε υγρή φάση.

​ kawasaki h2 hyse
Στο σχέδιο της Kawasaki το υγρό υδρογόνο ψεκάζεται μέσω δύο μπεκ τόσο απευθείας στον θάλαμο καύσης (29) όσο και στην εισαγωγή του αέρα (28)

Μετά προκύπτει ένα θέμα με την πίεση που δεν θα έχουμε πλέον στο δοχείο του. Στα 700 και 1000 bar, μόλις ανοίξει δίοδος στο κύκλωμα τροφοδοσίας το αέριο θα εκτοξευτεί με μεγάλη πίεση. Δεν θα συμβεί το ίδιο με το υγρό όμως, οπότε τώρα χρειαζόμαστε τρόμπες για να δημιουργήσουν την απαιτούμενη πίεση στη γραμμή τροφοδοσίας.

Η προτεινόμενη λύση της Kawasaki στο θέμα είναι ένα δίδυμο από αντλίες, μια παραδοσιακή σαν αυτή που έχουν οι περισσότεροι κινητήρες της αγοράς ήδη για τη βενζίνη και μια δεύτερη την οποία στα σχέδια των Ιαπώνων υποδύεται το πέμπτο πιστόνι στον τετρακύλινδρο κινητήρα. Η Kawasaki λέει πως αυτός ο έξτρα κύλινδρος μπορεί να δημιουργήσει πίεση τουλάχιστον 1500 psi για να οδηγήσει το υγρό υδρογόνο στον θάλαμο καύσης.

Τα παραπάνω προφανώς και δεν λύνουν όλα τα ζητήματα της Υδρογονοκίνησης, αλλά αν μη τι άλλο δείχνουν πως οι Ιάπωνες επιμένουν πολύ ζεστά στο θέμα. Η Kawasaki μάλιστα δείχνει πολύ πρόθυμη να αναλάβει ρόλο πρωτοπόρου, καθώς εκτός από τη μοτοσυκλέτα κι ένα UTV που θα φορέσει τον ίδιο κινητήρα, έχει αναλάβει να εξελίξει ένα πλοίο ειδικά σχεδιασμένο για τη μεταφορά υγροποιημένου υδρογόνου, το οποίο υπολογίζεται να έχει ολοκληρωθεί ως το τέλος του 2026.

​ kawasaki h2 hyse

Αυτή τη στιγμή πάντως δεν είμαστε ακόμη κοντά στο σημείο που το υδρογόνο μπορεί να αντικαταστήσει το πετρέλαιο και τη βενζίνη στις μεταφορές, ειδικά όταν βάλουμε στην εξίσωση και όλους τους χωροταξικούς περιορισμούς που ισχύουν στα δίκυκλα. Πλησιάζουμε όμως και η δουλειά που κάνει η κοινοπραξία HySE βρίσκεται στην πρώτη γραμμή τεχνολογικής καινοτομίας.

Μετά, θα απομένει το πιο δύσκολο βήμα απ’ όλα: το δίκτυο ανεφοδιασμού, το πρόβλημα που πια ξεφεύγει από τον έλεγχο των εργοστασίων και της επιστήμης για να κυλιστεί στη λάσπη πολιτικών και επιχειρηματικών λογικών.