"Aφεντικό, ή μου δίνεις άδεια ή παραιτούμαι..."

Με λιγότερα θανατηφόρα τροχαία ατυχήματα στην Ευρωπαϊκή Ένωση έκλεισε η χρονιά που μας πέρασε έναντι του 2024, ωστόσο ο ρυθμός μείωσης είναι μικρότερος από εκείνον που έχει θέσει σαν στόχο η ΕΕ έως το 2030.

Ειδικότερα και σύμφωνα με τα προκαταρκτικά στοιχεία της Κομισιόν, το 2025 έχασαν τη ζωή τους στους δρόμους της ΕΕ 19.400 άνθρωποι. Ο αριθμός των ανθρώπων που σκοτώνονται στους δρόμους κάθε χρόνο εξακολουθεί να είναι τραγικός, αν και έναντι του 2025 χάθηκαν 580 λιγότερες ζωές. 

Αυτοί οι 19.400 συμπολίτες μας και πέρσι δεν βρίσκονταν σε κάποια εμπόλεμη ζώνη, είχαν άμεση πρόσβαση σε τρόφιμα και νερό, οπότε δεν κινδύνευαν από πείνα ή δίψα και δεν κινδύνευαν να πεθάνουν από το κρύο ή τη ζέστη σε καμία περίπτωση. Τη στιγμή που έχασαν τη ζωή τους απλά κινούνταν σε κάποιον δρόμο είτε με όχημα είτε με τα πόδια.

Τα δεδομένα της Κομισιόν προκαλούν προβληματισμό καθώς τα σχέδια της ΕΕ για μείωση των θανάτων από τροχαία κατά 50% έως το 2030, πέφτουν στο κενό -απώτερος στόχος η πλήρη εξάλειψη των θανάτων έως το 2050. Ο μεσοπρόθεσμος στόχος της Ένωσης έχει σαν έτος αναφοράς το 2019 και τους 22.800 θανάτους που είχαν σημειωθεί τότε και όπως δείχνουν όλα η αποτυχία για επίτευξη αυτού του στόχου θα είναι παταγώδης.

Η Ελλάδα ήταν μεταξύ των κρατών-μελών που πέτυχαν μια από τις μεγαλύτερες μειώσεις σε ποσοστό στα θανατηφόρα τροχαία ανά εκατομμύριο κατοίκων μεταξύ 2025 και 2025. Συγκεκριμένα το ποσοστό έφτασε στο -22%, το δεύτερο υψηλότερο στην ΕΕ, και ο αριθμός των θανατηφόρων τροχαίων ανά εκατ. κατοίκων έπεσε από τους 64 στους 50. 

Ωστόσο θα πρέπει να λάβετε υπόψη σας ότι η Ελλάδα έχει σταθερά από τα πλέον τραγικά σε αυτόν τον τομέα νούμερα με πάνω από 50+ θανάτους ανά εκατομμύριο, ενώ ο μέσος όρος της ΕΕ ήταν 43 τη χρονιά που μας πέρασε. Το 2025 η Ελλάδα ήταν 6η από το τέλος στη σχετική λίστα των 30 χωρών μπροστά μόνο τις Πορτογαλία (55), Λετονία (63), Κροατία (67), Ρουμανία (68) και Βουλγαρία (71).

Το μεγαλύτερο ποσοστό σε μείωση είχε η Εσθονία που πέτυχε το εντυπωσιακό -38% για να πέσει πολύ πιο κάτω από το μέσο όρο της ΕΕ με 31 θανάτους ανά εκατομμύριο το 2025 έναντι 50 το 2024. Στην κορυφή παραμένουν η Σουηδία και η εκτός ΕΕ Νορβηγία (ως μέλος της EFTA), οι οποίες για το 2025 είχαν 20 θανάτους από τροχαίο ατύχημα ανά εκατομμύριο κατοίκων. Αυτές οι δύο χώρες έχουν και έναν σχετικά σύγχρονο στόλο επιβατικών με μέσο όρο ηλικίας τα 11,8 και 11,4 χρόνια αντίστοιχα. 

Η Ελλάδα είναι επί σειρά ετών η πρωταθλήτρια της Ευρώπης έχοντας τον πιο γερασμένο στόλο επιβατικών αυτοκινήτων με μέσο όρο τα 17,8 έτη και αυτό παίζει τεράστιο ρόλο στην αδυναμία μείωσης των θανατηφόρων τροχαίων, αν και η Εσθονία που πέτυχε την πιο εντυπωσιακή μείωση πέρσι έχει επιβατικά με μέσο όρο ηλικίας τα 17,5 έτη!

Σύμφωνα με τα στοιχεία της Κομισιόν για κάθε θανατηφόρο τροχαίο υπολογίζεται ότι τραυματίζονται και άλλοι πέντε άνθρωποι. Ο αριθμός θανάτων των ανδρών παραμένει σημαντικά υψηλότερος έναντι των γυναικών με 77% και 23% αντίστοιχα, ενώ τα σημαντικότερα νούμερα συγκεντρώνονται στις ηλικίες 18-24 και 65+.

Στην ΕΕ, οι οδηγοί και συνοδηγοί αυτοκινήτου αντιστοιχούν στο 44% όλων των θανάτων σε τροχαίο ατύχημα, ενώ οι μοτοσυκλετιστές στο 21%, οι πεζοί στο 18% και οι ποδηλάτες στο 9%.

Αναφορικά με τις περιοχές τα περισσότερα ατυχήματα με 53% γίνονται σε δευτερεύοντες/επαρχιακούς δρόμους, το 38% των ατυχημάτων γίνεται σε αστικές περιοχές και μόλις το 8% αφορά θανατηφόρα σε περιβάλλον αυτοκινητόδρομου. Εντός αστικού ιστού, το 70% των θανατηφόρων τροχαίων αντιστοιχεί σε ευάλωτους χρήστες των δρόμων (μοτοσυκλετιστές, πεζοί, ποδηλάτες).