Οδηγείτε μοτοσυκλέτες - Είναι ασφαλές!

Αλήθειες και ψέματα των στατιστικών
Από τον

Λάζαρο Μαυράκη

4/3/2019

Τι θα λέγατε αν μαθαίνατε πως το να οδηγείτε μοτοσυκλέτα είναι πιο ασφαλές από το κάπνισμα, την κατανάλωση αλκοόλ, ακόμη και από τις επιθέσεις από τρίτους; Αν σας έλεγαν ότι περισσότεροι άνθρωποι σκοτώνονται παγκοσμίως πέφτοντας από τις σκάλες, σε σχέση με τους θανάτους από τροχαία με μοτοσυκλέτες, σε παγκόσμια κλίμακα; Εδώ κολλάει η θεωρία του Αϊνστάιν ότι τα πάντα είναι σχετικά μεγέθη
Σίγουρα όλοι μας έχουμε ακούσει για ανθρώπους που έχουν χάσει την ζωή τους ή έχουν τραυματιστεί σοβαρά και ο καθένας έχει να διηγηθεί από τουλάχιστον μία αντίστοιχη ιστορία. Αυτό είναι μάλιστα που οδηγεί και την πλειοψηφία των πολέμιων της μοτοσυκλέτας, να δηλώνουν ότι πρέπει να απαγορευτούν οριστικά καθώς πρόκειται για παγίδες θανάτου. Στο "γαϊτανάκι" μάλιστα των αφορισμών, μπαίνουν και μεγάλα ενημερωτικά μέσα με μεγάλο κύρος και ειδικό βάρος, όπως για παράδειγμα το περιοδικό "Forbes" στην άλλη μεριά του Ατλαντικού, όπου σε ένα δημοσίευμά του το 2017 είχε γράψει πως οι θάνατοι σε ατύχημα με μοτοσυκλέτα συμβαίνουν κατά 28% με μεγαλύτερη συχνότητα απ' ότι σε ατυχήματα με αυτοκίνητα. Ακόμη κι εμείς οι ίδιοι οι μοτοσυκλετιστές αναγνωρίζουμε ότι σε γενικές γραμμές είσαι πιο ασφαλής μέσα στο μεταλλικό κουτί ενός αυτοκινήτου, περιτριγυρισμένος από αερόσακους κατά την διάρκεια μιας σύγκρουσης, ενώ στην μοτοσυκλέτα είσαι σαφώς πιο εκτεθειμένος.
Εδώ όμως έρχονται τα στατιστικά και η ερμηνεία των αριθμών για να δούμε τα πράγματα από μια διαφορετική οπτική. Υπάρχει ένα ρητό που αποδίδεται (κατά πολλούς λανθασμένα) στον διάσημο  Αμερικανό συγγραφέα, Mark Twain, το οποίο λέει πως "υπάρχουν τριών ειδών ψέματα: τα ψέματα, τα καταραμένα ψέματα και τα στατιστικά". Η αλήθεια είναι πως ανάλογα με την ερμηνεία και την χρήση των δεδομένων, υπάρχει πάντα το περιθώριο να αποδείξεις ότι αυτό που θες να πεις και να καταλήξεις είναι αλήθεια, άσχετα με το είναι σωστό ή λάθος αυτό!

"Υπάρχουν τριών ειδών ψέματα: Τα ψέματα, τα καταραμένα ψέματα και τα στατιστικά!"

Επιστρέφουμε λοιπόν στα στατιστικά που είχαν δημοσιοποιηθεί και εντοπίζουμε ότι αναφέρονται σε συγκρούσεις. Όταν μπουν τα πραγματικά νούμερα στην πραγματική τους διάσταση, ανακαλύπτουμε ότι τα αυτοκίνητα αφαιρούν περισσότερες ζωές από τις μοτοσυκλέτες, αναλογικά με τα χιλιόμετρα που διανύουν. Αυτό συμβαίνει για τον απλούστατο λόγο ότι κυκλοφορούν πολλά περισσότερα αυτοκίνητα συγκριτικά με τις μοτοσυκλέτες, οπότε βάσει στατιστικής, είναι περισσότερο πιθανό να συμβούν μοιραίες συγκρούσεις όπου θα εμπλέκονται αυτοκίνητα, απ' ότι μοτοσυκλέτες.

Μπορεί τα τροχαία ατυχήματα γενικά να είναι ψηλά στη λίστα, αλλά αυτά που αφορούν τους μοτοσυκλετιστές είναι πολύ λιγότερα

 

Αν αποφασίσετε να περιπλανηθείτε στο πέλαγος των στατιστικών, μπορείτε να πάτε το θέμα ακόμη πιο μακριά. Για παράδειγμα, είναι δεκαπλάσιος ο αριθμός αυτών που πεθαίνουν από γρίπη σε σχέση με αυτούς που χάνουν την ζωή τους σε ατυχήματα με μοτοσυκλέτες, όπως και το ότι η κατανάλωση του αλκοόλ σκοτώνει πολλαπλάσιες φορές περισσότερους. Ακόμη και η παχυσαρκία έχει περισσότερα θύματα συγκριτικά με τα μοτοσυκλετιστικά ατυχήματα, ενώ είναι τετραπλάσιες οι πιθανότητες να πεθάνει κάποιος από σεξουαλικά μεταδιδόμενα νοσήματα. Οι δε πεζοί που σκοτώνονται σε τροχαία συμβάντα, έχουν διπλάσιο αριθμό από τους μοτοσυκλετιστές.

Αρκετά μικρό το ποσοστό των θανάτων μοτοσυκλετιστών, σε σχέση με τους επιβαίνοντες σε αυτοκίνητα

 

Αναφέροντας όλα τα παραπάνω, το σίγουρο είναι ότι κανείς δεν πρόκειται να σταματήσει να πίνει μια μπύρα όταν θελήσει (αν και ο συνδυασμός οδήγησης και αλκοόλ είναι απαγορευτικός!!!), ούτε θα σταματήσουμε να ανεβαίνουμε σκαλιά. Απλώς, τα αναφέρουμε ως ένα χρήσιμο μάθημα για το πώς θα πρέπει να έχουμε μια κριτική ματιά στην ανάγνωση των στατιστικών στοιχείων και το πόσο μεγάλη προσοχή χρειάζεται στην ερμηνεία τους. Πολύ σημαντικό ρόλο παίζει και η πηγή από την οποία προέρχονται τα στοιχεία και –κυρίως- το τι θέλει να αποδείξει αυτή η πηγή. Πολλές φορές τα στατιστικά αποτελούν ένα εξαιρετικό εργαλείο για να θεμελιωθούν επιχειρήματα και να αποδειχθούν γεγονότα, αλλά υπάρχουν και φορές που μπορεί να χρησιμοποιηθούν για να μετατρέψουν λίγο τα δεδομένα προκειμένου να φτάσουμε στο συμπέρασμα που θέλουν…

Λονδίνο-όριο 30 χλμ./ώρα: Μείωση θανατηφόρων τροχαίων κατά 40% αναφέρουν οι αρχές

Εφαρμόζεται στους μισούς δρόμους του Λονδίνου - Εξετάζεται η εφαρμογή του σε εθνικό επίπεδο
20mph
Από τον

Παύλο Καρατζά

15/9/2026

Πάνω από τους μισούς δρόμους του Λονδίνου έχει πλέον όριο ταχύτητας 20 μίλια (32 χιλιόμετρα) ανά ώρα και η Transport for London, ένας φορέας της τοπικής αυτοδιοίκησης, υπεύθυνος για το μεγαλύτερο μέρος του δικτύου μεταφορών στο Λονδίνο, επικαλείται στοιχεία που δείχνουν ότι το χαμηλότερο αυτό όριο ταχύτητας έχει μειώσει τα θανατηφόρα τροχαία κατά 40%, την ίδια ώρα που οι βουλευτές εξετάζουν αν η Αγγλία πρέπει να υιοθετήσει τα 20 μίλια ανά ώρα ως το προεπιλεγμένο όριο ταχύτητας σε εθνικό επίπεδο.

Σύμφωνα με την πολιτική “Safe Speeds” της TfL, η ταχύτητα παίζει ρόλο στα περίπου μισά θανατηφόρα τροχαία στο Λονδίνο, ενώ η πρόσκρουση με ταχύτητα 30 μίλια (48 χιλιόμετρα) ανά ώρα αυξάνει πέντε φορές τις πιθανότητες θανάτου σε σύγκριση με την πρόσκρουση με ταχύτητα 20 μίλια ανά ώρα.

Τα στοιχεία αυτά υποστηρίζουν την πολιτική “Vision Zero” του Δημάρχου, η οποία στοχεύει στο να μην υπάρξουν νεκροί ή σοβαρά τραυματίες στους δρόμους του Λονδίνου έως το 2041, και έχει οδηγήσει σε σταθερή επέκταση των ορίων ταχύτητας των 20 μίλια ανά ώρα σε ολόκληρη την πρωτεύουσα τις τελευταίες δύο δεκαετίες.

Επί του παρόντος, 166 μίλια (267 χιλιόμετρα) του οδικού δικτύου της TfL (περίπου οι μισοί δρόμοι της αγγλικής πρωτεύουσας) έχουν όριο ταχύτητας 20 μίλια ανά ώρα, ενώ τα δύο τρίτα των δήμων του Λονδίνου εφαρμόζουν πλέον το όριο αυτό στο μεγαλύτερο μέρος των δρόμων τους.

20mph

Η προγραμματισμένη επόμενη φάση στοχεύει στην επέκταση του ορίου σε τουλάχιστον 40 επιπλέον μίλια (64 χιλιόμετρα) έως το 2030, γεγονός που θα σημαίνει ότι πάνω από το 80% των δρόμων στο κεντρικό και εσωτερικό Λονδίνο θα έχουν όριο ταχύτητας 20 μίλια ανά ώρα.

Η αιτιολόγηση της επέκτασης αυτής βασίζεται σε μια μακροπρόθεσμη ανάλυση του αστικού ορίου ταχύτητας 20 μίλια ανά ώρα που εφαρμόστηκε σε δρόμους των δήμων μεταξύ 1989 και 2013. Η TfL διαπίστωσε μείωση κατά 40% των θανάτων σε αυτούς τους δρόμους (από 15 σε 9), σε σύγκριση με μείωση μόλις 7% των θανάτων σε άλλα σημεία του δικτύου των δήμων κατά την ίδια περίοδο.

Ο αριθμός των νεκρών ή των σοβαρά τραυματισμένων μειώθηκε κατά 34% (από 395 σε 260) στα προγράμματα που μελετήθηκαν, έναντι μείωσης 15% στο ευρύτερο οδικό δίκτυο, ενώ οι συγκρούσεις και τα θύματα συνολικά μειώθηκαν κατά 35% και 36% αντίστοιχα, σε σύγκριση με μείωση 12% αλλού. Η μείωση στον αριθμό των νεκρών παιδιών ήταν ακόμη πιο εντυπωσιακή: 75%, από τέσσερις θανάτους σε έναν, έναντι μηδενικής μεταβολής σε άλλους δρόμους.

Η TfL απέρριψε επίσης την υπόθεση ότι τα χαμηλότερα όρια ταχύτητας βλάπτουν την ποιότητα του αέρα, παραπέμποντας σε έρευνα του Imperial College London που δείχνει ότι οι ζώνες των 20 μιλίων ανά ώρα δεν έχουν καθαρή αρνητική επίδραση στις εκπομπές καυσαερίων και ότι ο ομαλότερος τρόπος οδήγησης που παρατηρείται στις ζώνες των 20 μιλίων ανά ώρα – με λιγότερες απότομες επιταχύνσεις και επιβραδύνσεις – μειώνει στην πραγματικότητα τις εκπομπές σωματιδίων από τη φθορά των ελαστικών και των φρένων, σε σύγκριση με τις ζώνες των 30 μίλια ανά ώρα.

Στον αντίποδα, είναι αρκετά δύσκολο να κινείσαι στο κέντρο της πόλης με μοτοσυκλέτα με όριο τα 32 χιλιόμετρα ανά ώρα, καθώς λίγο περισσότερο να περιστρέψεις τον καρπό του δεξιού σου χεριού και θα είσαι πριν το καταλάβεις πάνω από το όριο. Αυτό σημαίνει πως θα πρέπει να ελέγχεις συνεχώς το ταχύμετρο της μοτοσυκλέτας, που με τη σειρά του σημαίνει πως δεν θα έχεις όλη την προσοχή σου στον δρόμο. Αν συνυπολογίσουμε σ’ αυτό αυτοκίνητα, ηλεκτρικά πατίνια, πεζούς, φανάρια, άλλες μοτοσυκλέτες και διαβάσεις πεζών που πρέπει να έχουμε στο νου μας, η “καθημερινή αποστολή” γίνεται ακόμη πιο απαιτητική, ειδικά στην χώρα μας το όριο αυτό με βάση την οδηγική παιδεία που δεν έχουμε θα ήταν άκρως επικίνδυνο για τους μοτοσυκλετιστές.

Ο χρόνος επίσης που απαιτείται για να καλύψουμε την ίδια απόσταση αυξάνεται δραματικά. Για παράδειγμα αν θέλουμε να καλύψουμε μία απόσταση 20 χιλιομέτρων, αν πηγαίνουμε με 48 χλμ./ώρα θα χρειαστούμε 25 λεπτά, ενώ αν κινούμαστε με 32 χλμ./ώρα θα χρειαστούμε 37 λεπτά! Σίγουρα λοιπόν το μέτρο φαίνεται να δουλεύει όσον αφορά τα θανατηφόρα τροχαία, όμως υπάρχουν κι άλλοι παράγοντες που πρέπει να εξεταστούν.