Παπιά, μοτοποδήλατα και ηλεκτρικά στο στόχαστρο της Ευρωπαϊκής Επιτροπής

Δίκαιο και λιγότερο δίκαια μέτρα
Παπιά, μοτοποδήλατα και ηλεκτρικά στο στόχαστρο της Ευρωπαϊκής Επιτροπής
Θάνο Αμβρ. Φελούκα
Από τον

Θάνο Αμβρ. Φελούκα

28/4/2025

Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή κατέθεσε πρόταση για συνολική αναθεώρηση των κανόνων που αφορούν την οδική ασφάλεια και την ταξινόμηση οχημάτων που συμπεριλαμβάνουν δίκαια μέτρα για τα ηλεκτρικά αλλά συμπαρασύρουν και άλλα δίκυκλα.

Οι νέοι κανόνες λαμβάνουν υπόψη την αυξανόμενη παρουσία ηλεκτρικών οχημάτων και την τροποποίηση που χρειάζεται η υπάρχουσα νομοθεσία για να καλύπτει τα νέα οχήματα. Περιλαμβάνουν αυξημένους ελέγχους, όπως περιοδικούς τεχνικούς ελέγχους για ηλεκτρικά οχήματα και συστήματα υποβοήθησης οδηγού, ετήσιους ελέγχους για παλαιότερα αυτοκίνητα και επαγγελματικά οχήματα, και νέες μεθόδους ελέγχου καυσαερίων για τον εντοπισμό οχημάτων με υψηλές εκπομπές ρύπων. Παράλληλα, προτείνεται η ψηφιοποίηση των διαδικασιών ταξινόμησης και πιστοποίησης οχημάτων, η διευκόλυνση της διασυνοριακής ανταλλαγής δεδομένων και η προστασία των πολιτών από κακόβουλες παρεμβάσεις, όπως η παραποίηση των χιλιομέτρων.

Οι αλλαγές αυτές περιλαμβάνονται στο πρόγραμμα της της ΕΕ για ασφαλή και βιώσιμη κινητικότητα, υπολογίζοντας πως εξαιτίας τους θα έχουμε 7.000 λιγότερους θανάτους και θα αποτρέψουν περίπου 65.000 σοβαρούς τραυματισμούς μεταξύ 2026 και 2050.

Για τον σκοπό αυτό, η Επιτροπή προτείνει την αναθεώρηση τριών οδηγιών: για τους περιοδικούς τεχνικούς ελέγχους (PTI), τα έγγραφα ταξινόμησης οχημάτων και τους επιτόπιους ελέγχους επαγγελματικών οχημάτων (RSI).

Οι προτάσεις αντιμετωπίζουν ζητήματα όπως:

  • Η ανάγκη για ελέγχους σε νέα τεχνολογικά οχήματα (όπως τα ηλεκτρικά και τα σύνθετα συστήματα υποβοήθησης οδηγού),
  • Η ανίχνευση ρυπογόνων οχημάτων με νέες μεθόδους,
  • Η καταπολέμηση παρεμβάσεων στα χιλιόμετρα μέσω δημιουργίας εθνικών βάσεων δεδομένων,
  • Η καθιέρωση ετήσιων ελέγχων σε οχήματα άνω των 10 ετών,
  • Η ομογενοποίηση πιστοποιητικών τεχνικού ελέγχου με στόχο την αμοιβαία αναγνώριση σε ολόκληρη την ΕΕ.

Τα επόμενα βήματα περιλαμβάνουν τη διαβούλευση στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και το Συμβούλιο Ασφαλείας για την κατάρτιση επιπλέον εκτελεστικών πράξεων από την Επιτροπή.

Το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο Ασφάλειας Μεταφορών (ETSC) όμως εκφράζει την ανησυχία του για την απόφαση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής να εξαιρέσει τα μοτοποδήλατα και τις μοτοσυκλέτες έως 125 κ.εκ. από τους υποχρεωτικούς τεχνικούς ελέγχους, κάνοντάς λόγο για "χαμένη ευκαιρία" ενίσχυσης της οδικής ασφάλειας.

Το ETSC χαιρέτισε τη δέσμευση να κλείσει το υπάρχον κενό που επέτρεπε σε ορισμένα κράτη-μέλη, όπως η Φινλανδία, η Ιρλανδία και η Ολλανδία, να εξαιρούν όλες τις μοτοσυκλέτες από τεχνικούς ελέγχους. Ωστόσο, εκφράζει έντονη ανησυχία διότι η νέα πρόταση αφορά μόνο βαριές μοτοσυκλέτες και όχι τα μικρότερα δίκυκλα, ενώ μελέτες δείχνουν υψηλά επίπεδα παρέμβασης και σοβαρές ελλείψεις σε φρένα και ελαστικά σε μοτοποδήλατα και μικρές μοτοσυκλέτες, παράγοντες που συμβάλλουν σε ατυχήματα. Ενδεικτικά:

Στην Αυστρία, το 47% των μοτοποδηλάτων είχε υποστεί μετατροπές για υψηλότερες ταχύτητες.

Στη Δανία, το 17% των σοβαρών ατυχημάτων με μοτοποδήλατα αφορούσε οχήματα με μετατροπές.

Στην Ολλανδία, σε 8-14% των ατυχημάτων μοτοποδηλάτων εντοπίστηκαν προβλήματα με ελαστικά ή φρένα.

Η Ellen Townsend, Διευθύντρια Πολιτικής του ETSC, τόνισε:

«Τα μοτοποδήλατα και οι μικρές μοτοσυκλέτες είναι οχήματα υψηλού κινδύνου και συχνά χρησιμοποιούνται από νέους. Η απουσία ελέγχου για ελαττώματα ή μετατροπές αυξάνει τον κίνδυνο. Καλούμε το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και τα κράτη-μέλη να θεσπίσουν υποχρεωτικούς τακτικούς ελέγχους για όλα τα δίκυκλα.»

MotoCAP: Βήματα πίσω κάνει ο προστατευτικός ρουχισμός αναβάτη - Τι δείχνουν οι δοκιμές ασφάλειας

Μειώνεται αντί να αυξάνεται η αντοχή των υλικών στην τριβή σε πολλές περιπτώσεις – Γιατί γίνεται αυτό
MotoCAP αξιολόγηση προστατευτικού εξοπλισμού αναβάτη
Από τον

Θοδωρή Ξύδη

1/9/2026

Χωρίς να κρούει τον κώδωνα του κινδύνου ο ανεξάρτητος οργανισμός αξιολόγησης προστατευτικού ρουχισμού μοτοσυκλέτας MotoCAP από την Αυστραλία αναφέρει ότι πληθαίνουν τα παραδείγματα προϊόντων που προσφέρουν λιγότερη προστασία στις νεότερες εκδόσεις τους από εκείνη που είχαν όταν παρουσιάστηκαν αρχικά.

Ο MotoCAP (Motorcycle Clothing Assessment Program), είναι ο πρώτος ανεξάρτητος οργανισμός αξιολόγησης προστατευτικού ρουχισμού μοτοσυκλέτας στον κόσμο, αναφορικά με τα επίπεδα ασφάλειας και άνεσης που παρέχουν. Δημιουργήθηκε στην Αυστραλία και τη Νέα Ζηλανδία από μια κοινοπραξία κυβερνητικών φορέων, λεσχών μοτοσικλέτας και οργανισμών οδικής ασφάλειας και είναι αναγνωρισμένο και από τη FIM, ενώ έχει δοκιμάσει περισσότερα από 1.000 προϊόντα από το 2019 που ξεκίνησε μέχρι σήμερα. Μαζί με τον MotoCAP είναι και ο Consumer Rating & Assessment of Safety Helmets (CRASH), ο οποίος αξιολογεί την προστασία που προσφέρουν τα κράνη. 

Από την εφαρμογή της ευρωπαϊκής οδηγίας EN17092 το 2020, ο ανεξάρτητος οργανισμός έχει παρατηρήσει στις δοκιμές του ότι πολλά από τα προϊόντα έχουν πλέον χαμηλότερη αντίσταση στην τριβή σε σχέση με εκείνη που είχαν όταν πρωτοπαρουσιάστηκαν προσφέροντας έτσι χαμηλότερο επίπεδο προστασίας. Αυτό γιατί ίδιοι οι κατασκευαστές έχουν επανασχεδιάσει κάποια από τα προϊόντα τους χρησιμοποιώντας ελαφρύτερα και πιο λεπτά υλικά ώστε να προσφέρουν περισσότερη άνεση στον αναβάτη, η οποία είναι επίσης εξαιρετικά σημαντική για την ασφάλειά του αφού έλλειψη άνεσης μπορεί να προκαλέσει απώλεια συγκέντρωσης κατά την οδήγηση και κατά συνέπεια αυτό να αυξήσει την πιθανότητα εμπλοκής σε κάποιο ατύχημα. Η επανασχεδίαση γίνεται βέβαια και για μείωση του κόστους αφού λιγότερα υλικά (ελαφρύτερα υφάσματα για παράδειγμα σε μπουφάν και παντελόνια) σημαίνει αυτόματα και μικρότερο κόστος για τους κατασκευαστές.

Τα εν λόγω προϊόντα εξακολουθούν να υπερκαλύπτουν τις απαιτήσεις του ευρωπαϊκού EN17092, ωστόσο τα δεδομένα από τις δοκιμές ασφάλειας φέρνουν τα αποτελέσματα πιο κοντά στο επιτρεπτό όριο σε σχέση με πριν και αυτό δείχνει ότι σε περίπτωση πτώσης αυτά τα προϊόντα δεν είναι το ίδιο ανθεκτικά όπως ήταν πριν από λίγα μόλις χρόνια.

MotoCAP αξιολόγηση εξοπλισμού αναβάτη

Χαρακτηριστικό είναι το γράφημα που ακολουθεί και δείχνει την... οπισθοδρόμηση σε επίπεδο ασφάλειας που προσφέρει ο προστατευτικός ρουχισμός μέσα στα χρόνια. Δείτε πόσες σκουρόχρωμες καφέ τελείες (δοκιμές 2026) βρίσκονται κοντά στη βάση των δύο αξόνων και πόσες στην κορυφή. Τελείες που τοποθετούνται με βάση την αντοχή στην τριβή ενός υλικού σε διάρκεια χρόνου, με τον οριζόντιο άξονα να δείχνει και τη συνολική βαθμολογία και τον κάθετο τη διάρκεια αντοχής του υλικού στην τριβή σε ζώνες υψηλού ρίσκου, όπως είναι για παράδειγμα τα γόνατα, οι παλάμες, οι ώμοι και οι γοφοί (δείτε τη σχετική εικόνα πάνω). 

MotoCAP αξιολόγηση εξοπλισμού

Τα πράγματα είναι ίσως πιο ξεκάθαρα στη δεύτερη στήλη που σχηματίζεται, αξιολόγησης "ΑΑ", όπου τα περισσότερα νέα προϊόντα (δοκιμές 2026) βρίσκονται κοντά στη βάση, ενώ στη μέση της στήλης έχουμε περισσότερα προϊόντα που δοκιμάστηκαν από το 2019 έως το 2024. Και στις δύο αυτές στήλες τα περισσότερα προϊόντα αντέχουν στην τριβή λιγότερο από ένα δευτερόλεπτο πριν τρυπήσουν με τον οργανισμό να θεωρεί αποδεκτή μια τιμή κοντά στα τρία δευτερόλεπτα και ένα αποτέλεσμα κρίνεται "καλό" όταν η αντοχή ξεπερνά τα 5,6 δευτερόλεπτα. Ως σημείο αναφοράς ο MotoCAP δίνει και την αντοχή συμβατικού παντελονιού Denim γνωστής εταιρείας, το οποίο αντέχει στην τριβή 0,4-0,6 δλ. στις δοκιμές του οργανισμού.

Ο οργανισμός χρησιμοποιεί και πιο απτό παράδειγμα αναφέροντας συγκεκριμένο προϊόν -χωρίς να το κατονομάζει- το οποίο είχε αντοχή στην τριβή που έφτανε τα 3,7 δευτερόλεπτα όταν παρουσιάστηκε και νεότερες εκδοχές του έριξαν αυτή την τιμή στο 1,2 δευτερόλεπτο χωρίς παράλληλα να αλλάξει η τιμή του προϊόντος στο ράφι.

Με δύο "Α" ο MotoCAP αξιολογεί τα προϊόντα που προσφέρουν επίπεδο ασφάλειας που χρειάζεται για να κινηθεί κανείς σε δρόμους εκτός πόλης όπου ο συντελεστής τριβής είναι υψηλότερος και χρειάζονται υλικά υψηλότερης αντοχής για το απαιτούμενο επίπεδο ασφάλειας. Προϊόντα με ένα "A" είναι καλύτερο να χρησιμοποιούνται σε αστικό περιβάλλον όπου ο συντελεστής τριβής είναι χαμηλότερος, οπότε μικρότερη είναι και η πιθανότητα να τρυπήσει, για παράδειγμα, ένα μπουφάν που τρίβεται στην άσφαλτο. Με "ΑΑΑ" αξιολογείται ο ρουχισμός που προσφέρει ακόμη πιο υψηλό επίπεδο προστασίας στην τριβή.

Σε αυτό το σημείο πρέπει να πούμε ότι ο οργανισμός αναφέρεται συγκεκριμένα σε δρόμους που έχουν άσφαλτο (Bitumen) και πιο χοντρό χαλίκι από αυτό που χρησιμοποιείται στους ευρωπαϊκούς δρόμους (Chip Seal), οι οποίοι έχουν πιο άγρια επιφάνεια και έχουν 4,5 υψηλότερο συντελεστή τριβής από έναν συμβατικό ασφαλτοστρωμένο δρόμο. Να σημειωθεί επίσης πως οι κατασκευαστές σαφώς και έχουν το δικαίωμα να επανασχεδιάσουν τον προστατευτικό ρουχισμό που διαθέτουν ώστε να προσφέρει αυτός χαμηλότερο επίπεδο προστασίας, κάτι που δεν είναι επιχειρηματικά μεμπτό (ηθικά όμως;) εφόσον το προϊόν εξακολουθεί να υπερκαλύπτει τα όρια που έχουν τεθεί στις δοκιμές ασφάλειας.

Ο MotoCAP αναφέρει επίσης ότι οι κατασκευαστές προχωρούν σε αυτή την ενέργεια γιατί τα όρια για το EN17092 είναι χαμηλά και αυτό τους επιτρέπει να μειώσουν το κόστος για τους ίδιους αφαιρώντας επίπεδα προστασίας χωρίς να διακινδυνεύουν κακή αξιολόγηση. Από την άλλη όμως όχι μόνο δεν βελτιώνουν το επίπεδο ασφάλειας αλλά το κατεβάζουν κιόλας.