Παπιά, μοτοποδήλατα και ηλεκτρικά στο στόχαστρο της Ευρωπαϊκής Επιτροπής

Δίκαιο και λιγότερο δίκαια μέτρα
Παπιά, μοτοποδήλατα και ηλεκτρικά στο στόχαστρο της Ευρωπαϊκής Επιτροπής
Θάνο Αμβρ. Φελούκα
Από τον

Θάνο Αμβρ. Φελούκα

28/4/2025

Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή κατέθεσε πρόταση για συνολική αναθεώρηση των κανόνων που αφορούν την οδική ασφάλεια και την ταξινόμηση οχημάτων που συμπεριλαμβάνουν δίκαια μέτρα για τα ηλεκτρικά αλλά συμπαρασύρουν και άλλα δίκυκλα.

Οι νέοι κανόνες λαμβάνουν υπόψη την αυξανόμενη παρουσία ηλεκτρικών οχημάτων και την τροποποίηση που χρειάζεται η υπάρχουσα νομοθεσία για να καλύπτει τα νέα οχήματα. Περιλαμβάνουν αυξημένους ελέγχους, όπως περιοδικούς τεχνικούς ελέγχους για ηλεκτρικά οχήματα και συστήματα υποβοήθησης οδηγού, ετήσιους ελέγχους για παλαιότερα αυτοκίνητα και επαγγελματικά οχήματα, και νέες μεθόδους ελέγχου καυσαερίων για τον εντοπισμό οχημάτων με υψηλές εκπομπές ρύπων. Παράλληλα, προτείνεται η ψηφιοποίηση των διαδικασιών ταξινόμησης και πιστοποίησης οχημάτων, η διευκόλυνση της διασυνοριακής ανταλλαγής δεδομένων και η προστασία των πολιτών από κακόβουλες παρεμβάσεις, όπως η παραποίηση των χιλιομέτρων.

Οι αλλαγές αυτές περιλαμβάνονται στο πρόγραμμα της της ΕΕ για ασφαλή και βιώσιμη κινητικότητα, υπολογίζοντας πως εξαιτίας τους θα έχουμε 7.000 λιγότερους θανάτους και θα αποτρέψουν περίπου 65.000 σοβαρούς τραυματισμούς μεταξύ 2026 και 2050.

Για τον σκοπό αυτό, η Επιτροπή προτείνει την αναθεώρηση τριών οδηγιών: για τους περιοδικούς τεχνικούς ελέγχους (PTI), τα έγγραφα ταξινόμησης οχημάτων και τους επιτόπιους ελέγχους επαγγελματικών οχημάτων (RSI).

Οι προτάσεις αντιμετωπίζουν ζητήματα όπως:

  • Η ανάγκη για ελέγχους σε νέα τεχνολογικά οχήματα (όπως τα ηλεκτρικά και τα σύνθετα συστήματα υποβοήθησης οδηγού),
  • Η ανίχνευση ρυπογόνων οχημάτων με νέες μεθόδους,
  • Η καταπολέμηση παρεμβάσεων στα χιλιόμετρα μέσω δημιουργίας εθνικών βάσεων δεδομένων,
  • Η καθιέρωση ετήσιων ελέγχων σε οχήματα άνω των 10 ετών,
  • Η ομογενοποίηση πιστοποιητικών τεχνικού ελέγχου με στόχο την αμοιβαία αναγνώριση σε ολόκληρη την ΕΕ.

Τα επόμενα βήματα περιλαμβάνουν τη διαβούλευση στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και το Συμβούλιο Ασφαλείας για την κατάρτιση επιπλέον εκτελεστικών πράξεων από την Επιτροπή.

Το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο Ασφάλειας Μεταφορών (ETSC) όμως εκφράζει την ανησυχία του για την απόφαση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής να εξαιρέσει τα μοτοποδήλατα και τις μοτοσυκλέτες έως 125 κ.εκ. από τους υποχρεωτικούς τεχνικούς ελέγχους, κάνοντάς λόγο για "χαμένη ευκαιρία" ενίσχυσης της οδικής ασφάλειας.

Το ETSC χαιρέτισε τη δέσμευση να κλείσει το υπάρχον κενό που επέτρεπε σε ορισμένα κράτη-μέλη, όπως η Φινλανδία, η Ιρλανδία και η Ολλανδία, να εξαιρούν όλες τις μοτοσυκλέτες από τεχνικούς ελέγχους. Ωστόσο, εκφράζει έντονη ανησυχία διότι η νέα πρόταση αφορά μόνο βαριές μοτοσυκλέτες και όχι τα μικρότερα δίκυκλα, ενώ μελέτες δείχνουν υψηλά επίπεδα παρέμβασης και σοβαρές ελλείψεις σε φρένα και ελαστικά σε μοτοποδήλατα και μικρές μοτοσυκλέτες, παράγοντες που συμβάλλουν σε ατυχήματα. Ενδεικτικά:

Στην Αυστρία, το 47% των μοτοποδηλάτων είχε υποστεί μετατροπές για υψηλότερες ταχύτητες.

Στη Δανία, το 17% των σοβαρών ατυχημάτων με μοτοποδήλατα αφορούσε οχήματα με μετατροπές.

Στην Ολλανδία, σε 8-14% των ατυχημάτων μοτοποδηλάτων εντοπίστηκαν προβλήματα με ελαστικά ή φρένα.

Η Ellen Townsend, Διευθύντρια Πολιτικής του ETSC, τόνισε:

«Τα μοτοποδήλατα και οι μικρές μοτοσυκλέτες είναι οχήματα υψηλού κινδύνου και συχνά χρησιμοποιούνται από νέους. Η απουσία ελέγχου για ελαττώματα ή μετατροπές αυξάνει τον κίνδυνο. Καλούμε το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και τα κράτη-μέλη να θεσπίσουν υποχρεωτικούς τακτικούς ελέγχους για όλα τα δίκυκλα.»

ΗΠΑ: Ρεπουμπλικανοί γερουσιαστές προωθούν κατάργηση της υποχρεωτικής χρήσης κράνους

Το Ride in Freedom Act έχει ήδη κατατεθεί προς ψήφιση στο Κογκρέσο
usa no helmet
Από τον

Σπύρο Τσαντήλα

19/8/2026

Στις Ηνωμένες Πολιτείες της Αμερικής η νομοθεσία δεν είναι πάντα ίδια σε όλη τη χώρα, έτσι η χρήση κράνους από τους αναβάτες δικύκλων από πολιτεία σε πολιτεία μπορεί να ακολουθεί διαφορετικούς κανόνες.

Σε 18 πολιτείες είναι υποχρεωτική η χρήση του προστατευτικού κράνους, ενώ σε άλλες 29 η υποχρέωση είναι μερική και εξαρτάται από την ηλικία του αναβάτη και τα χρόνια οδηγικής εμπειρίας. Υπάρχουν επίσης 3 πολιτείες (Illinois, Iowa, New Hampshire) στις οποίες δεν υπάρχει καμιά υποχρέωση χρήσης κράνους στα δίκυκλα, χωρίς όρους και περιορισμούς.

Τώρα δύο Ρεπουμπλικανοί γερουσιαστές που δηλώνουν, οι Derrick Van Orden και Tim Sheehy, προωθούν ένα νέο νομοσχέδιο που στοχεύει να προσθέσει μια τέταρτη πολιτεία σε αυτές που δεν απαιτούν χρήση κράνους: τη Washington District of Columbia (D.C.), δηλαδή την πολιτεία που περιλαμβάνει την πρωτεύουσα της χώρας και στην οποία επί του παρόντος ισχύει πλήρης υποχρέωση κράνους πάντα και για όλους.

Derrick Van Orden
Derrick Van Orden

Το νομοσχέδιο κατατέθηκε προς ψήφιση στο Κογκρέσο στις 6 Αυγούστου και έχει τον τίτλο “Ride in Freedom Act”, αλλά και μια πολύ περίεργη πρωτοτυπία: δεν προτείνει ευθέως την κατάργηση του σχετικού νόμου, αλλά την απαγόρευση εφαρμογής του!

Όπως και να έχει, το θέμα ανοίγει μια μεγάλη συζήτηση στις ΗΠΑ, όπου τα στατιστικά στοιχεία δείχνουν σταθερή άνοδο σε θανατηφόρα ατυχήματα δικυκλιστών. Σύμφωνα με την αμερικανική υπηρεσία National Highway Traffic Safety Administration (NHTSA), η χρήση κράνους μειώνει τον κίνδυνο θανάτου του αναβάτη σε ατύχημα από 22 ως 42%, ενώ το ενδεχόμενο κρανιοεγκεφαλικών κακώσεων μειώνεται από 41 ως 69%.

Επιπλέον, υπάρχει ξεκάθαρη διαφορά στις λίγες πολιτείες που δεν απαιτούν χρήση κράνους, καθώς σε αυτές περίπου οι μισοί θάνατοι σε ατυχήματα με μοτοσυκλέτα αφορούν ξεκράνωτους αναβάτες, έναντι περίπου 10% για τις πολιτείες με νομοθεσία για τα κράνη.

Ωστόσο το πιο ανησυχητικό στοιχείο αφορά συνολικά στη χώρα: οι μοτοσυκλέτες αναλογούν στο 3% των κυκλοφορούντων ΙΧ οχημάτων, αλλά στο 14% των θανατηφόρων τροχαίων.

Σε αυτό το κλίμα, οι δύο Ρεπουμπλικανοί γερουσιαστές δηλώνουν πως η κίνησή τους δεν αφορά μόνο στην πρωτεύουσα, αλλά θέλουν να καταργηθεί η υποχρέωση χρήσης κράνους σε όλη τη χώρα.

“Η D.C. είναι σημαντικό μέρος για να κάνουμε την αρχή,” εξήγησε ο εκπρόσωπος του Van Orden. “Αν το Κογκρέσο μπορέσει να αλλάξει την πολιτική εδώ, θα ανοίξει η πόρτα για μια ευρύτερη συζήτηση για τον ρόλο της ομοσπονδιακής κυβέρνησης στη νομοθεσία για τα κράνη σε όλη τη χώρα.”