Παπιά, μοτοποδήλατα και ηλεκτρικά στο στόχαστρο της Ευρωπαϊκής Επιτροπής

Δίκαιο και λιγότερο δίκαια μέτρα
Παπιά, μοτοποδήλατα και ηλεκτρικά στο στόχαστρο της Ευρωπαϊκής Επιτροπής
Θάνο Αμβρ. Φελούκα
Από τον

Θάνο Αμβρ. Φελούκα

28/4/2025

Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή κατέθεσε πρόταση για συνολική αναθεώρηση των κανόνων που αφορούν την οδική ασφάλεια και την ταξινόμηση οχημάτων που συμπεριλαμβάνουν δίκαια μέτρα για τα ηλεκτρικά αλλά συμπαρασύρουν και άλλα δίκυκλα.

Οι νέοι κανόνες λαμβάνουν υπόψη την αυξανόμενη παρουσία ηλεκτρικών οχημάτων και την τροποποίηση που χρειάζεται η υπάρχουσα νομοθεσία για να καλύπτει τα νέα οχήματα. Περιλαμβάνουν αυξημένους ελέγχους, όπως περιοδικούς τεχνικούς ελέγχους για ηλεκτρικά οχήματα και συστήματα υποβοήθησης οδηγού, ετήσιους ελέγχους για παλαιότερα αυτοκίνητα και επαγγελματικά οχήματα, και νέες μεθόδους ελέγχου καυσαερίων για τον εντοπισμό οχημάτων με υψηλές εκπομπές ρύπων. Παράλληλα, προτείνεται η ψηφιοποίηση των διαδικασιών ταξινόμησης και πιστοποίησης οχημάτων, η διευκόλυνση της διασυνοριακής ανταλλαγής δεδομένων και η προστασία των πολιτών από κακόβουλες παρεμβάσεις, όπως η παραποίηση των χιλιομέτρων.

Οι αλλαγές αυτές περιλαμβάνονται στο πρόγραμμα της της ΕΕ για ασφαλή και βιώσιμη κινητικότητα, υπολογίζοντας πως εξαιτίας τους θα έχουμε 7.000 λιγότερους θανάτους και θα αποτρέψουν περίπου 65.000 σοβαρούς τραυματισμούς μεταξύ 2026 και 2050.

Για τον σκοπό αυτό, η Επιτροπή προτείνει την αναθεώρηση τριών οδηγιών: για τους περιοδικούς τεχνικούς ελέγχους (PTI), τα έγγραφα ταξινόμησης οχημάτων και τους επιτόπιους ελέγχους επαγγελματικών οχημάτων (RSI).

Οι προτάσεις αντιμετωπίζουν ζητήματα όπως:

  • Η ανάγκη για ελέγχους σε νέα τεχνολογικά οχήματα (όπως τα ηλεκτρικά και τα σύνθετα συστήματα υποβοήθησης οδηγού),
  • Η ανίχνευση ρυπογόνων οχημάτων με νέες μεθόδους,
  • Η καταπολέμηση παρεμβάσεων στα χιλιόμετρα μέσω δημιουργίας εθνικών βάσεων δεδομένων,
  • Η καθιέρωση ετήσιων ελέγχων σε οχήματα άνω των 10 ετών,
  • Η ομογενοποίηση πιστοποιητικών τεχνικού ελέγχου με στόχο την αμοιβαία αναγνώριση σε ολόκληρη την ΕΕ.

Τα επόμενα βήματα περιλαμβάνουν τη διαβούλευση στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και το Συμβούλιο Ασφαλείας για την κατάρτιση επιπλέον εκτελεστικών πράξεων από την Επιτροπή.

Το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο Ασφάλειας Μεταφορών (ETSC) όμως εκφράζει την ανησυχία του για την απόφαση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής να εξαιρέσει τα μοτοποδήλατα και τις μοτοσυκλέτες έως 125 κ.εκ. από τους υποχρεωτικούς τεχνικούς ελέγχους, κάνοντάς λόγο για "χαμένη ευκαιρία" ενίσχυσης της οδικής ασφάλειας.

Το ETSC χαιρέτισε τη δέσμευση να κλείσει το υπάρχον κενό που επέτρεπε σε ορισμένα κράτη-μέλη, όπως η Φινλανδία, η Ιρλανδία και η Ολλανδία, να εξαιρούν όλες τις μοτοσυκλέτες από τεχνικούς ελέγχους. Ωστόσο, εκφράζει έντονη ανησυχία διότι η νέα πρόταση αφορά μόνο βαριές μοτοσυκλέτες και όχι τα μικρότερα δίκυκλα, ενώ μελέτες δείχνουν υψηλά επίπεδα παρέμβασης και σοβαρές ελλείψεις σε φρένα και ελαστικά σε μοτοποδήλατα και μικρές μοτοσυκλέτες, παράγοντες που συμβάλλουν σε ατυχήματα. Ενδεικτικά:

Στην Αυστρία, το 47% των μοτοποδηλάτων είχε υποστεί μετατροπές για υψηλότερες ταχύτητες.

Στη Δανία, το 17% των σοβαρών ατυχημάτων με μοτοποδήλατα αφορούσε οχήματα με μετατροπές.

Στην Ολλανδία, σε 8-14% των ατυχημάτων μοτοποδηλάτων εντοπίστηκαν προβλήματα με ελαστικά ή φρένα.

Η Ellen Townsend, Διευθύντρια Πολιτικής του ETSC, τόνισε:

«Τα μοτοποδήλατα και οι μικρές μοτοσυκλέτες είναι οχήματα υψηλού κινδύνου και συχνά χρησιμοποιούνται από νέους. Η απουσία ελέγχου για ελαττώματα ή μετατροπές αυξάνει τον κίνδυνο. Καλούμε το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και τα κράτη-μέλη να θεσπίσουν υποχρεωτικούς τακτικούς ελέγχους για όλα τα δίκυκλα.»

Ιταλία: Δικαστική ανατροπή στη νομοθεσία για οδήγηση και ναρκωτικά

Το Συνταγματικό Δικαστήριο της χώρας ανέτρεψε νόμο του Matteo Salvini και δικαίωσε 39χρονο που είχε κατηγορηθεί για οδήγηση μετά από χρήση κάνναβης
drug test
Από τον

Σπύρο Τσαντήλα

3/2/2026

Τον Δεκέμβρη του 2024 ο Ιταλός υπουργός Μεταφορών, Matteo Salvini, είχε εισάγει μια σημαντική αλλαγή στο άρθρο 187 του Κώδικα Οδικής Κυκλοφορίας που αφορούσε οδήγηση και ναρκωτικές ουσίες. Η αλλαγή περιγράφεται γλαφυρά από τον τίτλο του άρθρου 187, όπου η ‘οδήγηση υπό την επήρεια ναρκωτικών’ αντικαταστάθηκε από ‘οδήγηση μετά τη χρήση ναρκωτικών’.

Η επιλογή της φρασεολογίας αυτής άνοιγε παραθυράκια για ενδεχομένως άδικες διώξεις, κυρίως όσον αφορά στην ανίχνευση ουσιών που αφήνουν ίχνη στον ανθρώπινο οργανισμό για μέρες μετά τη λήψη τους. Αυτό το ζήτημα μάλιστα δεν αφορά μόνο στη χρήση ναρκωτικών ουσιών, αλλά θα μπορούσε να βάλει σε μπελάδες και λήπτες φαρμακευτικών αγωγών.

Η ανατροπή του νόμου αυτού ήρθε πριν λίγες μέρες μέσω του Συνταγματικού Δικαστηρίου της Ιταλίας, στο οποίο προσέφυγε 39χρονος οδηγός που είχε κατηγορηθεί για ‘οδήγηση μετά από χρήση ναρκωτικών’ μετά από έλεγχο που του έγινε όταν ενεπλάκη σε ατύχημα επιστρέφοντας από τη δουλειά του. Ο κατηγορούμενος είχε καπνίσει κάνναβη 48 ώρες πριν τον έλεγχο, ωστόσο βρέθηκε αντιμέτωπος με πολύ σοβαρές κατηγορίες βάσει του άρθρου 187.

Στο δικαστήριο η απόφαση ήταν σαφής: για να τιμωρηθεί ο οδηγός θα πρέπει να επιβεβαιωθεί επιστημονικώς πως το είδος και η ποσότητα της ναρκωτικής ουσίας που ανιχνεύτηκε στο σώμα του προκαλεί ψυχοσωματικές αλλαγές, δηλαδή απλά και μόνο η εύρεση ιχνών στον οργανισμό δεν αρκεί για καταδίκη.

Ωστόσο πρέπει να τονίσουμε πως εμπλέκεται αρκετή υποκειμενικότητα στο θέμα, καθώς δεν υπάρχουν ιατρικώς καθορισμένα όρια στη μετρήσιμη ποσότητα των απαγορευμένων ουσιών που μπορούν να επηρεάσουν την ικανότητα του οδηγού.

Στη συγκεκριμένη περίπτωση το δικαστήριο έκανε λόγο γι’ αυτό ακριβώς το θέμα, αναφέροντας πως σκοπός της νομοθεσίας είναι να προστατεύσει την οδική ασφάλεια και πως ένας οδηγός που φαίνεται να έχει διαύγεια σκέψης και δεν οδηγούσε επικίνδυνα δεν μπορεί να διωχθεί βάσει αυτής της διάταξης του ΚΟΚ.

Με την απόφαση αυτή λοιπόν ουσιαστικά ανατρέπεται η αλλαγή στο άρθρο 187 που είχε κάνει ο Salvini.

Εν τέλει, το ασαφές όριο μεταξύ της ανίχνευσης ναρκωτικών ουσιών στον οργανισμό και της οδήγησης υπό την επήρεια ανάγει το όλο θέμα στη διακριτική ευχέρεια του δικαστή, ο οποίος στη συγκεκριμένη περίπτωση αποφάσισε υπέρ του κατηγορούμενου.