Πατέντα BMW για carbon ψαλίδι ενιαίο με το πλαίσιο χωρίς συνδέσμους!

Δεν θα έχει άξονα περιστροφής
Θάνο Αμβρ. Φελούκα
Από τον

Θάνο Αμβρ. Φελούκα

11/8/2020

Μία νέα HP4 Race προετοιμάζει η BMW καθώς η πρώτη ήταν βασισμένη στο προηγούμενο S1000RR, και με την έλευση της ολοκληρωτικά νέας superbike η έκδοση μόνο για χρήση πίστας πρέπει κι αυτή να αποκτήσει τον νέο κινητήρα με την shift-cam τεχνολογία. Αν θυμάστε, η HP4 Race είναι η μοτοσυκλέτα που δημοσιεύματα -κι εδώ στην Ελλάδα- σχολίαζαν τα διαστήματα αγωνιστικού service σαν να πρόκειται για κάτι το περίεργο για μοτοσυκλέτα που έχει αποκλειστική χρήση πίστας, ή που υπάρχει άλλη superbike φτιαγμένη μόνο για πίστα που ο ιδιοκτήτης κάνει 5.000 αγωνιστικά χιλιόμετρα χωρίς service! Αυτά συμβαίνουν όταν γράφουν για μοτοσυκλέτες άνθρωποι που δεν οδηγούν μοτοσυκλέτες… Η BMW για να μην εκπαιδεύει μηχανικούς, στέλνει ανταλλακτικά σε όλο τον κόσμο για λίγους μόνο ιδιοκτήτες και διατηρεί μία γραμμή στο service για μόλις έναν σε μία χώρα ή πέντε και δέκα σε μία άλλη, ζητά από τον ιδιοκτήτη να αλλάζει κινητήρα κάθε 5.000 χιλιόμετρα, ή κάθε χρόνο αν κάνει ένα πολύ καλό track day τον μήνα, με κόστος που θα είχε αν έπρεπε να ανοιχτεί αυτός ο κινητήρας για να επισκευαστεί! Ουσιαστικά πρόκειται για υπηρεσία και όχι για αλλαγή κινητήρα. Τον παραλαμβάνεις μάλιστα έτοιμο, στρωμένο, και τον κρατάς για άλλα 5.000 χιλιόμετρα. Στην ουσία έχεις εργοστασιακό service αλλά αυτό ήταν κάτι που προσπεράστηκε από τους πολλούς που τότε σχολίασαν, ενώ έτσι κι αλλιώς είναι μοτοσυκλέτα για πολύ λίγους…

ενιαίο με το πλαίσιο το ψαλίδι, που στην περιορισμένη κίνηση που απαιτεί μία superbike ανταποκρίνεται με βαθμίδες ελαστικότητας, δεν είναι για on-off...

Η HP4 Race όμως με τα full carbon πλαίσιο και φαίρινγκ, δεν πούλησε ούτε και στο εξωτερικό τις αρκετές από τις έτσι κι αλλιώς λίγες μονάδες που υπολόγιζαν στην BMW Motorrad να πουληθούν. Σε χώρες που υπάρχουν άνθρωποι που μπορούν να υποστηρίξουν την εξωπραγματική τιμή της και έχουν και πίστες για να την οδηγούν όποτε θελήσουν. Για αυτό τον λόγο κι εκ πρώτης όψης το να φτιάξουν μία νέα έκδοση δεν φαντάζει η καλύτερη ιδέα, πόσο μάλλον να προχωρήσουν κατά ένα τεράστιο βήμα την full carbon σχεδίαση φτιάχνοντας κάτι που υπάρχει στην F1 αλλά όχι στην μοτοσυκλέτα. Ένα ψαλίδι που είναι από μόνο του μοχλός, και προσφέρει και το πρώτο στάδιο απόσβεσης στην ανάρτηση, πριν αναλάβει το ίδιο το αμορτισέρ!

Το carbon μπορεί να φτιαχτεί ώστε να έχει διαφορετικές κλίμακες ελαστικότητας προς μία κατεύθυνση παραμένοντας άκαμπτο, προς όλες τις άλλες και αυτό στην F1 είναι κάτι που το ξέρουν πολύ καλά. Το ίδιο και στην BMW βέβαια… Η επένδυση που ετοιμάζονται να κάνουν στην BMW Motorrad ενισχύοντας το project HP4 Race παρά την όχι και τόσο ενθουσιώδη αντίδραση της μικρής αγοράς που υπάρχει για αυτές τις μοτοσυκλέτες παγκοσμίως, είναι προς την σωστή κατεύθυνση. Διότι η πρώτη Race έκδοση ήρθε όταν όλοι γνώριζαν πως ετοιμάζεται μία νέα S1000RR που θα έχει και τελείως νέο κινητήρα. Μοτοσυκλέτες όπως αυτές πρέπει να αποτελούν την επιτομή της τεχνολογίας για να προσελκύσουν το απαιτητικό κοινό τους. Με το νέο κινητήρα και ένα τέτοιο ψαλίδι, όπου στο τέλος το μοναδικό μέταλλο που υπάρχει εκτός από τον ίδιο τον κινητήρα είναι στις εξατμίσεις, το πιρούνι και το αμορτισέρ πίσω, η BMW Motorrad θα καταφέρει σίγουρα να πετύχει αυτή την φορά να είναι η πιο εξωπραγματική superbike, αποκλειστικά για χρήση σε πίστα, αποκλειστικά για γερά πορτοφόλια, που θα βγει σε παραγωγή.

Η BMW έχει και έναν λόγο παραπάνω που ασχολείται τόσο σοβαρά με το carbon σε μοτοσυκλέτες παραγωγής, έστω και σημαντικά περιορισμένης. Έχει το δικό της τμήμα κατασκευής και εξέλιξης και δεν βασίζεται σε εξωτερικό προμηθευτή, όπως συμβαίνει με άλλους κατασκευαστές. Ορισμένες εκδόσεις ηλεκτρικών αυτοκινήτων που μέσα από την βοήθεια της γερμανικής κυβέρνησης έχουν καταφέρει να κατακλύσουν την αγορά, κάνουν επισταμένη χρήση carbon που το παράγουν οι ίδιοι. Η τεχνογνωσία αυτή πέρασε στην HP4 Race και τώρα γίνεται το δεύτερο βήμα, με την εξέλιξη του ψαλιδιού χωρίς άξονα…

Για την ιστορία, η BMW έχει φτιάξει ψαλίδια που έχουν μόνο ρουλεμάν χωρίς κανένα άξονα, το R nineT είναι ένα τέτοιο παράδειγμα. Με την full carbon σχεδίαση πλαισίου και ψαλιδιού κερδίζει μία εξαιρετικά μεγάλη μείωση βάρους αλλά ακόμη πιο σημαντικό από αυτό, συγκεντρώνει τις βαρύτερες μάζες πιο κοντά στο γεωμετρικό κέντρο της μοτοσυκλέτας. Παράλληλα η στρεπτική ακαμψία που ένα ψαλίδι πρέπει να προσφέρει ελεγχόμενα και να μην είναι απόλυτα άκαμπτο, ελέγχεται με το carbon με πολύ μεγαλύτερη ακρίβεια, όπως και η γραμμικότητα της πίσω ανάρτησης.

Η εφαρμογή της σε μία τέτοια μοτοσυκλέτα είναι ιδανική, καθώς δεν είναι ευρείας παραγωγής και ο ιδιοκτήτης υπογράφει δήλωση πως δεν θα την οδηγεί εκτός πίστας ή σε δρόμους ανοικτούς σε κυκλοφορία. Αυτό σημαίνει πως η BMW θα ελέγχει με καλύτερη ακρίβεια την κατάσταση του ψαλιδιού σε τακτά χρονικά διαστήματα, μέσα από τα υποχρεωτικά service, ενώ και σε περίπτωση ατυχήματος αυτό θα συμβεί στο περιβάλλον μίας πίστας. Είναι βέβαιο πως η νέα HP4 Race θα είναι εξωπραγματική, από όποια πλευρά κι αν την κοιτάξεις…

Ετικέτες

Yamaha - Απλοποιεί το αυτόματο κιβώτιο ταχυτήτων Y-AMT

Στόχος να μπορεί να τοποθετηθεί και σε οικονομικότερα, εισαγωγικά μοντέλα
Yamaha
Από τον

Παύλο Καρατζά

22/1/2026

Ένα πρόσφατο δίπλωμα ευρεσιτεχνίας που κατέθεσε η Yamaha, παρουσιάζει μια απλούστερη εκδοχή του γνωστού συστήματος αυτόματου κιβωτίου της ιαπωνικής εταιρείας, με χαμηλότερο κόστος, που μπορεί να εγκατασταθεί σε σχεδόν οποιαδήποτε συμβατική μοτοσυκλέτα.

Το αυτόματο κιβώτιο ταχυτήτων Y-AMT της Yamaha -που διαθέτει και πηδάλια αλλαγών στο τιμόνι για ημί-αυτόματη λειτουρία- είναι ήδη διαθέσιμο σε διάφορα μοντέλα της εταιρείας με τρικύλινδρους και δικύλινδρους κινητήρες. Μάλιστα στο επόμενο τεύχος MOTO (#675) θα έχετε την ευκαιρία να διαβάσετε για την δοκιμή του νέου Tracer 7 με κιβώτιο Y-AMT.

Η εταιρεία των τριών διαπασών όμως δεν σταματάει εκεί και φαίνεται πως έχει στη φαρέτρα της μια απλούστερη και φθηνότερη έκδοση του συστήματος που θα μπορούσε να βοηθήσει το Y-AMT να επεκταθεί σε ακόμη περισσότερες μοτοσυκλέτες.

Yamaha

Όπως αποκαλύπτεται σε νέες αιτήσεις πατέντας, το απλοποιημένο ημιαυτόματο σύστημα καταφέρνει να εξαλείψει έναν από τους δύο ενεργοποιητές που χρησιμοποιούνται στην υπάρχουσα διάταξη Y-AMT, επιτρέποντας την ταυτόχρονη λειτουργία του συμπλέκτη και του κιβωτίου ταχυτήτων από έναν μόνο ηλεκτρομηχανικό σερβομηχανισμό.

Ο σερβομηχανισμός αυτός συνδέεται με ένα εντελώς συμβατικό χειροκίνητο κιβώτιο ταχυτήτων και είναι τοποθετημένος εξωτερικά, οπότε αντικαθιστά απλά τον λεβιέ αλλαγής ταχυτήτων. Ένας σύνδεσμος περιστρέφει τον άξονα που συνήθως συνδέεται με τον λεβιέ ταχυτήτων, επιτρέποντας στον σερβομηχανισμό να εκτελεί την ίδια εργασία που συνήθως εκτελεί το αριστερό σας πόδι. Ένας δεύτερος σύνδεσμος έχει αναλάβει τον συμπλέκτη, αποσυμπλέκοντάς τον προσωρινά την ίδια στιγμή που κινεί τον λεβιέ ταχυτήτων και συμπλέκοντας ξανά αμέσως μόλις ολοκληρωθεί η αλλαγή ταχυτήτων.

Ενώ αυτή η απλοποιημένη ρύθμιση σημαίνει ότι οι αλλαγές ταχυτήτων μπορούν να γίνουν όπως και στο υπάρχων σύστημα με το πάτημα ενός κουμπιού ή πλήρως αυτόματα, ανάλογα με το λογισμικό της ηλεκτρονικής μονάδας ελέγχου που λειτουργεί το κάθε σύστημα, δεν αντιμετωπίζει το πώς η μοτοσυκλέτα μπορεί να σταματήσει με ταχύτητα ή να ξεκινήσει από στάση. Εκεί είναι που μπαίνει σε δράση το δεύτερο στοιχείο του νέου σχεδιασμού της Yamaha, με τη μορφή ενός φυγοκεντρικού συμπλέκτη. Παρόμοια με τους συμπλέκτες που βλέπουμε σε σκούτερ και σε ορισμένες άλλες μοτοσυκλέτες της νέας γενιάς αυτόματων κιβωτίων -με πιο χαρακτηριστική την νέα F450GS της BMW- ο φυγοκεντρικός συμπλέκτης της Yamaha απεμπλέκεται όταν οι στροφές πέφτουν στο ρελαντί και συμπλέκεται ξανά όταν ανοίγει το γκάζι, επιτρέποντας ομαλές εκκινήσεις και φρενάρισμα χωρίς σβήσιμο του κινητήρα.

Yamaha

Στην πατέντα αναφέρεται πως το σύστημα προορίζεται να εγκατασταθεί σε υπάρχοντες κινητήρες και κιβώτια ταχυτήτων, χωρίς σημαντικές αλλαγές στον σχεδιασμό τους, επιτρέποντας στα αυτόματα μοντέλα να εξαπλωθούν πιο γρήγορα σε ένα ευρύτερο φάσμα. Οι εικόνες της πατέντας δείχνουν έναν τυπικό παράλληλο δικύλινδρο κινητήρα, όμως αν το κόστος αποδειχθεί σχετικά μικρό, είναι εύκολο να φανταστεί κανείς μικρές μονοκύλινδρες μοτοσυκλέτες που απευθύνονται σε αρχάριους αναβάτες να αποτελούν τον κύριο στόχο του νέου, απλοποιημένου Y-AMT.