Yamaha AMSAS - Μοτοσυκλέτα που ισορροπεί μόνη της

Με δυνατότητες όμως που φτάνουν μέχρι και την αυτόνομη οδήγηση
Yamaha AMSAS
Κώστα Γκαζή
Από τον

Κώστα Γκαζή

21/12/2022

Τον Μάρτιο του 2004, 14 ομάδες έλαβαν μέρος στη δοκιμασία Desert Challenge της DARPA, στην οποία αυτόνομα οχήματα θα έπρεπε να διασχίσουν χωρίς εξωτερική βοήθεια μια διαδρομή 230 χιλιομέτρων στην έρημο της Νεβάδα. Ανάμεσα τους βρισκόταν και μια μοτοσυκλέτα.

Εκείνη ήταν η πρώτη προσπάθεια για αυτόνομη μοτοσυκλέτα στον κόσμο, που άκουγε στο όνομα Ghost Rider, με πατέρα της τον εφευρέτη Anthony Lewandowski. Στην εκκίνηση ο "αναβάτης φάντασμα" δεν κατάφερε να διανύσει ούτε ένα μέτρο, πέφτοντας στο πλάι και εγκαταλείποντας τον αγώνα. Ο λόγος για το φιάσκο ήταν ένα αστείο ανθρώπινο λάθος. Η ομάδα είχε απενεργοποιήσει το μηχανισμό σταθεροποίησης για να μετακινήσει τη μοτοσυκλέτα στη γραμμή εκκίνησης, και κατόπιν ξέχασαν να τον ενεργοποιήσουν και πάλι. Η Ghost Rider χρησιμοποιούσε 2 μονάδες IMU και είχε σερβομηχανισμούς που γύριζαν αυτόματα το τιμόνι προς την κατάλληλη κατεύθυνση ισορροπώντας-

Ghost Rider DARPA Desert Challenge

Σημειώστε πως την πρώτη εκείνη χρονιά κανένα αυτόνομο όχημα δεν κατάφερε να ολοκληρώσει τη διαδρομή, με τη DARPA να οργανώνει ξανά το event το 2005, με βραβείο 2 εκατομμυρίων δολαρίων για τον νικητή. Εκεί η πρόοδος των οχημάτων ήταν τεράστια, με πέντε οχήματα να τερματίζουν τη διαδρομή, ενώ η Ghost Rider δεν κατάφερε να περάσει ούτε στα δοκιμαστικά.

Ghost Rider DARPA Desert Challenge

Στη συνέχεια ο Levandowski εγκατέλειψε την αυτόνομη κίνηση όσον αφορά στους 2 τροχούς για να στραφεί στους 4, ως συνιδρυτής στο πρόγραμμα αυτόνομων οχημάτων της Google που κατόπιν μετονομάστηκε σε Waymo. Ο Levandowski έγινε εκατομμυριούχος από το συγκεκριμένο εγχείρημα, ενώ κατόπιν αποχώρησε από τη Waymo κλέβοντας χιλιάδες φακέλους και πατέντες αυτόνομης οδήγησης. Καταδικάστηκε σε 18 μήνες φυλακή, όμως παρέμεινε ελεύθερος καθώς πήρε... συχωροχάρτι από τον Donald Trump την τελευταία ημέρα της προεδρίας του!

Yamaha MOTOBOT

Αφήνουμε τον Levandowski και μεταφερόμαστε στο Tokyo Motor Show του 2015, όπου η Yamaha παρουσίασε κάτι διαφορετικό. Το MOTOBOT δεν ήταν μια αυτόνομη μοτοσυκλέτα, αλλά για ένα ρομπότ που μπορούσε να οδηγεί μια απλή μοτοσυκλέτα χωρίς μετατροπές.

Η Yamaha γύρισε μάλιστα ένα πολύ γουστόζικο βιντεάκι με το MOTOBOT στο οποίο συμμετείχε και ο Valentino Rossi.

Το 2017 παρουσιάστηκε το Motobot 2, που ήταν ακόμα πιο εξελιγμένο, και μπορούσε να οδηγεί ταχύτερα στην πίστα μια μοτοσυκλέτα, αν και ήταν και πάλι αρκετά αργό σε σύγκριση με άνθρωπο. Έκτοτε τα ίχνη του Motobot αγνοούνται, και δεν γνωρίζουμε αν η Yamaha παράτησε την προσπάθεια, καθώς οι λόγοι πίσω από το MOTOBOT ήταν αρκετά μπερδεμένοι, και το project δεν φαινόταν να έχει κάποιο χειροπιαστό στόχο που να είχε εμπορικό αντίκτυπο. Οκ, ρομπότ που οδηγούν μοτοσυκλέτα. Για death-race φουτουριστικό ρομποτικό Πρωτάθλημα δεν ακούγεται άσχημα, αλλά δεν βλέπουμε κάποια άλλη εμπορική χρήση για το MOTOBOT.

Την ίδια χρονιά, στο Tokyo Motor Show, η Yamaha έδειξε το MOTOROID, μια φουτουριστική ηλεκτρική concept μοτοσυκλέτα που ισορροπούσε μόνη της με γυροσκοπικό φαινόμενο, χρησιμποιώντας για τον σκοπό αυτό την... μπαταρία της, η οποία κινούταν δεξιά κι αριστερά με σύστημα που οι Ιάπωνες αποκαλούσαν AMCES (Active Mass Center Control System).

Τη σκυτάλη στις αυτόνομες μοτοσυκλέτες πήρε η Honda το 2017, όταν στην έκθεση τεχνολογίας CES παρουσίασε το Honda Riding Assist, ένα σύστημα που προσαρμοσμένο σε μια NC750, τη βοηθούσε να ισορροπήσει αυτόματα, με αναβάτη ή χωρίς, ενώ μπορούσε να ακολουθήσει έναν άνθρωπο με χαμηλή ταχύτητα. Στόχος ήταν "να δημιουργηθεί μια μοτοσυκλέτα που θα ισορροπεί μόνη της σε χαμηλές ταχύτητες, μειώνοντας την πιθανότητα πτώσης την ώρα που σταματάει ο αναβάτης." Σημειώστε πως στο πρώτο Riding Assist του big H δεν χρησιμοποιούταν γυροσκόπια, αλλά μεταβλητό ίχνος σε συνδυασμό με σερβό-μοτέρ που έστριβαν σπασμωδικά το τιμόνι εκμεταλλευόμενα το γυροσκοπικό φαινόμενο για να κρατούν όρθια τη μοτοσυκλέτα.

Honda Riding Assist-e

Την ίδια χρονιά, στο Tokyo Motor Show, η Honda παρουσίασε την ηλεκτρική έκδοση του συστήματος, υπό την ονομασία Riding Assist-e.

Τον Δεκέμβριο του 2021 η Honda έδωσε στη δημοσιότητα ένα βίντεο που δείχνει την επόμενη γενιά Riding Assist, αυτή τη φορά κομπλέ και με γυροσκόπια, προσαρμοσμένη σε ένα Vultus. Η Honda δείχνει τη μοτοσυκλέτα να ισορροπεί μόνη της, με αναβάτη ή χωρίς, και να κινείται εμπρός αλλά και όπισθεν, ισορροπώντας χωρίς τη βοήθεια του αναβάτη, ο οποίος απλά στρίβει το τιμόνι για να επιλέξει σε ποια κατεύθυνση θα κινηθεί. Εδώ το σύστημα δείχνει σαφώς πιο ολοκληρωμένο, και ικανό να υποβοηθήσει τον αναβάτη σε ισορροπία σε χαμηλές ταχύτητες, μειώνοντας ή και εξαλείφοντας τις πιθανότητες πτώσης από κακό υπολογισμό όσον αφορά στην ισορροπία.

Yamaha AMSAS

Και φτάνουμε στον Νοέμβριο του 2022, όπου η Yamaha παρουσίασε τη δική της αυτό-ισορροπούμενη μοτοσυκλέτα, που χρησιμοποιεί αυτό που η εταιρεία των τριών διαπασών αποκαλεί Advanced Motorcycle Stability Assist System πάνω σε ένα R3 με... ηλεκτροκινητήρα (λέτε να δούμε ηλεκτρική μοτοσυκλέτα Yamaha με όνομα R4 στο μέλλον;), σύστημα που ανοίγει όπως και το Honda Riding Assist πολλές δυνατότητες και δρόμους που φτάνουν μέχρι την αυτόνομη οδήγηση. Όπως οι αισθητήρες ραντάρ οδηγούν σε βοηθήματα Adaptive Cruise Control, έτσι και η αυτόματη ισορροπία αρχικά βοηθά τον -αρχάριο ως επί το πλείστον- αναβάτη να μην πέφτει με χαμηλές ταχύτητες, αλλά στη συνέχεια μπορεί να δημιουργήσει μοτοσυκλέτες που θα κινούνται μόνες τους, χωρίς καν να έχουν αναβάτη στην… πλάτη τους. Οι πιθανότητες είναι πραγματικά ατελείωτες, όμως αρχικά μιλάμε για χαμηλές ταχύτητες, λίγο πριν τη στάση.

Το Advanced Motorcycle Stability Assist System της Yamaha χρησιμοποιεί IMU 6 αξόνων, γυροσκόπια (που προεξέχουν αρκετά, στον μπροστινό τροχό αντί για τον πίσω της Honda) και σερβό-μοτέρ, ως βοήθημα ισορροπίας του αναβάτη. H Yamaha αναφέρει πως το σύστημα μπορεί να εφαρμοστεί σε οποιαδήποτε μοτοσυκλέτα, χωρίς αλλαγές στο πλαίσιο. Για την ώρα, όπως και το σύστημα της Honda, έτσι και της Yamaha βρίσκεται σε στάδιο εξέλιξης, οπότε θα πρέπει να περιμένουμε λίγο, μέχρι να το δούμε να περνά σε κάποιο δίκυκλο παραγωγής, και αρκετά περισσότερο μέχρι να δούμε πραγματικά αυτόνομες μοτοσυκλέτες να βγαίνουν στην αγορά. Καθώς όμως οι εξελίξεις στους 4 τροχούς έχουν δρομολογηθεί και ήδη έχουμε αρκετά αυτόνομα οχήματα στην αγορά, ίσως να μη χρειαστεί να περιμένουμε και τόσο μέχρι να έρθει η στιγμή που θα... καλούμε τη μοτοσυκλέτα μας να έρθει να μας πάρει από το αεροδρόμιο.

Ετικέτες

MotoGP: Ανακοίνωση FIM για την κατάρρευση της πίστας στη Βραζιλία, αφήνει αναπάντητα ερωτήματα

Η ομοσπονδία τοποθετείται σχετικά με τα προβλήματα της ασφάλτου και τη μείωση διάρκειας του αγώνα
Brazil 2026
Από τον

Φίλιππο Σταυριδόπουλο

26/3/2026

Η FIM εξηγεί τι συνέβη στην πίστα της Goiania, ποια ήταν τα αίτια των προβλημάτων και γιατί κρίθηκε απαραίτητη η παρέμβαση με μείωση των γύρων του αγώνα για λόγους ασφάλειας.

Μετά τις δυσκολίες που αναλύσαμε σχετικά με την επιφάνεια της πίστας κατά τη διάρκεια του Grand Prix Βραζιλίας, η FIM δημοσίευσε επίσημη ανακοίνωση εκ μέρους της διοργάνωσης του πρωταθλήματος.

Σύμφωνα με την ανακοίνωση, τόσο η πίστα όσο και ο διοργανωτής προχώρησαν σε διερεύνηση των αιτιών, συμπεριλαμβανομένων των πρωτοφανών βροχοπτώσεων που επηρέασαν τις συνθήκες και συνέβαλαν στα προβλήματα.

Σημαντικό είναι πως είχαμε ήδη αναφερθεί σε προβληματισμούς που υπήρχαν σε σχέση με το χρονοδιάγραμμα περάτωσης των εργασιών. Προβληματισμοί που είχαν θεωρητικά αντικρούσει ήδη από τη διοργάνωση αλλά, όπως τελικά φάνηκε, τα πράγματα δεν ήταν ακριβώς έτσι.

Brazil 2026

"Το Σάββατο, εμφανίστηκε ένα σημαντικό ελάττωμα στην πίστα, το οποίο οφειλόταν στην κατάρρευση ενός παλαιού, μη καταγεγραμμένου συστήματος αποχέτευσης κάτω από την επιφάνεια. Το πρόβλημα, που ευτυχώς βρισκόταν εκτός αγωνιστικής γραμμής, αντιμετωπίστηκε άμεσα χάρη στη γρήγορη αντίδραση των υπευθύνων της πίστας, επιτρέποντας τη συνέχιση της δραστηριότητας αργότερα μέσα στην ημέρα.

"Την Κυριακή, μετά την ολοκλήρωση του αγώνα της Moto2, έγινε εμφανής τοπική φθορά της ασφάλτου, η οποία προκλήθηκε από τις υψηλές θερμοκρασίες και την έντονη χρήση της πίστας.

Brazil 2026

"Παρά την απομάκρυνση όλων των υπολειμμάτων από την επιφάνεια πριν την εκκίνηση του αγώνα MotoGP, παρέμενε ένας μικρός κίνδυνος περαιτέρω επιδείνωσης κατά τη διάρκειά του. Το προσωπικό της πίστας εργαζόταν μέχρι την τελευταία στιγμή για τη βελτίωση των συνθηκών, ωστόσο, για λόγους ασφάλειας, η Race Direction αποφάσισε τη μείωση της διάρκειας του αγώνα σε 23 γύρους, δηλαδή στο 75% της αρχικά προγραμματισμένης απόστασης. Οι ομάδες ενημερώθηκαν άμεσα για την αλλαγή από το προσωπικό της IRTA (International Roadracing Teams Association) σε κάθε σειρά της εκκίνησης.

"Η διαδικασία ομολογκασιόν των πιστών του MotoGP είναι αρμοδιότητα της FIM και ξεκινά περισσότερο από έναν χρόνο πριν. Περιλαμβάνει λεπτομερείς επιθεωρήσεις όλων των κατασκευαστικών εργασιών. Καθώς κάθε τοποθεσία απαιτεί διαφορετικό μείγμα ασφάλτου και διαδικασία στρώσης, αυτές καθορίζονται από την πίστα και παρουσιάζονται στη FIM, ώστε να διασφαλιστεί ότι πληρούνται όλα τα πρότυπα ασφαλείας. Η τελική έγκριση δίνεται λίγο πριν από κάθε Grand Prix.

Brazil 2026

"Τα προβλήματα που εμφανίστηκαν στη Βραζιλία έχουν αναγνωριστεί τόσο από τον διοργανωτή όσο και από την πίστα και θα αντιμετωπιστούν πριν την επιστροφή του MotoGP την επόμενη σεζόν.

"Ο αγώνας στο Autódromo Internacional de Goiânia - Ayrton Senna προσέλκυσε 148.384 θεατές, επιβεβαιώνοντας τόσο τη δυναμική του MotoGP στη Βραζιλία όσο και τις προοπτικές περαιτέρω παγκόσμιας ανάπτυξης του θεσμού."

Brazil 2026

Η δήλωση της FIM και των διοργανωτών, παρόλα αυτά, αποφεύγει να αναφερθεί στο θέμα που δημιουργήθηκε με τη μείωση της διάρκειας του αγώνα MotoGP, καθώς κάποιοι αναβάτες ισχυρίστηκαν πως η ενημέρωση για αλλαγή των γύρων του αγώνα ήταν πολύ καθυστερημένη και δεν τους έδωσε χρόνο να αλλάξουν ελαστικά - κάτι που επηρέασε σημαντικά το αποτέλεσμα γι' αυτούς. Παράδειγμα ο Enea Bastianini της ΚΤΜ, ο οποίος ήταν πολύ εκνευρισμένος, ισχυριζόμενος πως η ομάδα του ενημερώθηκε μόλις 5 λεπτά πριν την εκκίνηση, με αποτέλεσμα να μην έχει την ευκαιρία να αγωνιστεί με μαλακότερα ελαστικά που πλέον θα μπορούσε να χρησιμοποιήσει στον συντομευμένο αγώνα.

Η περιγραφή "οι ομάδες ενημερώθηκαν άμεσα για την αλλαγή από το προσωπικό της IRTA σε κάθε σειρά της εκκίνησης" δεν απαντά ευθέως, απεναντίας αφήνει να εννοηθεί μια βιαστική απόφαση της τελευταίας στιγμής, αγνοώντας τις συνέπειές της.