Yamaha AMSAS - Μοτοσυκλέτα που ισορροπεί μόνη της

Με δυνατότητες όμως που φτάνουν μέχρι και την αυτόνομη οδήγηση
Yamaha AMSAS
Κώστα Γκαζή
Από τον

Κώστα Γκαζή

21/12/2022

Τον Μάρτιο του 2004, 14 ομάδες έλαβαν μέρος στη δοκιμασία Desert Challenge της DARPA, στην οποία αυτόνομα οχήματα θα έπρεπε να διασχίσουν χωρίς εξωτερική βοήθεια μια διαδρομή 230 χιλιομέτρων στην έρημο της Νεβάδα. Ανάμεσα τους βρισκόταν και μια μοτοσυκλέτα.

Εκείνη ήταν η πρώτη προσπάθεια για αυτόνομη μοτοσυκλέτα στον κόσμο, που άκουγε στο όνομα Ghost Rider, με πατέρα της τον εφευρέτη Anthony Lewandowski. Στην εκκίνηση ο "αναβάτης φάντασμα" δεν κατάφερε να διανύσει ούτε ένα μέτρο, πέφτοντας στο πλάι και εγκαταλείποντας τον αγώνα. Ο λόγος για το φιάσκο ήταν ένα αστείο ανθρώπινο λάθος. Η ομάδα είχε απενεργοποιήσει το μηχανισμό σταθεροποίησης για να μετακινήσει τη μοτοσυκλέτα στη γραμμή εκκίνησης, και κατόπιν ξέχασαν να τον ενεργοποιήσουν και πάλι. Η Ghost Rider χρησιμοποιούσε 2 μονάδες IMU και είχε σερβομηχανισμούς που γύριζαν αυτόματα το τιμόνι προς την κατάλληλη κατεύθυνση ισορροπώντας-

Ghost Rider DARPA Desert Challenge

Σημειώστε πως την πρώτη εκείνη χρονιά κανένα αυτόνομο όχημα δεν κατάφερε να ολοκληρώσει τη διαδρομή, με τη DARPA να οργανώνει ξανά το event το 2005, με βραβείο 2 εκατομμυρίων δολαρίων για τον νικητή. Εκεί η πρόοδος των οχημάτων ήταν τεράστια, με πέντε οχήματα να τερματίζουν τη διαδρομή, ενώ η Ghost Rider δεν κατάφερε να περάσει ούτε στα δοκιμαστικά.

Ghost Rider DARPA Desert Challenge

Στη συνέχεια ο Levandowski εγκατέλειψε την αυτόνομη κίνηση όσον αφορά στους 2 τροχούς για να στραφεί στους 4, ως συνιδρυτής στο πρόγραμμα αυτόνομων οχημάτων της Google που κατόπιν μετονομάστηκε σε Waymo. Ο Levandowski έγινε εκατομμυριούχος από το συγκεκριμένο εγχείρημα, ενώ κατόπιν αποχώρησε από τη Waymo κλέβοντας χιλιάδες φακέλους και πατέντες αυτόνομης οδήγησης. Καταδικάστηκε σε 18 μήνες φυλακή, όμως παρέμεινε ελεύθερος καθώς πήρε... συχωροχάρτι από τον Donald Trump την τελευταία ημέρα της προεδρίας του!

Yamaha MOTOBOT

Αφήνουμε τον Levandowski και μεταφερόμαστε στο Tokyo Motor Show του 2015, όπου η Yamaha παρουσίασε κάτι διαφορετικό. Το MOTOBOT δεν ήταν μια αυτόνομη μοτοσυκλέτα, αλλά για ένα ρομπότ που μπορούσε να οδηγεί μια απλή μοτοσυκλέτα χωρίς μετατροπές.

Η Yamaha γύρισε μάλιστα ένα πολύ γουστόζικο βιντεάκι με το MOTOBOT στο οποίο συμμετείχε και ο Valentino Rossi.

Το 2017 παρουσιάστηκε το Motobot 2, που ήταν ακόμα πιο εξελιγμένο, και μπορούσε να οδηγεί ταχύτερα στην πίστα μια μοτοσυκλέτα, αν και ήταν και πάλι αρκετά αργό σε σύγκριση με άνθρωπο. Έκτοτε τα ίχνη του Motobot αγνοούνται, και δεν γνωρίζουμε αν η Yamaha παράτησε την προσπάθεια, καθώς οι λόγοι πίσω από το MOTOBOT ήταν αρκετά μπερδεμένοι, και το project δεν φαινόταν να έχει κάποιο χειροπιαστό στόχο που να είχε εμπορικό αντίκτυπο. Οκ, ρομπότ που οδηγούν μοτοσυκλέτα. Για death-race φουτουριστικό ρομποτικό Πρωτάθλημα δεν ακούγεται άσχημα, αλλά δεν βλέπουμε κάποια άλλη εμπορική χρήση για το MOTOBOT.

Την ίδια χρονιά, στο Tokyo Motor Show, η Yamaha έδειξε το MOTOROID, μια φουτουριστική ηλεκτρική concept μοτοσυκλέτα που ισορροπούσε μόνη της με γυροσκοπικό φαινόμενο, χρησιμποιώντας για τον σκοπό αυτό την... μπαταρία της, η οποία κινούταν δεξιά κι αριστερά με σύστημα που οι Ιάπωνες αποκαλούσαν AMCES (Active Mass Center Control System).

Τη σκυτάλη στις αυτόνομες μοτοσυκλέτες πήρε η Honda το 2017, όταν στην έκθεση τεχνολογίας CES παρουσίασε το Honda Riding Assist, ένα σύστημα που προσαρμοσμένο σε μια NC750, τη βοηθούσε να ισορροπήσει αυτόματα, με αναβάτη ή χωρίς, ενώ μπορούσε να ακολουθήσει έναν άνθρωπο με χαμηλή ταχύτητα. Στόχος ήταν "να δημιουργηθεί μια μοτοσυκλέτα που θα ισορροπεί μόνη της σε χαμηλές ταχύτητες, μειώνοντας την πιθανότητα πτώσης την ώρα που σταματάει ο αναβάτης." Σημειώστε πως στο πρώτο Riding Assist του big H δεν χρησιμοποιούταν γυροσκόπια, αλλά μεταβλητό ίχνος σε συνδυασμό με σερβό-μοτέρ που έστριβαν σπασμωδικά το τιμόνι εκμεταλλευόμενα το γυροσκοπικό φαινόμενο για να κρατούν όρθια τη μοτοσυκλέτα.

Honda Riding Assist-e

Την ίδια χρονιά, στο Tokyo Motor Show, η Honda παρουσίασε την ηλεκτρική έκδοση του συστήματος, υπό την ονομασία Riding Assist-e.

Τον Δεκέμβριο του 2021 η Honda έδωσε στη δημοσιότητα ένα βίντεο που δείχνει την επόμενη γενιά Riding Assist, αυτή τη φορά κομπλέ και με γυροσκόπια, προσαρμοσμένη σε ένα Vultus. Η Honda δείχνει τη μοτοσυκλέτα να ισορροπεί μόνη της, με αναβάτη ή χωρίς, και να κινείται εμπρός αλλά και όπισθεν, ισορροπώντας χωρίς τη βοήθεια του αναβάτη, ο οποίος απλά στρίβει το τιμόνι για να επιλέξει σε ποια κατεύθυνση θα κινηθεί. Εδώ το σύστημα δείχνει σαφώς πιο ολοκληρωμένο, και ικανό να υποβοηθήσει τον αναβάτη σε ισορροπία σε χαμηλές ταχύτητες, μειώνοντας ή και εξαλείφοντας τις πιθανότητες πτώσης από κακό υπολογισμό όσον αφορά στην ισορροπία.

Yamaha AMSAS

Και φτάνουμε στον Νοέμβριο του 2022, όπου η Yamaha παρουσίασε τη δική της αυτό-ισορροπούμενη μοτοσυκλέτα, που χρησιμοποιεί αυτό που η εταιρεία των τριών διαπασών αποκαλεί Advanced Motorcycle Stability Assist System πάνω σε ένα R3 με... ηλεκτροκινητήρα (λέτε να δούμε ηλεκτρική μοτοσυκλέτα Yamaha με όνομα R4 στο μέλλον;), σύστημα που ανοίγει όπως και το Honda Riding Assist πολλές δυνατότητες και δρόμους που φτάνουν μέχρι την αυτόνομη οδήγηση. Όπως οι αισθητήρες ραντάρ οδηγούν σε βοηθήματα Adaptive Cruise Control, έτσι και η αυτόματη ισορροπία αρχικά βοηθά τον -αρχάριο ως επί το πλείστον- αναβάτη να μην πέφτει με χαμηλές ταχύτητες, αλλά στη συνέχεια μπορεί να δημιουργήσει μοτοσυκλέτες που θα κινούνται μόνες τους, χωρίς καν να έχουν αναβάτη στην… πλάτη τους. Οι πιθανότητες είναι πραγματικά ατελείωτες, όμως αρχικά μιλάμε για χαμηλές ταχύτητες, λίγο πριν τη στάση.

Το Advanced Motorcycle Stability Assist System της Yamaha χρησιμοποιεί IMU 6 αξόνων, γυροσκόπια (που προεξέχουν αρκετά, στον μπροστινό τροχό αντί για τον πίσω της Honda) και σερβό-μοτέρ, ως βοήθημα ισορροπίας του αναβάτη. H Yamaha αναφέρει πως το σύστημα μπορεί να εφαρμοστεί σε οποιαδήποτε μοτοσυκλέτα, χωρίς αλλαγές στο πλαίσιο. Για την ώρα, όπως και το σύστημα της Honda, έτσι και της Yamaha βρίσκεται σε στάδιο εξέλιξης, οπότε θα πρέπει να περιμένουμε λίγο, μέχρι να το δούμε να περνά σε κάποιο δίκυκλο παραγωγής, και αρκετά περισσότερο μέχρι να δούμε πραγματικά αυτόνομες μοτοσυκλέτες να βγαίνουν στην αγορά. Καθώς όμως οι εξελίξεις στους 4 τροχούς έχουν δρομολογηθεί και ήδη έχουμε αρκετά αυτόνομα οχήματα στην αγορά, ίσως να μη χρειαστεί να περιμένουμε και τόσο μέχρι να έρθει η στιγμή που θα... καλούμε τη μοτοσυκλέτα μας να έρθει να μας πάρει από το αεροδρόμιο.

Ετικέτες

Πέθανε ο Steve Wise - Ο μόνος αναβάτης στην ιστορία που πήρε νίκες σε AMA MX,SX και Superbike

Ένας άθλος που δύσκολα θα επαληφθεί - Μέλος του AMA Motorcycle Hall of Fame από το 2001
Αντίο Steve Wise
Κώστα Γκαζή
Από τον

Κώστα Γκαζή

19/1/2026

Νικητής αγώνας στα MX 125, νικητής στα 250 ΜΧ, νικητής στα 250 SX, νικητής στα Superbikes, ΑΜΑ Αθλητής της χρονιάς το 1982, με νίκες στον πρόγονο του σημερινού Supermoto, και βάθρα σε αγώνες Dirt Track, o Steve Wise οδηγούσε ταχύτατα ότι μοτοσυκλέτα έπεφτε στα χέρια του και σε οποιοδήποτε τερέν, ενώ ήταν φυσικό να εισέλθει στο AMA Motorcycle Hall of Fame το 2001. O Wise πέθανε στις 15/1/2026 από καρδιακή προσβολή, σε ηλικία 68 ετών.

Ο Steve Wise ήταν από τους πιο πολυτάλαντους αναβάτες στην ιστορία των Η.Π.Α., όμως δεν κατάφερε ποτέ να πάρει Πρωτάθλημα. Κανείς δεν ξέρει τι πραγματικά θα μπορούσε να είχε καταφέρει αν μετά τη νίκη του στα Superbike δεν είχε σταματήσει τους αγώνες, λόγω τραυματισμών.

Γεννήθηκε στο McAllen του Τέξας, στις 2 Ιουνίου 1957, ξεκίνησε από πολύ νωρίς να παρακολουθεί αγώνες μοτοσυκλέτες, καθώς ο πατέρας του, Gary, ήταν φανατικός με το άθλημα, ενώ είχε και τοπική αντιπροσωπεία για τη Honda. Πρώτα του είδωλα, ο Geboers και ο DeSoto.

Steve Wise

O Steve ξεκίνησε την αγωνιστική του καριέρα στις αρχές της δεκαετίας του 1970, κερδίζοντας το Πρωτάθλημα Motocross στο Τέξας το 1974. Ξεκίνησε να συμμετέχει στα Εθνικά Πρωταθλήματα της ΑΜΑ σε ηλικία μόλις 17 ετών, αρχικά για τις Kawasaki και Honda. Εκεί το 1980 τερμάτισε τρίτος στο Πρωτάθλημα ΑΜΑ 250 MX του 1980, παίρνοντας και την πρώτη του νίκη.

Παρόλο το απαράμιλλο ταλέντο του, ο Wise έχασε εκείνη την χρονιά τον τίτλο στο ΜΧ λόγω τραυματισμών και εγκαταλείψεων από μηχανικά προβλήματα.

Superbikers

Τις επόμενες δυο χρονιές, το 1981 και 1982 πήρε δυο νίκες στους αγώνες Superbikers (ο πρόγονος του Supermoto) με Honda CR480 μπροστά από τους Andrea Malherve και Eddie Lawson, κάτι που βοήθησε να κλείσει συμβόλαιο για να αγωνιστεί στο Πρωτάθλημα ΑΜΑ Road Racing του 1982 στη θέση του Freddie Spencer που είχε φύγει για Ευρώπη.

Steve Wise

Εκεί την πρώτη χρονιά συμμετοχής του, ενάντια σε θρύλους όπως ο Kenny Roberts, o Eddie Lawson και ο Wayne Rainey, έχασε τον τίτλο για μόλις… τρεις βαθμους, στην κατηγορία Formula One!

Dirt Track

Η εξαιρετική χρονιά του Τεξανού συνδυάστηκε με μια πολύ καλή -και την πρώτη του στο συγκεκριμένο άθλημα- εμφάνιση σε αγώνα AMA Grand National Dirt Track, κερδίζοντας έτσι τον τίτλο του AMA Pro Athlete of the Year για το 1982.

Steve Wise

Το 1983, ο Wise έγινε ο πρώτος και μοναδικός μέχρι σήμερα νικητής αγώνα MX της ΑΜΑ που καταφέρνει να πάρει νίκη σε Εθνικό Πρωτάθλημα Δρόμου, κερδίζοντας τον αγώνα του Mid-Ohio στο Πρωτάθλημα ΑΜΑ Superbike.

Steve Wise

Δυστυχώς λίγο μετά το κατόρθωμά του αυτό, ο Wise “κρέμασε τα γάντια του” λόγω τραυματισμών, ενώ μετά την αγωνιστική του καριέρα, έγινε... πάστορας (!) ενώ άνοιξε και μεσιτικό γραφείο.

Ο Steve Wise μπήκε στο ΑΜΑ Motorcycle Hall of Fame το 2001, ενώ ήταν Grand Marschal στη διοργάνωση AMA Vintage Motorcycle Days το 2023.

Ετικέτες