Τεχνική Ανάλυση κινητήρα BMW R1300GS 2024: Πιο σπορ από ποτέ!

Περισσότερα κυβικά, αλλά πιο εύστροφος και πιο ελαφρύς
1
Μπάμπη Μέντη
Από τον

Μπάμπη Μέντη

29/9/2023

Ο νέος Boxer κινητήρας της νέας BMW R1300GS έχει σχεδιαστεί με σπορ φιλοσοφία και υπόσχεται πως η εμπειρία οδήγησης θα είναι εντελώς διαφορετική σε σχέση με το μοντέλο που αντικαθιστά.

Τα τεχνικά χαρακτηριστικά που ανακοινώνει η γερμανική εταιρεία πλησιάζουν πάρα πολύ σε εκείνα των αντίστοιχου κυβισμού V2 κινητήρων της Ducati (Multistrada 1260) και της KTM (1290 Adventure), οι οποίοι είχαν αρχικά σχεδιαστεί για μοτοσυκλέτες Superbike, αφού ο βασικός τους σχεδιασμός προέρχεται από τα 1199 και 1190RC αντίστοιχα. Οι αριθμοί μπορεί να μην λένε πάντα την αλήθεια, όμως αποτελούν μια σταθερή βάση για να καταλάβουμε την φιλοσοφία σχεδιασμού ενός κινητήρα και τί θέλουν να πετύχουν οι σχεδιαστές τους.

2

Σπορ “εσωτερικές’ διαστάσεις

Οι αριθμοί που καθορίζουν την Διάμετρο Χ Διαδρομή ενός θαλάμου καύσης είναι καθοριστικοί για τον χαρακτήρα απόδοσης ενός κινητήρα. Η σύγχρονη τεχνολογία των ηλεκτρονικών συστημάτων διαχείρισης ενός κινητήρα βοηθάει τους μηχανολόγους να προσαρμόσουν τα χαρακτηριστικά λειτουργείας ως ένα βαθμό και δεν είμαστε πλέον στην εποχή των καρμπυρατέρ και των συμβατικών ψεκασμών όπου ο αρχικός σχεδιασμός του θάλαμου καύσης ήταν απόλυτα δεσμευτικός, όμως οι θεμελιώδεις αρχές σχεδίασης συνεχίζουν να παίζουν μεγάλο ρόλο. Σύμφωνα λοιπόν με τα τεχνικά χαρακτηριστικά της BMW, η αύξηση του κυβισμού στα 1.300 κυβικά  από 1.254, έγινε με την αύξηση της διαμέτρου του εμβόλου στα 106,5mm από 102,5mm, ενώ ταυτόχρονα μείωσαν την διαδρομή στα 73mm από 76mm που είχε ο μικρότερος σε κυβισμό κινητήρας του προηγούμενου μοντέλου.

Όλοι γνωρίζουμε πλέον, πως οι σπορ κινητήρες υψηλής απόδοσης έχουν μεγάλη διάμετρο εμβόλου και μικρή διαδρομή, διότι αυτό μειώνει την γραμμική ταχύτητα εμβόλου και επιτρέπει την επίτευξη υψηλών στροφών με μικρότερη καταπόνηση των μηχανικών μερών. Ταυτόχρονα, όσο μεγαλύτερη είναι η διάμετρος, τόσο μεγαλύτερες βαλβίδες μπορείς να τοποθετήσεις, βελτιώνοντας τη ροή του αέρα προς και από τον θάλαμο καύσης. Πράγματι, ο νέος κινητήρας της BMW έχει μεγαλύτερες βαλβίδες εισαγωγής στα 44mm από 40mm και αντίστοιχα μεγαλύτερες εξαγωγής στα 35,6mm από 34mm.

Για να έχουμε ένα μέτρο σύγκρισης, ο κινητήρας της KTM με τα 1.301 κυβικά έχει διάμετρο εμβόλου στα 108mm και διαδρομή 71mm, ενώ της Ducati με τα 1262 κυβικά έχει διάμετρο 106mm και διαδρομή 71,5mm.

Βλέπουμε δηλαδή πως ο νέος Boxer κινητήρας έχει περίπου ίδια διάμετρο εμβόλου με τον V2 κινητήρα της Ducati και μεγαλύτερη διαδρομή τόσο από τον ιταλικό κινητήρα, όσο και από τον αυστριακό της KTM. Ταυτόχρονα, η σχέση συμπίεσης έχει ανέβει στο 13,3:1 από 12,5:1 (το KTM έχει 13,1:1) κάτι απαραίτητο για τη σωστή διασπορά του σπινθήρα του μπουζί έως την άκρη του μεγαλύτερης διαμέτρου εμβόλου, όμως ο κινητήρας της BMW έχει σύστημα που μεταβάλει το overlap των βαλβίδων, οπότε η πραγματική συμπίεση μεταβάλλεται αναλόγως το φάσμα των στροφών.  

3

Αυτά τα βασικά “δομικά’ χαρακτηριστικά του νέου Boxer κινητήρα μας υπόσχονται πως θα έχει υψηλότερη ιπποδύναμη από τον προηγούμενο, σε υψηλότερες στροφές, πλησιάζοντας εκείνη του KTM, ενώ την ίδια στιγμή θα έχει περίπου την ίδια ροπή (αυξήθηκαν τα κυβικά αλλά μειώθηκε η διαδρομή), επίσης σε υψηλότερες στροφές, τόσο σε σχέση με τον προηγούμενο, όσο και σε σχέση με τον κινητήρα της ΚΤΜ. Στα επίσημα τεχνικά χαρακτηριστικά, η BMW λέει πως η κορύφωση της ιπποδύναμης των 145 ίππων (από 135 του προηγούμενου μοντέλου) παραμένει στις 7.750 στροφές και μόνο η ροπή εμφανίζεται υψηλότερα στις 6.500 στροφές αντί για τις 6.250 του R1250GS, αλλά είναι αυξημένη στα 15,2kg/m (149Nm) από 14,5kg/m. Οπότε δεν θα είναι έκπληξη για εμάς αν στο δυναμόμετρο ο νέος κινητήρας έχει ίδιες καμπύλες απόδοσης με τον παλιό έως τις 6.000 στροφές και από εκεί και πάνω αρχίζει να κάνει αισθητή διαφορά.

Η BMW δίνει ένα διάγραμμα δυναμομέτρησης του νέου κινητήρα, το οποίο δεν είναι συγκριτικό με τον παλιό κινητήρα και δεν επιτρέπει ασφαλή συμπεράσματα. Το μόνο που μας δείχνει είναι το σημείο που επεμβαίνει το σύστημα μεταβλητού χρονισμού των βαλβίδων εισαγωγής (Shift-cam) μετά τις 4.500 στροφές, όπου αλλάζει τόσο το βύθισμα των βαλβίδων εισαγωγής, όσο και το overlap που έχουν σε σχέση με τις βαλβίδες εξαγωγής, εμφανίζοντας μια μικρή κοιλιά πριν αρχίσει η απότομη άνοδος.

4

Όλα αυτά μπορεί να μην γίνονται άμεσα αντιληπτά από τον αναβάτη, καθώς ο ride by wire ψεκασμός μπορεί να διορθώνει διαρκώς την τροφοδοσίας αναλόγως του φορτίου που δέχεται ο κινητήρας την δεδομένη στιγμή. Μην ξεχνάτε πως αυτά τα διαγράμματα δυναμομέτρησης δείχνουν ΜΟΝΟ την συμπεριφορά του κινητήρα όταν χουφτώνεις τέρμα το γκάζι από τις 1500 στροφές.

Εκείνο που θα γίνει άμεσα αντιληπτό από τον αναβάτη του νέου R1300GS είναι η ταχύτερη άνοδος των στροφών λόγω μικρότερης διαδρομής εμβόλου και η ευκολότερη αλλαγή πορείας της μοτοσυκλέτας στις στροφές λόγω της μείωσης της στροφορμής του στροφάλου καθώς η μικρότερη διαδρομή μειώνει και την απόσταση των κομβίων του στροφάλου από το κέντρο περιστροφής του.

Όχι μόνο χάρη στη μείωση της διαδρομής του εμβόλου, ο νέος στρόφαλος είναι ελαφρύτερος και παράγει λιγότερη στροφορμή (άρα και μικρότερη αδράνεια), αλλά επιπλέον είναι πιο ψηλά τοποθετημένος και πιο κοντά στο σώμα του αναβάτη, επιτρέποντας στους σχεδιαστές να τοποθετήσουν του κιβώτιο ταχυτήτων από κάτω του.

Η τοποθέτηση του κιβωτίου ταχυτήτων κάτω από τον στρόφαλο μπορεί να μειώσει ακόμα περισσότερο τις επιπτώσεις από την στροφορμή του στροφάλου, αν οι άξονές του περιστρέφονται αντίστροφα εξουδετερώνοντας ως ένα βαθμό τις δυνάμεις που δημιουργεί η μεταβολή των στροφών του στροφάλου. Μην ξεχνάτε πως μιλάμε για διαμήκη στρόφαλο, όπου η μεταβολή του ρυθμού περιστροφής του όταν ανεβάζει και κατεβάζει στροφές επηρεάζουν την συμπεριφορά της μοτοσυκλέτας όταν πλαγιάζει.

Όλα αυτά τα στοιχεία του νέου κινητήρα, μας υπόσχονται μια πολύ διαφορετική εμπειρία οδήγησης σε σχέση με το προηγούμενο μοντέλο.

Το νέο R1300GS δεν είναι μόνο 10 κιλά ελαφρύτερο, αλλά έχει και έναν σπορ κινητήρα που έχει σχεδιαστεί για να ανεβάζει πιο γρήγορα στροφές και να κάνει την μοτοσυκλέτα πιο ευέλικτη και πιο ελαφριά σε αίσθηση.   

Ετικέτες

QJMOTOR: Κινούμενα φτερά με έλεγχο από IMU - Υπόσχονται καλύτερο φρενάρισμα, επιτάχυνση και στρίψιμο

Πατέντα με ενεργά αεροδυναμικά πτερύγια – Στον δρόμο της CFMOTO V4 SR-RR
Winglets
Από τον

Φίλιππο Σταυριδόπουλο

7/7/2026

Η QJMOTOR φαίνεται πως μπαίνει σε διαδικασία εξέλιξης της ενεργής αεροδυναμικής, καθώς μια νέα πατέντα αποκαλύπτει σύστημα με ανεξάρτητα κινούμενα αεροδυναμικά πτερύγια, τα οποία ελέγχονται από τη αδρανειακή μονάδα μετρήσεων (IMU) μεταβάλλοντας την αεροδυναμική της μοτοσυκλέτας σε πραγματικό χρόνο.

Ένας ακόμη μεγάλος κατασκευαστής από την Κίνα δείχνει ότι θεωρεί την ενεργητική αεροδυναμική πεδίο εξέλιξης στις supersport μοτοσυκλέτες.

Η μοτοσυκλέτα που απεικονίζεται στα σχέδια της πατέντας θυμίζει τις SRK 800 RR και SRK 921 RR, δύο μοντέλα που ήδη διατίθενται με σταθερά αεροδυναμικά πτερύγια. Ωστόσο, το ενδιαφέρον δεν βρίσκεται στα ίδια τα μοντέλα, αλλά στο σύστημα που είναι ενσωματωμένο στα πλαϊνά του φέρινγκ.

Σε αντίθεση με τα συμβατικά φτερά, τα οποία έχουν σταθερή κλίση, τα νέα πτερύγια της QJMOTOR μπορούν να κινούνται ανεξάρτητα μεταξύ τους, ελεγχόμενα με βάση τα δεδομένα από την IMU της μοτοσυκλέτας. Έτσι, είναι σε θέση να προσαρμόζουν τη θέση τους ανάλογα με τις συνθήκες οδήγησης και τις κινήσεις της μοτοσυκλέτας.

Winglets

Διαφορετική αεροδυναμική για κάθε φάση της οδήγησης

Η πιο ενδιαφέρουσα δυνατότητα του συστήματος είναι ότι τα δύο φτερά δεν είναι απαραίτητο να κινούνται ταυτόχρονα. Η ανεξάρτητη λειτουργία τους ανοίγει τον δρόμο ώστε να επηρεάζουν ακόμη και την είσοδο της μοτοσυκλέτας στη στροφή, λειτουργώντας θεωρητικά με τρόπο αντίστοιχο με τα πηδάλια roll ενός αεροσκάφους.

Παρότι δεν είναι ξεκάθαρο κατά πόσο ένα τέτοιο σύστημα θα μπορούσε να προσφέρει πραγματικό πλεονέκτημα στην πίστα ή αν θα επηρέαζε την αίσθηση στο τιμόνι, η πατέντα δείχνει ότι η QJMOTOR εξετάζει σοβαρά αυτή την προοπτική.

Περισσότερη κάθετη δύναμη στο φρενάρισμα

Η πιο άμεση εφαρμογή αφορά το δυνατό φρενάρισμα. Σύμφωνα με την περιγραφή της πατέντας, τα φτερά μπορούν να περιστρέφονται προς τα κάτω όταν ο αναβάτης φρενάρει έντονα.

Με αυτόν τον τρόπο αυξάνεται τόσο η αεροδυναμική αντίσταση όσο και η κάθετη δύναμη στον εμπρός τροχό. Η μεγαλύτερη αντίσταση συμβάλλει στη μείωση της ταχύτητας, ενώ η αυξημένη φόρτιση θα μπορούσε να επιτρέψει δυνατότερο φρενάρισμα πριν το ελαστικό φτάσει στα όρια της πρόσφυσης.

Λιγότερες σούζες χωρίς απώλεια επιδόσεων

Κατά την επιτάχυνση, το σύστημα θα μπορούσε να λειτουργεί αντίστροφα. Σήμερα οι σύγχρονες superbike βασίζονται στον συνδυασμό ηλεκτρονικού ελέγχου σούζας, σταθερών φτερών και της διαχείρισης του γκαζιού από τον αναβάτη για να κρατούν τον εμπρός τροχό στο έδαφος.

Ωστόσο, ο ηλεκτρονικός έλεγχος συχνά περιορίζει την ισχύ του κινητήρα, ενώ τα σταθερά αεροδυναμικά πτερύγια δημιουργούν μόνιμη αντίσταση στον αέρα, ακόμη και όταν δεν απαιτείται επιπλέον κάθετη δύναμη.

Με τα κινούμενα winglets, η επιπλέον κάθετη δύναμη θα μπορούσε να παράγεται μόνο όταν χρειάζεται και στη συνέχεια τα πτερύγια να επιστρέφουν σε θέση με μικρότερη αεροδυναμική αντίσταση. Θεωρητικά, αυτό θα επέτρεπε ισχυρότερη επιτάχυνση χωρίς την αντίστοιχη απώλεια τελικής ταχύτητας.

Winglets

Διερευνώντας τον δρόμο

Η QJMOTOR δεν είναι η πρώτη κινεζική εταιρεία που επενδύει στην ενεργή αεροδυναμική. Η CFMOTO είχε παρουσιάσει στην EICMA 2025 το πρωτότυπο V4 SR-RR, το οποίο διέθετε επίσης ενεργά αεροδυναμικά πτερύγια.

Η παρουσίαση είχε τραβήξει αμέσως τα βλέμματα δημοσιογράφων και επισκεπτών, δείχνοντας ότι τα εργοστάσια της Κίνας θεωρούν την ενεργητική αεροδυναμική έναν από τους βασικούς τομείς εξέλιξης των σπορ μοτοσυκλετών του μέλλοντος.

Η επόμενη μεγάλη μάχη

Προς το παρόν, δεν υπάρχουν δημόσια δεδομένα σε σχέση με το πόσο μεγάλο πρακτικό πλεονέκτημα προσφέρουν τα ενεργητικά αεροδυναμικά βοηθήματα σε σχέση με τα συμβατικά σταθερής κλίσης. Η τεχνολογία βρίσκεται ακόμα σε πρώιμο στάδιο και βρίσκεται κυρίως στο επίπεδο των πρωτοτύπων και των πατεντών.

Winglets

Παρ' όλα αυτά, το γεγονός ότι τόσο η CFMOTO όσο και η QJMOTOR εξελίσσουν αντίστοιχα συστήματα δείχνει ότι η ενεργητική αεροδυναμική ίσως αποτελέσει το επόμενο πεδίο ανταγωνισμού στην κατηγορία των supersport και superbike μοτοσυκλετών. Το ερώτημα που μένει να απαντηθεί είναι αν οι αναβάτες θα εμπιστευτούν ένα σύστημα που θα μεταβάλλει συνεχώς την αεροδυναμική της μοτοσυκλέτας τόσο στον δρόμο όσο και στην πίστα, με την εμπειρία να δείχνει ότι η φυσική πορεία των συστημάτων είναι από αχρείαστα, ανασφαλή και υπερβολικά σύνθετα, σε απαραίτητα και κάποιες φορές μέχρι και υποχρεωτικά.