Αυτοκινητόδρομος Αιγαίου - Νέα προσέγγιση στην Οδική Ασφάλειας

Με σύστημα εντοπισμού αντίθετα κινούμενων οχημάτων, ραντάρ, κάμερες, στόχευση στα κακοφορτωμένα βαρέα οχήματα, κ.α.
Αυτοκινητόδρομος Αιγαίου
Κώστα Γκαζή
Από τον

Κώστα Γκαζή

11/5/2023

Ένα ενδιαφέρον και σημαντικό δελτίο τύπου έδωσε στη δημοσιότητα ο Αυτοκινητόδρομος Αιγαίου, που αφορά στη νέα προσέγγιση του διαχειριστή του Αυτοκινητοδρόμου “Τμήμα ΠΑΘΕ Μαλιακός – Κλειδί” στην Οδική Ασφάλεια. Σε αυτό διαβάζουμε για την υλοποίηση νέων τεχνολογιών και πρακτικών που στόχο έχουν τα μηδενικά τροχαία ατυχήματα ως το 2050 ή και νωρίτερα.

Στη νέα προσέγγιση της Αυτοκινητόδρομος Αιγαίου Α.Ε. που έχει αναλάβει τη διαχείριση του έργου για 30 χρόνια από την ημερομηνία Έναρξης Παραχώρησης που είναι το 2013, μέχρι την παράδοση του στο Δημόσιο- αναφέρεται στο περίφημο Vision Zero, των μηδενικών θανάτων από τροχαία ατυχήματα έως το 2050, ένα όραμα με το οποίο έχουν συνδεθεί η Ευρωπαϊκή Ένωση αλλά και εταιρείες όπως η Honda, κ.α. Και αν διάφορα site προτίμησαν να τιτλοφορήσουν την είδηση ως "πλημμύρα ραντάρ και καμερών στον Αυτοκινητόδρομο Αιγαίου", εμείς θα λέγαμε "fake news" και "clickbait" στους τίτλους αυτούς. Ούτε ραντάρ γεμίζει ο Αυτοκινητόδρομος, ούτε κάμερες, ούτε έχει πρόθεση ο διαχειριστής του Αυτοκινητόδρομου απλά να φορτώσει με κλήσεις τους χρήστες του. Το θέμα είναι σοβαρό και θέλει και ανάλογη προσέγγιση. Και μην ξεχνάμε πως τα νέα συστήματα φορητών ραντάρ δεν μεταφράζονται αυτόματα ούτε σε περισσότερες κλήσεις, ούτε σε καλύτερη αστυνόμευση του Αυτοκινητόδρομου, καθώς πρώτα πρέπει να βγουν στον δρόμο -και να μείνουν εκεί σε τακτική βάση- τα συνεργεία της αστυνομίας που θα τα χρησιμοποιούν.

Αυτοκινητόδρομος Αιγαίου

Το εντυπωσιακό πακέτο μέτρων που προτίθεται να υλοποιήσει η Αυτοκινητόδρομος Αιγαίου για την Οδική Ασφάλεια περιλαμβάνει μεταξύ άλλων:

  • Την παροχή κινητών (και όχι σταθερών) συστημάτων ραντάρ TraffiStar S290M στην αστυνομία.
  • Πιλοτικό σύστημα ανίχνευσης οχημάτων που κινούνται αντίθετα στο ρεύμα.
  • Δημιουργία χώρου ξεκούρασης οδηγών βαρέων οχημάτων.
  • Εκπαίδευση των αστυνομικών αρχών με θέμα τον έλεγχο των «ευφυών» ταχογράφων.
  • Παροχή φορητού συστήματος στατικής ζύγισης βαρέων οχημάτων στα Τμήματα Τροχαίας Αυτοκινητοδρόμων Μαγνησίας και Πιερίας.
  • Χρήση συστημάτων υψηλής ταχύτητας Ζύγισης εν κινήσει.
  • Χορηγία στους Δήμους Αλμυρού και Ρήγα Φεραίου βαν περισυλλογής αδέσποτων σκύλων.
  • Συστηματική ενημέρωση της Πολιτείας για την παράνομη επιβίβαση / αποβίβαση επιβατών υπεραστικών λεωφορείων σε επικίνδυνα σημεία.
  • Εξοπλισμό των Πυροσβεστικών Κλιμακίων Λεπτοκαρυάς, Δρυμώνα και Πυργετού με πυρίμαχες κουβέρτες και Emergency Plugs για πυρκαγιές ηλεκτρικών οχημάτων.
  • Σύστημα αυτόματης ανίχνευσης των οχημάτων ADR (επικίνδυνων φορτίων) εντός των Σηράγγων μέσω καμερών LPR/ANPR.

Είναι η πρώτη φορά που έχουμε δει τέτοιας έκτασης, μεγαλεπήβολη ανακοίνωση για μέτρα που θα ενισχύσουν την Οδική Ασφάλεια από διαχειριστή Αυτοκινητόδρομου στην Ελλάδα, και ασχέτως με το πότε και κατά πόσο θα εφαρμοστούν τα παραπάνω (ο χρόνος είναι ο απόλυτος κριτής) θα θέλαμε να δούμε ανάλογες ανακοινώσεις και από τους υπόλοιπους Αυτοκινητόδρομους της χώρας.

Ακολουθεί το αναλυτικό δελτίο της Αυτοκινητόδρομος Αιγαίου:

“Σημαντικές πρωτοβουλίες και δράσεις που υλοποιεί για την οδική ασφάλεια και συχνά κινούνται πέραν των συμβατικών της υποχρεώσεων παρουσίασε η Αυτοκινητόδρομος Αιγαίου, αποτέλεσμα της νέας προσέγγισης που υιοθετεί για την ακόμη καλύτερη προστασία της ανθρώπινης ζωής κατά την κινητικότητα.

Με όραμα τη λειτουργία ενός σύγχρονου αυτοκινητόδρομου που θα προσφέρει στους χρήστες του το υψηλότερο δυνατό επίπεδο υποδομής και υπηρεσιών, η εταιρεία εργάζεται για το ζωτικό θέμα της οδικής ασφάλειας με τρόπο ολοκληρωμένο, στρατηγικό και πρωτοπόρο, ώστε να φτάσει σε μηδενικά τροχαία ατυχήματα, στο περίφημο «Vision Zero», ως το 2050 ή και νωρίτερα.

Ολοκληρωμένη προσέγγιση

- Επιστημονική, με συνεχή παρακολούθηση, μέτρηση, ανάλυση, αξιολόγηση δεδομένων για τους τρεις παράγοντες που προκαλούν τροχαία ατυχήματα και συγκρούσεις με υλικές ζημίες (οδηγός, όχημα, οδικό περιβάλλον) και πρόβλεψη τάσεων, επιλογή και ιεράρχηση των σχετικών δράσεων.

- Σφαιρική, με ταυτόχρονη επίδραση σε όλους τους παράγοντες και συνδυασμό μέσων (εξοπλισμό, εκπαιδεύσεις, υποδομή).

- Ισορροπημένη και πελατοκεντρική, με κατανομή δράσεων μεταξύ θετικών κινήτρων και της αναγκαίας αποτροπής.

Στρατηγική προσέγγιση

- Με συνεργασία της Ελληνικής Αστυνομίας και της Πυροσβεστικής Υπηρεσίας, των συμμετόχων που είναι αρμόδιοι για την αποτροπή και την παρέμβαση.

- Με επικοινωνία των δράσεων προς τους χρήστες για τον θετικό επηρεασμό της οδηγικής συμπεριφοράς και με την εκπαίδευση μελλοντικών κυρίως, αλλά και σημερινών χρηστών.

Πρωτοπόρος προσέγγιση

- Αξιοποιώντας την τελευταία λέξη της τεχνολογίας, μέσων και πόρων.

Ο σχεδιασμός της Αυτοκινητόδρομος Αιγαίου συγκεκριμένα:

  • Να υπάρχει αποτελεσματικός έλεγχος της υπερβολικής ταχύτητας
  • Να υπάρχει η δυνατότητα να εντοπίζουμε γρήγορα τυχόν αντιθέτως κινούμενα οχήματα
  • Να εξασφαλιστεί η δημιουργία κατάλληλων και προστατευμένων χώρων για ξεκούραση των οδηγών βαρέων οχημάτων
  • Να εξασφαλιστεί και ενισχυθεί ο έλεγχος της κόπωσης των οδηγών

Στο πλαίσιο αυτό η Αυτοκινητόδρομος Αιγαίου έχει εξοπλίσει και αναλάβει την ενίσχυση της εκπαίδευσης των στελεχών της Ελληνικής Αστυνομίας με:

Αυτοκινητόδρομος Αιγαίου
  • Παράδοση του συστήματος TraffiStar S290M καταγραφής και φωτογράφισης οχημάτων που παραβιάζουν το όριο ταχύτητας με τεχνολογία ραντάρ για την ενίσχυση της Αστυνόμευσης στο Τμήμα Τροχαίας Αυτοκινητοδρόμων Π.Α.Θ.Ε. Μαγνησίας και εκπαίδευση του προσωπικού του.
  • Για τυχόν αντιθέτως κινούμενα οχήματα, παροχή πιλοτικού συστήματος ανίχνευσης οχημάτων αντίθετης κίνησης για την ενίσχυση της αστυνόμευσης στον Α/Κ Λεπτοκαρυάς στο Τμήμα Τροχαίας Αυτοκινητοδρόμων Π.Α.Θ.Ε. Πιερίας.
  • Δημιουργία ενός ασφαλούς χώρου ασφαλούς στάθμευσης βαρέων οχημάτων στο Αερινό Μαγνησίας, προκειμένου να αντιμετωπίσει το ζήτημα της κόπωσης οδηγών βαρέων οχημάτων στις οδικές μεταφορές επιβατών και εμπορευμάτων. Ο χώρος βρίσκεται στην τελική φάση κατασκευής και προβλέπεται να τεθεί σε λειτουργία εντός του καλοκαιριού.
  • Εκπαίδευση των αστυνομικών αρχών με θέμα την καλύτερη αστυνόμευση και τον έλεγχο των «ευφυών» ταχογράφων.

Για την αντιμετώπιση των κινδύνων από κακοφορτωμένα και ελλιπώς συντηρημένα βαρέα οχήματα, τα οποία είναι κυρίως υπεύθυνα για το 14% των συμβάντων που σχετίζονται με εμπόδια στο οδόστρωμα, η εταιρεία:

  • Καλύπτει τις ανάγκες σε εκπαιδεύσεις των αστυνομικών αρχών με θέμα την καλύτερη αστυνόμευση και τον έλεγχο των κακοφορτωμένων βαρέων οχημάτων.
Αυτοκινητόδρομος Αιγαίου

Ενώ – και πάλι αναφορικά με το όχημα ως παράγοντα πρόκλησης τροχαίων συμβάντων – για τα υπερφορτωμένα βαρέα οχήματα που υπολογίζονται στο 10% των βαρέων οχημάτων, οι δράσεις αντιμετώπισης καλύπτονται από το τρίπτυχο:

  1. Παροχή του φορητού συστήματος στατικής ζύγισης βαρέων οχημάτων για την ενίσχυση της Αστυνόμευσης στα Τμήματα Τροχαίας Αυτοκινητοδρόμων Μαγνησίας και Πιερίας.
  2. Εκπαίδευση του προσωπικού των Τμημάτων Τροχαίας Αυτοκινητοδρόμων στο σύστημα στατικής ζύγισης βαρέων οχημάτων
  3. Συστήματα υψηλής ταχύτητας Ζύγισης εν κινήσει HS-WIM (High Speed - Weigh In Motion).

Για το οδικό περιβάλλον και την ελαχιστοποίηση των συμβάντων που σχετίζονται μ’ αυτό, η Αυτοκινητόδρομος Αιγαίου χορηγεί στους Δήμους Αλμυρού και Ρήγα Φεραίου από ένα όχημα VAN Sprinter (MERCEDES) προκειμένου να ενισχύει τη σημαντική τους προσπάθεια για την περισυλλογή αδέσποτων σκύλων στην περιοχή ευθύνης τους, ενώ ενημερώνει συστηματικά την Πολιτεία για το ζήτημα της παράνομης επιβίβασης και αποβίβασης επιβατών υπεραστικών λεωφορείων σε χώρους επισφαλείς.

Δωρεά Emergency Plugs

Επιπροσθέτως των ανωτέρω πρωτοβουλιών, η εταιρεία λειτουργεί προληπτικά αντιμετωπίζοντας την πιθανότητα πυρκαγιάς σε ηλεκτρικά οχήματα, ο αριθμός των οποίων αυξάνεται και στην Ελλάδα, εξοπλίζοντας για πρώτη φορά στην Ελλάδα τα Πυροσβεστικά Κλιμάκια Λεπτοκαρυάς, Δρυμώνα και Πυργετού με εξοπλισμό έκτακτης ανάγκης:

  • Δωρεά πυρίμαχων κουβερτών για την αποφυγή εξάπλωσης πυρκαγιάς
  • Δωρεά Emergency Plugs για την ακινητοποίηση των οχημάτων και την προστασία του προσωπικού που επιχειρεί.
LPR cameras

Μια επιπλέον πρωτοπόρος δράση για τη βελτίωση της οδικής ασφάλειας αποτελεί το σύστημα αυτόματης ανίχνευσης των οχημάτων ADR εντός των Σηράγγων (μέσω καμερών LPR (License Plate Recognition) / ANPR) σε συνδυασμό με το Σύστημα Weigh In Motion, το οποίο θα παρακολουθεί σε πραγματικό χρόνο την κλάση επικίνδυνου φορτίου και το βάρος των οχημάτων που μεταφέρουν επικίνδυνα ή εύφλεκτα υλικά μέσα στις Σήραγγες.

Από το 2015 η Αυτοκινητόδρομος Αιγαίου στοχεύει στη δημιουργία μιας κουλτούρας οδικής ασφάλειας στους μελλοντικούς οδηγούς, υλοποιώντας σε συνεργασία με το Ινστιτούτο Οδικής Ασφάλειας «Πάνος Μυλωνάς» εκπαιδεύσεις σε μαθητές σχολείων, αλλά και σε εκπαιδευτικούς και γονείς, μέσω ειδικών διαδραστικών κι εγκεκριμένων από το Υπουργείο Παιδείας προγραμμάτων. Έως σήμερα, έχουν εκπαιδευτεί μέσω των δράσεων αυτών περισσότερα από 11.500 άτομα.

Η οδική ασφάλεια αποτελεί τον πυρήνα των δράσεων και το όραμα της Αυτοκινητόδρομος Αιγαίου, η οποία μέσω των πρωτοβουλιών της στοχεύει στην δημιουργία των συνθηκών που θα οδηγήσουν στο «Vision Zero» έως το 2050, στα μηδενικά δηλαδή τροχαία ατυχήματα.”

Μείωση ΦΠΑ στα κράνη: Το νομοθετικό παράθυρο για το 6%!

Το ζητήσαμε από τον Υφυπουργό Υγείας
Μείωση ΦΠΑ στα κράνη: Το νομοθετικό παράθυρο για το 6%!
Θάνο Αμβρ. Φελούκα
Από τον

Θάνο Αμβρ. Φελούκα

14/4/2026

Η μείωση ΦΠΑ στα κράνη είναι ένα ζήτημα που μας απασχόλησε εδώ στο MOTO έντονα στις αρχές της δεκαετίας του ’90, όταν είδαμε μπροστά μας να ετοιμαζόμαστε ως χώρα να χάσουμε το μοναδικό νομοθετικό παράθυρο για την καθιέρωση μηδενικού συντελεστή. Όπως και τελικά συνέβη!

Εκείνη την εποχή όμως δεν υπήρχε η υποστήριξη του κόσμου για έναν βασικό λόγο: «Ας έχει και 50% ΦΠΑ, εμείς έτσι και αλλιώς δεν το φοράμε», ήταν μία από τις βασικές απαντήσεις κόντρα σε κάθε εκστρατεία που ουσιαστικά μηδένιζε την πίεση προς οποιονδήποτε κρατικό εκπρόσωπο.

Έτσι και αλλιώς μόνο εμείς κάναμε εκστρατεία για τη χρήση του εκείνη την εποχή, ούτε καν η ίδια η Πολιτεία!

Πέντε χρόνια μετά, το 1995, αποφάσισε το κράτος να αυστηροποιήσει τη χρήση ζώνης και κράνους με μηδαμινά ωστόσο αποτελέσματα, ιδιαίτερα στη χρήση κράνους. Τότε ήταν η πρώτη φορά που ακούστηκε παράπονο για τον ΦΠΑ, ήταν όμως ήδη αργά.

Το θέμα μηδενισμού ΦΠΑ στα κράνη επανήλθε στην επικαιρότητα μόνο όταν αυξήθηκε η φορολογία πάνω από τον μέσο όρο της Ευρώπης και τότε μόνο φάνηκε αυτό για το οποίο φωνάζαμε στις αρχές του ’90, πως δεν γίνεται να μειωθεί κάτω από το 12% καθώς η Ε.Ε. δεν επιτρέπει, για λόγους ανταγωνισμού, μικρότερους συντελεστές παρά μόνο σε αγαθά πρώτης ανάγκης.

Το παράδειγμα της Αγγλίας εξηγεί με τον καλύτερο τρόπο τι ακριβώς δεν άκουσε ο κόσμος το 1991: Προετοιμάζοντας την δημιουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης για το 1993, τα κράτη μέλη είχαν ήδη συμφωνήσει σε μία σειρά από όρους, μέσα σε αυτούς ήταν πως θα έβαζαν ένα κατώτερο όριο στο ΦΠΑ, ώστε να μη μπορεί μία χώρα να τον μηδενίσει, με στόχο να προσελκύσει πολίτες άλλων χωρών να διασχίσουν τα σύνορα και να την επιλέξουν ως «παράδεισο της λιανικής πώλησης» πραγματοποιώντας τις αγορές τους εκεί, αντί για τη χώρα τους. Εξαίρεση θα γινόταν μόνο για αγαθά πρώτης ανάγκης που κάθε κράτος θα μπορούσε να επιβάλλει ό,τι ΦΠΑ ήθελε καθώς και μόνο για την προπαρασκευαστική περίοδο, άνοιγε ένα και μόνο παράθυρο, να διατηρήσουν το μηδενικό ΦΠΑ σε όσα αγαθά το είχαν πράξει ήδη.

Η Αγγλία ήταν η μόνη χώρα εκείνη την εποχή με μηδενικό ΦΠΑ στα κράνη και έτσι όταν στις 7 Φεβρουαρίου υπογράφτηκε η Συνθήκη του Μάαστριχτ που σε ισχύ θα έμπαινε την 1η Νοεμβρίου 1993, είχαν την ευκαιρία να επιλέξουν να διατηρήσουν τον μηδενικό συντελεστή ΦΠΑ και δεν παρέλειψαν να το κάνουν. Όσο η Αγγλία ήταν εντός της Ε.Ε. ήταν η μόνη χώρα της Ευρώπης με μηδενικό ΦΠΑ στα κράνη, τώρα προφανώς μπορεί να αυτορυθμίσει οποιονδήποτε συντελεστή, υπήρξε όμως το μοναδικό παράδειγμα εντός Ε.Ε. με μηδενικό ΦΠΑ στα κράνη μοτοσυκλετών.

Εμείς δεν τα λέμε αυτά πρώτη φορά, τα έχουμε εξηγήσει πολλές και εδώ αναλυτικά η πιο πρόσφατη που παράλληλα εξηγεί και την εγκληματικότητα της κυβέρνησης, να πληρώνει πρόστιμο γιατί διατηρεί τον ΦΠΑ σε αγαθά πρώτης ανάγκης!

Για ένα σημαντικό ποσοστό κρατών-μελών που η μοτοσυκλέτα δεν αποτελεί καθημερινό όχημα μετακίνησης, το ζήτημα αυτό είναι άνευ ουσίας, για την Ιταλία, την Ισπανία, τη Γαλλία, την Πορτογαλία και φυσικά και για εμάς, το ύψος φορολογίας στα κράνη έχει διαφορετική σημασία.

Για αυτό και ήταν αναπάντεχο το γεγονός πως πριν από έξι χρόνια, στις αρχές του 2020, ο συντελεστής ΦΠΑ έπεσε στο 13% αντί του 24%, μία όμως αλλαγή που έγινε για να ψαλιδίσει την αύξηση του κόστους που ήδη ερχόταν και δεν έκανε μεγάλο αντίκτυπο στο κοινό.

Μία περαιτέρω μείωση στο 6% θα μπορούσε να κάνει τη διαφορά, αν φυσικά δεν απορροφηθεί, ενώ θα άνοιγε και τον δρόμο για μελλοντικό μηδενισμό, που ήταν και ο αρχικός μας στόχος, πριν από 35 χρόνια!

Το παράθυρο για μείωση κάτω από το όριο που θέτει η Ε.Ε. είναι να εγγραφούν τα κράνη ως απαραίτητος εξοπλισμός ασφαλείας, όπως δηλαδή είναι στην πράξη! Ωστόσο η Ε.Ε. έχει νομοθετήσει μέχρι στιγμής για τα κράνη των εργοταξίων, όχι και εκείνα των μοτοσυκλετών, καθότι όπως πολλές φορές έχουμε εξηγήσει, η μοτοσυκλέτα είναι κάτι άγνωστο στα έδρανα των Βρυξελών. Ένα παράθυρο υπάρχει μέσω γνωμοδότησης από το Υπουργείο Υγείας και αυτό ακριβώς ζητήσαμε πριν λίγες ημέρες.

Στην Έκθεση Μοτοσυκλέτας 2026, που το MOTO ήταν το μόνο αμιγώς μοτοσυκλετιστικό μέσο που είχε περίπτερο, για να είμαστε κοντά στους επισκέπτες και αναγνώστες, πέρασε μεταξύ άλλων και ο Υφυπουργός Υγείας, Μάριος Θεμιστοκλέους και όταν βρέθηκε στο περίπτερο του MOTO, είχαμε την ευκαιρία να του καταθέσουμε αίτημα για τη θετική του εισήγηση προς το 6% στο ΦΠΑ για τα κράνη μοτοσυκλετών. 

Ο δρόμος είναι μακρύς, τουλάχιστον τώρα εκτός από ένα πρώτο βήμα, υπάρχει και η υποστήριξη του κόσμου, που δεν κάνει το ίδιο λάθος με το 1990.

 

 

 

Όπως είχαμε τονίσει και εδώ, η χώρα μας κάνει το έγκλημα να επιβάλλει φορολογία εκτός κανόνων της Ε.Ε. και να πληρώνει πρόστιμο για τον λόγο αυτό. Όσο η διαφορά εισπραχθέντων από την παράνομη φορολογία μείον του προστίμου καταλήγει με θετικό πρόσημο, τόσο θα συνεχίζει το έγκλημα αυτό. Εκτός από το παράδειγμα με την ενσωμάτωση της οδηγίας για τον μηδενισμό ΦΠΑ στα είδη πρώτης ανάγκης, στο θέμα των μοτοσυκλετών που μας αφορά, η χώρα μας εγκληματεί και με το Ειδικό Τέλος Ταξινόμησης. Η Ε.Ε. το γνωρίζει αυτό και σχεδιάζει να ανεβάσει το πρόστιμο σε τέτοιο ύψος που πλέον να μη συμφέρει η διατήρησή του.

Αν κάποιος αφαιρέσει την διαφορά ΦΠΑ και το Ειδικό Τέλος Ταξινόμησης από την τελική τιμή, τότε θα καταλάβει πως οι μοτοσυκλέτες στην Ελλάδα δεν πωλούνται ακριβότερα από άλλες χώρες λόγω κέρδους, αλλά εξαιτίας αυξημένης φορολογίας που ως ένα σημείο καταλήγει και ζήτημα ασφάλειας, ιδιαίτερα στις μοτοσυκλέτες 1.000 κυβικών που η διαφορά αυτή διαφαίνεται περισσότερο.

Άρα το συμπέρασμα είναι πως μία χαρά θα μπορούσε να μειώσει η Πολιτεία το ΦΠΑ στο 0% και να πληρώνει έπειτα πρόστιμο στην Ε.Ε. αλλά αυτό δεν θα το κάνει αν δεν υπάρχει άμεσο όφελος στο ταμείο. Το μακροχρόνιο όφελος για την κοινωνία είναι δεδομένο, αλλά αυτό δεν το κοιτά κανείς. Ας ελπίσουμε λοιπόν πως από την πλάγια οδό θα έρθει η περαιτέρω μείωση στο 6% για αρχή και πως αυτή θα περάσει στην τελική τιμή και βλέπουμε έπειτα και για τον στόχο του 1990!