Ε.Ε.Συμβ.: Γεμάτη αδυναμίες χωρίς οφέλη, η κατασκευή των αυτοκινητόδρομων στην Ελλάδα!

Οι συμβάσεις παραχώρησης ήταν ένα λάθος...
Θάνο Αμβρ. Φελούκα
Από τον

Θάνο Αμβρ. Φελούκα

21/3/2018

Με Ειδική Έκθεση το Ευρωπαϊκό Ελεγκτικό Συνέδριο, δημοσιεύει τα αποτελέσματα επιτόπου έρευνας για έργα μεταφορών με συμβάσεις παραχώρησης σε Γαλλία, Ελλάδα, Ιρλανδία και Ισπανία, καταλήγοντας με τα χειρότερα για τους αυτοκινητόδρομους της χώρας μας. Ο λόγος που ελέγχθηκαν οι χώρες αυτές, είναι γιατί αντιπροσωπεύουν το 70% του συνολικού κόστους έργων με συμβάσεις παραχώρησης στην Ευρωπαϊκή Ένωση, με την Ελλάδα να κρατά τα σκήπτρα στην ανατίμηση των έργων αυτών.

Σχεδόν έχει συμπληρωθεί δεκαετία από τότε που γράφαμε στο ΜΟΤΟ πως το μόνο σωστό με τα διόδια και τις συμβάσεις παραχώρησης, είναι να ακυρωθούν πλήρως, για να δεχτούμε μεταξύ άλλων και την αντίδραση των εταιριών. Μονάχα που εμείς δεν γράφαμε για τις Συμβάσεις Παραχώρησης, γιατί δεν θέλαμε να δεχτούμε πως θα πληρώνουμε διόδια, αλλά γιατί είχαμε διαβάσει και τις 1.600 σελίδες επί τρεις φορές για κάθε μία τότε, και τραβούσαμε τα μαλλιά μας με όλα όσα συμφωνούσε τότε το Ελληνικό Κράτος. Είχαμε φτάσει μάλιστα και σε σχετικό διάλογο, σε μία από τις συζητήσεις μας με εκπρόσωπο τύπου:

«Να έρθετε στην Λάρισα, θα βάλουμε ένα ελικόπτερο για τους δημοσιογράφους που φέρνουν αντιρρήσεις, και θα πετάξουμε πάνω από τα Τέμπη, να δείτε ότι τρυπάμε το βουνό και πόσο τεράστιο έργο κάνουμε» Η δική μας απάντηση ήταν η εξής απλή:

«Ευχαριστούμε αλλά δεν έχει κανέναν νόημα η πτήση με το ελικόπτερο. Δεν αμφισβητούμε πως ανοίγετε τρύπες στο βουνό, ούτε πως είναι ένα τεράστιο έργο. Το πρόβλημα είναι ο τρόπος με τον οποίο γίνεται. Με μικρότερο ή το ίδιο κόστος θα το έκανε το κράτος μόνο του ή ακόμα κι εγώ ο ίδιος, ο κάθε ιδιώτης χωρίς κεφάλαιο δηλαδή. Διότι προεισπράττοντας για ένα μεγάλο διάστημα το αρχικό κεφάλαιο από τα διόδια που παραχωρούνται και με το κράτος εγγυητή της επένδυσης, δεν απαιτείται καμία εταιρία! Ο καθένας μας το έκανε, πόσο μάλλον το ίδιο το κράτος, αν μπορούσε να λειτουργήσει ως κράτος φυσικά».

Το πρόβλημα των ΣΔΙΤ που λίγες φωνές τότε περιέγραψαν, ανάμεσά τους και το MOTO από τους πρώτους, έρχεται τώρα το Ευρωπαϊκό Ελεγκτικό Συνέδριο να το επικυρώσει!

 

Στην πολυσέλιδη έκθεσή του που την παραθέτουμε αυτούσια αν θέλετε να την διαβάσετε στο τέλος του άρθρου, το Ελεγκτικό Συνέδριο καταλήγει πως οι ΣΔΙΤ δεν είναι πάντα η καλύτερη περίπτωση για την υλοποίηση ενός τέτοιου έργου, ενώ τονίζει πως η διάθεση των Ευρωπαϊκών Κονδυλίων δεν έχει αξιοποιηθεί όπως θα έπρεπε. Να τονίσουμε βέβαια πως στην απορρόφηση πόρων από την Ευρωπαϊκή Ένωση, η Ελλάδα κατέχει τα σκήπτρα έχοντας εισπράξει το 59% του συνολικού ποσού της συνεισφοράς. Το ιδιαίτερο πρόβλημα της Ελλάδας από την άλλη πλευρά, είναι πως με τις υπερβολικές εγγυήσεις που έδωσε στον ιδιωτικό τομέα και την μείωση διέλευσης από τα διόδια εξαιτίας της οικονομικής κρίσης, βρέθηκε να εγγυάται τόσο το ίδιο το έργο, όσο και το κέρδος της επένδυσης!

Με την απότομη αύξηση της τιμής πώλησης των καυσίμων που το ίδιο το κράτος επέβαλλε, δόθηκε το τελειωτικό χτύπημα για τα έργα με τις εταιρίες να διακόπτουν την συνέχειά τους εξαιτίας της πολύ μικρής διέλευσης από τους σταθμούς των διοδίων. Εκεί, όπως λέει η Έκθεση, το Δημόσιο βρέθηκε ανάμεσα σε ένα δίλλημα από δύο εξίσου ζημιογόνες επιλογές, εξαιτίας των Συμβάσεων Παραχώρησης που υπέγραψε, λίγο πριν φύγει από την πολιτική για να ζήσει πλούσια τα γερατειά του ο Σουφλιάς!

Όπως είπε επί λέξη στο MOTO ο κ. Μαυραγάνης πριν λίγες μέρες, όταν του αναφέραμε την αδικία να πληρώνει μία μοτοσυκλέτα το 70% του αντιτίμου ενός οικογενειακού αυτοκινήτου, ξεκινώντας συζήτηση για τις Συμβάσεις Παραχώρησης: «Αφήστε έχουμε δει δράκους και τέρατα όταν κοιτούσαμε όλα όσα είχαν υπογράψει. Δεν πιστεύαμε όλα όσα είχαν συμφωνήσει!»

Η Έκθεση κάνει ειδική μνεία στα 13 κράτη μέλη που κατασκευάζουν δρόμους χωρίς συμβάσεις παραχώρησης, αλλά και βρίσκει και τις διαφορές από κράτος σε κράτος, ανάμεσα στα παραπάνω που ελέγχτηκαν, ακριβώς γιατί αποτελούν το 70% του κόστους.

Η Ελλάδα είναι το χειρότερο παράδειγμα. Το Δημόσιο επέλεξε την επανεκκίνηση των έργων, ως λιγότερο άσχημη λύση, μονάχα που τα έργα έγιναν μικρότερα από αυτό που αρχικά έπρεπε πράγμα το οποίο αποτελεί ξεχωριστή αιτία για την μειωμένη διέλευση που παρουσιάζουν. Επιπρόσθετα το κόστος ανά χιλιόμετρο έφτασε να αυξηθεί έως και 47% για τον Αυτοκινητόδρομο Ε-65 (Αθήνα-Θεσσαλονίκη) και έως και 69% και την Ολυμπία Οδό με ταυτόχρονη μείωση της έκτασης των έργων κατά 55% και 45% αντίστοιχα! Πλέον το κόστος έφτασε ακόμα και τα 20,2 εκατ. Ευρώ ανά χλμ, ένα κόστος που καταλήγει στον φορολογούμενο απευθείας και φυσικά περιλαμβάνει το κέρδος της εταιρίας αλλά και του Δημοσίου!

Πρέπει επίσης να τονισθεί πως ευθύνη έχει και το Δημόσιο, καθώς πριν την οικονομική κρίση, έδωσε στις εταιρίες στρεβλή εικόνα χρήσης των αυτοκινητόδρομων και υπερβολικά αισιόδοξες προβλέψεις για το μέλλον. Καθιστούσε έτσι την βιωσιμότητα της επένδυσής τους εξ αρχής δύσκολη. Η οικονομική κρίση απλά συρρίκνωσε περισσότερο τα νούμερα, οδηγώντας στην πλήρη διακοπή των έργων.

Οι Ευρωπαίοι ελεγκτές διαπιστώνουν πως έργα με συμβάσεις παραχώρησης σε τόσο μεγάλο βάθος χρόνου είναι μία πρακτική που δεν πρέπει να γίνεται και ζημιώνει τους φορολογούμενους. Ταυτόχρονα εκμηδενίζει τον ανταγωνισμό, αποδυναμώνει την διαπραγματευτική θέση του Δημοσίου, υπονομεύει την οικονομική αποδοτικότητα και την διαφάνεια!

Διαβάστε αναλυτικά την Ειδική Έκθεση:

 

 

Συνημμένα

Pan America Beyond the Map, Μέρος 3ο - Από το Dover στην "Αθήνα του Βορρά"! [Gallery]

Και έπειτα στα Highlands ο Κωνσταντίνος Μητσάκης - Με Harley-Davidson Pan AMerica 1250 SP
Κωνσταντίνος Μητσάκης Σκωτία με Harley-Davidson 2025
Από το

motomag

12/9/2025

Με συνεπιβάτη τον γιο του, ο Κωνσταντίνος Μητσάκης πέρασε με καράβι στη Μ. Βρετανία και από την Αγγλία δεν άργησε να βρεθεί στη Σκωτία με τα μαγευτικά της τοπία.

Ας δούμε τι μας λέει ο Μητσάκης σε αυτή την τρίτη ανταπόκρισή του:

"Το θέαμα των λευκών βράχων του Dover που αντικρίζαμε από το κατάστρωμα του πλοίου σηματοδοτούσε την επικείμενη άφιξή μας στο Ηνωμένο Βασίλειο. Λίγη ώρα αργότερα, η γκρι Harley Davidson Pan America 1250 SP κυλούσε τους τροχούς της στους δρόμους της Αγγλίας, με τον οδηγό της να προσπαθεί αγωνιωδώς να προσαρμοστεί στον βρετανικό-αντίθετο τρόπο οδήγησης (στα αριστερά του δρόμου). Τελικά, όλα συνηθίζονται! 

Τα περίπου 650 χλμ. που χώριζαν το λιμάνι του Dover από την αγγλική πόλη Newcastle καλύφθηκαν αυθημερόν (παρά τον αυξημένο κυκλοφοριακό φορτίο των αγγλικών δρόμων). Ο σοβαρότερος πάντως προβληματισμός που μας διακατείχε αφορούσε την ασφάλεια της μοτοσυκλέτας, αφού τα τελευταία χρόνια οι κλοπές μοτοσυκλετών στην Γηραιά Αλβιώνα έχουν σπάσει κάθε ρεκόρ! Πολύ προσοχή εκ μέρους μας, πάντα η μοτοσυκλέτα σε φυλασσόμενο πάρκινγκ και ποτέ χωρίς κλειδαριά ή συναγερμό. 

Αποχαιρετώντας το επόμενο πρωινό την αδιάφορη Newcastle, το “Pan America Beyond the Map” δεν άργησε να βάλει ρόδα στη γη της Σκωτίας. Και αφού βγάλαμε τις καθιερωμένες αναμνηστικές φωτογραφίες μπροστά στην πινακίδα “Welcome to Scotland”, αμέσως μετά ξεκίνησε η δίτροχη περιπλάνησή μας στα μαγευτικά Highlands…

Πρώτη στάση στο Εδιμβούργο, την φυσική και οικονομική πρωτεύουσα της Σκωτίας. Κτισμένο πάνω σε μια σειρά από χαμηλούς λόφους (όπως η Ρώμη και η Κων/πολη), το Εδιμβούργο συνιστά μια χαρισματική μητρόπολη του ευρωπαϊκού Βορρά με πολυσήμαντη κληρονομιά, η οποία αποτυπώνεται κυρίως στα εξαιρετικής αρχιτεκτονικής αξίας και αισθητικής οικοδομήματα της πόλης – περισσότερα από 4.500 κτήρια έχουν χαρακτηριστεί ως διατηρητέα.

Τις επόμενες δυο μέρες, με σύμμαχο έναν λαμπερό ήλιο, το κοντέρ της γκρι μοτοσυκλέτας κατέγραψε περί τα 554 χλμ. σε στενούς φιδίσιους δρόμους με λίγη κίνηση και γρήγορους οδηγούς. Καθοδόν, εξαίσια φυσικά τοπία, γαλήνιοι οικισμοί, καταπράσινα βουνά και λόφοι, απόμακροι φάροι, αποστακτήρια ουίσκι, λίμνες με διάφανα νερά και πετρόκτιστα κάστρα παρέλασαν μπροστά από τα διψασμένα μάτια μας, σκιαγραφώντας το προφίλ ενός σχεδόν απόκοσμου τόπου που ονομάζεται Σκωτία. 

Χαρακτηριστικά σημεία αναφοράς της δίτροχης περιήγησής μας στην πατρίδα του διάσημου ηθοποιού Sean Connery με την Harley-Davidson Pan America 1250 SP αποτέλεσαν η τοποθεσία John o’ Groats (το βορειότερο οδικό σημείο της Σκωτίας, αλλά και του Ηνωμένου Βασιλείου γενικότερα), το ιστορικό κάστρο Dunnottar Castle, ο φάρος Dunnet Head Lighthouse (θεωρείται η βορειότερη γεωγραφική τοποθεσία της Σκωτίας και Ηνωμένου Βασιλείου) και τα αρχιτεκτονικά μνημεία της πόλης Inverness. Πατέρας και γιός βιώσαμε ένα αξέχαστο road trip, που το κάθε χιλιόμετρό του μάς γέμιζε δέος και θαυμασμό. Ευτυχώς, είχε και συνέχεια…"