Ε.Ε.Συμβ.: Γεμάτη αδυναμίες χωρίς οφέλη, η κατασκευή των αυτοκινητόδρομων στην Ελλάδα!

Οι συμβάσεις παραχώρησης ήταν ένα λάθος...
Θάνο Αμβρ. Φελούκα
Από τον

Θάνο Αμβρ. Φελούκα

21/3/2018

Με Ειδική Έκθεση το Ευρωπαϊκό Ελεγκτικό Συνέδριο, δημοσιεύει τα αποτελέσματα επιτόπου έρευνας για έργα μεταφορών με συμβάσεις παραχώρησης σε Γαλλία, Ελλάδα, Ιρλανδία και Ισπανία, καταλήγοντας με τα χειρότερα για τους αυτοκινητόδρομους της χώρας μας. Ο λόγος που ελέγχθηκαν οι χώρες αυτές, είναι γιατί αντιπροσωπεύουν το 70% του συνολικού κόστους έργων με συμβάσεις παραχώρησης στην Ευρωπαϊκή Ένωση, με την Ελλάδα να κρατά τα σκήπτρα στην ανατίμηση των έργων αυτών.

Σχεδόν έχει συμπληρωθεί δεκαετία από τότε που γράφαμε στο ΜΟΤΟ πως το μόνο σωστό με τα διόδια και τις συμβάσεις παραχώρησης, είναι να ακυρωθούν πλήρως, για να δεχτούμε μεταξύ άλλων και την αντίδραση των εταιριών. Μονάχα που εμείς δεν γράφαμε για τις Συμβάσεις Παραχώρησης, γιατί δεν θέλαμε να δεχτούμε πως θα πληρώνουμε διόδια, αλλά γιατί είχαμε διαβάσει και τις 1.600 σελίδες επί τρεις φορές για κάθε μία τότε, και τραβούσαμε τα μαλλιά μας με όλα όσα συμφωνούσε τότε το Ελληνικό Κράτος. Είχαμε φτάσει μάλιστα και σε σχετικό διάλογο, σε μία από τις συζητήσεις μας με εκπρόσωπο τύπου:

«Να έρθετε στην Λάρισα, θα βάλουμε ένα ελικόπτερο για τους δημοσιογράφους που φέρνουν αντιρρήσεις, και θα πετάξουμε πάνω από τα Τέμπη, να δείτε ότι τρυπάμε το βουνό και πόσο τεράστιο έργο κάνουμε» Η δική μας απάντηση ήταν η εξής απλή:

«Ευχαριστούμε αλλά δεν έχει κανέναν νόημα η πτήση με το ελικόπτερο. Δεν αμφισβητούμε πως ανοίγετε τρύπες στο βουνό, ούτε πως είναι ένα τεράστιο έργο. Το πρόβλημα είναι ο τρόπος με τον οποίο γίνεται. Με μικρότερο ή το ίδιο κόστος θα το έκανε το κράτος μόνο του ή ακόμα κι εγώ ο ίδιος, ο κάθε ιδιώτης χωρίς κεφάλαιο δηλαδή. Διότι προεισπράττοντας για ένα μεγάλο διάστημα το αρχικό κεφάλαιο από τα διόδια που παραχωρούνται και με το κράτος εγγυητή της επένδυσης, δεν απαιτείται καμία εταιρία! Ο καθένας μας το έκανε, πόσο μάλλον το ίδιο το κράτος, αν μπορούσε να λειτουργήσει ως κράτος φυσικά».

Το πρόβλημα των ΣΔΙΤ που λίγες φωνές τότε περιέγραψαν, ανάμεσά τους και το MOTO από τους πρώτους, έρχεται τώρα το Ευρωπαϊκό Ελεγκτικό Συνέδριο να το επικυρώσει!

 

Στην πολυσέλιδη έκθεσή του που την παραθέτουμε αυτούσια αν θέλετε να την διαβάσετε στο τέλος του άρθρου, το Ελεγκτικό Συνέδριο καταλήγει πως οι ΣΔΙΤ δεν είναι πάντα η καλύτερη περίπτωση για την υλοποίηση ενός τέτοιου έργου, ενώ τονίζει πως η διάθεση των Ευρωπαϊκών Κονδυλίων δεν έχει αξιοποιηθεί όπως θα έπρεπε. Να τονίσουμε βέβαια πως στην απορρόφηση πόρων από την Ευρωπαϊκή Ένωση, η Ελλάδα κατέχει τα σκήπτρα έχοντας εισπράξει το 59% του συνολικού ποσού της συνεισφοράς. Το ιδιαίτερο πρόβλημα της Ελλάδας από την άλλη πλευρά, είναι πως με τις υπερβολικές εγγυήσεις που έδωσε στον ιδιωτικό τομέα και την μείωση διέλευσης από τα διόδια εξαιτίας της οικονομικής κρίσης, βρέθηκε να εγγυάται τόσο το ίδιο το έργο, όσο και το κέρδος της επένδυσης!

Με την απότομη αύξηση της τιμής πώλησης των καυσίμων που το ίδιο το κράτος επέβαλλε, δόθηκε το τελειωτικό χτύπημα για τα έργα με τις εταιρίες να διακόπτουν την συνέχειά τους εξαιτίας της πολύ μικρής διέλευσης από τους σταθμούς των διοδίων. Εκεί, όπως λέει η Έκθεση, το Δημόσιο βρέθηκε ανάμεσα σε ένα δίλλημα από δύο εξίσου ζημιογόνες επιλογές, εξαιτίας των Συμβάσεων Παραχώρησης που υπέγραψε, λίγο πριν φύγει από την πολιτική για να ζήσει πλούσια τα γερατειά του ο Σουφλιάς!

Όπως είπε επί λέξη στο MOTO ο κ. Μαυραγάνης πριν λίγες μέρες, όταν του αναφέραμε την αδικία να πληρώνει μία μοτοσυκλέτα το 70% του αντιτίμου ενός οικογενειακού αυτοκινήτου, ξεκινώντας συζήτηση για τις Συμβάσεις Παραχώρησης: «Αφήστε έχουμε δει δράκους και τέρατα όταν κοιτούσαμε όλα όσα είχαν υπογράψει. Δεν πιστεύαμε όλα όσα είχαν συμφωνήσει!»

Η Έκθεση κάνει ειδική μνεία στα 13 κράτη μέλη που κατασκευάζουν δρόμους χωρίς συμβάσεις παραχώρησης, αλλά και βρίσκει και τις διαφορές από κράτος σε κράτος, ανάμεσα στα παραπάνω που ελέγχτηκαν, ακριβώς γιατί αποτελούν το 70% του κόστους.

Η Ελλάδα είναι το χειρότερο παράδειγμα. Το Δημόσιο επέλεξε την επανεκκίνηση των έργων, ως λιγότερο άσχημη λύση, μονάχα που τα έργα έγιναν μικρότερα από αυτό που αρχικά έπρεπε πράγμα το οποίο αποτελεί ξεχωριστή αιτία για την μειωμένη διέλευση που παρουσιάζουν. Επιπρόσθετα το κόστος ανά χιλιόμετρο έφτασε να αυξηθεί έως και 47% για τον Αυτοκινητόδρομο Ε-65 (Αθήνα-Θεσσαλονίκη) και έως και 69% και την Ολυμπία Οδό με ταυτόχρονη μείωση της έκτασης των έργων κατά 55% και 45% αντίστοιχα! Πλέον το κόστος έφτασε ακόμα και τα 20,2 εκατ. Ευρώ ανά χλμ, ένα κόστος που καταλήγει στον φορολογούμενο απευθείας και φυσικά περιλαμβάνει το κέρδος της εταιρίας αλλά και του Δημοσίου!

Πρέπει επίσης να τονισθεί πως ευθύνη έχει και το Δημόσιο, καθώς πριν την οικονομική κρίση, έδωσε στις εταιρίες στρεβλή εικόνα χρήσης των αυτοκινητόδρομων και υπερβολικά αισιόδοξες προβλέψεις για το μέλλον. Καθιστούσε έτσι την βιωσιμότητα της επένδυσής τους εξ αρχής δύσκολη. Η οικονομική κρίση απλά συρρίκνωσε περισσότερο τα νούμερα, οδηγώντας στην πλήρη διακοπή των έργων.

Οι Ευρωπαίοι ελεγκτές διαπιστώνουν πως έργα με συμβάσεις παραχώρησης σε τόσο μεγάλο βάθος χρόνου είναι μία πρακτική που δεν πρέπει να γίνεται και ζημιώνει τους φορολογούμενους. Ταυτόχρονα εκμηδενίζει τον ανταγωνισμό, αποδυναμώνει την διαπραγματευτική θέση του Δημοσίου, υπονομεύει την οικονομική αποδοτικότητα και την διαφάνεια!

Διαβάστε αναλυτικά την Ειδική Έκθεση:

 

 

Συνημμένα

Βαρκελώνη: Συνασπισμός Δήμου-Μοτοσυκλετιστών για άδεια πεζοδρόμια με αντάλλαγμα 25.000 θέσεις πάρκινγκ

Αύξηση θέσεων στάθμευσης – Κυρώσεις για στάθμευση σε πεζοδρόμια
Barcelona Traffic
Από τον

Φίλιππο Σταυριδόπουλο

20/11/2025

Ο δήμος της Βαρκελώνης σε συνεργασία με κρατικούς φορείς και ομάδες μοτοσυκλετιστών θέλει να διώξει τα σκούτερ και τις μοτοσυκλέτες από τα πεζοδρόμια και να δημιουργήσει θέσεις στάθμευσης.

Είναι η πρώτη ενέργεια μέσα από ένα σύνολο ενεργειών που έχουν ως στόχο την μείωση κατά 30% των θανατηφόρων δυστυχημάτων ως πρώτο τους βήμα και δεύτερο στόχο την μείωση κατά 50% μέχρι το 2030.

Για να γίνουν αυτές οι ενέργειες πράξη η Βαρκελώνη δημιουργεί το “Παρατηρητήριο Μοτοσυκλέτας”, ο Δήμος δημοσίευσε το ιδρυτικό μανιφέστο, το οποίο θέτει στο κέντρο την προστασία, την ελευθερία και την ασφάλεια των πεζών ως βασική προϋπόθεση για μια πιο ισορροπημένη συνύρπαξη ανάμεσα σε αυτοκίνητα, μοτοσυκλέτες και πεζούς.

Με τις μοτοσυκλέτες να αντιπροσωπεύουν το 30% των μετακινήσεων με ιδιωτικά οχήματα και το 6,2% της συνολικής αστικής κινητικότητας, το Παρατηρητήριο θα οργανώσει τις προτάσεις του γύρω από τρεις βασικούς άξονες:
– τη μείωση των ατυχημάτων,
– τη βελτίωση της διαχείρισης της στάθμευσης,
– και την επιτάχυνση της ενεργειακής μετάβασης των δικύκλων.

Ένα από τα πιο σημαντικά μέτρα αφορά την προώθηση της κυκλοφοριακής ύφεσης εντός πόλης. Ο Δήμος σχεδιάζει να διπλασιάσει τις ζώνες στάθμευσης μοτοσυκλετών της περιοχής Eixample και να απελευθερώσει τα πεζοδρόμια δημιουργώντας 20.000 νέες θέσεις στάθμευσης επί του οδοστρώματος.

Αυτές προστίθενται στις 5.000 θέσεις που έχουν ήδη δημιουργηθεί από το 2023, με στόχο την επιστροφή ζωτικού χώρου στους πεζούς χωρίς να παραμελούνται οι ανάγκες των μοτοσυκλετιστών.

Για την στάθμευση μοτοσυκλέτας στα πεζοδρόμια της Βαρκελώνης μπορεί να επιβληθεί πρόστιμο 100 Ευρώ, με τις αρχές να εκδίδουν περισσότερα από 4.000 πρόστιμα το 2024.

Στο μεταξύ το κέντρο της Βαρκελώνης έχει τεράστια πεζοδρόμια σε πολλές από τις περιοχές του και λίγες θέσεις στάθμευσης αποκλειστικά για μοτοσυκλέτες, συγκριτικά όχι με το τι συμβαίνει σε άλλες πόλεις αλλά με τον όγκο των μοτοσυκλετών που κυκλοφορούν.

Το ζήτημα της στάθμευσης λοιπόν, μπορεί να το δει κανείς ως κάτι που έπρεπε να κάνει ο Δήμος και ίσως είναι το πρώτο βήμα για να προσεγγίσει τους μοτοσυκλετιστές, καθώς το δεύτερο βήμα ενδεχομένως να συναντήσει και ορισμένους που θα ενατιωθούν.

Ως δεύτερο βήμα, με βάση πάντα τον στόχο της μείωσης των θανατηφόρων, προγραμματίζονται εκστρατείες ευαισθητοποίησης και προώθησης της χρήσης προστατευτικού εξοπλισμού σε συνδυασμό με παρεμβάσεις στις υποδομές, όπως η ενίσχυση της σήμανσης σε τούνελ και στροφές και η τοποθέτηση συστημάτων απόσβεσης ενέργειας κατά την πρόσκρουση.

Εκτός από το κράνος είναι ήδη υποχρεωτικό να φορά κανείς γάντια, ενδεχομένως μετά την εκστρατεία ενημέρωσης να γίνει και ο υπόλοιπος προστατευτικός εξοπλισμός αντίστοιχα υποχρεωτικός. Όταν θα γίνει αυτό ίσως να ήταν μία πολύ καλή ιδέα να στέλνουμε ορισμένους από εδώ στην Ελλάδα για διακοπές στην Βαρκελώνη, όλα πληρωμένα αλλά με την υποχρέωση να κυκλοφορούν όλες τις ημέρες με μοτοσυκλέτα.

Για πρώτη φορά πάντως, οι αρμόδιοι φορείς υπογράφουν μια μόνιμη συμφωνία συνεργασίας, διαθέτοντας και κρατική υποστήριξη. Η πλευρά των μοτοσυκλετιστών δεν είναι εκτός και δεν είναι αντίθετη, αλλά εργάζεται ΜΑΖΙ με τους κρατικούς φορείς για αλλαγές που θα βοηθήσουν το σύνολο.

Για εμάς εδώ, είναι ένα ουτοπικό φαινόμενο, χαμένοι στο "δικαιωμά μου να μην φοράω κράνος", "ποιος μωρέ οδηγεί με γάντια", "μπουφάν με τρύπες εγώ δεν βάζω", όπως φυσικά και σε κρατικούς φορείς που ΔΕΝ ΣΥΖΗΤΟΥΝ με τον κόσμο της μοτοσυκλέτας και απλά επιβάλλονται με αυστηρά πρόστιμα. Υπάρχουν δηλαδή λάθη και από τις δύο πλευρές.

Στην άλλη άκρη της Μεσογείου όμως ένας άνευ προηγουμένου συνασπισμός δείχνει τη δέσμευση της Βαρκελώνης να προχωρήσει προς μια ασφαλέστερη και πιο ανθρώπινη συμβίωση σεβόμενη την ανάγκη όλων χωρίς κάποιος να προσπαθεί να επιβληθεί.