"Έφυγε" ο John Surtees

Ο πιο εμβληματικός Θρύλος των αγώνων
Από τον

Λάζαρο Μαυράκη

13/3/2017

Ο John Surtees, ο οποίος πέθανε στο Λονδίνο την Παρασκευή 10 Μαρτίου, σε ηλικία 83 ετών, ήταν ο μοναδικός αγωνιζόμενος που είχε στεφθεί παγκόσμιος πρωταθλητής τόσο με μοτοσυκλέτες όσο και με αυτοκίνητα , καθώς είχε πάρει εφτά παγκόσμιους τίτλους με την MV Agusta πριν κερδίσει το πρωτάθλημα στην F1 το 1964 για λογαριασμό της Ferrari.

Ο Surtees γεννήθηκε το 1934 και ενηλικιώθηκε δουλεύοντας στο συνεργείο μοτοσυκλετών του πατέρα του στο νότιο Λονδίνο. Για πρώτη φορά αγωνίστηκε σε ηλικία 14 ετών, ακολουθώντας τα χνάρια του πατέρα του προς τη νίκη, αλλά αποκλείστηκε λόγω του νεαρού της ηλικίας του! Παράτησε το σχολείο στα 15 του και ξεκίνησε να τρέχει αγώνες στο χώμα, αλλά λίγο αργότερα ξεκίνησε συνεργασία με το εργοστάσιο της Victory τρέχοντας σε αγώνες δρόμου, δημιουργώντας ένα σερί νικών πάνω σε ένα Grey Flash 500 που προετοίμαζε ο ίδιος.

Ο πρώτος του αγώνας στο παγκόσμιο πρωτάθλημα ήταν το 1952, πάνω σε ένα Norton Manx 500 και το 1955 ο Sutrees πήρε τις πρώτες του εργοστασιακές συμμετοχές με την Norton, κερδίζοντας 69 από τους 75 αγώνες που έτρεξε στην Βρετανία, ενώ στο GP του Ulster πήρε την πρώτη του νίκη σε παγκόσμιο επίπεδο στην κατηγορία των 250cc. Την επόμενη χρονιά, κι αφού η Norton αποσύρθηκε από τους αγώνες, συνεργάστηκε με την MV Agusta κερδίζοντας το Senior TT πάνω σε ένα τετρακύλινδρο MV (η πρώτη του νίκη στο ΙοΜ), ενώ κέρδισε συνολικά έξι φορές τις εφτά χρονιές που συμμετείχε. Μέχρι τα 22 του χρόνια, είχε πετύχει το ασύλληπτο ρεκόρ των εφτά παγκόσμιων τίτλων, παρά το γεγονός μάλιστα ότι μία σεζόν του τέλειωσε νωρίς εξαιτίας ενός σπασμένου χεριού στο γερμανικό GP.

Το 1957 τα Agusta δεν μπορούσαν να κερδίσουν τα πολύ καλά Gilera και ο Surtees μετά βίας κατάφερε να τερματίσει τρίτος στο πρωτάθλημα των 500cc. Έδωσε μεγάλο αγώνα για να πείσει τον Κόμη Agusta να βελτιώσει την αξιοπιστία των τετρακύλινδρων  μοτοσυκλετών, με αποτέλεσμα να επέλθει ρήξη και να εγκαταλείψει την εταιρεία για να συνεργαστεί με την Moto Guzzi. Πριν όμως καν προλάβει να ξεκινήσει, η Moto Guzzi ανακοίνωσε ότι μαζί με την Gilera και την Mondial, θα εγκατέλειπαν κι αυτοί τους αγώνες. Μετά απ' αυτό επέστρεψε στην MV Agusta κερδίζοντας όλα τα GP στα οποία ξεκίνησε το 1958 και το 1959 με ένα σερί 25 νικών!

Το 1960, όντας εκνευρισμένος από την απόφαση του Κόμη να μην του επιτρέψει να τρέξει με τις μοτοσυκλέτες της εταιρείας σε αγώνες εκτός των παγκόσμιων πρωταθλημάτων, αποφάσισε να συνδυάσει τους αγώνες μοτοσυκλετών με των αυτοκινήτων, κάνοντας το ντεμπούτο του στη F1 με την ομάδα της Lotus στο GP του Μονακό. Εκεί εγκατέλειψε λόγω βλάβης στην μετάδοση και μετέβη στο Isle of Man όπου πέτυχε την τελευταία του νίκη στο Νησί. Αργότερα εγκατέλειψε οριστικά την MV Agusta και τους αγώνες μοτοσυκλετών, αλλά πιο πριν είχε φροντίσει να κάνει άλλο ένα ρεκόρ τρέχοντας την ίδια μέρα με μοτοσυκλέτα και αυτοκίνητο. Αυτό συνέβη στις 24 Ιουλίου του 1960, όπου ο Surtees κέρδισε στο γερμανικό GP στα 500cc έξω από την Στουτγάρδη και στη συνέχεια οδήγησε μέχρι την Porsche του Rob walker στην Formula 2, σε αγώνα που έγινε στην ίδια πίστα λίγο αργότερα!

Το 1963 μπήκε στην ομάδα της Ferrari και το 1964 κέρδισε τον παγκόσμιο τίτλο για την Scuderia. Μάλιστα εκτός από πιλότος ήταν και μηχανικός, καθώς λόγω της κακής οργάνωσης της ομάδας και τις συνεχόμενες απεργίες στην Ιταλία, ήταν ο μοναδικός που μπορούσε να κάνει κολλήσεις και να φτιάξει ένα βοηθητικό ρεζερβουάρ, ώστε το αμάξι του να καταφέρει να τελειώσει τον αγώνα και να μην μείνει από καύσιμα, αφού δεν μπορούσε να κάνει ανεφοδιασμό!

Ο Surtees ήταν ένας σκληρός αλλά δίκαιος άνθρωπος, που έθετε πάντα υψηλά στάνταρ

Αργότερα έφτιαξε την δική του ομάδα, αλλά τα απανωτά οικονομικά προβλήματα έφεραν το τέλος της προσπάθειας το 1978. Οι μοτοσυκλέτες παρέμειναν ως η μοναδική του αγάπη, τρέχοντας τον τελευταίο του αγώνα το 1986 στο Paul Ricard σε έναν αγώνα Ιστορικών GP, ως παράλληλη διοργάνωση του GP της Γαλλίας των 500cc.

Ο Surtees ήταν ένας σκληρός αλλά δίκαιος άνθρωπος, που έθετε πάντα υψηλά στάνταρ για τον εαυτό του αλλά και για τους συνεργάτες του. Δεν φοβόταν να αντιπαρατεθεί με τους ισχυρούς, ακόμη κι αν ήξερε πως δεν είχε ελπίδα να περάσει τη γνώμη του, ενώ η επιμονή του στις απόψεις του, του στοίχησε πολλές περισσότερες επιτυχίες από αυτές που ήδη είχε καταφέρει, ειδικά στο σκοτεινό περιβάλλον της F1. Παρά την ταπεινή καταγωγή του, τα επιτεύγματά του στην μοτοσυκλέτα και το αυτοκίνητο ήταν ιδιαίτερα σημαντικά, κάνοντας πολύ φτωχότερα και τα δύο με τον θάνατό του.

Ο νέος αερόσακος που εξελίσσει η Autoliv αγκαλιάζει τον αναβάτη

Η σουηδική εταιρεία ανεβάζει ταχύτητα αναζητώντας μοτοσυκλετιστικές συνεργασίες
Autoliv airbag patent
Από τον

Σπύρο Τσαντήλα

4/3/2026

Ιδρύθηκε στη Σουηδία το 1953 και μισό αιώνα αργότερα είναι κυρίαρχη δύναμη στην αυτοκινητοβιομηχανία, προμηθεύοντας με συστήματα αερόσακων αρκετούς κατασκευαστές τετράτροχων. Η Autoliv ωστόσο ακόμη δεν έχει καταφέρει να διεισδύσει στον κόσμο των δύο τροχών, όπου η αλήθεια είναι πως οι αερόσακοι παραμένουν περιορισμένοι στο τεχνολογικό περιθώριο των ακριβών αξεσουάρ.

Υπάρχουν αρκετές επιλογές στην αγορά για μοτοσυκλετιστικά μπουφάν ή χωριστά πρόσθετα γιλέκα με αερόσακο, ωστόσο η μοναδική μοτοσυκλέτα μαζικής παραγωγής που μπορεί να αγοραστεί με τέτοιο σύστημα τοποθετημένο πάνω της (και όχι στον αναβάτη) είναι η Honda Gold Wing. Η τουριστική ναυαρχίδα της Honda απέκτησε αυτήν την πολυδιαφημισμένη επιλογή το 2007, εξοπλισμένη από την ιαπωνική Takata, μα παραμένει φωτεινή εξαίρεση στις δύο δεκαετίες που έχουν μεσολαβήσει έκτοτε.

 

Autoliv airbag

Δεν είναι ότι η Autoliv δεν έχει προσπαθήσει να μπει στη γωνία αυτή της βιομηχανίας οχημάτων. Από το 2020 έχει ξεκινήσει συνεργασία με την Piaggio για να την προμηθεύσει με αερόσακους στον εξοπλισμό των σκούτερ της, ενώ έχει επενδύσει αρκετά στην εξέλιξη τέτοιων συστημάτων για μοτοσυκλετιστικά κράνη, καθώς και για ηλεκτρικά σκούτερ και πατίνια. Η ουσία όμως είναι πως μέχρι σήμερα δεν κυκλοφορεί ακόμη δίκυκλο με εργοστασιακά τοποθετημένο αερόσακο της Autoliv, παρά τις περί του αντιθέτου δηλώσεις.

Αυτό δεν σημαίνει βέβαια πως οι Σουηδοί θα σταματήσουν να προσπαθούν και αυτό ακριβώς δείχνει η πατέντα που κατοχύρωσαν με την επόμενη γενιά αερόσακων για δίκυκλα. Η σκέψη τους δεν αλλάζει σε κάτι επί της ουσίας στην τεχνολογία τους, δηλαδή στα ως τώρα σχέδια που λειτουργούν ως τοίχος ή μαξιλάρι ανάμεσα στον αναβάτη και το εμπόδιο που τον απειλεί μετωπικά.

 

Η νέα γενιά που θέλει να εξελίξει απλώς διευρύνει την κάλυψη σε μεγαλύτερη επιφάνεια, αγκαλιάζοντας το σώμα του αναβάτη, αντί απλώς να παρεμβάλλεται.

Autoliv airbag

Πρόκειται για μια βελτίωση της υπάρχουσας τακτικής δηλαδή, με επιπλέον τμήματα στον αερόσακο για να συμπεριλάβουν μεγαλύτερη επιφάνεια του σώματος και να καλύψουν περισσότερες γωνίες, αφήνοντας μάλιστα χώρο για τα χέρια ώστε να διατηρηθεί ο έλεγχος στα χειριστήρια της μοτοσυκλέτας.

Εκ πρώτης όψεως πρόκειται για μια λύση που δείχνει αποδοτική σε οποιοδήποτε δίκυκλο χαρακτηρίζεται από όρθια στάση για το σώμα, δηλαδή για τη μεγάλη πλειοψηφία των μοτοσυκλετών και σκούτερ που κυκλοφορούν στην αγορά.

Το κατά πόσο θα το δούμε μια μέρα στη μαζική παραγωγή ως επιλογή εξοπλισμού δεν μπορεί να εκτιμηθεί από τα σχέδια μιας πατέντας, πάντως είναι ευτυχές που εταιρείες όπως η Autoliv συνεχίζουν να εξερευνούν το πεδίο της παθητικής ασφάλειας στα δίτροχα και δη με μια τεχνολογία που δεν εμπεριέχει ρίσκα καθώς έχει αποδείξει προ πολλού την αξία της στα αυτοκίνητα.