Η πολιτεία της Καλιφόρνια μηνύει 5 πετρελαϊκούς κολοσσούς

Για “δεκαετίες εξαπάτησης” και για ζημιές δισεκατομμυρίων από τα ορυκτά καύσιμα
Η πολιτεία της Καλιφόρνια μηνύει 5 πετρελαϊκές εταιρείες
Κώστα Γκαζή
Από τον

Κώστα Γκαζή

18/9/2023

Η πολιτεία της Καλιφόρνια υπέβαλλε μήνυση σε 5 από τις μεγαλύτερες πετρελαϊκές εταιρείες του κόσμου, κατηγορώντας τις για ζημιές δισεκατομμυρίων δολαρίων, και για εξαπάτηση του κοινού λόγω συνειδητής υποβάθμισης των κινδύνων από τα ορυκτά καύσιμα.

Η μήνυση υπεβλήθη στο ανώτατο δικαστήριο του Σαν Φρανσίσκο, με την πολιτεία της Καλιφόρνια να ζητά από τις 5 εταιρείες (Exxon Mobil, Shell, BP, ConocoPhillips, και Chevron) να δημιουργήσουν ένα ταμείο αποζημίωσης ζημιών από κλιματολογικές καταστροφές. Για το παραπάνω αίτημα υπάρχει δικαστικό προηγούμενο, όταν πολλές πόλεις της Καλιφόρνια είχαν μηνύσει τους παραγωγούς μπογιάς που περιείχε μόλυβδο, κερδίζοντας την υπόθεση, με τις εταιρείες να συμβιβάζονται με την καταβολή 305 εκατομμυρίων δολαρίων.

Η πολιτεία της Καλιφόρνια δεν είναι η μόνη που μηνύει πετρελαϊκές εταιρείες, καθώς επτά ακόμα πολιτείες έχουν κάνει το ίδιο στο πρόσφατο παρελθόν. Παρόλα αυτά, η συγκεκριμένη μήνυση είναι από τις πιο σημαντικές, καθώς η Καλιφόρνια είναι η πιο πολυπληθής πολιτεία των Η.Π.Α., και παράλληλα μια εκ των μεγαλυτέρων παραγωγών πετρελαίου και φυσικού αερίου, ενώ ο Γενικός Εισαγγελέας της πολιτείας Rob Bonta έχει ιστορικό υποθέσεων που αποτελούν σημεία αναφοράς, πάνω στις οποίες πατούν στη συνέχεια οι Εισαγγελείς των μικρότερων πολιτειών για τις δικές τους υποθέσεις. Επίσης η Καλιφόρνια βρίσκεται στις πρώτες γραμμές του ακραίου καιρού που προκαλείται από την κλιματική αλλαγή, επηρεαζόμενη ιδιαίτερα από μεγάλες δασικές πυρκαγιές, την αύξηση της στάθμης της θάλασσας, καύσωνες, ακόμα και τροπικές καταιγίδες.

Από την πλευρά της βιομηχανίας πετρελαίου, ο Ryan Meyres, σύμβουλος του American Petroleum Institute, του μεγαλύτερου εμπορικού συνδέσμου παραγωγών πετρελαίου και αερίου, δήλωσε πως: “Αυτή η συνεχιζόμενη και συνδυασμένη καμπάνια με τις άνευ αξίας, πολιτικώς υποκινούμενες μηνύσεις ενάντια σε μια θεμελιώδη αμερικάνικη βιομηχανία και τους εργαζομένους της, δεν είναι τίποτα άλλο από έναν περισπασμό από άλλα σημαντικά εθνικά θέματα και μια τεράστια σπατάλη των χρημάτων των φορολογούμενων πολιτών της Καλιφόρνια. Οι αποφάσεις για την κλιματική στρατηγική ανήκουν στο Κογκρέσο και όχι στο δικαστικό σύστημα.”

Στη μήνυση αναφέρεται πως από τη δεκαετία του 1950, οι εταιρείες πετρελαίου και οι συνεργάτες τους, υποβάθμισαν εσκεμμένα τους κινδύνους των ορυκτών καυσίμων προς το κοινό, ενώ γνώριζαν πως τα προϊόντα τους το πιθανότερο ήταν πως θα οδηγούσαν στη σημαντική υπερθέρμανση του πλανήτη. Σύμφωνα με το κατηγορητήριο, οι 5 κατονομαζόμενες εταιρείες συνέχισαν να παραπλανούν το κοινό σχετικά με τη δέσμευση τους να μειώσουν τις εκπομπές ρύπων στο πρόσφατο παρελθόν, υπερηφανευόμενες για μικρές επενδύσεις σε εναλλακτικά καύσιμα (greenwashing), ενώ την ίδια ώρα σημείωναν κέρδη-ρεκόρ από την παραγωγή ορυκτών καυσίμων υπεύθυνων για την υπερθέρμανση του πλανήτη.

“Οι άνθρωποι αυτοί γνώριζαν (σσ. για την υπερθέρμανση του πλανήτη) και όμως μας έλεγαν ψέμματα, και θα μπορούσαμε να είχαμε αποτρέψει μερικές από τις πιο σημαντικές επιπτώσεις”, αναφέρει ο κυβερνήτης της Καλιφόρνια, Gavin Newsom. “Είναι αισχρό, σε αρρωσταίνει.”

Η μήνυση των 135 σελίδων κάνει λόγο για συστηματική παραπληροφόρηση από τις εταιρείες πετρελαίου και αερίου, η οποία βοήθησε να καθυστερήσει η αντίδραση του κοινού, με τεράστιο κόστος σε ανθρώπινες ζωές, στις περιουσίες των πολιτών και στις φυσικές πηγές ενέργειας.

Αξίζει να σημειωθεί πως οι εταιρείες πετρελαίου προσπάθησαν να μεταφέρουν τις μηνύσεις των πολιτειών από τα κρατικά στα ομοσπονδιακά δικαστήρια, πιστεύοντας πως έτσι θα είχαν περισσότερες πιθανότητες να κερδίσουν, όμως νωρίτερα μέσα στο 2023, το Ανώτατο Δικαστήριο απέρριψε τις εφέσεις τους, με τις υποθέσεις να παραμένουν σε κρατικά δικαστήρια, με μεγαλύτερες πιθανότητες καταδίκης των εταιρειών

Marc Marquez: "Όσοι έχουν περισσότερα, πρέπει να πληρώνουν περισσότερους φόρους"

Ο Παγκόσμιος Πρωταθλητής ισχυρίζεται πως σνομπάρει συνειδητά τον φορολογικό παράδεισο της Ανδόρας και μιλά για κοινωνική ευθύνη
Marc Tax
Από τον

Φίλιππο Σταυριδόπουλο

7/7/2026

Ο Marc Marquez υποστηρίξε ότι επέλεξε συνειδητά να παραμείνει φορολογικός στην Ισπανία, παρότι η Ανδόρα προσφέρει ιδιαίτερα ευνοϊκό φορολογικό καθεστώς και αποτελεί τόπο κατοικίας για αρκετούς αναβάτες των MotoGP. Σε συνέντευξή του σε ιταλικά μέσα, ο εργοστασιακός αναβάτης της Ducati δήλωσε πως θεωρεί δίκαιο όσοι έχουν υψηλότερα εισοδήματα να συνεισφέρουν περισσότερο φορολογικά.

Η Ανδόρα αποτελεί εδώ και χρόνια δημοφιλή επιλογή για πολλούς επαγγελματίες αθλητές, καθώς διαθέτει από τα χαμηλότερα φορολογικά βάρη στην Ευρώπη. Χάρη στη γεωγραφική της θέση, ανάμεσα στην Ισπανία και τη Γαλλία, βρίσκεται κοντά στην πατρίδα πολλών Ισπανών αναβατών των MotoGP, ενώ οι ορεινές περιοχές της προσφέρονται και για προπόνηση κατά τη διάρκεια του χειμώνα.

Ο Marc Marquez παραδέχθηκε ότι διατηρούσε κατοικία στην Ανδόρα για σχεδόν τέσσερα χρόνια, ωστόσο εξήγησε πως ουσιαστικά δεν έζησε ποτέ εκεί.

"Είχα ένα σπίτι στην Ανδόρα για σχεδόν τέσσερα χρόνια, αλλά ποτέ δεν έζησα πραγματικά εκεί και δεν πλήρωσα ποτέ φόρους εκεί. Στην ουσία, η Cervera (γενέτειρα των αδερφών Marquez) απέχει μόλις μία ώρα με το αυτοκίνητο από την Ανδόρα. Εκεί άφηνα απλώς τα σκι μου."

Ο Ισπανός συνεχίζει να εντυπωσιάζει και εκτός πιστών ανέφερε ότι γνωρίζει πως, επιλέγοντας να ζει και να φορολογείται στην Ισπανία, του απομένουν σημαντικά λιγότερα χρήματα σε σχέση με το αν είχε μεταφέρει τη φορολογική του έδρα στην Ανδόρα.

Marc Tax

"Ζώντας στην Ισπανία μου μένουν περίπου τα μισά από όσα θα μπορούσα να έχω. Όμως πάντα αναρωτιόμουν: 'Αν είχα τα διπλάσια χρήματα, θα άλλαζε πραγματικά η ζωή μου;'. Η απάντηση ήταν όχι. Πιστεύω ότι υπάρχει μια έννοια δικαιοσύνης και κοινωνικής ευθύνης, όσοι έχουν περισσότερα πρέπει να πληρώνουν περισσότερα, βέβαια μέσα σε λογικά όρια."

Η τοποθέτηση του Marquez αποκτά ιδιαίτερο ενδιαφέρον, καθώς αρκετοί κορυφαίοι αναβάτες των MotoGP έχουν επιλέξει την Ανδόρα ως τόπο μόνιμης κατοικίας, αξιοποιώντας το ευνοϊκό φορολογικό καθεστώς. Αντίστοιχα, στον χώρο της Formula 1, πολλοί οδηγοί κατοικούν στο Μονακό, όπου δεν επιβάλλεται φόρος εισοδήματος φυσικών προσώπων.

Από το 2025, όταν εντάχθηκε στην εργοστασιακή ομάδα της Ducati Lenovo Team έπειτα από μία σεζόν στη Gresini Racing, ο Marc Marquez συγκαταλέγεται και πάλι στους πιο ακριβοπληρωμένους αναβάτες του MotoGP, όπως συνέβαινε και κατά τη μακρόχρονη παρουσία του στη Honda.

Παρά τη δυνατότητα να μειώσει σημαντικά τις φορολογικές του υποχρεώσεις μεταφέροντας την κατοικία του εκτός Ισπανίας, ο Marquez ξεκαθαρίζει ότι η επιλογή του βασίζεται σε προσωπικές αρχές και στην πεποίθησή του ότι όσοι απολαμβάνουν μεγαλύτερα οικονομικά οφέλη οφείλουν να συνεισφέρουν αναλόγως στην κοινωνία.

Για την ιστορία, το 2014 ο Marc Marquez απέκτησε σπίτι στην Ανδόρα, γεγονός που είχε ξεσηκώσει κατακραυγή στην Ισπανία - η οποία βρισκόταν στη δίνη οικονομικής κρίσης - με δεκάδες χιλιάδες συμπατριώτες του να προσυπογράφουν προτροπή να τον εγκαταλείψουν οι χορηγοί του αν αποφασίσει να φορολογείται εκεί. Εν τέλει ο πρωταθλητής αποφάσισε να μείνει στο φορολογικό καθεστώς της Ισπανίας, παρότι στο ανεξάρτητο κρατίδιο (και φορολογικό παράδεισο) κατοικεί πληθώρα Ισπανών συναδέλφων του, όπως οι κ.κ. Jorge Martín, Aleix και Pol Espargaro, Alex Rins, Joan Mir και Maverick Viñales, ενώ οι Jorge Lorenzo και Dani Pedrosa έχουν προ πολλού γίνει κάτοικοι Ελβετίας.