James Parker - Σκοτώθηκε σε τροχαίο δυστύχημα ο σχεδιαστής της ανάρτησης του Yamaha GTS1000

Αγωνιζόμενος, ανήσυχος και εφευρετικός μηχανικός
James Parker RADD
Κώστα Γκαζή
Από τον

Κώστα Γκαζή

20/7/2023

Στις 11 Ιουλίου του 2023, σε ηλικία 76 ετών, απεβίωσε ο James Parker, 10 ημέρες αφότου τον είχε χτυπήσει αυτοκίνητο την ώρα που περπατούσε, κοντά στο σπίτι του στη Santa Fe. Ο Αμερικανός μηχανολόγος και σχεδιαστής ήταν γνωστός για το επαναστατικό μπροστινό σύστημα μοτοσυκλέτας RADD που βγήκε σε μαζική παραγωγή στη Yamaha GTS1000 το 1993.

Ο Parker μεγάλωσε στην Καλιφόρνια αλλά και στην Ινδία, ενώ σπούδασε Design στο Πανεπιστήμιο του Stanford. Στη δεκαετία του 1970 υπήρξε συνιδρυτής σε εταιρεία αρχιτεκτονικού σχεδιασμού στη Santa Fe, όμως η μεγάλη του αγάπη ήταν η μοτοσυκλέτα, όντας κι ο ίδιος φανατικός αναβάτης, αγωνιζόμενος και σχεδιαστής πρωτότυπων μηχανολογικών εφαρμογών.

Στις αρχές της δεκαετίας του 1980, ίδρυσε την εταιρεία Rationally Advanced Design Development (RADD), ήτοι Λογικά Προηγμένη Σχεδιαστική Εξέλιξη, με κύριο στόχο την εξέλιξη και την προώθηση ενός επαναστατικού μπροστινού συστήματος ανάρτησης και διεύθυνσης για μοτοσυκλέτα.

Elf-X

Κύρια έμπνευση του Parker στον σχεδιασμό του RADD -που διαχώριζε τα συστήματα ανάρτησης και διεύθυνσης μπροστά-, ήταν η πρωτότυπη Elf X του Γάλλου σχεδιαστή Andre de Cortanze. Ο Cortanze με το δικό του επαναστατικό σύστημα ανάρτησης-διεύθυνσης είχε δηλώσει πως είχε 4 στόχους: να χαμηλώσει το κέντρο βάρους, να προσδώσει φυσικά χαρακτηριστικά αντί-βύθισης (antidive) στο σύστημα, να μειώσει το βάρος και να την ενσωματώσει στο πλαίσιο. Οι δευτερεύοντες στόχοι ήταν η επίτευξη του ιδανικού 50/50 στην κατανομή βάρους μπροστά και πίσω, η μείωση της οπισθέλκουσας (Cx), και η ταχύτερη αλλαγή τροχών -κυρίως για αγωνιστική χρήση. Επιπλέον βελτιωμένη ήταν η ροή αέρα στο ψυγείο και ρυθμιζόμενη η γεωμετρία της ανάρτησης και του συστήματος διεύθυνσης.

RADD

Επιστρέφοντας στον Αμερικανό σχεδιαστή, ο Parker κατέθεσε τις πρώτες του πατέντες το 1983, και παρουσίασε το σύστημα RADD σε πρωτότυπη μορφή το 1984. Ο ίδιος ανέφερε ως πλεονεκτήματα του συστήματος του την βελτιωμένη ακαμψία απέναντι στο συμβατικό πιρούνι -που ενεργεί ως μοχλός στο πλαίσιο, πολλαπλασιάζοντας τα φορτία-, με το RADD να μην υποφέρει από παρόμοια συμπεριφορά, αφού ουσιαστικά αποτελεί τμήμα του πλαισίου.

James Parker RADD

Ο Parker ευτύχησε να δει το σύστημα RADD να περνά σε μαζική παραγωγή, μέσω της sport-touring μοτοσυκλέτας Yamaha GTS1000 που ξεκίνησε να πωλείται το 1993, φέροντας πλαίσιο που η Yamaha ονόμαζε Omega (Ωμέγα) λόγω του σχήματος του σε συνδυασμό με τα ψαλίδια εμπρός και πίσω. Η GTS1000 έφερε τετρακύλινδρο εν σειρά κινητήρα από FZR1000, με μειωμένη απόδοση 100 hp, ενώ διέθετε ηλεκτρονικό ψεκασμό και ABS.

Δυστυχώς, παρά τα εντυπωσιακά για την εποχή χαρακτηριστικά της, η GTS απέτυχε εμπορικά -κυρίως λόγω της πολύ υψηλής τιμής της-, και σταμάτησε να πωλείται στις Η.Π.Α. το 1994, ενώ παρέμεινε στην παραγωγή στον υπόλοιπο κόσμο μέχρι το 1999.

James Parker RADD

Θυμίζουμε πως πριν η Yamaha παρουσιάσει το GTS1000, είχε δείξει στο Tokyo Motor Show του 1989 την φουτουριστική πρωτότυπη μοτοσυκλέτα Morpho (και το 1991-1992 τη Morpho II), που χρησιμοποιούσε το RADD, και είχε ρυθμιζόμενο τιμόνι, ρυθμιζόμενα μαρσπιέ και ρυθμιζόμενη σέλα.

James Parker RADD

Το σύστημα RADD είχε ένα σημαντικό μειονέκτημα, καθώς το μονόμπρατσο ψαλίδι δεν επέτρεπε τη χρήση και δεύτερου δίσκου μπροστά, ενώ για να βοηθήσει την πέδηση σε κάποια από τα πρωτότυπα δίκυκλα του που φόρεσαν το σύστημα, ο Αμερικανός τοποθέτησε και δεύτερη δαγκάνα μπροστά. Μην ξεχνάμε άλλωστε πως το GTS1000 διέθετε εξαπίστονη δαγκάνα μπροστά για τον ίδιο σκοπό.

James Parker RADD

Η σχεδιαστική δουλειά του Parker δεν περιορίστηκε όμως στο RADD, έχοντας σχεδιάσει κι ένα εναλλακτικό σύστημα οπίσθιας ανάρτησης, διαφορετικό από το paralever της BMW, ένα σύστημα κίνησης μοτοσυκλέτας και στους δυο τροχούς, ημί-ενεργητικές αναρτήσεις, και το πλαίσιο της ηλεκτρικής Mission R που κυριάρχησε στο Πρωτάθλημα TTXGP/FIM του 2011, μεταξύ άλλων.

James Parker RADD

Πολλές από τις πρωτότυπες μοτοσυκλέτες του Parker βρίσκονται ως εκθέματα στο Advanced Design Center του Barber Vintage Motorsports Museum στο Birmingham της Alabama

Ετικέτες

GASpie 2026 - Η μεγάλη ΜΟΤΟβόλτα της Κρήτης - Κυριακή 25 Ιανουαρίου!

Ο θεσμός που δεν γίνεται να χάσεις
GASpie 2026 - Η μεγάλη ΜΟΤΟβόλτα της Κρήτης - Κυριακή 25 Ιανουαρίου!
Από το

motomag

22/1/2026

Το GAS, αυτή η φανταστική παρέα ανθρώπων που φροντίζει για τον εξοπλισμό αναβάτη και μοτοσυκλέτας, έχει καθιερώσει μία ΜΟΤΟβόλτα για παραπάνω από μία δεκαετία, την οποία πραγματοποιεί πάντα στην αρχή της χρονιάς και φυσικά, έχει έρθει η ώρα για την GASpie 2026!

Ακολουθεί η ενημέρωση από το GAS:

 

COME WITH GAS ΓΙΑ ΝΑ ΤΗ ΒΡΕΙΣ

Εάν λατρεύεις τις μοτοσυκλέτες, τότε τρία πράγματα οφείλεις στον εαυτό σου: α) να παρακολουθήσεις από κοντά έναν αγώνα MotoGP, β) να ακολουθήσεις (έστω και νοητά διαβάζοντας) ένα Mega Test του ΜΟΤΟ και γ) να έρθεις σε ένα GASPIE του GAS MOTOSPORT CULTURE στα Χανιά.

Τι είναι αυτό όμως και γιατί πρέπει να έρθεις αν μπορείς; Ξεκίνησε πριν δεκατέσσερα χρόνια ως μια μάζωξη φίλων του GAS, με αφορμή τάχα μου το κόψιμο της πίτας και με πραγματική αιτία το να σμίξουμε, να κάνουμε μία υπέροχη βόλτα καμιά 200ριά χιλιομέτρων όλοι μαζί παρέα με κατάληξη πάντα, όπως στον Αστερίξ, με ένα τρελό τσιμπούσι σε χασαποταβέρνα. Στην πρώτη βόλτα ήμασταν δεκατέσσερα άτομα, φάγαμε τη βροχή της αρκούδας αλλά ήταν αξέχαστα. Σαν την παρθενιά ένα πράμα. Στην περσινή, τη 13η, μαζευτήκαμε περισσότερες από 400 μοτοσυκλέτες, όπου μαζί με τις συνεπιβάτριες τα άτομα ήταν πάνω από πεντακόσια. Μούρλια.

«Και καλά», θα πει κάποιος, «γιατί να πάω μαζί με τοοόσους παλλούς και να μην πάω μόνος μου ή με τους κολλητούς μου;» Η αλήθεια είναι ότι μια χαρά περνάμε με τοοόσο κόσμο, διότι υπάρχουν επιλογές: μπορείς να ακολουθήσεις μόνος σου και να απολαύσεις τη μοναχικότητά σου εκ του ασφαλούς. Μπορείς επίσης να κάνεις παρέα με την παρέα σου στο δικό σας πηγαδάκι, ή αυτό που κάνουμε εμείς: γινόμαστε ένα με όλους, γνωρίζοντας νέα πρόσωπα εμπλουτίζοντας τις φιλίες μας. Δεν είναι για κάθε μέρα, αλλά μία φορά το χρόνο είναι συναρπαστικό. Οπότε λοιπόν η παρέα είναι φαντάστικ – κλείσαμε με τον ένα παράγοντα που κάνει τις GASPIE ξακουστές.

Ο άλλος παράγοντας είναι οι διαδρομές, οι οποίες κάθε χρόνο τα σπάνε. Δεν ξέρω πώς το κάνει ο χαρτογράφος μας ο Οικονομάκης αυτό, βρίσκοντας σταθερά τη διαφορετικότητα στα στενά πλαίσια δύο νομών – είναι ο αντίστοιχος Φελούκας για μας. Σε αντίθεση με τον Φελούκα όμως που θα βρει τις πιο ακραίες διαδρομές για να δοκιμαστούν (βασανιστούν) οι αναβάτες και τα On-Off (καλοκαίρι οι μεγάλες, φθινόπωρο οι μικρές), εμείς φροντίζουμε να συνδυάζουμε τη γραφικότητα με την ασφάλεια στις διαδρομές. Και πολύ καλά κάνουμε, διότι δεν έχουμε αναβάτες σαν τον Καράμπελα και τον Κοινωνά αλλά σαν την κυρία Τούλα που μόλις πήρε το δίπλωμα και το 300ράκι στριτάκι της. Δεν ξέρω πώς, αλλά κάθε χρόνο έχουν βουνά, θάλασσες, ατελείωτο στροφιλίκι, ποτάμια, γιοφύρια – φέτος θα έχει και τα κρητικά …Μετέωρα (τύπου), τους αργιλώδεις πυραμοειδείς λόφους στην Ποταμίδα, τους Κομόλιθους. Θα πάθετε κοκομπλόκο από τη διαδρομή (και) φέτος και τέρμα, δεν θα κάνω άλλο spoiler.

Οι ιστορίες που έχουμε μαζέψει γράφουν βιβλίο για πλάκα, και κάθε χρόνο γίνονται ακόμα πιο όμορφα αλλά και τραγελαφικά πράγματα. Εάν έχεις έρθει ξέρεις, εάν όχι μη σε αγχώνει τίποτα. Μπορείς να έρθεις με το σκούτερ ή  τη πανάκριβο καμάρι σου. Και να φας μαζί μας στο λουκούλειο τραπέζι (ο τρίτος παράγοντας), ακούγοντάς μας με τη ντουντούκα να σχολιάζουμε τους τυχερούς που θα βρουν τα φλουριά και θα κερδίσουν τα δώρα.

Αν σας βγάλει ο δρόμος, κοπιάστε και δεν θα χάσετε. Ραντεβού την Κυριακή 25 Ιανουαρίου, έξω από το GAS στα Χανιά. GASPIE. Δεν περιγράφεται. Το ζεις.

https://www.gasmoto.gr/el/gaspie-2026
Κάνε κλικ ↑ για να δεις περισσότερα για την εκδήλωση του GAS!

https://www.gasmoto.gr/el/gaspie-2026

 

Ετικέτες