James Parker - Σκοτώθηκε σε τροχαίο δυστύχημα ο σχεδιαστής της ανάρτησης του Yamaha GTS1000

Αγωνιζόμενος, ανήσυχος και εφευρετικός μηχανικός
James Parker RADD
Κώστα Γκαζή
Από τον

Κώστα Γκαζή

20/7/2023

Στις 11 Ιουλίου του 2023, σε ηλικία 76 ετών, απεβίωσε ο James Parker, 10 ημέρες αφότου τον είχε χτυπήσει αυτοκίνητο την ώρα που περπατούσε, κοντά στο σπίτι του στη Santa Fe. Ο Αμερικανός μηχανολόγος και σχεδιαστής ήταν γνωστός για το επαναστατικό μπροστινό σύστημα μοτοσυκλέτας RADD που βγήκε σε μαζική παραγωγή στη Yamaha GTS1000 το 1993.

Ο Parker μεγάλωσε στην Καλιφόρνια αλλά και στην Ινδία, ενώ σπούδασε Design στο Πανεπιστήμιο του Stanford. Στη δεκαετία του 1970 υπήρξε συνιδρυτής σε εταιρεία αρχιτεκτονικού σχεδιασμού στη Santa Fe, όμως η μεγάλη του αγάπη ήταν η μοτοσυκλέτα, όντας κι ο ίδιος φανατικός αναβάτης, αγωνιζόμενος και σχεδιαστής πρωτότυπων μηχανολογικών εφαρμογών.

Στις αρχές της δεκαετίας του 1980, ίδρυσε την εταιρεία Rationally Advanced Design Development (RADD), ήτοι Λογικά Προηγμένη Σχεδιαστική Εξέλιξη, με κύριο στόχο την εξέλιξη και την προώθηση ενός επαναστατικού μπροστινού συστήματος ανάρτησης και διεύθυνσης για μοτοσυκλέτα.

Elf-X

Κύρια έμπνευση του Parker στον σχεδιασμό του RADD -που διαχώριζε τα συστήματα ανάρτησης και διεύθυνσης μπροστά-, ήταν η πρωτότυπη Elf X του Γάλλου σχεδιαστή Andre de Cortanze. Ο Cortanze με το δικό του επαναστατικό σύστημα ανάρτησης-διεύθυνσης είχε δηλώσει πως είχε 4 στόχους: να χαμηλώσει το κέντρο βάρους, να προσδώσει φυσικά χαρακτηριστικά αντί-βύθισης (antidive) στο σύστημα, να μειώσει το βάρος και να την ενσωματώσει στο πλαίσιο. Οι δευτερεύοντες στόχοι ήταν η επίτευξη του ιδανικού 50/50 στην κατανομή βάρους μπροστά και πίσω, η μείωση της οπισθέλκουσας (Cx), και η ταχύτερη αλλαγή τροχών -κυρίως για αγωνιστική χρήση. Επιπλέον βελτιωμένη ήταν η ροή αέρα στο ψυγείο και ρυθμιζόμενη η γεωμετρία της ανάρτησης και του συστήματος διεύθυνσης.

RADD

Επιστρέφοντας στον Αμερικανό σχεδιαστή, ο Parker κατέθεσε τις πρώτες του πατέντες το 1983, και παρουσίασε το σύστημα RADD σε πρωτότυπη μορφή το 1984. Ο ίδιος ανέφερε ως πλεονεκτήματα του συστήματος του την βελτιωμένη ακαμψία απέναντι στο συμβατικό πιρούνι -που ενεργεί ως μοχλός στο πλαίσιο, πολλαπλασιάζοντας τα φορτία-, με το RADD να μην υποφέρει από παρόμοια συμπεριφορά, αφού ουσιαστικά αποτελεί τμήμα του πλαισίου.

James Parker RADD

Ο Parker ευτύχησε να δει το σύστημα RADD να περνά σε μαζική παραγωγή, μέσω της sport-touring μοτοσυκλέτας Yamaha GTS1000 που ξεκίνησε να πωλείται το 1993, φέροντας πλαίσιο που η Yamaha ονόμαζε Omega (Ωμέγα) λόγω του σχήματος του σε συνδυασμό με τα ψαλίδια εμπρός και πίσω. Η GTS1000 έφερε τετρακύλινδρο εν σειρά κινητήρα από FZR1000, με μειωμένη απόδοση 100 hp, ενώ διέθετε ηλεκτρονικό ψεκασμό και ABS.

Δυστυχώς, παρά τα εντυπωσιακά για την εποχή χαρακτηριστικά της, η GTS απέτυχε εμπορικά -κυρίως λόγω της πολύ υψηλής τιμής της-, και σταμάτησε να πωλείται στις Η.Π.Α. το 1994, ενώ παρέμεινε στην παραγωγή στον υπόλοιπο κόσμο μέχρι το 1999.

James Parker RADD

Θυμίζουμε πως πριν η Yamaha παρουσιάσει το GTS1000, είχε δείξει στο Tokyo Motor Show του 1989 την φουτουριστική πρωτότυπη μοτοσυκλέτα Morpho (και το 1991-1992 τη Morpho II), που χρησιμοποιούσε το RADD, και είχε ρυθμιζόμενο τιμόνι, ρυθμιζόμενα μαρσπιέ και ρυθμιζόμενη σέλα.

James Parker RADD

Το σύστημα RADD είχε ένα σημαντικό μειονέκτημα, καθώς το μονόμπρατσο ψαλίδι δεν επέτρεπε τη χρήση και δεύτερου δίσκου μπροστά, ενώ για να βοηθήσει την πέδηση σε κάποια από τα πρωτότυπα δίκυκλα του που φόρεσαν το σύστημα, ο Αμερικανός τοποθέτησε και δεύτερη δαγκάνα μπροστά. Μην ξεχνάμε άλλωστε πως το GTS1000 διέθετε εξαπίστονη δαγκάνα μπροστά για τον ίδιο σκοπό.

James Parker RADD

Η σχεδιαστική δουλειά του Parker δεν περιορίστηκε όμως στο RADD, έχοντας σχεδιάσει κι ένα εναλλακτικό σύστημα οπίσθιας ανάρτησης, διαφορετικό από το paralever της BMW, ένα σύστημα κίνησης μοτοσυκλέτας και στους δυο τροχούς, ημί-ενεργητικές αναρτήσεις, και το πλαίσιο της ηλεκτρικής Mission R που κυριάρχησε στο Πρωτάθλημα TTXGP/FIM του 2011, μεταξύ άλλων.

James Parker RADD

Πολλές από τις πρωτότυπες μοτοσυκλέτες του Parker βρίσκονται ως εκθέματα στο Advanced Design Center του Barber Vintage Motorsports Museum στο Birmingham της Alabama

Ετικέτες

Η Bajaj στις μικρομεσαίες on-off - Ετοιμάζει τη δική της έως 250 κ.εκ.

Μπαίνει και ο ινδικός κολοσσός στην κατηγορία - Έρχεται μαζί και νέα μάρκα
Bajaj on-off για την Ινδία 2026
Από τον

Θοδωρή Ξύδη

2/6/2026

Η Bajaj είναι η επόμενη από τους τεράστιες εταιρείες μοτοσυκλέτας της Ινδίας που θέλει να έχει εκπρόσωπο στις μικρομεσαίου κυβισμού on-off/adventure με την πρότασή της να απαθανατίζεται από τον κατασκοπικό φακό σε δοκιμές σε δημόσιο δρόμο.

Οι πωλήσεις πηγαίνουν πολύ καλά για την Bajaj τους τελευταίους μήνες παρόλο που μέχρι σήμερα δεν έχει στην γκάμα της adventure μοτοσυκλέτα, ούτως ή άλλως στις μικρές κατηγορίες κυβισμού οι on-off δεν είναι και τόσο δημοφιλείς στην αχανή εγχώρια αγορά.

Η Bajaj βλέπει πως έχει έρθει η ώρα να κάνει την είσοδό της σε μια κατηγορία που αποκτά όλο και μεγαλύτερο ενδιαφέρον και στην Ινδία, προετοιμαζόμενη ίσως και για άλλες πιο ώριμες αγορές για αυτές τις μοτοσυκλέτες. 

Η on-off που βλέπετε να σουλατσάρει καμουφλαρισμένη στους δρόμους της Ινδίας είναι η πρώτη από τις οχτώ συνολικά που ανακοίνωσε ότι θα παρουσιάσει η Bajaj φέτος στις κατηγορίες κυβισμού από 125 έως και 250 κ.εκ.

Οι Ινδοί έχουν καλή δουλειά με το καμουφλάζ και αυτό σε συνδυασμό με την κακή ποιότητα των φωτογραφιών που διέρρευσαν δεν δίνουν τη δυνατότητα να παρατηρήσουμε λεπτομέρειες. Από τις προστασίες των καλαμιών η μικρή on-off φαίνεται να χρησιμοποιεί συμβατικό πιρούνι, ενώ ο εμπρός τροχός μοιάζει περισσότερο με 19άρη παρά με 21 ιντσών. 

Στους "on-off" τροχούς φαίνεται να συνηγορούν και οι διαδρομές των αναρτήσεων που δεν δείχνουν τόσο μεγάλες -δείτε πιο προσεκτικά και την απόσταση του πίσω τροχού από την ουρά, ενώ και το σχήμα της σέλας δείχνει ότι πρόκειται για μια μοτοσυκλέτα που δεν ετοιμάστηκε για εντούρο αλλά για να αποτελεί έναν καλό συμβιβασμό μεταξύ ασφάλτου και χώματος.

Πολύ ενδιαφέρον θα έχει να δούμε τις προδιαγραφές του κινητήρα, ο οποίος αποκλείεται να μην έχει επηρεαστεί από τους μικρού κυβισμού μονοκύλινδρους της KTM, ενώ θα μπορούσε να είναι και ακριβώς ίδιος. Το ΚΤΜ 250 Adventure που πωλείται στην ινδική αγορά φέρει πάντως 250άρη κινητήρα που αποδίδει 31 ίππους και αυτό είναι αρκετό για να ανεβάσει μοτοσυκλέτα της Bajaj μεταξύ των κορυφαίων της κατηγορίας στον τομέα της απόδοσης.

Μένει επίσης να δούμε αν η μοτοσυκλέτα θα φέρει το όνομα της Bajaj ή αν θα αποτελεί μέρος της γκάμας της νέας εταιρείας που ετοιμάζουν οι Ινδοί, το όνομα της οποίας δεν έχει γίνει ακόμη γνωστό.

Ετικέτες