Κυβέρνηση: Καμιά δράση για τη βενζίνη, αμείωτος ο ΕΦΚ και παράταση επιδότησης στο ντίζελ – Τι μέτρα παίρνει η Ευρώπη

Εξαγγελίες του πρωθυπουργού για τα μέτρα κατά της ακρίβειας στα καύσιμα
βενζίνη
Από τον

Σπύρο Τσαντήλα

30/9/2026

Στο σημερινό (Τετάρτη 30/9) υπουργικό συμβούλιο ο πρωθυπουργός προανήγγειλε τη δέσμη μέτρων που προτίθεται να φέρει στη μάχη κατά της καλπάζουσας ακρίβειας στην ενέργεια.

Αυτή εστιάζει αποκλειστικά στο πετρέλαιο κίνησης, για το οποίο η επιδότηση στην αντλία αυξάνεται από 10 σε 15 λεπτά. Εκτός αυτής, τα διυλιστήρια θα συνεισφέρουν με μια επιπλέον έκπτωση 5 λεπτών, έτσι η συνολική ελάφρυνση θα φτάσει τα 20 λεπτά.

Πρόκειται για ένα μέτρο που θα ισχύσει μόνο για το πρώτο δεκαπενθήμερο του Οκτωβρίου, με τον πρωθυπουργό να λέει πως τυχόν νέα επέμβαση θα εξετάζεται ανά 15 μέρες ανάλογα με τις εξελίξεις.

Για τη βενζίνη ούτε κουβέντα δεν έγινε, ενώ δόθηκε και μια έμμεση απάντηση στις πιέσεις για μείωση της φορολογίας στα καύσιμα, έστω και προσωρινά. Ο πρωθυπουργός δήλωσε σχετικώς πως, “είναι επιλογή της κυβέρνησης να στηρίζει την κοινωνία χωρίς να ναρκοθετεί τις αντοχές της οικονομίας”, δικαιολογία που υπονοεί πως δεν υπάρχει ο δημοσιονομικός χώρος για να χάσει το κράτος τα έσοδα από τους φόρους στα καύσιμα.

Ενώ οι πολίτες έχουν άφθονη ελαστικότητα στην τσέπη τους να πληρώνουν αυτές τις τιμές; Ρητορική η ερώτηση.

Σε κάθε περίπτωση, το δημοσιονομικό κόστος για την επιδότηση του πετρελαίου κίνησης το επόμενο δεκαπενθήμερο εκτιμάται σε 20 εκατομμύρια ευρώ, τάξεις μεγέθους μακριά από το κόστος δισεκατομμυρίων για την ελληνική οικονομία που επικαλούνταν το κυβερνητικό αφήγημα τις προηγούμενες εβδομάδες όποτε η συζήτηση έφτανε στην περίφημη μείωση του Ειδικού Φόρου Κατανάλωσης (ΕΦΚ), ενός φόρου που ανέρχεται σε ληστρικό επίπεδο, από τους ψηλότερους σε όλη την Ευρώπη και σχεδόν διπλάσιος από το ελάχιστο όριο που ορίζει η Ευρωπαϊκή Ένωση.

Στο μεταξύ, στο υπόβαθρο σιγοκαίει ένα άλλο σημαίνον ζήτημα, αυτό του πετρελαίου θέρμανσης, το οποίο ο πρωθυπουργός παρέπεμψε στα μέσα Οκτωβρίου. Τότε θα γίνει η εξαγγελία σχετικά με την τιμή που θα ξεκινήσει η διάθεσή του στις 15 Οκτωβρίου, με τις πληροφορίες να μιλούν για μια τελική λιανική κάτω των 1,75 ευρώ.

Στο μεταξύ, ο πρωθυπουργός επανέλαβε πως “η Ελλάδα καταθέτει στις Βρυξέλλες πρόταση ώστε τα κράτη-μέλη να αποκτήσουν έκτακτη ευελιξία ενώπιον της παρούσας κρίσης. Είναι ώρα για τολμηρές κινήσεις, πέρα από γενικές παραινέσεις που έχουμε ακούσει από την Επιτροπή για μείωση της κατανάλωσης ενέργειας”, κάτι που για μια φορά ακόμη υπονοεί πως εμείς θέλουμε αλλά οι ξένοι δεν μας αφήνουν να μειώσουμε τον φόρο στα καύσιμα. Πρόκειται για μια επιχειρηματολογία που έχει καταρρίψει εμπεριστατωμένα σύσσωμος ο Τύπος, αλλά κατά μυστήριο τρόπο επιστρατεύεται ξανά και ξανά όποτε γίνεται λόγος για τον ΕΦΚ.

Η Ελλάδα “απολαμβάνει” την έκτη ακριβότερη βενζίνη στην Ευρώπη, πίσω μόνο από Δανία, Ολλανδία, Φινλανδία, Γερμανία και Γαλλία κατά σειρά – σύμφωνα με το εβδομαδιαίο ενημερωτικό δελτίο της Ευρωπαϊκής Επιτροπής για την εβδομάδα 21-27 Σεπτεμβρίου 2026.

Αξίζει πάντως να κάνουμε μια μικρή βόλτα σε μερικές ευρωπαϊκές χώρες, για να δούμε τι μέτρα λαμβάνουν.

Η Γερμανία έτρεξε ένα πρόγραμμα δύο μηνών το Καλοκαίρι και τώρα το ανανέωσε ως το τέλος του χρόνου, χαμηλώνοντας τον φόρο για να προκύψει όφελος 17 λεπτών στην αντλία. Το κόστος του προγράμματος ανέρχεται σε 2,5 δισ. ευρώ, ενώ προανήγγειλε πλαφόν στα κέρδη των διϋλιστηρίων από την 1η Ιανουαρίου 2027. Στη Γερμανία η μέση τιμή βενζίνης στα πρατήρια κόστιζε 2,35 ευρώ ανά λίτρο την προηγούμενη εβδομάδα.

Η Ισπανία έχει χαμηλώσει τους φόρους σε βενζίνη και πετρέλαιο κίνησης ήδη από τον Μάρτιο, σε ένα πακέτο συνολικού κόστους 5 δις. ευρώ που ρίχνει την τιμή στην αντλία κατά περίπου 20 σεντς ανά λίτρο. Παράλληλα, προσφέρει ειδικές επιδοτήσεις καυσίμων για συγκεκριμένους κλάδους, όπως μεταφορές, αγροτική παραγωγή, κτηνοτροφία και αλιεία. Η μέση τιμή της βενζίνης στην Ισπανία ανερχόταν την περασμένη εβδομάδα σε 1,93 ευρώ ανά λίτρο.

Η Σουηδία τρέχει από τον Μάιο ένα πρόγραμμα 2 δις. ευρώ που προβλέπει μειώσεις στους φόρους των καυσίμων και έχει ως αποτέλεσμα η μέση τιμή της βενζίνης στην αντλία την προηγούμενη εβδομάδα να είναι μόλις 1,58 ευρώ ανά λίτρο.

Την ίδια περίοδο, η μέση τιμή της αμόλυβδης στην Ελλάδα ήταν 2,20 ευρώ ανά λίτρο.

Λονδίνο-όριο 30 χλμ./ώρα: Μείωση θανατηφόρων τροχαίων κατά 40% αναφέρουν οι αρχές

Εφαρμόζεται στους μισούς δρόμους του Λονδίνου - Εξετάζεται η εφαρμογή του σε εθνικό επίπεδο
20mph
Από τον

Παύλο Καρατζά

15/9/2026

Πάνω από τους μισούς δρόμους του Λονδίνου έχει πλέον όριο ταχύτητας 20 μίλια (32 χιλιόμετρα) ανά ώρα και η Transport for London, ένας φορέας της τοπικής αυτοδιοίκησης, υπεύθυνος για το μεγαλύτερο μέρος του δικτύου μεταφορών στο Λονδίνο, επικαλείται στοιχεία που δείχνουν ότι το χαμηλότερο αυτό όριο ταχύτητας έχει μειώσει τα θανατηφόρα τροχαία κατά 40%, την ίδια ώρα που οι βουλευτές εξετάζουν αν η Αγγλία πρέπει να υιοθετήσει τα 20 μίλια ανά ώρα ως το προεπιλεγμένο όριο ταχύτητας σε εθνικό επίπεδο.

Σύμφωνα με την πολιτική “Safe Speeds” της TfL, η ταχύτητα παίζει ρόλο στα περίπου μισά θανατηφόρα τροχαία στο Λονδίνο, ενώ η πρόσκρουση με ταχύτητα 30 μίλια (48 χιλιόμετρα) ανά ώρα αυξάνει πέντε φορές τις πιθανότητες θανάτου σε σύγκριση με την πρόσκρουση με ταχύτητα 20 μίλια ανά ώρα.

Τα στοιχεία αυτά υποστηρίζουν την πολιτική “Vision Zero” του Δημάρχου, η οποία στοχεύει στο να μην υπάρξουν νεκροί ή σοβαρά τραυματίες στους δρόμους του Λονδίνου έως το 2041, και έχει οδηγήσει σε σταθερή επέκταση των ορίων ταχύτητας των 20 μίλια ανά ώρα σε ολόκληρη την πρωτεύουσα τις τελευταίες δύο δεκαετίες.

Επί του παρόντος, 166 μίλια (267 χιλιόμετρα) του οδικού δικτύου της TfL (περίπου οι μισοί δρόμοι της αγγλικής πρωτεύουσας) έχουν όριο ταχύτητας 20 μίλια ανά ώρα, ενώ τα δύο τρίτα των δήμων του Λονδίνου εφαρμόζουν πλέον το όριο αυτό στο μεγαλύτερο μέρος των δρόμων τους.

20mph

Η προγραμματισμένη επόμενη φάση στοχεύει στην επέκταση του ορίου σε τουλάχιστον 40 επιπλέον μίλια (64 χιλιόμετρα) έως το 2030, γεγονός που θα σημαίνει ότι πάνω από το 80% των δρόμων στο κεντρικό και εσωτερικό Λονδίνο θα έχουν όριο ταχύτητας 20 μίλια ανά ώρα.

Η αιτιολόγηση της επέκτασης αυτής βασίζεται σε μια μακροπρόθεσμη ανάλυση του αστικού ορίου ταχύτητας 20 μίλια ανά ώρα που εφαρμόστηκε σε δρόμους των δήμων μεταξύ 1989 και 2013. Η TfL διαπίστωσε μείωση κατά 40% των θανάτων σε αυτούς τους δρόμους (από 15 σε 9), σε σύγκριση με μείωση μόλις 7% των θανάτων σε άλλα σημεία του δικτύου των δήμων κατά την ίδια περίοδο.

Ο αριθμός των νεκρών ή των σοβαρά τραυματισμένων μειώθηκε κατά 34% (από 395 σε 260) στα προγράμματα που μελετήθηκαν, έναντι μείωσης 15% στο ευρύτερο οδικό δίκτυο, ενώ οι συγκρούσεις και τα θύματα συνολικά μειώθηκαν κατά 35% και 36% αντίστοιχα, σε σύγκριση με μείωση 12% αλλού. Η μείωση στον αριθμό των νεκρών παιδιών ήταν ακόμη πιο εντυπωσιακή: 75%, από τέσσερις θανάτους σε έναν, έναντι μηδενικής μεταβολής σε άλλους δρόμους.

Η TfL απέρριψε επίσης την υπόθεση ότι τα χαμηλότερα όρια ταχύτητας βλάπτουν την ποιότητα του αέρα, παραπέμποντας σε έρευνα του Imperial College London που δείχνει ότι οι ζώνες των 20 μιλίων ανά ώρα δεν έχουν καθαρή αρνητική επίδραση στις εκπομπές καυσαερίων και ότι ο ομαλότερος τρόπος οδήγησης που παρατηρείται στις ζώνες των 20 μιλίων ανά ώρα – με λιγότερες απότομες επιταχύνσεις και επιβραδύνσεις – μειώνει στην πραγματικότητα τις εκπομπές σωματιδίων από τη φθορά των ελαστικών και των φρένων, σε σύγκριση με τις ζώνες των 30 μίλια ανά ώρα.

Στον αντίποδα, είναι αρκετά δύσκολο να κινείσαι στο κέντρο της πόλης με μοτοσυκλέτα με όριο τα 32 χιλιόμετρα ανά ώρα, καθώς λίγο περισσότερο να περιστρέψεις τον καρπό του δεξιού σου χεριού και θα είσαι πριν το καταλάβεις πάνω από το όριο. Αυτό σημαίνει πως θα πρέπει να ελέγχεις συνεχώς το ταχύμετρο της μοτοσυκλέτας, που με τη σειρά του σημαίνει πως δεν θα έχεις όλη την προσοχή σου στον δρόμο. Αν συνυπολογίσουμε σ’ αυτό αυτοκίνητα, ηλεκτρικά πατίνια, πεζούς, φανάρια, άλλες μοτοσυκλέτες και διαβάσεις πεζών που πρέπει να έχουμε στο νου μας, η “καθημερινή αποστολή” γίνεται ακόμη πιο απαιτητική, ειδικά στην χώρα μας το όριο αυτό με βάση την οδηγική παιδεία που δεν έχουμε θα ήταν άκρως επικίνδυνο για τους μοτοσυκλετιστές.

Ο χρόνος επίσης που απαιτείται για να καλύψουμε την ίδια απόσταση αυξάνεται δραματικά. Για παράδειγμα αν θέλουμε να καλύψουμε μία απόσταση 20 χιλιομέτρων, αν πηγαίνουμε με 48 χλμ./ώρα θα χρειαστούμε 25 λεπτά, ενώ αν κινούμαστε με 32 χλμ./ώρα θα χρειαστούμε 37 λεπτά! Σίγουρα λοιπόν το μέτρο φαίνεται να δουλεύει όσον αφορά τα θανατηφόρα τροχαία, όμως υπάρχουν κι άλλοι παράγοντες που πρέπει να εξεταστούν.