Ο εφευρέτης του Start&Stop σχολιάζει: "Ο Τραμπ σκότωσε την τεχνολογία που κάνει τα αυτοκίνητα πιο οικολογικά"

Ο 88χρονος Mauro Palitto, δημιουργός του πρώτου Start&Stop, μιλά για την απόφαση των ΗΠΑ να καταργήσουν περιβαλλοντικά κίνητρα
Start&Stop
Από τον

Φίλιππο Σταυριδόπουλο

4/3/2026

Από το κέντρο έρευνας της FIAT μέχρι τη Regata ES του 1983, η ιδέα που γεννήθηκε από ένα απλό χρονόμετρο έγινε παγκόσμιο στάνταρ. Σήμερα όμως, η πολιτική απόφαση των ΗΠΑ φέρνει το Start&Stop ξανά στο προσκήνιο.

Ο Mauro Palitto, σήμερα 88 ετών, γεννημένος στη Ρώμη αλλά ταυτισμένος με το Τορίνο λόγω της μακράς του πορείας στο θρυλικό εργοστάσιο Lingotto της FIAT, είναι ο άνθρωπος πίσω από το πρώτο σύστημα αυτόματης διακοπής και επανεκκίνησης κινητήρα σε αυτοκίνητο παραγωγής. Στις αρχές της δεκαετίας του ’80, ως υπεύθυνος μοντέλου για τα Ritmo και Regata της FIAT, παρουσίασε το πρώτο αυτόματο Start&Stop στο FIAT Regata ES, ένα σύστημα ικανό να σβήνει τον κινητήρα κατά τη στάση και να τον επανεκκινεί μέσα σε λίγα δέκατα του δευτερολέπτου.

Σήμερα, η απόφαση της Υπηρεσίας Προστασίας Περιβάλλοντος (EPA) των ΗΠΑ, κατόπιν πρωτοβουλίας της κυβέρνησης του Donald Trump, να καταργήσει τα ομοσπονδιακά περιβαλλοντικά κίνητρα που συνδέονται με το Start&Stop, έχει προκαλέσει έντονες αντιδράσεις με μέρος των κατασκευαστών να χαιρετίζουν την πρωτοβουλία.

Για τον Palitto, όμως, το τίμημα είναι ξεκάθαρο, αύξηση εκπομπών και οπισθοδρόμηση. “Η διοίκηση Τραμπ έχει λάβει αποφάσεις που θα χαρακτήριζα σχεδόν εγκληματικές. Αυτή η πρωτοβουλία κινείται στην ίδια κατεύθυνση”, σχολιάζει. “Το Start&Stop δεν είναι ιδεολογική επιβολή. Είναι μια απλή και αποτελεσματική τεχνική λύση που μειώνει κατανάλωση και εκπομπές χωρίς να επιβαρύνει τον χρήστη ή τη βιομηχανία.”

Η αρχή του Start&Stop

Για να κατανοήσει κανείς την απαρχή της ιδέας, πρέπει να επιστρέψει στο 1982, στο Centro Ricerche FIAT. Εκεί, ο Palitto είδε ένα παλιό FIAT 128 με αυτοσχέδια συσκευή που κατέγραφε τους χρόνους ρελαντί.

“Οδήγησα από το Orbassano στο Mirafiori, περίπου 15 χιλιόμετρα. Μου πήρε 35 λεπτά και ανακάλυψα ότι το αυτοκίνητο είχε μείνει ακίνητο πάνω από 10 λεπτά με τον κινητήρα να δουλεύει.”

Αυτό το απλό δεδομένο έγινε η σπίθα, γιατί να μη σβήνει αυτόματα ο κινητήρας όταν το αυτοκίνητο είναι σταματημένο με το κιβώτιο στην νεκρό και να επανεκκινεί όταν ο οδηγός θελήσει να ξεκινήσει;

Οι δοκιμές έγιναν αρχικά σε Ritmo που προορίζονταν για απόσυρση. Τα αποτελέσματα ήταν καλύτερα του αναμενομένου και απέδειξαν ότι η συχνή επανεκκίνηση δεν προκαλούσε σημαντική φθορά. Το 1983, η Regata ES έγινε το πρώτο αυτοκίνητο παραγωγής στον κόσμο με αυτόματο Start&Stop στον βασικό εξοπλισμό, σχεδόν δύο δεκαετίες πριν η τεχνολογία διαδοθεί ευρέως στα τέλη των ‘90s και στις αρχές των 2000s, με τα δίκυκλα να ακολουθούν και την τεχνολογία να βρίσκει εφαρμογή κυρίως σε scooter αστικής χρήσης.

Start&Stop

Το τεστ με τους ταξιτζήδες

Σήμερα, ο Palitto δεν οδηγεί πλέον. Μετακινείται με ταξί και κάθε διαδρομή είναι μια μικρή έρευνα αγοράς. “Χρησιμοποιείτε το Start&Stop;” ρωτά τους οδηγούς.

Πολλοί το απενεργοποιούν. “Λένε ότι είναι ενοχλητικό ή ότι χαλάει τη μπαταρία και τον κινητήρα. Είναι μύθοι”, απαντά. “Το κλειδί είναι ο ηλεκτρονικός έλεγχος στροφών. Το σύστημα αποδεσμεύει την μίζα μόλις ο κινητήρας φτάσει γωνιακή ταχύτητα που υποδηλώνει πραγματική εκκίνηση. Αυτό συμβαίνει σε μόλις λίγα δέκατα του δευτερολέπτου και περιορίζει τη φθορά σε σχέση με μια παρατεταμένη χειροκίνητη εκκίνηση."

Ιδιαίτερα για ταξί που κινούνται κατά 90% σε αστικό περιβάλλον, το όφελος είναι σαφές, εκεί όπου το ρελαντί κυριαρχεί, το Start&Stop έχει τη μεγαλύτερη επίδραση.

Το μέλλον είναι ηλεκτρικό

Παρά την απογοήτευσή του, ο Palitto βλέπει την εξέλιξη της τεχνολογίας με ρεαλισμό. “Δεν μπορούσα να φανταστώ ότι θα υποχωρούσε λόγω πολιτικής επιλογής. Πίστευα ότι θα ξεπεραστεί φυσιολογικά, στο πλαίσιο της ηλεκτροκίνησης.”

Στην Ευρώπη, όπως επισημαίνει, οι κανονισμοί είναι αυστηροί, αλλά η υποδομή δεν έχει ακόμη αναπτυχθεί επαρκώς. Στις ΗΠΑ, θεωρεί ότι πρόκειται για συνειδητή πολιτική επιλογή.

“Είτε αρέσει είτε όχι, το μέλλον είναι ηλεκτρικό. Στα robotaxi του αύριο δεν θα υπάρχει Start&Stop, γιατί δεν θα υπάρχει κινητήρας εσωτερικής καύσης. Εκεί θα είναι η πραγματική τομή.”

Και ίσως τελικά, η εφεύρεση που γεννήθηκε από δέκα λεπτά ρελαντί σε μια διαδρομή 15 χιλιομέτρων να περάσει στην ιστορία ως ένα από τα τελευταία μεγάλα βήματα εξοικονόμησης στην εποχή της βενζίνης, πριν η ίδια η βενζίνη γίνει παρελθόν, πράγμα που μοιάζει να βρίσκεται ακόμα αρκετά μακριά, όπως επιβεβαιώνουν και οι τελευταίες εξελίξεις

 

Ηλεκτρικά πατίνια: X3 πιο επικίνδυνα από την οδήγηση μοτοσυκλέτας - Τι δείχνει νέα έρευνα

Δυσανάλογα μεγάλο ποσοστό των τραυματισμών των παιδιών που χρησιμοποιούν ηλεκτρικά πατίνια
scooter
Από τον

Παύλο Καρατζά

2/10/2026

Μια μελέτη που δημοσιεύθηκε στις 6 Αυγούστου στο περιοδικό Scientific Reports δείχνει ότι οι χρήστες ηλεκτρικών σκούτερ που νοσηλεύτηκαν σε νοσοκομεία στην Αγγλία και την Ουαλία υπέστησαν τραυματική εγκεφαλική βλάβη σε ποσοστό τρεις φορές υψηλότερο από αυτό των μοτοσυκλετιστών και 74% περισσότερο σε σχέση με τους ποδηλάτες.

Η μελέτη συνέδεσε το Εθνικό Μητρώο Σοβαρών Τραυματισμών της Αγγλίας και της Ουαλίας (μεταξύ 2020 και 2022) με δεδομένα διαδρομών και συμβάντων από την εταιρεία ενοικίασης Voi σε 18 πόλεις (μεταξύ 2020 και 2024), καλύπτοντας πάνω από 33 εκατομμύρια διαδρομές και 77,8 εκατ. χιλιόμετρα.

Τα αποτελέσματα έδειξαν πως τα αγγειακά τραύματα ήταν πάνω από τρεις φορές πιο συχνά στους οδηγούς ηλεκτρικών πατινιών σε σύγκριση με τους μοτοσυκλετιστές, ενώ οι κακώσεις εσωτερικών οργάνων ήταν 46% πιο συχνές. Αντίθετα οδηγοί ηλεκτρικών σκούτερ παρουσίαζαν χαμηλότερο κίνδυνο καταγμάτων σε σχέση με τις δύο ομάδες σύγκρισης.

Οι τραυματισμοί που επέφεραν εγκεφαλικές κακώσεις αντιπροσώπευαν πάνω από το ένα τρίτο των τραυματισμών ενηλίκων που σχετίζονταν με ηλεκτρικά πατίνια. Σε αυτό συνέβαλε η χρήση κράνους που είναι μια άγνωστη πράξη μεταξύ των χρηστών πατινιών: μόλις το 6% των νοσηλευόμενων οδηγών ηλεκτρικών πατινιών φορούσε κράνος, έναντι 76% των μοτοσυκλετιστών και 45% των ποδηλατών, ενώ τα παιδιά αποτελούσαν ένα δυσανάλογα μεγάλο ποσοστό των τραυματισμών με ηλεκτρικά σκούτερ σε σύγκριση με τα άλλα μέσα μεταφοράς.

Μάλιστα τα ευρήματα δημοσιεύθηκαν την ώρα που αρκετές ευρωπαϊκές χώρες προχωρούν σε αυστηροποίηση των κανόνων για τα ηλεκτρικά σκούτερ. Ήδη στη χώρα μας ψηφίστηκε νόμος που απαγορεύει τη χρήση πατινιών από άτομα κάτω των 17 ετών. Επιπλέον όλα τα ηλεκτρικά πατίνια πρέπει πλέον να καλύπτονται από ασφάλιση αστικής ευθύνης.

Ο νέος νόμος της Ιρλανδίας για κράνος και ενδυμασία υψηλής ορατότητας τέθηκε σε ισχύ στις 4 Σεπτεμβρίου, ενώ η προγραμματισμένη απαγόρευση χρήσης από άτομα κάτω των 18 ετών αναμένεται να τεθεί σε ισχύ έως το τέλος του τρέχοντος έτους. Παράλληλα κι άλλες χώρες όπως το Βέλγιο και η Ιταλία παίρνουν μέτρα αυστηροποίησης σχετικά με τη χρήση των πατινιών.

Το ETSC (European Transport Safety Council) συνεχίζει να υποστηρίζει ότι η Ευρωπαϊκή Επιτροπή θα πρέπει να εκδώσει κατευθυντήριες οδηγίες για τα ηλεκτρικά πατίνια, η οποία θα φέρει ένα ενιαίο πλαίσιο χρήσης ανάμεσα στις χώρες της ΕΕ.