Ο εφευρέτης του Start&Stop σχολιάζει: "Ο Τραμπ σκότωσε την τεχνολογία που κάνει τα αυτοκίνητα πιο οικολογικά"

Ο 88χρονος Mauro Palitto, δημιουργός του πρώτου Start&Stop, μιλά για την απόφαση των ΗΠΑ να καταργήσουν περιβαλλοντικά κίνητρα
Start&Stop
Από τον

Φίλιππο Σταυριδόπουλο

4/3/2026

Από το κέντρο έρευνας της FIAT μέχρι τη Regata ES του 1983, η ιδέα που γεννήθηκε από ένα απλό χρονόμετρο έγινε παγκόσμιο στάνταρ. Σήμερα όμως, η πολιτική απόφαση των ΗΠΑ φέρνει το Start&Stop ξανά στο προσκήνιο.

Ο Mauro Palitto, σήμερα 88 ετών, γεννημένος στη Ρώμη αλλά ταυτισμένος με το Τορίνο λόγω της μακράς του πορείας στο θρυλικό εργοστάσιο Lingotto της FIAT, είναι ο άνθρωπος πίσω από το πρώτο σύστημα αυτόματης διακοπής και επανεκκίνησης κινητήρα σε αυτοκίνητο παραγωγής. Στις αρχές της δεκαετίας του ’80, ως υπεύθυνος μοντέλου για τα Ritmo και Regata της FIAT, παρουσίασε το πρώτο αυτόματο Start&Stop στο FIAT Regata ES, ένα σύστημα ικανό να σβήνει τον κινητήρα κατά τη στάση και να τον επανεκκινεί μέσα σε λίγα δέκατα του δευτερολέπτου.

Σήμερα, η απόφαση της Υπηρεσίας Προστασίας Περιβάλλοντος (EPA) των ΗΠΑ, κατόπιν πρωτοβουλίας της κυβέρνησης του Donald Trump, να καταργήσει τα ομοσπονδιακά περιβαλλοντικά κίνητρα που συνδέονται με το Start&Stop, έχει προκαλέσει έντονες αντιδράσεις με μέρος των κατασκευαστών να χαιρετίζουν την πρωτοβουλία.

Για τον Palitto, όμως, το τίμημα είναι ξεκάθαρο, αύξηση εκπομπών και οπισθοδρόμηση. “Η διοίκηση Τραμπ έχει λάβει αποφάσεις που θα χαρακτήριζα σχεδόν εγκληματικές. Αυτή η πρωτοβουλία κινείται στην ίδια κατεύθυνση”, σχολιάζει. “Το Start&Stop δεν είναι ιδεολογική επιβολή. Είναι μια απλή και αποτελεσματική τεχνική λύση που μειώνει κατανάλωση και εκπομπές χωρίς να επιβαρύνει τον χρήστη ή τη βιομηχανία.”

Η αρχή του Start&Stop

Για να κατανοήσει κανείς την απαρχή της ιδέας, πρέπει να επιστρέψει στο 1982, στο Centro Ricerche FIAT. Εκεί, ο Palitto είδε ένα παλιό FIAT 128 με αυτοσχέδια συσκευή που κατέγραφε τους χρόνους ρελαντί.

“Οδήγησα από το Orbassano στο Mirafiori, περίπου 15 χιλιόμετρα. Μου πήρε 35 λεπτά και ανακάλυψα ότι το αυτοκίνητο είχε μείνει ακίνητο πάνω από 10 λεπτά με τον κινητήρα να δουλεύει.”

Αυτό το απλό δεδομένο έγινε η σπίθα, γιατί να μη σβήνει αυτόματα ο κινητήρας όταν το αυτοκίνητο είναι σταματημένο με το κιβώτιο στην νεκρό και να επανεκκινεί όταν ο οδηγός θελήσει να ξεκινήσει;

Οι δοκιμές έγιναν αρχικά σε Ritmo που προορίζονταν για απόσυρση. Τα αποτελέσματα ήταν καλύτερα του αναμενομένου και απέδειξαν ότι η συχνή επανεκκίνηση δεν προκαλούσε σημαντική φθορά. Το 1983, η Regata ES έγινε το πρώτο αυτοκίνητο παραγωγής στον κόσμο με αυτόματο Start&Stop στον βασικό εξοπλισμό, σχεδόν δύο δεκαετίες πριν η τεχνολογία διαδοθεί ευρέως στα τέλη των ‘90s και στις αρχές των 2000s, με τα δίκυκλα να ακολουθούν και την τεχνολογία να βρίσκει εφαρμογή κυρίως σε scooter αστικής χρήσης.

Start&Stop

Το τεστ με τους ταξιτζήδες

Σήμερα, ο Palitto δεν οδηγεί πλέον. Μετακινείται με ταξί και κάθε διαδρομή είναι μια μικρή έρευνα αγοράς. “Χρησιμοποιείτε το Start&Stop;” ρωτά τους οδηγούς.

Πολλοί το απενεργοποιούν. “Λένε ότι είναι ενοχλητικό ή ότι χαλάει τη μπαταρία και τον κινητήρα. Είναι μύθοι”, απαντά. “Το κλειδί είναι ο ηλεκτρονικός έλεγχος στροφών. Το σύστημα αποδεσμεύει την μίζα μόλις ο κινητήρας φτάσει γωνιακή ταχύτητα που υποδηλώνει πραγματική εκκίνηση. Αυτό συμβαίνει σε μόλις λίγα δέκατα του δευτερολέπτου και περιορίζει τη φθορά σε σχέση με μια παρατεταμένη χειροκίνητη εκκίνηση."

Ιδιαίτερα για ταξί που κινούνται κατά 90% σε αστικό περιβάλλον, το όφελος είναι σαφές, εκεί όπου το ρελαντί κυριαρχεί, το Start&Stop έχει τη μεγαλύτερη επίδραση.

Το μέλλον είναι ηλεκτρικό

Παρά την απογοήτευσή του, ο Palitto βλέπει την εξέλιξη της τεχνολογίας με ρεαλισμό. “Δεν μπορούσα να φανταστώ ότι θα υποχωρούσε λόγω πολιτικής επιλογής. Πίστευα ότι θα ξεπεραστεί φυσιολογικά, στο πλαίσιο της ηλεκτροκίνησης.”

Στην Ευρώπη, όπως επισημαίνει, οι κανονισμοί είναι αυστηροί, αλλά η υποδομή δεν έχει ακόμη αναπτυχθεί επαρκώς. Στις ΗΠΑ, θεωρεί ότι πρόκειται για συνειδητή πολιτική επιλογή.

“Είτε αρέσει είτε όχι, το μέλλον είναι ηλεκτρικό. Στα robotaxi του αύριο δεν θα υπάρχει Start&Stop, γιατί δεν θα υπάρχει κινητήρας εσωτερικής καύσης. Εκεί θα είναι η πραγματική τομή.”

Και ίσως τελικά, η εφεύρεση που γεννήθηκε από δέκα λεπτά ρελαντί σε μια διαδρομή 15 χιλιομέτρων να περάσει στην ιστορία ως ένα από τα τελευταία μεγάλα βήματα εξοικονόμησης στην εποχή της βενζίνης, πριν η ίδια η βενζίνη γίνει παρελθόν, πράγμα που μοιάζει να βρίσκεται ακόμα αρκετά μακριά, όπως επιβεβαιώνουν και οι τελευταίες εξελίξεις

 

MotoGP Hall of Fame: Νέες εισαγωγές οι Libero Liberati και Umberto Masetti

Στον αγώνα του Misano έγινε η τελετή και η απονομή των μεταλλίων των Παγκόσμιων Πρωταθλητών
Liberati
Από τον

Φίλιππο Σταυριδόπουλο

15/9/2026

Ο Ιταλός Libero Liberati τιμήθηκε στο Grand Prix του San Marino, με τους εγγονούς του να παραλαμβάνουν επίσημα το μετάλλιο για την ένταξή του στο Hall of Fame του MotoGP από τον Αναπληρωτή Διευθύνων Σύμβουλο του MotoGP Group, Carlos Ezpeleta.

Ο Liberati κατέκτησε το Παγκόσμιο Πρωτάθλημα 500cc το 1957, ενώ την ίδια χρονιά ολοκλήρωσε τη σεζόν στη δεύτερη θέση του Παγκοσμίου Πρωταθλήματος 350cc. Στην κορυφαία κατηγορία κέρδισε όλους τους αγώνες στους οποίους συμμετείχε εκείνη τη χρονιά, με εξαίρεση έναν, καταγράφοντας μια από τις πιο εντυπωσιακές σεζόν στην ιστορία των αγώνων μοτοσυκλέτας.

Η ένταξη του Liberati στο MotoGP Hall of Fame είχε επιβεβαιωθεί από το 2025, όμως η επίσημη απονομή του μεταλλίου πραγματοποιήθηκε τώρα, με αφορμή το Grand Prix του San Marino στο Misano.

Liberati

Ο Libero Liberati έφυγε από τη ζωή το 1962, σε ηλικία μόλις 36 ετών. Περισσότερες από έξι δεκαετίες αργότερα, οι εγγονοί του Giancarlo και Giulio Liberati παρέλαβαν στο Misano το μετάλλιο του Hall of Fame από τον Carlos Ezpeleta, εκπροσωπώντας την οικογένεια του αναβάτη σε μια τελετή που τίμησε έναν από τους σημαντικότερους αγωνιζόμενους της πρώιμης εποχής του Παγκοσμίου Πρωταθλήματος Ταχύτητας Μοτοσυκλέτας.

Ο Liberati προστέθηκε έτσι στη λίστα των αναβατών του MotoGP Hall of Fame, ενός θεσμού που δημιουργήθηκε το 2025 για να αναγνωρίζει αναβάτες οι οποίοι έχουν κατακτήσει Παγκόσμιο Πρωτάθλημα στα MotoGP ή έχουν σημειώσει τουλάχιστον 25 νίκες στην κορυφαία κατηγορία. Το Hall of Fame λειτουργεί παράλληλα με τον θεσμό MotoGP Legend, ο οποίος ακολουθεί διαφορετικά κριτήρια ένταξης.

Ο Umberto Masetti εδραίωσε τη θέση του στην ιστορία των MotoGP, με τον γιο του να παραλαμβάνει το μετάλλιο ένταξης του Ιταλού στο MotoGP Hall of Fame από τον Αναπληρωτή Διευθύνων Σύμβουλο του MotoGP Group, Carlos Ezpeleta, το απόγευμα του Σαββάτου, στο grid του αγώνα Sprint του Grand Prix του San Marino.

Masseti

Η ένταξή του στο MotoGP Hall of Fame επισημοποιήθηκε το ίδιο αγωνιστικό τριήμερο με εκείνη του συμπατριώτη του Libero Liberati.

Ο Masetti κατέκτησε δύο φορές το Παγκόσμιο Πρωτάθλημα της κορυφαίας κατηγορίας, το 1950 και το 1952, και στις δύο περιπτώσεις με την Gilera. Είχε επίσης τερματίσει τρίτος στο Παγκόσμιο Πρωτάθλημα 125cc του 1949, ενώ το 1951 και το 1955 ολοκλήρωσε στην τρίτη θέση το Παγκόσμιο Πρωτάθλημα 500cc.

Πρόκειται για έναν από τους σημαντικότερους αναβάτες της πρώτης εποχής του Παγκοσμίου Πρωταθλήματος, έχοντας ανέβει στο βάθρο 23 φορές σε 33 εκκινήσεις Grand Prix. Ο Masetti αγωνίστηκε στις κατηγορίες 125cc, 250cc, 350cc και 500cc, γεγονός που τον κατατάσσει μεταξύ των πιο πολυσύνθετων αναβατών της εποχής του.

Masseti

Ο Umberto Masetti έφυγε από τη ζωή το 2006 και έτσι ο γιος του, Nello Masetti, εκπροσώπησε την οικογένεια στο Grand Prix του San Marino. Πριν από την έναρξη του Tissot Sprint του Σαββάτου, ο Nello Masetti παρέλαβε από τον Carlos Ezpeleta το τιμητικό μετάλλιο ένταξης του πατέρα του στο Hall of Fame των MotoGP.