Ο φουσκωτός "αναβάτης" που θα σώσει ζωές -Χρησιμοποιείται στις αξιολογήσεις αυτοκινήτων του EuroNCAP [Video]

Πιάνει ταχύτητες έως 80 χλμ./ώρα - Ειδικά σχεδιασμένος για την αξιολόγηση των ADAS
Ο φουσκωτός αναβάτης που θα σώσει ζωές -EuroNCAP 2024
Από τον

Θοδωρή Ξύδη

12/7/2024

Από το 2023 και για πρώτη φορά στα χρονικά στις δοκιμές αξιολόγησης των συστημάτων του EuroNCAP περιλαμβάνονται και εκείνες που αφορούν αποκλειστικά μοτοσυκλετιστές.

Οι αναβάτες μοτοσυκλετών περιλαμβάνονται στους ευάλωτους χρήστες του δρόμου ως εκείνοι που έχουν τέσσερεις φορές περισσότερες πιθανότητες εμπλοκής σε τροχαίο ατύχημα σε σχέση με όλους τους άλλους χρήστες των δρόμων. 

Το αξιοπερίεργο είναι ότι μέχρι πέρσι ο ανεξάρτητος ευρωπαϊκός οργανισμός EuroNCAP δεν αξιολογούσε τα συστήματα ασφάλειας και υποβοήθησης του οδηγού (Advanced Driver Assistance System -ADAS) για τη λειτουργία τους σε σχέση με τους μοτοσυκλετιστές παρά μόνο για τους πεζούς, τα ζώα και τους ποδηλάτες.

Το παραπάνω αποτελεί παρελθόν αφού οι αρχές έκριναν ότι τα συστήματα ADAS των καινούργιων αυτοκινήτων, που μπαίνουν σε όλο και περισσότερα μοντέλα, έχουν φτάσει πλέον σε επίπεδο εξέλιξης και αναγνωρίζουν μικρότερους  σε μέγεθος "στόχους" από τα αυτοκίνητα, όπως οι μοτοσυκλέτες που κινούνται και αλλάζουν θέση στον χώρο ταχύτερα από τους πεζούς και τους ποδηλάτες.

Ο φουσκωτός αναβάτης που θα σώσει ζωές -EuroNCAP 2024

Οι δοκιμές που έχει εισάγει ο Euro NCAP στην αξιολόγηση των ADAS των αυτοκινήτων αποκλειστικά για μοτοσυκλέτες είναι οι εξής:

-Μοτοσυκλέτα στατική με το αυτοκίνητο να πλησιάζει από πίσω
-Μοτοσυκλέτα που επιβραδύνει με το αυτοκίνητο να πλησιάζει από πίσω
-Αυτοκίνητο που στρίβει αριστερά σε διασταύρωση με τη μοτοσυκλέτα να πλησιάζει από το αντίθετο ρεύμα
-Αυτοκίνητο που αλλάζει λωρίδα και μπαίνει στο αντίθετο ρεύμα όπου κινείται η μοτοσυκλέτα
-"Τυφλό" σημείο
-Αυτοκίνητο που αλλάζει λωρίδα (αριστερά) σε προσπέραση μπαίνοντας στην ίδια λωρίδα με τη μοτοσυκλέτα που πλησιάζει

Καίριο ρόλο στις δοκιμές αξιολόγησης παίζει η "κούκλα" που χρησιμοποιεί ο Euro NCAP, η οποία μοιάζει με μοτοσυκλετιστή που κάθεται πάνω στη μοτοσυκλέτα του και όσο απλοϊκή και αν φαίνεται αποτελεί προϊόν εξέλιξης πολλών ετών. Αυτός είναι ίσως και ένας από τους λόγους που άργησαν τόσο πολύ οι αξιολογήσεις των συστημάτων των αυτοκινήτων για τις μοτοσυκλέτες αφού δεν υπήρχε σημείο αναφοράς ούτε για το dummy ούτε και για τις δοκιμές.

Για τον σχεδιασμό και τη δημιουργία του "δίτροχου" Guided Soft Target (GST), όπως ονομάζεται το ομοίωμα μοτοσικλετιστή-μοτοσυκλέτας, συνεργάστηκαν ο Euro NCAP, οι εταιρείες που το κατασκευάζουν -δεν είναι μόνο μία που έχει εξελίξει GST- αλλά και οι κατασκευαστές αυτοκινήτου. Ο σχεδιασμός των δοκιμών ξεκίνησε το 2019 με δεδομένα φυσικά και από την Ελλάδα, αναφορικά με τα πιο συχνά σενάρια ατυχήματος.

Ο φουσκωτός αναβάτης που θα σώσει ζωές -EuroNCAP 2024

Το ενιαίο ομοίωμα έχει ως βάση μια τηλεκατευθυνόμενη πλατφόρμα που μπορεί να αναπτύξει ταχύτητα έως και 80 χλμ./ώρα και μπορεί να πετύχει παράλληλα επιβράδυνση της τάξης του 0,6 G.

Ο αναβάτης σχεδιάστηκε με βάση τις διαστάσεις του μέσου Ευρωπαίου άνδρα αναβάτη, έχει ύψος 1,8 μ. και τη στάση του σώματος που θα είχε αν βρισκόταν πάνω σε μία μοτοσυκλέτα.
Τα χρώματα για το παντελόνι (μπλε), το μπουφάν (μαύρο) και το κράνος (λευκό με σκουρόχρωμη ζελατίνα) δεν επιλέχθηκαν τυχαία αφού και αυτά αντιπροσωπεύουν τις προτιμήσεις του μέσου αναβάτη. 

Και επειδή αναρωτιέστε τι ρόλο παίζουν τα χρώματα σε ένα κινούμενο ομοίωμα τέτοιου είδους να σας πούμε ότι είναι πολύ σημαντικά αφού τα συστήματα ADAS στα σύγχρονα αυτοκίνητα χρησιμοποιούν, για να ανιχνεύουν την κίνηση αντικειμένων στο περιβάλλον όπου βρίσκεται και κινείται το όχημα, ραντάρ, Lidar, υπέρυθρες κάμερες αλλά και κάμερες παρόμοιες με αυτές που έχετε στο κινητό σας -όχι όλα απαραίτητα μαζί.

Κάτι αντίστοιχο με τον αναβάτη ισχύει και για το μέρος που αντιπροσωπεύει τη μοτοσυκλέτα με το μέγεθος και το σχήμα της να έχει υπολογιστεί βάσει "των πιο κοινών σε ταξινομήσεις μοτοσυκλετών" στις ευρωπαϊκές αγορές με  χωρητικότητα κινητήρα πάνω από 500 κ.εκ.

Μάλιστα για την όσο το δυνατό πιο σωστή προσομοίωση της κίνησης μιας μοτοσυκλέτας ο EuroNCAP χρησιμοποιεί το dummy της αυστριακής 4active Systems, το οποίο έχει πάρει τη σχετική έγκριση και φέρει και περιστρεφόμενο δίσκο στους κατά τα άλλα σταθερούς "τροχούς" του αφού όταν μια μοτοσυκλέτα κινείται η περιστροφή του κάθε τροχού είναι ανιχνεύσιμη από τα ραντάρ των συστημάτων και συμβάλλει στον εντοπισμό του κυρίως σώματος αλλά και στην κατάταξή του ως μοτοσυκλέτα -είναι ανιχνεύσιμη σχεδόν ξεχωριστά εξαιτίας του φαινομένου micro-Doppler που δημιουργείται από τον περιστρεφόμενο τροχό.

Δείτε και ένα παράδειγμα με τον "μοτοσυκλετιστή" του Euro NCAP σε πραγματική αξιολόγηση στο video που ακολουθεί.

Brembo: Λέει "άντε γεια" σε ABS και υδραυλικό κύκλωμα με το σύστημα Sensify

Με τεχνητή νοημοσύνη Brake-by-Wire, έρχεται στα αυτοκίνητα - Και στο βάθος μοτοσυκλέτα
Brembo Sensify 2026 τέλος στο ABS
Από τον

Θοδωρή Ξύδη

27/5/2026

Η Brembo ανακοίνωσε πως είναι έτοιμη να προχωρήσει στη μαζική παραγωγή του συστήματος Sensify, το οποίο φέρνει μεγάλες αλλαγές στα φρένα των αυτοκινήτων αρχικά, με σημαντικότερες την κατάργηση της μονάδας του ABS και του παραδοσιακού υδραυλικού κυκλώματος για την ενεργοποίηση των δαγκανών.

Με ένα τεχνολογικό άλμα που περνά κυριολεκτικά πάνω από τα παραδοσιακά συστήματα πέδησης, η Brembo έκανε λόγο για πρώτη φορά για το Sensify το 2021, το οποίο και ήθελε να φέρει στην μαζική παραγωγή στα αυτοκίνητα τρία χρόνια αργότερα, το 2024. Ωστόσο, οι γεωπολιτικές εξελίξεις σε παγκόσμιο επίπεδο πριν από αυτήν την ημερομηνία, όπως και όσα επακολούθησαν, οδήγησαν αναμενόμενα σε καθυστέρηση, με τη Brembo να παρουσιάζεται πλέον έτοιμη για το επόμενο βήμα που περνά το σύστημα της από τη θεωρία στην πράξη. Μάλιστα, οι Ιταλοί θέλουν να επιταχύνουν τις εξελίξεις ανακοινώνοντας και σχετική κοινοπραξία με την κινέζικη Ningbo Huaxiang Electronic Co., μια από τις μεγάλες εταιρείες ηλεκτρονικών συστημάτων της Κίνας (ίδιος κλάδος με Bosch και Continental) που παρέχει τα προϊόντα της σε εγχώριους κατασκευαστές αυτοκινήτου.

H Brembo παράγει ήδη μαζικά το σύστημά της για μεγάλο κατασκευαστή αυτοκινήτου τον οποίο και δεν κατονομάζει, ενώ αναφέρει, ίσως και για λόγους μάρκετινγκ ότι και άλλα συμβόλαια έχουν πάρει τον δρόμο των υπογραφών.

Με όνομα που προκύπτει από το ουσιαστικό "Sense" (Αίσθηση) και το ρήμα Simplify (Απλοποιώ), το Sensify κάνει τα πλήρως ηλεκτρονικά/ηλεκτρικά ελεγχόμενα φρένα πραγματικότητα, ενώ καταργεί επί της ουσίας το ABS, η λειτουργία του οποίου ενσωματώνεται μόνο ως λογισμικό στην κεντρική μονάδα ελέγχου του συστήματος. 

Το "Simplify" προκύπτει επίσης από την ουσιαστική απλοποίηση του συστήματος αφού καταργείται και το υδραυλικό κύκλωμα που μεταφέρει τη δύναμη από την τρόμπα που βρίσκεται έπειτα από το πεντάλ του φρένου στις δαγκάνες και τα τακάκια - μην ξεχνάτε ότι προς το παρόν μιλάμε για αυτοκίνητα. Η Brembo αναφέρει και τα περιβαλλοντικά οφέλη που προκύπτουν από αυτήν την κατάργηση αφού η αλλαγή των υγρών των φρένων και τα σωληνάκια του κυκλώματος περνάνε στην ιστορία, κάτι που μειώνει και το κόστος συντήρησης. Οφέλη προκύπτουν και στην ασφάλεια σύμφωνα με τους Ιταλούς αφού δεν υπάρχουν υγρά στο σύστημα που μπορεί να βράσουν σε σκληρή χρήση και να μείνει το αυτοκίνητο από φρένα, δεν υπάρχουν σωληνάκια που μπορεί να διαβρωθούν και να σπάσουν, ενώ μειώνεται και η φθορά στα τακάκια αφού δεν ακουμπάνε διαρκώς πάνω στη δισκόπλακα και έτσι φθείρονται λιγότερο.

Brembo Sensify

Στο Sensify ένα ποτενσιόμετρο αναλαμβάνει να μεταφέρει την επιθυμία του οδηγού στα φρένα με τις δαγκάνες να ενεργοποιούνται ηλεκτρομηχανικά μέσω ενεργοποιητών, ενώ αισθητήρες καταγράφουν σε πραγματικό χρόνο τις συνθήκες και τα δεδομένα -όπως κάνει για παράδειγμα μια IMU στις μοτοσυκλέτεςς. 

Στα αρχικά της σχέδια πριν από πέντε χρόνια η Brembo έδειχνε ότι το κύκλωμα δεν καταργείται εντελώς, με τους ενεργοποιητές να βρίσκονται κοντά στις δαγκάνες και όχι πάνω σε αυτές, ενώ στις τελευταίες εικόνες που έχει δώσει στη δημοσιότητα, απουσιάζει αυτή η "λεπτομέρεια". Εδώ πρέπει να αναφέρει ότι το σύστημα της Brembo είναι προσαρμόσιμο ως προς την κλίμακα/μέγεθος και την εφαρμογή του όντας σχεδιασμένο και για μελλοντικά αυτοκίνητα που θα φέρουν αμιγώς ηλεκτρομηχανικά φρένα με συστήματα αυτόνομης οδήγησης. Παρόλο που έχει σχεδιαστεί κυρίως για αυτά τα μοντέλα που καθορίζονται από το λογισμικό τους (Software Defined Vehicles), ήτοι οχήματα που βελτιώνονται ποικιλοτρόπως μόνο με αναβάθμιση του λογισμικού τους (ηλεκτρικά κυρίως), είναι σε θέση να προσαρμοστεί και σε συμβατικά συστήματα πέδησης. Για αυτό σε κάποιες εκδόσεις του διατηρεί και μικρά σωληνάκια με υγρό φρένων που παρεμβάλλονται μεταξύ ενεργοποιητή και δισκόφρενου, κάτι που ωστόσο αναιρεί σε ένα βαθμό το περιβαλλοντικό όφελος και το όφελος που προκύπτει στον τομέα της ασφάλειας. Από αυτά που καταλαβαίνουμε στα ηλεκτρικά μοντέλα μπορεί ακόμη και να χρησιμοποιήσει τους ηλεκτροκινητήρες που βρίσκονται σε κάθε άξονα για να επιβραδύνει τους τροχούς μέσω του συστήματος ανάκτησης ενέργειας. Στο βίντεο που ακολουθεί φαίνεται καλύτερα η λειτουργία του συστήματος που μπορεί να είναι και μικτή, "υβριδική", με ηλεκτρομηχανικές δαγκάνες στους πίσω τροχούς, και υδραυλικούς ενεργοποιητές μπροστά.

Ένα όφελος που προκύπτει ακόμη αφορά την εξάλειψη της ανάδρασης στο πεντάλ από την εξάλειψη του ABS αλλά και τον σημαντικά μικρότερο χρόνο που χρειάζεται για να πιάσουν δουλειά οι δαγκάνες που ενεργοποιούνται από ηλεκτρικά μοτέρ. Αυτό είναι εξαιρετικά σημαντικό για τα αυτοματοποιημένα συστήματα πέδησης που φέρουν τα σύγχρονα αυτοκίνητα τα οποία επεμβαίνουν αυτόνομα στα φρένα αν ανιχνεύσουν επικείμενη σύγκρουση με ζώο, πεζό, ποδηλάτη ή μοτοσυκλετιστή σε ταχύτητες πόλης. Κάθε χιλιοστό του δευτερολέπτου μετρά στην αποφυγή μιας σύγκρουσης.

Τα οφέλη δεν τελειώνουν εδώ αφού ειδικά στο αυτοκίνητο το Sensify μπορεί να επηρεάσει θετικά και τη δυναμική συμπεριφορά με το φρένο που βρίσκεται σε κάθε τροχό να λειτουργεί ανεξάρτητα. Αυτό γίνεται ήδη στα συμβατικά συστήματα πέδησης μέσω του συστήματος δυναμικής ευστάθειας ESP που φέρουν τα αυτοκίνητα (και αυτό ενσωματώνεται ως λογισμικό στην κεντρική μονάδα), όμως εδώ ο βαθμός ανεξαρτησίας είναι ακόμη μεγαλύτερος και όπως είπαμε νωρίτερα σημαντικά μικρότερος είναι και ο χρόνος. Ανάλογα με τον τροχό που φρενάρει σε ένα αυτοκίνητο μπορεί να μεταβληθεί η ταχύτητα που μπαίνει σε μια στροφή, να σταθεροποιηθεί το αυτοκίνητο κατά τη διάρκεια της στροφής αλλά και να μειωθεί η πιθανότητα να γλιστρήσει με τα τέσσερα, να υποστρέψει ή να υπερστρέψει.

Με μία μόνο κεντρική μονάδα για το σύστημα που ενσωματώνει στο λογισμικό της και τεχνητή νοημοσύνη το Sensify μαθαίνει επίσης τις συνήθειες του οδηγού και προσαρμόζει το φρενάρισμα ανάλογα με το πάτημα στο πεντάλ -πότε, πού, πώς γίνεται αυτό και με ποια συχνότητα-, ενώ παρέχει και τη δυνατότητα παραμετροποίησης της αίσθησης ανάλογα με τα κέφια του οδηγού: στη σπορ οδήγηση για παράδειγμα το πεντάλ γίνεται πιο σκληρό και άμεσο και το αντίθετο σε πιο "τουριστική" χρήση. Μπορεί επίσης να προσαρμόσει την απόδοσή του ανάλογα με το αποθηκευμένο προφίλ του χρήστη του οχήματος για πλήρη εξατομίκευση.

Εξίσου σημαντικό είναι ότι το Sensify διενεργεί διαρκώς έλεγχο για την κατάστασή του και έτσι μπορεί να προβλέψει ακόμη και βλάβη πριν αυτή γίνει πραγματικότητα, ενώ σε περίπτωση δυσλειτουργίας υπάρχει και δευτερεύον σύστημα που αναλαμβάνει δράση άμεσα, αν το κυρίως αποτύχει. Τέλος, ακόμη και κάποιος από τους τέσσερεις ενεργοποιητές (ένας για κάθε τροχό) σταματήσει να λειτουργεί, υπάρχουν οι υπόλοιποι για να σταματήσει το αυτοκίνητο με ασφάλεια με τη δύναμη της πέδησης ακόμη και σε αυτή την περίπτωση να κατανέμεται ελεγχόμενα και ανάλογα με την ανάγκη σε κάθε τροχό.

Για τη μοτοσυκλέτα η Brembo δεν κάνει φυσικά κανένα λόγο σε αυτό το σημείο, ίσως γιατί απαιτείται ακόμη μπόλικη εξέλιξη για να προκύψουν οφέλη για τους δύο τροχούς. Από τη στιγμή πάντως που με το σύστημα ασχολείται η Brembo, η ανακοίνωση του και για τον κόσμο της μοτοσυκλέτας είναι μάλλον θέμα χρόνου, εφόσον και το βάρος του συστήματος είναι τέτοιο που δεν επηρεάζει αρνητικά τη συμπεριφορά. Μιλάμε φυσικά για τις ηλεκτρομηχανικές δαγκάνες, οι οποίες τα τελευταία χρόνια εξελίσσονται με γοργό ρυθμό και όχι για την έκδοση με το υδραυλικό κύκλωμα, οι οποίες ενσωματώνουν και όλα τα οφέλη του Sensify. Οψόμεθα!