ΟΒΑΛ ΠΙΣΤΟΝΙΑ Ή V4;

Ducati, big bang, screamers… και τα άλλα
Από τον

Βασίλη Καραχάλιο

14/7/2017

Με αφορμή τις εικασίες σχετικά με τον χρονισμό που θα έχει ο νέος V4 της Ducati, θυμίζουμε μια παλιά ιστορία, όπου παρά λίγο η Ducati να φτιάξει μια δικύλινδρη NR με οβάλ πιστόνια φυσικά!

Η ιστορία αυτή έχει και Ducati και εντυπωσιακές εκρήξεις. Ξεκινάει το 2002, όταν η Ducati παρουσίαζε το τετρακύλινδρο χιλιάρι MotoGP της, σχεδιασμένο με επικεφαλής τον τεχνικό διευθυντή της Ducati Corse, τον Filippo Preziosi. Ο κινητήρας ονομάστηκε 'Desmosedici twin-pulse' και όπως εξηγούσε ο τότε επικεφαλής της Ducati Corse, ο Claudio Domenicali, παραλίγο να φτιάξουν έναν V2 με οβάλ πιστόνια! "Στα αρχικά στάδια, μελετήσαμε έναν δικύλιδρο με οβάλ πιστόνια, θεωρώντας τον ιδανική λύση σύμφωνα με τους κανονισμούς, αλλά περαιτέρω μελέτες μας έκαναν να αποφασίσουμε υπέρ ενός 'double twin'. Κι έτσι, σχεδιάσαμε έναν κινητήρα με τέσσερα κυκλικά πιστόνια, που χάρη σε μια ταυτόχρονη ανάφλεξη των κυλίνδρων ανά δύο, αναπαράγει τον κύκλο λειτουργίας ενός V2. Αυτός θα έχει παλμούς ισχύος big bang, οπότε το πίσω ελαστικό θα δουλεύει με έναν τρόπο που θα αυξάνει την διάρκεια ζωής του και θα βελτιώνει την αίσθηση του αναβάτη στις εξόδους των στροφών”, είχε πει τότε ο Domenicali.  

Απλουστευτικά, ένας τετρακύλινδρος big bang είναι ο κινητήρας όπου έχουμε ανάφλεξη σε όλους τους κυλίνδρους με πολύ μικρά διαστήματα μεταξύ τους (το πολύ ως 90 μοίρες), κι ένα μεγάλο διάστημα μέχρι να έχουμε πάλι ανάφλεξη σε κάθε κύλινδρο.

Από την άλλη, ένας screamer είναι αυτός που έχει ίσα διαστήματα ανάφλεξης μεταξύ των κυλίνδρων, και στην περίπτωση του τετρακύλινδρου, αυτά είναι κάθε 180 μοίρες.  

 

Σαφώς και οι κατασκευαστές έχουν πειραματιστεί με διάφορους χρονισμούς, οπότε κρατήστε πως κινητήρες με αναφλέξεις σε τακτά, ίσα διαστήματα τους αποκαλούμε screamer, ενώ όσους έχουν μαζεμένες τις αναφλέξεις και των τεσσάρων κυλίνδρων μέσα σε μικρό διάστημα και μετά ακολουθεί… ανάπαυση, τότε τον αποκαλούμε big bang. Yπάρχουν φυσικά πλεονεκτήματα και μειονεκτήματα στην κάθε διάταξη, κι ο κάθε κατασκευαστής επιλέγει ανάλογα με το αν θέλει ας πούμε δύναμη ψηλά, ή περισσότερη πρόσφυση και αίσθηση. Τα πάντα ήρθαν τα πάνω κάτω στα MotoGP όταν απλουστεύτηκαν τα ηλεκτρονικά, που με τα χρόνια είχαν εξελιχθεί για να καλύπτουν τα μειονεκτήματα και να ενισχύουν τα πλεονεκτήματα των κινητήρων.

Ας μην ξεχνάμε βέβαια πως τον crossplane στρόφαλο της Yamaha, που θα μπορούσε κανείς να τον αποκαλέσει “ημι-big bang” αλλά σίγουρα όχι screamer, αλλά και τον χρονισμό που είχε χρησιμοποιήσει η Ducati, όπου είχαμε αναφλέξεις ανά ζεύγη κυλίνδρων σε απόσταση 90 μοιρών, αλλά μετά περνούσαν 270 μοίρες χωρίς ούτε σπίθα. Οι πληροφορίες (διάβαζε, εικασίες με βάση τον ήχο) μιλούν για κάτι αντίστοιχο στην σημερινή Desmosedici GP17.

Ακριβή στοιχεία για τα διαστήματα ανάφλεξης των κινητήρων MotoGP δεν υπάρχουν, υποθέσεις πολλές. Όσο για τον νέο V4 της Ducati, τα μόνα σίγουρα αυτή τη στιγμή είναι τα λεγόμενα του Domenicali, που στην παρουσίαση της Panigale Last Edition στην Laguna Seca, ρωτήθηκε αν θα είναι big bang o νέος V4, και απάντησε πως “θα είναι κάτι μοναδικό” και πως “η απόδοση του κινητήρα θα μιμείται τον χαρακτήρα του V2”. Με βάση αυτά, είναι ασφαλές ένα συμπέρασμα πως ο νέος V4 θα έχει “χαρακτήρα” big bang (κάτι σαν τον “ημι-big bang” που περιγράψαμε παραπάνω), με μεγάλα διαστήματα… ανάπαυσης για το πίσω ελαστικό. Kαι κάπως έτσι, γίνονται και πάλι επίκαιρα τα λεγόμενα του Domenicali από το 2002! Υπομονή μέχρι το φθινόπωρο, και θα μας λυθούν όλες οι απορίες.

Yamaha XT500: Η μοτοσυκλέτα του Thierry Sabine που ξεκίνησε το Rally Dakar! 10 χρόνια χαμένη στην έρημο!

Χάθηκε στην έρημο και βρέθηκε 10 χρόνια μετά - Στη σέλα της ξεκίνησε η ιδέα του θρυλικού αγώνα!
Yamaha XT500 Thierry Sabine
Από τον

Θοδωρή Ξύδη

29/12/2025

Το Yamaha XT500 είναι από μόνο του εμβληματικό, όμως αυτό εδώ παίρνει διαστάσεις θρύλου γιατί έβαλε και αυτό τους… τροχούς του για εμπνευστεί ο μεγάλος Thierry Sabine την ιδέα του Rally Dakar. Το θυμόμαστε με αφορμή την έναρξη του θρυλικού αγώνα που ξεκινά στις 3 Ιανουαρίου.

Το 1976 o Thierry Sabine χάθηκε στην έρημο Tenere κατά τη διάρκεια του ράλι Abidjan-Nice πάνω στη σέλα του Yamaha XT500. Ο Γάλλος έμεινε για τρεις ημέρες χωρίς νερό και τροφή πριν διασωθεί με μοναδική απώλεια το XT500 το οποίο παρέμεινε στην έρημο. Ήταν αυτές οι ημέρες που έδωσαν στον Sabine την έμπνευση για τη δημιουργία του θρυλικού πλέον rally raid αγώνα, για όσους ήθελαν πραγματικά να κυνηγήσουν την περιπέτεια και την τύχη τους.

la moto verte
La Moto Verte, ήτοι "Η Πράσινη Μοτοσυκλέτα" γράφει το αυτοκόλλητο πάνω στο σπασμένο πλαστικό ρεζερβουάρ του XT500


Το XT500 τελικά διασώθηκε δέκα χρόνια αργότερα από τον ηγέτη των Tuareg, Mano Dayak, ο οποίος είχε αναπτύξει φιλία με τον Sabine κατά τη διάρκεια των σπουδών του στο Παρίσι. Αποτελούσε συνεργάτη του Γάλλου στα πρώτα χρόνια του Dakar, λόγω της γνώσης που είχε για την έρημο, η οποία και βοηθούσε με τη χάραξη των πρώτων διαδρομών.
Μετά τον χαμό του Sabine με την πτώση του ελικοπτέρου το 1986, ο Dayak ανέκτησε το XT500 και το επέστρεψε στη χήρα του Γάλλου ως τεκμήριο της αρχικής διαδρομής του ιδρυτή.

Ο Mano Dayak έχασε επίσης τη ζωή του σε αεροπορικό δυστύχημα το 1995, κατά τη διάρκεια μιας περιόδου έντονης πολιτικής μεσολάβησης στον Νίγηρα. Μένει όμως, ως συνδετικός κρίκος το XT500, το οποίο αποτέλεσε φέτος μέρος της έκθεσης “Desert Queens” που φιλοξενήθηκε στη φετινή EICMA, μαζί με άλλες 30 θρυλικές μοτοσυκλέτες που έχουν λάβει μέρος στον δυσκολότερο αγώνα του κόσμου.