Πέθανε ο Paul Sample, δημιουργός του θρυλικού κόμικ μοτοσυκλέτας Ogri

Το κόμικ δημοσιευόταν για 35 χρόνια σε βρετανικά περιοδικά μοτοσυκλέτας
Paul Sample - Ο δημιουργός του θρυλικού Ogri
Κώστα Γκαζή
Από τον

Κώστα Γκαζή

3/2/2026

Ο Paul Sample υπήρξε ένας από τους πιο αναγνωρίσιμους Βρετανούς σκιτσογράφους, με το πιο γνωστό έργο του να είναι σίγουρα ο Ogri, ένας ιδιόρρυθμος και σκληροτράχηλος αναβάτης μοτοσυκλέτας με κράνος με φτερά στο στιλ του Θωρ της Marvel. Κατά τη διάρκεια της ζωής του Sample, ο Ogri γνώρισε μεγάλες δόξες στα περιοδικά Bike, Back Street Heroes, όπου δημοσιευόταν για περισσότερες από 3 δεκαετίες.

Πέρα από το Ogri, ο Sample ήταν γνωστός και για τη δημιουργία εξώφυλλων σε βιβλία, αφίσες για το BBC Radio Two και για διαφημιστικές καμπάνιες που σχεδίασε για τα βρετανικά ταχυδρομεία, τη Ford, την Dunlop και την British Airways.

Ο Sample γεννήθηκε στο Leeds του Yorkshire στις 19 Φεβρουαρίου 1947. Σπούδασε στο Bradford College of Art και στη συνέχεια στο Central School of Art and Design στο Λονδίνο, όπου ειδικεύτηκε στις γραφικές τέχνες. Ως φοιτητής άρχισε να συνεργάζεται με μεγάλες εφημερίδες όπως οι The Times, The Sunday Times, Daily Telegraph και Today -για την τελευταία δημιούργησε το κόμικ “The Zodiac Files”. Η πρώτη του επαγγελματική δουλειά ήταν το 1968 για το Management Today, με αμοιβή 45 λίρες. Ακολούθησαν συνεργασίες με τα Melody Maker, Rockstar, Men Only και Skateboard.

Ogri

Το 1967, επηρεασμένος από τα κόμικς της Marvel, δημιούργησε τον Ogri, ο οποίος δημοσιεύτηκε για πρώτη φορά στο Bike magazine. “Το πρώτο strip βασίστηκε στην εμπειρία μου να οδηγών στον αυτοκινητόδρομο M1 με 90 μίλια την ώρα πάνω σε μια Rocket Goldstar και να αναρωτιέμαι τι ήταν αυτός ο θόρυβος”, είχε πει ο ίδιος. “Οι περισσότεροι νομίζουν ότι ο Ogri αφορά τις μοτοσυκλέτες, αλλά στην πραγματικότητα αφορά τη ζωή γενικότερα. Οι ιστορίες προκύπτουν από όσα βλέπω στον δρόμο, στις παμπ ή στις ειδήσεις.” Ο Sample σχεδίαζε αρχικά τον Ogri με μαύρο μελάνι, ενώ από το 1997 προσθέτει χρώμα, με ύφος που θυμίζει εκείνο του Robert Crumb. 

Ogri

Ο Ogri παρέμεινε στο περιοδικό Bike για 35 χρόνια, μέχρι τον Ιανουάριο του 2009, οπότε και μεταφέρθηκε στο Back Street Heroes (BSH), περιοδικό custom μοτοσυκλετών.

Στο Ηνωμένο Βασίλειο κυκλοφόρησαν 4 τόμοι με τα σκίτσα του Ogri, ενώ ο ίδιος δημιούργησε και πλήθος προϊόντων με θέμα τον Ogri -μπλουζάκια, κούπες, αφίσες, κάρτες και κονκάρδες. Φαν του Ogri είναι και ο γνωστός ηθοποιός Ewan McGregor που φορά τακτικά μπουφάν που κοσμεί τον ήρωα του κόμικ.

Ogri

Ο Ogri παρουσιάζεται ως ένας σκληροτράχηλος αναβάτης με δερμάτινο μπουφάν και κράνος διακοσμημένο με φτερά, όπως ο Θωρ. Η λεπτομέρεια που δίνει ο Sample στο κόμικ του είναι τεράστια, και κάθε σελίδα χρειαζόταν δουλειά μιας εβδομάδας μέχρι να ολοκληρωθεί.

Ogri

Μπορεί τώρα ο Ogri να μοιάζει με γορίλα, όμως κατά βάθος είναι καλοκάγαθος, αρκεί να μην τον πειράξεις. Στην πρώτη περίοδο του κόμικ (1972–1983) ο Ogri οδηγούσε την Armageddon, μια 1000cc Norvin (κινητήρας Vincent και πλαίσιο Norton) που μοιάζει με custom κατασκευή. Κατά καιρούς δοκίμαζε και άλλες μοτοσυκλέτες, όπως όταν έβαλε τον κινητήρα ενός δίχρονου Kawasaki H2 Mach IV 750cc… σε σκούτερ. Πάντα όμως επέστρεφε στην Armageddon.

Ogri

Ο Ogri ενσαρκώνει την πίστη του Sample ότι ο αναβάτης κάνει τη διαφορά, και όχι η μοτοσυκλέτα, και μπορεί να αφήσει πίσω του οποιονδήποτε, ότι κι αν καβαλά εκείνος. Ο Ogri είναι δεινός μάστορας, δημιουργώντας επικές ιστορίες στις μηχανολογικές του αναζητήσεις, μαστορεύοντας, διαλύοντας και βελτιώνοντας τα πάντα. Στις περιπέτειες του έχει δίπλα του τον κολλητό του τον Malcolm, με χαρακτήρα διαμετρικά αντίθετο του Ogri (αδέξιος, ανίκανος στην οδήγηση, προσφέροντας βάση για πολλά ευτράπελα), την σέξι Mitzi που οδηγεί το ίδιο καλά με τον Ogri ενώ εμφανίζεται ντυμένη σέξι με PVC κορμάκια, ζαρτιέρες, ψηλές κάλτσες και γόβες, και με τον σκύλο “μανιβέλα” (Kickstart).

Ogri

Οι ιστορίες του Ogri είναι ξεκαρδιστικές, με τον Sample να έχει εξαντλήσει κατά τη διάρκεια των 35 ετών του κόμικ οτιδήποτε μπορεί να απασχολήσει έναν αναβάτη μοτοσυκλέτας, και όχι μόνο.

Ο Paul Sample έφυγε από τη ζωή στις 27 Ιανουαρίου 2026, σε ηλικία 78 ετών, αφήνοντας πίσω του μεγάλο έργο, με το Ogri να είναι ένα από τα πιο γνωστά -και σίγουρα το πιο παραγωγικό- κόμικ στην ιστορία της μοτοσυκλέτας.

Ετικέτες

Ο εφευρέτης του Start&Stop σχολιάζει: "Ο Τραμπ σκότωσε την τεχνολογία που κάνει τα αυτοκίνητα πιο οικολογικά"

Ο 88χρονος Mauro Palitto, δημιουργός του πρώτου Start&Stop, μιλά για την απόφαση των ΗΠΑ να καταργήσουν περιβαλλοντικά κίνητρα
Start&Stop
Από τον

Φίλιππο Σταυριδόπουλο

4/3/2026

Από το κέντρο έρευνας της FIAT μέχρι τη Regata ES του 1983, η ιδέα που γεννήθηκε από ένα απλό χρονόμετρο έγινε παγκόσμιο στάνταρ. Σήμερα όμως, η πολιτική απόφαση των ΗΠΑ φέρνει το Start&Stop ξανά στο προσκήνιο.

Ο Mauro Palitto, σήμερα 88 ετών, γεννημένος στη Ρώμη αλλά ταυτισμένος με το Τορίνο λόγω της μακράς του πορείας στο θρυλικό εργοστάσιο Lingotto της FIAT, είναι ο άνθρωπος πίσω από το πρώτο σύστημα αυτόματης διακοπής και επανεκκίνησης κινητήρα σε αυτοκίνητο παραγωγής. Στις αρχές της δεκαετίας του ’80, ως υπεύθυνος μοντέλου για τα Ritmo και Regata της FIAT, παρουσίασε το πρώτο αυτόματο Start&Stop στο FIAT Regata ES, ένα σύστημα ικανό να σβήνει τον κινητήρα κατά τη στάση και να τον επανεκκινεί μέσα σε λίγα δέκατα του δευτερολέπτου.

Σήμερα, η απόφαση της Υπηρεσίας Προστασίας Περιβάλλοντος (EPA) των ΗΠΑ, κατόπιν πρωτοβουλίας της κυβέρνησης του Donald Trump, να καταργήσει τα ομοσπονδιακά περιβαλλοντικά κίνητρα που συνδέονται με το Start&Stop, έχει προκαλέσει έντονες αντιδράσεις με μέρος των κατασκευαστών να χαιρετίζουν την πρωτοβουλία.

Για τον Palitto, όμως, το τίμημα είναι ξεκάθαρο, αύξηση εκπομπών και οπισθοδρόμηση. “Η διοίκηση Τραμπ έχει λάβει αποφάσεις που θα χαρακτήριζα σχεδόν εγκληματικές. Αυτή η πρωτοβουλία κινείται στην ίδια κατεύθυνση”, σχολιάζει. “Το Start&Stop δεν είναι ιδεολογική επιβολή. Είναι μια απλή και αποτελεσματική τεχνική λύση που μειώνει κατανάλωση και εκπομπές χωρίς να επιβαρύνει τον χρήστη ή τη βιομηχανία.”

Η αρχή του Start&Stop

Για να κατανοήσει κανείς την απαρχή της ιδέας, πρέπει να επιστρέψει στο 1982, στο Centro Ricerche FIAT. Εκεί, ο Palitto είδε ένα παλιό FIAT 128 με αυτοσχέδια συσκευή που κατέγραφε τους χρόνους ρελαντί.

“Οδήγησα από το Orbassano στο Mirafiori, περίπου 15 χιλιόμετρα. Μου πήρε 35 λεπτά και ανακάλυψα ότι το αυτοκίνητο είχε μείνει ακίνητο πάνω από 10 λεπτά με τον κινητήρα να δουλεύει.”

Αυτό το απλό δεδομένο έγινε η σπίθα, γιατί να μη σβήνει αυτόματα ο κινητήρας όταν το αυτοκίνητο είναι σταματημένο με το κιβώτιο στην νεκρό και να επανεκκινεί όταν ο οδηγός θελήσει να ξεκινήσει;

Οι δοκιμές έγιναν αρχικά σε Ritmo που προορίζονταν για απόσυρση. Τα αποτελέσματα ήταν καλύτερα του αναμενομένου και απέδειξαν ότι η συχνή επανεκκίνηση δεν προκαλούσε σημαντική φθορά. Το 1983, η Regata ES έγινε το πρώτο αυτοκίνητο παραγωγής στον κόσμο με αυτόματο Start&Stop στον βασικό εξοπλισμό, σχεδόν δύο δεκαετίες πριν η τεχνολογία διαδοθεί ευρέως στα τέλη των ‘90s και στις αρχές των 2000s, με τα δίκυκλα να ακολουθούν και την τεχνολογία να βρίσκει εφαρμογή κυρίως σε scooter αστικής χρήσης.

Start&Stop

Το τεστ με τους ταξιτζήδες

Σήμερα, ο Palitto δεν οδηγεί πλέον. Μετακινείται με ταξί και κάθε διαδρομή είναι μια μικρή έρευνα αγοράς. “Χρησιμοποιείτε το Start&Stop;” ρωτά τους οδηγούς.

Πολλοί το απενεργοποιούν. “Λένε ότι είναι ενοχλητικό ή ότι χαλάει τη μπαταρία και τον κινητήρα. Είναι μύθοι”, απαντά. Το κλειδί είναι ο ηλεκτρονικός έλεγχος στροφών. Το σύστημα αποδεσμεύει την μίζα μόλις ο κινητήρας φτάσει γωνιακή ταχύτητα που υποδηλώνει πραγματική εκκίνηση. Αυτό συμβαίνει σε μόλις λίγα δέκατα του δευτερολέπτου και περιορίζει τη φθορά σε σχέση με μια παρατεταμένη χειροκίνητη εκκίνηση."

Ιδιαίτερα για ταξί που κινούνται κατά 90% σε αστικό περιβάλλον, το όφελος είναι σαφές, εκεί όπου το ρελαντί κυριαρχεί, το Start&Stop έχει τη μεγαλύτερη επίδραση.

Το μέλλον είναι ηλεκτρικό

Παρά την απογοήτευσή του, ο Palitto βλέπει την εξέλιξη της τεχνολογίας με ρεαλισμό. “Δεν μπορούσα να φανταστώ ότι θα υποχωρούσε λόγω πολιτικής επιλογής. Πίστευα ότι θα ξεπεραστεί φυσιολογικά, στο πλαίσιο της ηλεκτροκίνησης.”

Στην Ευρώπη, όπως επισημαίνει, οι κανονισμοί είναι αυστηροί, αλλά η υποδομή δεν έχει ακόμη αναπτυχθεί επαρκώς. Στις ΗΠΑ, θεωρεί ότι πρόκειται για συνειδητή πολιτική επιλογή.

“Είτε αρέσει είτε όχι, το μέλλον είναι ηλεκτρικό. Στα robotaxi του αύριο δεν θα υπάρχει Start&Stop, γιατί δεν θα υπάρχει κινητήρας εσωτερικής καύσης. Εκεί θα είναι η πραγματική τομή.”

Και ίσως τελικά, η εφεύρεση που γεννήθηκε από δέκα λεπτά ρελαντί σε μια διαδρομή 15 χιλιομέτρων να περάσει στην ιστορία ως ένα από τα τελευταία μεγάλα βήματα εξοικονόμησης στην εποχή της βενζίνης, πριν η ίδια η βενζίνη γίνει παρελθόν, πράγμα που μοιάζει να βρίσκεται ακόμα αρκετά μακριά, όπως επιβεβαιώνουν και οι τελευταίες εξελίξεις