Phil Read - Πέθανε ο Πρίγκιπας της Ταχύτητας

Ο πρώτος αναβάτης που κέρδισε Παγκόσμιους Τίτλους σε 125, 250 και 500 κ.εκ.
Κώστα Γκαζή
Από τον

Κώστα Γκαζή

7/10/2022

Σε ηλικία 83 ετών πέθανε στις 6/10/2022 o Phillip William Read, ο πρώτος αγωνιζόμενος μοτοσυκλέτας που κέρδισε Παγκόσμιους Τίτλους και στις τρεις κατηγορίες GP, στα 125, τα 250 και τα 500, ο αναβάτης που χάρισε στη Yamaha τον πρώτο της Παγκόσμιο Τίτλο στα GP, και ο αναβάτης που χάρισε τον τελευταίο Παγκόσμιο Τίτλο της στην MV Agusta.

Ο Read συμμετείχε σε αγώνες μοτοσυκλέτας από το 1961 έως το 1976, ενώ στην καριέρα του κέρδισε 7 Παγκόσμια Πρωταθλήματα με 52 νίκες και 121 βάθρα, και το 2013 του απονεμήθηκε ο τίτλος FIM Legend.

Ο Βρετανός αναβάτης γεννήθηκε στο Luton την 1η Ιανουαρίου του 1939, ενώ αγόρασε την πρώτη του μοτοσυκλέτα, μια Velocette KSS στα 16 του το 1955, την οποία ακολούθησε μια BSA Gold Star DBD32. Ξεκίνησε να αγωνίζεται το 1958 με μία Duke BSA Gold Star, και το 1960 κέρδισε το Junior Manx Grand Prix με μια Manx Norton σημειώνοντας ρεκόρ μέσης ωριαίας ταχύτητας. Συνέχισε να αγωνίζεται σε αγώνες δρόμου (Road Racing) όπως στο TT και στο North West 200.

Το 1963 ο Read αντικατέστησε τον αναβάτη Derek Minter στην Scuderia Duke Gilera Grand Prix team, για να τερματίσει 3ος στο ΤΤ, το οποίο κέρδισε ο Hailwood με την MV Agusta, ενώ το 1964 ο Read ανέβηκε μια θέση για να τερματίσει 2ος στον ίδιο αγώνα.

Το 1964, μετά τη διάλυση της ομάδας της Gilera, o Read χάρισε στη Yamaha τον πρώτο της Παγκόσμιο Τίτλο, όταν κέρδισε τα 250 κ.εκ., επίδοση που επανέλαβε την επόμενη χρονιά.

Ο Read, που είχε το ψευδώνυμο “Prince of Speed” (αλλά και το “Speedy Readie”), ήτοι ο Πρίγκηπας της Ταχύτητας, συνέχισε να φέρνει κορυφαίες θέσεις, όμως είχε την ατυχία να αγωνίζεται απέναντι στον μεγάλο Mike Hailwood, και τις περισσότερες φορές να τερματίζει δεύτερος πίσω από τον Mike “the Bike”, όπως ήταν γνωστός ο Hailwood.

To 1968 ο Read αγωνιζόταν με την εργοστασιακή Yamaha, η οποία του ζήτησε να επικεντρώσει τις προσπάθειες του στα 125, με τους Ιάπωνες να προορίζουν τον ομόσταυλο του Read, Bill Ivy, για Πρωταθλητή των 250. Ενώ ο Ivy τήρησε τη συμφωνία, αφήνοντας τον Read να κερδίσει τα 125 δίχως να τον ανταγωνιστεί, ο Read δεν τήρησε τη συμφωνία τους, και αφού εξασφάλισε τον τίτλο στα 125, αποφάσισε να παραβεί τις εντολές των Ιαπώνων, παλεύοντας ενάντια στον Ivy για τον τίτλο των 250. Οι δυο τους τερμάτισαν τη σεζόν με ισοβαθμία, με τον Read να κερδίζει τον τίτλο, λόγω καλύτερων χρόνων. Αυτή η ανυπακοή του Read του στοίχισε τόσο σε υστεροφημία, καθώς αρκετοί κατέκριναν την στάση του, όσο και αγωνιστικά, καθώς η Yamaha δεν του πρόσφερε ποτέ ξανά θέση σε ομάδα της.

Στα τέλη της ζωής του όμως η Yamaha τον τίμησε για την δόξα που της χάρισε, και ο Read παραμένει στα βιβλία της ιαπωνικής εταιρείας ως ένας από τους πιο σημαντικούς αγωνιζόμενους της.

Με την απόσυρση των ιαπωνικών εργοστασίων από τα GP το 1969, ο Read επικεντρώθηκε σε βρετανικούς και ευρωπαϊκούς αγώνες.

Η επιστροφή του στα GP έγινε το 1971 με μια ιδιωτική ομάδα που χρησιμοποιούσε μοτοσυκλέτες της Yamaha, με βελτιωμένο πλαίσιο, ξηρό συμπλέκτη και εξατάχυτο κιβώτιο, χωρίς υποστήριξη από το εργοστάσιο. Με αυτή τη μοτοσυκλέτα ο Read κέρδισε τον πέμπτο Παγκόσμιο Τίτλο του.

Το 1972, ο Read ξεκίνησε να αγωνίζεται με την εργοστασιακή MV Agusta στα 350, ενώ το 1973 αγωνίστηκε σε 2 κατηγορίες (350 & 500) κερδίζοντας τον τίτλο στη μεγάλη, τίτλο που υπερασπίστηκε με επιτυχία το 1974. Αυτή θα ήταν η τελευταία φορά που μια τετράχρονη μοτοσυκλέτα θα κέρδισε τίτλο στη μεγάλη κατηγορία, μέχρι την έλευση των MotoGP μοτοσυκλετών το 2002.

Στην MV Agusta ο Read αγωνίστηκε δίπλα στον Giacomo Agostini, με την έχθρα και την αντιπάθεια να είναι τα κύρια συναισθήματα που έτρεφαν ο ένας προς τον άλλο, με τους δυο τους να αποτελούν ένα από τα πιο αταίριαστα ζευγάρια που έγιναν ποτέ σε αγωνιστική ομάδα μοτοσυκλέτας. Ευτυχώς οι δυο τους συμφιλιώθηκαν αργότερα.

Το 1976 ο Read αγωνίστηκε με Suzuki ιδιωτικής ομάδας, ενώ στο τέλος της σεζόν αποσύρθηκε από τα GP.

Από το 1977, ξεκίνησε να αγωνίζεται ξανά στο ΤΤ, κερδίζοντας τον αγώνα F1 με ένα εργοστασιακό Honda CB750 SOHC και τον Senior αγώνα με μια Suzuki. Στο ίδιο μοτίβο συνέχισε και το 1978 με μια τέταρτη θέση και μια εγκατάλειψη, με τις επιδόσεις του να ωθούν τη Honda να παράγει μια έκδοση περιορισμένης παραγωγής του CB750F2 ως “Phil Read Replica”.

Ο τελευταίος αγώνας του Read ήταν στο ΙΟΜΤΤ του 1982, στην ηλικία των 43 ετών.

Το 1968 ο Read βρέθηκε να υποστηρίζει ένα project που στόχο είχε να προμηθεύσει το ευρύ κοινό με αγωνιστικούς κινητήρες. Με το όνομα Read Weslake, επρόκειτο για έναν πρωτότυπο τετράχρονο δικύλινδρο κινητήρα 500 κ.εκ. με τέσσερις βαλβίδες ανά κύλινδρο και εκκεντροφόρους που έπαιρναν κίνηση με γρανάζια. Αρχικά ο κινητήρας τοποθετήθηκε σε πλαίσιο Rickman Street Metisse, που είχε σχεδιαστεί για κινητήρα Triumph Bonneville. Ο Read θα ήταν αναβάτης εξέλιξης, όμως αποφάσισε πως το πλαίσιο της Metisse ήταν πολύ βαρύ, και προσπάθησε να το αντικαταστήσει με ένα άλλο του Ken Sprayson. Τελικά ο Read αποσύρθηκε από το project, το οποίο στη συνέχεια κατέρρευσε.

Πέρα από τους αγώνες στα GP και στον δρόμο (Road Racing),  ο Read είχε αγωνιστεί και σε αγώνες Endurance, όπως στις 24 ώρες του Le Mans, ενώ είχε κερδίσει δυο φορές στον αγώνα αντοχής Thruxton 500, το 1962 και το 1963. Παράλληλα, ήταν ο πρώτος ιδιώτης που κέρδισε Παγκόσμιο Τίτλο στα 250 κ.εκ. το 1964, και ο τελευταίος αναβάτης που κέρδισε Παγκόσμιο Τίτλο για την MV Agusta, το 1974.

Το 1967 ο Read μετακόμισε στο Guernsey, όπου ίδρυσε μια εταιρεία πώλησης σκαφών θαλάσσης. Κατά τη δεκαετία του 1970, ήταν dealer των κρανών της Premier, ενώ έδωσε το όνομα του σε μια σειρά τεχνικού ρουχισμού, και κρανών. Το 1979 άνοιξε αντιπροσωπεία της Honda στο Hersham του Surrey, ενώ την ίδια χρονιά η Βασίλισσα του απένειμε τον τίτλο MBE για τις υπηρεσίες του στον μηχανοκίνητο αθλητισμό.

Στην απονομή του ΜΒΕ τίτλου του, ο Read εμφανίστηκε στο παλάτι του Μπάκινγχαμ ντυμένος με φράκο και ημίψηλο καπέλο, οδηγώντας το επαναστατικό τότε Quasar, μια μοτοσυκλέτα με κουβούκλιο (ο πρόγονος του BMW C1) και με τα μαρσπιέ τοποθετημένα μπροστά. Ο Read ήταν αναμεμειγμένος στην προώθηση του Quasar, αλλά τελικά το project έληξε άδοξα, με μόνο 21 Quasar να κατασκευάζονται.

Προς το τέλος της ζωής του, ο Read ζούσε στο Canterbury του Kent, ενώ επισκεπτόταν πίστες στην Ευρώπη, κάνοντας αρχικά γύρους επίδειξης με μοτοσυκλέτες από την αγωνιστική του καριέρα, ενώ κατόπιν λόγω προβλημάτων υγείας (είχε σοβαρό ΧΑΠ μεταξύ άλλων), οδηγούσε ένα αναπηρικό αμαξίδιο.

O Phil Read πέθανε ειρηνικά στον ύπνο του, στις 6 Οκτωβρίου του 2022, αφήνοντας πίσω του τέσσερις γιούς, μια κόρη και έξι εγγόνια.

Honda: Μοτοσυκλέτα που ελίσσεται μόνη της δείχνουν νέες πατέντες

Σύστημα που υποβοηθά στην αποφυγή σύγκρουσης και στους δύο τροχούς θέλουν οι Ιάπωνες
Πατέντα Honda 2025 ARAS σύστημα αποφυγής σύγκρουσης
Από τον

Θοδωρή Ξύδη

30/12/2025

Πιο προηγμένα συστήματα υποβοήθησης αναβάτη υπόσχεται πατέντα που κατέθεσε η ιαπωνική εταιρεία με στόχο την αποφυγή σύγκρουσης ή έστω τη μείωση των συνεπειών της.

Η Honda ασχολείται εδώ και καιρό και στους δύο τροχούς με συστήματα που πλέον εφαρμόζονται μαζικά στα αυτοκίνητα με στόχο να μειώσει την πιθανότητα τροχαίου ατυχήματος.

Αν και υπολείπονται σε σχέση με τα αντίστοιχα των αυτοκινήτων τα Advanced Rider Assistance Systems (ARAS για συντομία), τα ηλεκτρονικά συστήματα υποβοήθησης του αναβάτη γίνονται σιγά-σιγά όλο και καλύτερα. Η BMW για παράδειγμα έχει πλέον ένα εξαιρετικό ενεργό cruise control, το οποίο συνεργάζεται και με το σύστημα προειδοποίησης πρόσθιας σύγκρουσης, χρησιμοποιώντας το ίδιο hardware με αυτό και το γνωρίσαμε κατά την πρώτη μας επαφή στο Μόναχο με τη νέα R 1300 RT (τεύχος #668).

Η Honda θέλει να πάει τα πράγματα στο επόμενο επίπεδο και να τα φέρει πιο κοντά στα δεδομένα των τεσσάρων τροχών, όπως φαίνεται και από τη νέα πατέντα που κατέθεσε για ένα σύστημα υποβοήθησης αποφυγής σύγκρουσης, το και επεμβαίνει στο τιμόνι, κάτι που ακούγεται έως και τρομακτικό για οποιονδήποτε αναβάτη έχει συνηθίσει να έχει τον απόλυτο έλεγχο της κατεύθυνσης της μοτοσυκλέτας του, ακόμη και αν έχει οδηγήσει δίτροχο που επιταχύνει και επιβραδύνει "μόνο του".

Πατέντα Honda 2025 ARAS σύστημα αποφυγής σύγκρουσης

Από τη Honda έχουμε δει μοτοσυκλέτα που ισορροπεί μόνη της από το 2017, έστω και ως μοντέλο επίδειξης μόνο, ενώ το 2021 έκαναν την εμφάνισή τους και οι πρώτες πατέντες με ένα μικρό ηλεκτρικό μοτέρ να συνδέεται με το τιμόνι της μοτοσυκλέτας (μια Gold Wing στις πατέντες) αλλά και με την IMU της μοτοσυκλέτας. Τότε το σύστημα άφηνε περισσότερα ερωτήματα από απαντήσεις και έμοιαζε με ένα πιο περίπλοκο σταμπιλιζατέρ, το οποίο μπορούσε να επέμβει ενεργά στο τιμόνι εφόσον "ένιωθε" ότι η μοτοσυκλέτα δεν έκανε αυτό που ήθελε ο αναβάτης της -π.χ. tank slapping.

Στις νέες πατέντες της ιαπωνικής εταιρείας ένα παρόμοιο σύστημα συλλέγει δεδομένα και από το ραντάρ/κάμερες της μοτοσυκλέτας δείχνοντας πιο ολοκληρωμένο, ενώ έτσι μπορεί να ανακατευθύνει έστω και ελαφρά τη μοτοσυκλέτα αν υπάρχει επικείμενη σύγκρουση.

ARAS Honda πατέντα 2025

Στα αυτοκίνητα η ανακατεύθυνση για διάφορους λόγους είναι πλέον κοινός τόπος, με πιο διαδεδομένο το σύστημα Διατήρησης Λωρίδας, που επαναφέρει το αυτοκίνητο στο κέντρο της λωρίδας αν οι τροχοί τους πλησιάσουν προς τις διαχωριστικές γραμμές. Επόμενο είναι το πιο προηγμένο σύστημα αποφυγής σύγκρουσης (Collision Avoidance System -CAS), το οποίο υποβοηθά τον οδηγό να αποφύγει μια σύγκρουση "συμπληρώνοντας" τις κινήσεις που κάνει με το τιμόνι και επεμβαίνοντας στα φρένα ή έστω να μειώσει τις συνέπειές της. Θα παραθέσω μόνο ένα από τα βίντεο της Nissan που εξελίσσει ένα τέτοιο σύστημα για να καταλάβετε καλύτερα τι εννοώ, στο πιο εντυπωσιακό ίσως σενάριο με τον κίνδυνο να εμφανίζεται κυριολεκτικά από το πουθενά και τις πιθανότητες για σωστή αντίδραση από την πλευρά του οδηγού να είναι μηδενικές στον χρόνο που έχει στη διάθεσή του.

Η πατέντα της Honda αφορά μια τέτοια εφαρμογή, λογικά σε πιο ήπια μορφή αναφορικά με την παρέμβαση στο τιμόνι. Ωστόσο η ύπαρξη πλέον καμερών και ραντάρ και στους δύο τροχούς την κάνει εφικτή -εφόσον υπάρχει και το σωστό λογισμικό-, ενώ δεν θα πρέπει να ξεχνάμε ότι ο οδηγός μπορεί να παρακάμψει τη λειτουργία του συστήματος οποιαδήποτε στιγμή ασκώντας παραπάνω δύναμη στο τιμόνι από εκείνη του συστήματος. 

Οι Ιάπωνες αναφέρουν δύο διαφορετικά σενάρια. στο πρώτο το σύστημα καταλαβαίνει ότι ο αναβάτης έχει αντιληφθεί τον κίνδυνο και προσπαθεί να πραγματοποιήσει ελιγμό και έτσι υποβοηθά τις κινήσεις του. Στο δεύτερο σενάριο το σύστημα καταλαβαίνει ότι ο αναβάτης δεν έχει αντιληφθεί τον κίνδυνο και η επέμβαση στο τιμόνι είναι πιο έντονη.

Εκτός από τις κάμερες και το ραντάρ που του δείχνουν την απόσταση του κινδύνου, το σύστημα ενημερώνεται για την απόφαση που θα πάρει λαμβάνοντας υπόψη μια σειρά από παραμέτρους, παρόμοιες με εκείνες που αναλύει και η IMU, όπως το άνοιγμα το γκαζιού, την ταχύτητα και την πίεση στα φρένα.