Τελείωσε στην Γερμανία: Η Dainese δικαιώθηκε έναντι της Alpinestars!

Συνεχίζεται η δικαστική διαμάχη
Θάνο Αμβρ. Φελούκα
Από τον

Θάνο Αμβρ. Φελούκα

10/2/2019

Ο μεγάλος δικαστικός αγώνας που η Dainese έχει χρόνια τώρα ανοίξει έναντι της Alpinestars, κατηγορώντας την πως παραβίασε δική της πατέντα στην κατασκευή αερόσακων για την προστασία του αναβάτη, μόλις ολοκληρώθηκε σε ένα μεγάλο εχθρικό μέτωπο, αυτό της Γερμανίας. Το ανώτατο δικαστικό όργανο στο Μόναχο, κατέληξε πως η Alpinestars πράγματι παραβίασε πατέντα της Dainese καθώς τα Tech-Air κρύβουν τεχνολογία που η δεύτερη έχει αναπτύξει για το D-Air. Η διαμάχη αυτή δεν είναι καινούρια, διαρκεί πολλά χρόνια τώρα κι αυτή δεν είναι η πρώτη νίκη της Dainese στην Γερμανία. Πριν από δύο χρόνια είχε επίσης κερδίσει μία δικαστική μάχη, με την Alpinestars να διαλέγει να συνεχίσει στο ανώτατο δικαστήριο, όπου τώρα, δύο χρόνια μετά, έχασε ολοκληρωτικά την μάχη. Η αγορά της Γερμανίας είναι εξαιρετικά σημαντική για τον δικαστικό αυτό αγώνα, καθώς τα μοτοσυκλετιστικά μπουφάν με αερόσακο γνωρίζουν εκεί τεράστια απήχηση. Η διαμάχη των δύο εταιριών δεν σταματά εδώ, αλλά συνεχίζει στις υπόλοιπες χώρες, ενώ υπάρχει περίπτωση και στην Γερμανία η Alpinestars να ζητήσει έφεση, χωρίς όμως ιδιαίτερες πιθανότητες για κάποια ανατροπή. Αρχικά η Dainese θέλησε να κυνηγήσει την Alpinestars σε Ευρωπαϊκό επίπεδο, ωστόσο αυτό δεν θα της έφερνε άμεσα το αποτέλεσμα που ήθελε, την ακύρωση δηλαδή της εμπορικής διάθεσης του Tech-Air πράγμα που θα επιτύχει, όπως όλα δείχνουν, από χώρα σε χώρα.

Τι σημαίνει αυτό για εμάς, τους απλούς αναβάτες;

Μία τέτοια κυριαρχία μειώνει τον ανταγωνισμό και ο μειωμένος ανταγωνισμός μειώνει με την σειρά του τις πιθανότητες για καλύτερη τιμή στον τελικό ανταγωνιστή. Αυτός είναι ο γενικός κανόνας που ισχύει για κάθε αγαθό, ωστόσο στην πολύ συγκεκριμένη αυτή περίπτωση δεν θα πρέπει να μας απασχολεί κάτι τέτοιο. Κι αυτό γιατί καιρό τώρα, η Dainese έχει ήδη αδειοδοτήσει τρίτους κατασκευαστές με την τεχνολογία του D-Air και μάλιστα με λογικό κόστος, ώστε να κατασκευάζουν μπουφάν με τον δικό της αερόσακο και φθηνότερη συνολική τιμή. Η Dainese λοιπόν δεν θέλει να γίνει εκείνη η μόνη εταιρία στον κόσμο με αερόσακο σε ένα μπουφάν που δεν συνδέεται με την μοτοσυκλέτα σου αλλά ξέρει εκείνο πότε πρέπει να ενεργοποιηθεί, κι όταν τελικά συμβεί αυτό, τότε φουσκώνει ταχύτητα και προσφέρει πραγματικό αποτέλεσμα. Πρακτικά αυτός είναι και ο λόγος της διαμάχης με την Alpinestars καθώς το D-Air έχει κατακλύσει τα MotoGP με βάση την αποτελεσματικότητα του να μην ενεργοποιείται παρά μόνο όταν πρέπει. Κι όταν ενεργοποιείται προστατεύει αληθινά, σε ελάχιστο χρόνο. Κι αν δουλεύει στα MotoGP, τότε αυτό το καθιστά πρωτοποριακό από κάθε άποψη. Αναβάτες βέβαια είχε και η Alpinestars, ωστόσο αυτό σύμφωνα με την Dainese συνέβαινε διότι είχε παραβιάσει την δική της τεχνολογία.

Οι αερόσακοι στα μπουφάν δεν είναι καινούριο πράγμα, υπάρχουν πάνω από είκοσι χρόνια ως πεδίο έρευνας και τουλάχιστον δεκαπέντε ως προϊόν που μπορεί ο καθένας να αγοράσει. Τότε όμως, αφορούσαν μία αμπούλα διοξειδίου που η ασφάλειά της συνδεόταν με την μοτοσυκλέτα με φυσικό τρόπο, απαιτώντας από τον αναβάτη να ασφαλιστεί πριν ξεκινήσει, και φυσικά να μην ξεχαστεί όταν κατεβαίνει από την σέλα. Οι ακούσιες λοιπόν ενεργοποιήσεις ήταν πάρα πολλές, όπως μπορεί κανείς να φανταστεί, κάτι που μεταφράζεται σε κόστος. Μεγάλη διάδοση είχαν, κι εξακολουθούν να έχουν και τα αντίστοιχα γιλέκα, που φοριούνται πάνω από κάθε μπουφάν και δουλεύουν με τον παραπάνω τρόπο. Εισάγοντας ένα απαραίτητο μήκος σύρματος από την μοτοσυκλέτα ως την αμπούλα του μπουφάν, μαζί με ένα περιθώριο ώστε να αποφεύγονται οι ακούσιες ενεργοποιήσεις, καταλήγεις με έναν αερόσακο που έχει μεγάλες πιθανότητες να μην ανοίξει σε μία πτώση που σέρνεσαι μαζί, ή κάτω από την μοτοσυκλέτα κι αν τον φοράς, πραγματικά θα ήθελες να ανοίξει εκείνη την στιγμή. Όλα αυτά κι ακόμα περισσότερα προβλήματα, όπως την απίστευτη ταχύτητα ενεργοποίησης που έχουμε δει από κοντά, ήρθε να καλύψει η «πολιτική» διάθεση στου D-Air, που εξελίχθηκε μέσα από τους πιο απαιτητικούς αγώνες του κόσμου.

Η πατέντα με αριθμό EP2412257B1 που ξεκίνησε την διαμάχη αφορά το υλικό του αερόσακου, τον τρόπο τοποθέτησης στο μπουφάν και το σχήμα του. Κατατέθηκε τον Δεκέμβριο του 2009 κι έχει δημοσιευθεί σε ισχύ από τον Μάιο του 2014. Ένα χρόνο μετά οι δύο εταιρίες βρέθηκαν για πρώτη φορά αντιμέτωπες στα δικαστήρια. Η πατέντα έχει παγκόσμια ισχύ και θα λήξει στις 04-12-2029, αν δεν ανανεωθεί.

Το μέλλον για την προστασία του αναβάτη βρίσκεται κι εδώ, στους αερόσακους. Μπορεί αυτή την στιγμή το κοινό, και ιδιαίτερα στην Ελλάδα, να το θεωρεί μία ανώφελη πολυτέλεια, πως είναι καλό μονάχα για ταξίδια την στιγμή που ισχύει το αντίθετο, ή πως απλά θέλουν να του πουλήσουν ένα ακριβότερο μπουφάν, όμως στο μέλλον αυτή η νοοτροπία θα αλλάξει. Κυρίως γιατί συνδέεται άμεσα με την οικονομική στενότητα - αν δεν μπορείς να το αγοράσεις είναι εύκολο να το κοροϊδέψεις και να το υποτιμήσεις ώστε να μην αισθάνεσαι πως στερείσαι... Την ίδια στιγμή που στο παράλληλο σύμπαν θα ήθελες να είσαι ο πρώτος που δείχνει τα λαμπάκια στους φίλους του, ή που θα ήθελε να μπαίνει σε μία καφετέρια και θα συγκεντρώνει τα βλέμματα στο μπράτσο…

Φυσικά, όποιος έχει τραυματιστεί ενώ φορούσε μπουφάν, κράνος κι όλα τα απαραίτητα, δεν χρειάζεται τίποτα για να πειστεί πως η ασφάλεια δεν έχει ποτέ ανώτατο όριο, φτάνει όμως να μην εναντιώνεται στην ευελιξία και την ελευθερία κινήσεων και φυσικά να μην του στοιχίζει πολύ ακριβά. Οι αερόσακοι μόλις τώρα αρχίζουν να το υπόσχονται αυτό και είναι κάτι που μπορεί να ακούγεται απλό, αλλά για να φτάσουμε ως εδώ υπήρξε τεράστιο κόστος έρευνας και εξέλιξης, σε ένα στάδιο που διήρκεσε χρόνια. Για αυτό και η Dainese δεν πρόκειται να το αφήσει έτσι...

Η Alpinestars με την σειρά της αρνείται πως έχει καταπατήσει πατέντες, αλλά επιπρόσθετα πως ήταν η ίδια, η πρώτη που μπήκε στα MotoGP, κάτι που η Dainese επίσης δεν δέχεται. Σε κάθε περίπτωση το πρώτος δεν έχει σημασία, η διένεξη υπάρχει για το υλικό, τον τρόπο τοποθέτησης και λειτουργίας κι έχει ξεκινήσει σχεδόν μία πενταετία στο παρελθόν, με την BMW να βρίσκεται τότε στην μέση.

Η Dainese ήρθε σε συμφωνία με την BMW για την από κοινού διάθεση της τεχνολογίας D-Air, καθώς αναγνώριζε το μέγεθος της αγοράς παρόλο που ως Ιταλική εταιρία μπορούσε να έχει κοντινότερους συνεργάτες, αν το ήθελε. Αυτό μας πηγαίνει στην αρχή του άρθρου για την σπουδαιότητα της Γερμανικής αγοράς. Κάπου στην μέση όμως οι δύο εταιρίες χώρισαν του δρόμους τους. Η Dainese, που είχε και το προϊόν, συνεργάστηκε τελικά με την Ducati, βγάζοντας την έκδοση D-Air της Ducati Multistrada. Η BMW έμεινε στην μέση ενός project που είχε τοποθετήσει στον προγραμματισμό της, ένα κοινό που κάλεσε την Alpinestars να το καλύψει. Άγνωστο πώς εξελίχθηκαν από εκεί τα πράγματα, αλλά αφήσαμε μικρά κενά στην ιστορία και ο καθένας μπορεί να τα ενώσει μόνος του, αυτό που βγήκε από την συνεργασία της BMW με την Alpinestars ως προϊόν της δεύτερης, κατέληξε στα δικαστήρια…

Αυτή την στιγμή το Tech-Air πρέπει να σταματήσει να πωλείται στην Γερμανία, να αποσυρθεί από όσους το έχουν αγοράσει, και να δοθούν αποζημιώσεις στην Dainese με βάθος στο 2015. Ο πόλεμος μεταξύ τους συνεχίζει τώρα σε άλλα μέτωπα, στην Ιταλία, την Αγγλία και την Γαλλία, ωστόσο η μεγαλύτερη μάχη από όλες έχει μόλις τελειώσει…  

 

Ετικέτες

Yamaha: Κατέθεσε πατέντα για ψαλίδι μεταβλητής γεωμετρίας

Ρυθμιζόμενο εν κινήσει ψαλίδι - Καλύτερη πρόσφυση και συμπεριφορά σε κάθε συνθήκη
Yamaha Swing Arm Patent
Από τον

Φίλιππο Σταυριδόπουλο

10/2/2026

Μέσα από μια νέα πατέντα, η Yamaha αποκαλύπτει μια ριζοσπαστική ιδέα όπου το ψαλίδι της μοτοσυκλέτας αλλάζει γεωμετρία ανάλογα με τις συνθήκες, προσαρμοζόμενο στις απαιτήσεις επιτάχυνσης, φρεναρίσματος και κλίσης.

Η γεωμετρία και η ακαμψία του ψαλιδιού αποτελούν έναν από τους πιο κρίσιμους τομείς στον σχεδιασμό πλαισίου, ειδικά στον κόσμο των αγώνων όπου κάθε χιλιοστό και κάθε βαθμός παραμόρφωσης μπορεί να μεταφραστεί σε χρόνο στην πίστα. Το πρόβλημα είναι ότι οι απαιτήσεις για μέγιστη ταχύτητα στα ευθύγραμμα τμήματα της πίστας συγκρούονται με εκείνες για σταθερότητα και αίσθηση στο μέσο της στροφής. Αυτό ακριβώς επιχειρεί να λύσει η Yamaha με την πατέντα ενός ψαλιδιού μεταβλητής γεωμετρίας.

Τα τελευταία χρόνια, τα MotoGP έχουν δείξει πόσο σημαντική μπορεί να είναι η αλλαγή στη γεωμετρία. Τα συστήματα ρύθμισης ύψους εμπρός και πίσω (ride height devices), που ξεκίνησαν ως απλές μηχανικές διατάξεις holeshot για τις εκκινήσεις, κλειδώνοντας προσωρινά τη μπροστινή ανάρτηση στη χαμηλή θέση της, χαμηλώνοντας έτσι το κέντρο βάρους της μοτοσυκλέτας και αποτρέποντας τις ανυψώσεις του εμπρός τροχού στα πρότυπα των συσκευών που χρησιμοποιούνται εδώ και χρόνια στoυς off-road αγώνες, εξελίχθηκαν σε ενεργοποιητές που χαμηλώνουν τη μοτοσυκλέτα στην έξοδο των στροφών, αυξάνοντας την πρόσφυση και περιορίζοντας τις σούζες. Παρότι τα μπροστινά συστήματα ride height απαγορεύτηκαν από το 2023 και όλα τα αντίστοιχα συστήματα θα απαγορευτούν πλήρως το 2027, η πατέντα της Yamaha δείχνει πού θα μπορούσε να φτάσει αυτή η τεχνολογία αν υπήρχε η σχετική ελευθερία.

Yamaha Swing Arm Patent

Πώς λειτουργεί το νέο σύστημα

Στις σημερινές μοτοσυκλέτες MotoGP, το πίσω σύστημα ride height λειτουργεί μέσω ενός υδραυλικού "άξονα" που αντικαθιστά έναν από τους συνδέσμους της ανάρτησης. Όταν ο αναβάτης χρησιμοποιήσει το σχετικό χειριστήριο στην επιτάχυνση, το σύστημα "κλειδώνει" το πίσω μέρος χαμηλά για μέγιστη πρόσφυση, ενώ στο φρενάρισμα απελευθερώνεται ώστε το πίσω μέρος να σηκωθεί ξανά για καλύτερη είσοδο στη στροφή.

Η Yamaha όμως προχωρά πολύ πιο πέρα. Στη νέα πατέντα, το υδραυλικά κινούμενο στοιχείο δεν βρίσκεται στους συνδέσμους της ανάρτησης, αλλά μέσα στο ίδιο το ψαλίδι. Το ψαλίδι χωρίζεται σε δύο τμήματα με μια άρθρωση στο κέντρο του. Το εμπρός τμήμα συνδέεται κανονικά με την ανάρτηση, ενώ το πίσω τμήμα, όπου και βρίσκεται ο τροχός, μπορεί να μετακινηθεί ανεξάρτητα πάνω ή κάτω μέσω του υδραυλικού μηχανισμού.

Το υδραυλικό στοιχείο ενεργοποιείται ωθώντας ένα έκκεντρο που αλλάζει το μήκος και τη γωνία του κάτω τμήματος του ψαλιδιού, επιτρέποντας στη γεωμετρία να μεταβάλλεται δυναμικά, με την περιστροφή γύρω από τον άξονα της άρθρωσης, ανάλογα με το αν η μοτοσυκλέτα επιταχύνει, στρίβει ή φρενάρει.

Yamaha Swing Arm Patent

Μακριά από τους αγώνες ή την παραγωγή

Σε αντίθεση με τα σημερινά συστήματα ride height, η πατέντα της Yamaha περιγράφει ένα σύστημα που ελέγχεται από ηλεκτρονικό ενεργοποιητή και αισθητήρες διαδρομής και φορτίου. Το σύστημα διαβάζει τι κάνει η μοτοσυκλέτα - αν δηλαδή επιταχύνει, αν βρίσκεται υπό κλίση ή αν επιβραδύνει - με την χρήση μιας αδρανειακής μονάδας ελέγχου (IMU) και προσαρμόζει ανάλογα τη γεωμετρία του ψαλιδιού σε πραγματικό χρόνο.

Αυτό το επίπεδο ηλεκτρονικού ελέγχου δεν είναι επιτρεπτό υπό τους τρέχοντες κανονισμούς των MotoGP (πόσο μάλλον του WSBK, που στηρίζεται σε μοντέλα παραγωγής), κάτι που δείχνει ότι η πατέντα δεν στοχεύει άμεσα σε αγωνιστική εφαρμογή, αλλά μάλλον σε πειραματική έρευνα και συλλογή δεδομένων. Η Yamaha προσπαθεί να κατανοήσει τα οφέλη μιας μοτοσυκλέτας αν το ψαλίδι της πάψει να είναι ένα στατικό εξάρτημα και γίνει ένα δυναμικά προσαρμοζόμενο στοιχείο.

Yamaha Swing Arm Patent

Η ίδια η πατέντα αναφέρεται επίσης στις δυνάμεις της αλυσίδας κατά την επιτάχυνση και την επιβράδυνση και στο πώς ένα τέτοιο σύστημα θα μπορούσε να τις εκμεταλλευτεί για βελτιστοποίηση της πρόσφυσης και της σταθερότητας.

Υπερβολικά πολύπλοκο; Σχεδόν σίγουρα. Όμως, ακόμη και αν δεν δούμε ποτέ ένα τέτοιο ψαλίδι σε αγωνιστική ή παραγωγής μοτοσυκλέτα, τα δεδομένα που μπορεί να συλλέξει η Yamaha από μια τέτοια ιδέα ίσως επηρεάσουν καθοριστικά τον τρόπο με τον οποίο θα σχεδιάζονται και θα εξελίσονται τα πλαίσια του μέλλοντος.