Ελβετική πατέντα για την μείωση των τραυματισμών στα χέρια
Από τον
Μπάμπη Μέντη
26/8/2021
Το θέμα της παθητικής ασφάλειας στις μοτοσυκλέτες έχει απασχολήσει πολλούς κατασκευαστές στο παρελθόν, όμως σε σχέση με τα αυτοκίνητα δεν έχουμε δει έως τώρα κάποιο χειροπιαστό αποτέλεσμα. Την προστασία του αναβάτη σε περίπτωση ατυχήματος την αναλαμβάνει αποκλειστικά ο εξοπλισμός ασφαλείας που φορά ο ίδιος και η συμμετοχή της ίδιας της μοτοσυκλέτας στην μείωση των επιπτώσεων ενός ατυχήματος είναι απούσα. Αυτό έχει να κάνει με το γεγονός πως το σώμα του αναβάτη δεν μένει σταθερό πάνω στη μοτοσυκλέτα, αλλά και στο γεγονός πως η κατεύθυνση των δυνάμεων προς το σώμα του αναβάτη διαφέρει πολύ σε κάθε διαφορετικό είδος ατυχήματος. Τόσο ο αερόσακος που εξοπλίζει (προαιρετικά) η Honda τα Goldwing, όσο και ο προστατευτικός κλωβός με τις ζώνες ασφαλείας που είχε το BMW C1, λειτουργούν αποτελεσματικά κυρίως στα ατυχήματα όπου η μοτοσυκλέτα κινείται όρθια και ευθύγραμμα προς ένα σταθερό αντικείμενο (π.χ. παραβιάζει STOP αυτοκίνητο και σκας πάνω του). Σε όλα τα υπόλοιπα σενάρια ατυχημάτων (π.χ. πατάς σε λάδια, πέφτεις στην άσφαλτο και μετά σκας πάνω σε ένα σταθερό αντικείμενο) η αποτελεσματικότητα του αερόσακου και του κλωβού μειώνεται ή εκμηδενίζεται. Οπότε το κράνος , το μπουφάν, το παντελόνι, τα γάντια και οι μπότες εξακολουθούν να είναι απαραίτητα, ακόμα κι αν καβαλάς Goldwing με αερόσακο ή C1 με κλωβό.
Το ίδιο ισχύει και για την καινούρια πατέντα της ελβετικής εταιρείας Autoliv που δραστηριοποιείται στην κατασκευή αερόσακων για την αυτοκινητοβιομηχανία. Το κράνος και τα ρούχα προστασίας εξακολουθούν να είναι απαραίτητα, όμως η Autoliv πιστεύει πως με την δική της πατέντα θα μειώσει πολλών ειδών σοβαρούς τραυματισμούς που οφείλονται στην επαφή του σώματος του αναβάτη με το τιμόνι. Και εδώ η αποτελεσματικότητα της πατέντας αφορά την σύγκρουση με σταθερό αντικείμενο, αλλά πιθανόν να μειώνει τους σοβαρούς τραυματισμούς και σε πιο περίπλοκα σενάρια ατυχημάτων, διότι αν το καλοσκεφτούμε το τιμόνι της μοτοσυκλέτας είναι μια μεταλλική ράβδος με αιχμηρές άκρες, οπότε και οποιαδήποτε βίαιη επαφή το σώματος και των άκρων μαζί του μπορεί να προκαλέσει σοβαρό τραυματισμό.
Έτσι η Autoliv κατέθεσε πατέντες με τρεις διαφορετικές εκδοχές για την χαλάρωση ή την μερική ή ολοκληρωτική “αποκόλληση” του τιμονιού. Η πρώτη εκδοχή αφορά την πλήρη “αποκόλληση” των άκρων του τιμονιού με την χρήση πυροκροτητών (όπως στους αερόσακους δηλαδή) οπότε οι καρποί των χεριών και τα γόνατα του αναβάτη δεν θα δεχθούν ισχυρές δυνάμεις από την σύγκρουση της μοτοσυκλέτας με το σταθερό αντικείμενο και το σώμα θα φύγει (πιο) ελεύθερα πάνω από τη μοτοσυκλέτα. Η δεύτερη εκδοχή αφορά την ολοκληρωτική αποκόλληση της βάσης του τιμονιού από την πάνω πλάκα. Και εδώ το σκεπτικό είναι ίδιο, απλώς μπορεί να εφαρμοστεί σε μοτοσυκλέτες με ξεχωριστό τιμόνι (on-off, street και scooter) ενώ η πρώτη εκδοχή έχει εφαρμογή κυρίως σε μοτοσυκλέτες με clip-on (supersport, sport-touring και touring). Η τρίτη εκδοχή αφορά την “χαλάρωση” του τιμονιού, δηλαδή το τιμόνι αποκτά μια μεγάλη ελευθερία κίνησης ώστε να “απορροφήσει” το πρώτο σοκ και οι δυνάμεις προς το σώμα και τα άκρα του αναβάτη να έχουν μια στοιχειώδη προοδευτικότητα. Ποια από όλες αυτές τις εκδοχές θα δούμε στην παραγωγή (αν τις δούμε…) θα εξαρτηθεί από την επιλογή που θα κάνει ο κάθε κατασκευαστής μοτοσυκλετών ξεχωριστά. Η Autoliv πάντως σκοπεύει να προχωρήσει όλες τις εκδοχές του συστήματος έως το στάδιο της παραγωγής σε περίπτωση που υπάρχει ενδιαφέρον από τους κατασκευαστές. Όσο για τις αμφιβολίες χρήσης εκρηκτικών στο τιμόνι μιας μοτοσυκλέτας, καλό είναι να θυμόμαστε πως τα τελευταία 30 χρόνια τουλάχιστον, εκατομμύρια άνθρωποι οδηγούν κάθε μέρα το αυτοκίνητό τους με έναν εκρηκτικό μηχανισμό ακριβώς μπροστά στη μούρη τους!
Διαμαρτυρία από τους μοτοσυκλετιστές - διασώστες του ΕΚΑΒ: Κόβουν εδαφική κάλυψη και τους βάζουν σε ζεύγη!
Οι υπεύθυνοι παίρνουν αποφάσεις που φέρνουν αναστάτωση στο προσωπικό
Από τον
Παύλο Καρατζά
29/1/2026
Μία ξαφνική απόφαση ζητά από τους μοτοσυκλετιστές - διασώστες του ΕΚΑΒ να κινούνται σε ζεύγη μόνο στην Αθήνα, βασιζόμενη σε αστείες προφάσεις και χωρίς προηγούμενη συζήτηση με τους ίδιους τους εργαζόμενους!
Οι λόγοι που επικαλούνται οι υπεύθυνοι είναι πως πρόκειται για θέμα ασφαλείας των αναβατών-διασωστών. Το πρόβλημα είναι πως δεν διπλασιάζουν τον αριθμό των διασωστών αλλά κόβουν τις περιοχές που αυτοί καλύπτουν και έπειτα φτιάχνουν ένα δαιδαλώδες δίκτυο κανόνων σε περίπτωση αδειών ή πολλαπλών περιστατικών, φορτώνοντας όχι μόνο με ευθύνη αλλά και με ηθικά διλήμματα το κέντρο αποφάσεων!
Οι ίδιοι οι διασώστες διαμαρτύρονται για αυτές τις αλλαγές, λέγοντας πως τις εμπνεύστηκαν δίχως να τους έχουν ρωτήσει ή να έχει γίνει καταγραφή των αναγκών. Όπως τονίζουν και οι ίδιοι ζήτημα ασφαλείας υπάρχει και όταν οδηγούν δύο διασώστες ο ένας πίσω από τον άλλο χωρίς να έχει γίνει διαχωρισμός στα ζεύγη με βάση τον ρυθμό που κινούνται οι αναβάτες και να έχει προηγηθεί φυσικά και η κατάλληλη εκπαίδευση. Ζήτημα ασφάλειας τονίζουν πως είναι και το να αλληλοκαλύπτονται οι σειρήνες οδηγώντας ανάμεσα στους στοίχους των αυτοκινήτων, ενώ τρέχουν να καλύψουν τα μισά περιστατικά από αυτό που κάνουν τώρα.
Μάλιστα, το νέο αυτό πρωτόκολλο θα ακολουθείται μόνο στην Αττική, όμως όχι κατά τους καλοκαιρινούς μήνες – που θα παίρνει άδειες το προσωπικό, ενώ ο τηλεφωνητής – συντονιστής θα μπορεί να αποφασίζει αν μπορούν να κινηθούν οι διασώστες και μόνοι τους κατά περίπτωση. Δηλαδή, η απόφαση πάρθηκε για θέματα ασφαλείας αναγνωρίζοντας χωρίς να αναφέρεται πως αυτά τα θέματα είναι εποχιακά και υφίστανται μόνο στην Αττική!
Πρόσφατα είχαμε τον θανατηφόρο τραυματισμό ενός μοτοσυκλετιστή - διασώστη με τις συνθήκες του δυστυχήματος να περιγράφουν ξεκάθαρα πως με τον τρόπο που έγινε το τρακάρισμα με τον ηλικιωμένο οδηγό του αυτοκινήτου που έκοψε κάθετα μία λεωφόρο με δύο ρεύματα κυκλοφορίας, ενδεχομένως να είχαμε και δεύτερο θύμα αν κινούνταν ανά ζεύγη οι διασώστες! Κι αυτό γιατί δεν υπήρχε χρόνος αντίδρασης στην συγκεκριμένη περίπτωση, οπότε ακόμη και 30-40 μέτρα απόσταση να είχαν μεταξύ τους, ένα μεγάλο νούμερο μέσα στην πόλη, πάλι δεν θα υπήρχε αρκετός χρόνος αντίδρασης για τον δεύτερο!
Στην προκειμένη περίπτωση οι διασώστες εκφράζουν την κοινή λογική, που όπως αντιλαμβάνεται ο καθένας πάει περίπατο, υποβαθμίζοντας ένα κρίσιμο τομέα του Εθνικού Συστήματος Υγείας, ενώ φαίνεται πως οι υπεύθυνοι ανοίγουν έτσι την πόρτα στους ιδιώτες και στον τομέα αυτόν. Ας δούμε όμως και τι λένε οι ίδιοι οι εργαζόμενοι:
Η Δημοσίευση από την πλευρά των μοτοσυκλετιστών-διασωστών:
“Πώς να διαλύσετε την «αιχμή του δόρατος» του ΕΚΑΒ από την άνεση του γραφείου σας
Αν κάτι λειτουργεί σωστά στο ΕΚΑΒ, αυτό είναι το τμήμα των μηχανών άμεσης επέμβασης. Ή μάλλον λειτουργούσε σωστά, γιατί βρήκαμε τον τρόπο να το σαμποτάρουμε εκ των έσω.
Οι μηχανές του ΕΚΑΒ στην Αθήνα, αλλά και σε όλη την Ελλάδα, δεν είναι απλώς ένα ακόμη εργαλείο. Είναι, κατά γενική ομολογία, η αιχμή του δόρατος. Λειτουργώντας κατά μόνας (ένας διασώστης με μία μηχανή), καλύπτουν πολλούς τομείς, φτάνουν πρώτες, αποσυμφορούν το σύστημα, σώζουν χρόνο — και ο χρόνος στην επείγουσα προνοσοκομειακή φροντίδα είναι ζωή.
Αν κάτι λειτουργεί καλά, τι κάνεις; Το ενισχύεις; Διευκολύνεις τη λειτουργία του;
Στην Ελλάδα, του κόβεις τα πόδια!
Εν μία νυκτί αποφασίστηκε οι μηχανές να κινούνται πλέον ως ζεύγη. Δύο μηχανές για ένα περιστατικό. Γιατί; Γιατί έτσι λέει ένα «πρωτόκολλο» που εμπνεύστηκαν άνθρωποι μέσα από τα γραφεία τους. Έτσι αποφάσισαν να μειώσουν στο μισό τη δυναμική του τμήματος των μηχανών του ΕΚΑΒ, αλλά και να δημιουργήσουν τεράστια προβλήματα σε ένα τμήμα που δούλευε «ρολόι». Το οξύμωρο είναι ότι κανείς δεν έχει δει ή αναγνώσει αυτό το «πρωτόκολλο», που μάλλον κινείται στη σφαίρα της φαντασίας αυτών που το εμπνεύστηκαν.
Αυτά όλα ισχύουν για τις μηχανές του ΕΚΑΒ στην Αθήνα, καθώς το «φανταστικό» αυτό πρωτόκολλο δεν θα εφαρμοστεί στη Θεσσαλονίκη και στα υπόλοιπα μέρη της Ελλάδας όπου υπάρχουν μηχανές. Άλλο ΕΚΑΒ στην Αθήνα και άλλο στην υπόλοιπη Ελλάδα.
Πάμε να δούμε τι σημαίνουν αυτές οι αποφάσεις πρακτικά.
Αν οι μηχανές του ΕΚΑΒ κάλυπταν 14 τομείς, τώρα θα καλύπτουν τους μισούς ή και λιγότερους. Οι μισοί τομείς θα έχουν δύο μηχανές-διασώστες και οι άλλοι μισοί κανέναν. «Καλύτερα ένας παρά κανένας», θα έλεγε κάποιος, αλλά αυτά μάλλον είναι ψιλά γράμματα.
Ας μιλήσουμε όμως και για την ασφάλεια, ένα θέμα που καίει πραγματικά τους διασώστες των μοτοσυκλετών. Όταν δύο μηχανές του ΕΚΑΒ κινούνται με φάρους και σειρήνες, ο μέσος οδηγός στην Αθήνα αντιλαμβάνεται την πρώτη. Μόλις αυτή περάσει, θεωρεί ότι ο δρόμος είναι ελεύθερος. Το δεύτερο δίκυκλο, που ακολουθεί με τις δικές του σειρήνες να «χάνονται» μέσα στον θόρυβο της πρώτης, είναι ένας κινούμενος στόχος. Οι διασώστες δεν είναι απλώς εκτεθειμένοι στον δρόμο· είναι πλέον θύματα ενός πειράματος που αγνοεί τους βασικούς νόμους της κυκλοφοριακής ψυχολογίας.
Πάμε τώρα και στο οξύμωρο του πρωτοκόλλου «λάστιχο».
Εδώ η επιστήμη σηκώνει τα χέρια ψηλά. Αυτοί που έλαβαν την απόφαση ισχυρίζονται ότι οι μηχανές πρέπει να είναι διπλές για να εφαρμόζουν καλύτερα το πρωτόκολλο πρώτων βοηθειών. Η απόφασή τους, όμως, προβλέπει ότι αν ο ασυρματιστής κρίνει πως πρέπει να κινηθούν κατά μόνας για κάποια περιστατικά, ή αν είναι καλοκαίρι και οι άδειες πιέζουν, τότε το πρωτόκολλο... θα κάνει φτερά! Οι μηχανές θα «σπάνε» και θα πηγαίνει μία σε κάθε περιστατικό. Πώς θα κρίνει ο ασυρματιστής ποιο περιστατικό θα διαχειριστεί μία μηχανή και ποιο δύο; Θα μετακυλιστεί η ευθύνη στους ασυρματιστές; Δεν έχουν ήδη αρκετές ΕΔΕ;
Επίσης, τον Ιούλιο στην Αθήνα των εκατομμυρίων τουριστών, η ασφάλεια και το πρωτόκολλο είναι δευτερεύοντα μπροστά στις άδειες; Αν ένας διασώστης μπορεί να σώσει μια ζωή μόνος του τον Αύγουστο, γιατί είναι «ανεπαρκής» τον Ιανουάριο; Ή το πρωτόκολλο είναι σοβαρό και απαράβατο, ή είναι απλώς μια φούσκα που θα σκάσει πάνω μας.
Πάμε, λοιπόν, και στην πλάνη των «δύο ατόμων» και του πρωτοκόλλου.
Αν το επιχείρημα είναι ότι δύο άτομα κάνουν καλύτερη δουλειά στο πεδίο, τότε ας κοιτάξουμε τα ασθενοφόρα. Εκεί το πλήρωμα είναι δύο άτομα. Όταν ο ένας οδηγεί προς το νοσοκομείο, ο άλλος μένει μόνος πίσω με τον ασθενή και παρέχει τις πρώτες βοήθειες. Με τη λογική της «διπλής μηχανής», θα έπρεπε τα ασθενοφόρα να έχουν τρία άτομα πλήρωμα για να τηρείται το πρωτόκολλο κατά τη μεταφορά: δύο πίσω στην καμπίνα και ένας να οδηγεί. Αλλά εκεί επικρατεί σιωπή. Εκεί ο ένας διασώστης αρκεί. Στις μηχανές όμως, όπου το ζητούμενο είναι η ταχύτητα και η διασπορά, προτιμάμε να δεσμεύουμε δύο μηχανές στο ίδιο σημείο, αφήνοντας άλλους τομείς ακάλυπτους.
Το απολύτως οξύμωρο, βέβαια, είναι ότι αυτό το πρωτόκολλο κανείς δεν γνωρίζει ποιο είναι, γιατί επί της ουσίας δεν υπάρχει. Δεν υπάρχει καμία αιτιολόγηση και κανένα επίσημο έγγραφο που να αναλύει το σκεπτικό.
Οι πρωταγωνιστές στο περιθώριο;
Το πιο εξοργιστικό; Κανείς δεν ρώτησε τους ίδιους τους διασώστες των μηχανών· τους ανθρώπους που βρίσκονται καθημερινά στον δρόμο, που γνωρίζουν την κίνηση, τους κινδύνους και τις πραγματικές συνθήκες. Αυτούς που ζουν τη δουλειά και δεν τη διαβάζουν σε υπηρεσιακά σημειώματα. Η απόφαση πάρθηκε ερήμην τους.
Αντί να ενισχύσουν τον Τομέα Μοτοσυκλετών, επιλέγουν να τον «ευνουχίσουν» επιχειρησιακά. Μετατρέπουν ένα ευέλικτο σώμα ταχείας ανταπόκρισης σε μια δυσκίνητη δομή, αυξάνοντας τον κίνδυνο ατυχήματος και μειώνοντας την αποτελεσματικότητα.
Για να μην υπάρχουν απορίες σχετικά με τη θέση των διασωστών (όχι πως τους ζητήθηκε), αυτή είναι συντριπτικά κατά του μέτρου των δύο μηχανών. Λέτε αυτοί να μην ξέρουν και να γνωρίζετε εσείς, από τα γραφεία σας, καλύτερα τη λειτουργία του τμήματος;
Η «ασφάλεια» δεν επιβάλλεται με φανταστικά πρωτόκολλα και αποφάσεις γραφείου που δημιουργούν νέους κινδύνους. Η ασφάλεια και η επιτυχία κερδίζονται στον δρόμο. Και στον δρόμο, αυτή τη στιγμή, το μόνο που καταφέρατε είναι να βάλετε τρικλοποδιά σε αυτούς που τρέχουν για να προλάβουν να σώσουν όσους πιο πολλούς μπορούν.”