Yamaha – Ετοιμάζει ημι-αυτόματο κιβώτιο για τον CP2 των MT-07, Tenere 700, Tracer 7

Με το βλέμμα στραμμένο στο E-Clutch της Honda
motomagYamaha – Ετοιμάζει ημι-αυτόματο κιβώτιο για τον CP2 κινητήρα της!
Από τον

Αλέξανδρο Λαμπράκη

22/4/2024

Πατέντες έκαναν την εμφάνισή τους που δείχνουν πως η Yamaha φαίνεται να ετοιμάζει ένα νέο ημι-αυτόματο κιβώτιο για τα μεσαίου κυβισμού μοντέλα της που χρησιμοποιούν τον δικύλινδρο εν σειρά CP2 κινητήρα, θέλοντας ίσως να σταθεί απέναντι στο E-Clutch της Honda που είδαμε στην EICMA 2023.

Τον Νοέμβριο του 2023 είδαμε στο Μιλάνο, στην EICMA 2023, το νέο ημι-αυτόματο σύστημα της Honda με την ονομασία E-Clutch. Στόχος του Big H, ήταν να συνδυάσει το χαμηλό βάρος και την απλή αρχιτεκτονική των μηχανικών κιβωτίων με την ευκολία του επίσης δικού της, μοναδικού στις μοτοσυκλέτες, συστήματος DCT. Η ομοιότητα βρίσκεται φυσικά μόνο στην χρήση καθώς τα συστήματα αυτά είναι τελείως διαφορετικά σε φιλοσοφία και το νέο E-Clutch της Honda είναι αντίστοιχο των κιτ που χρόνια τώρα ξέρουμε από το Enduro, ενώ σε street μοτοσυκλέτα παραγωγής είδαμε από την MVAgusta. Γι’ αυτό και τα πρώτα μοντέλα που εξόπλισε η Honda με το E-Clutch είναι τα σπορ προσανατολισμού τετρακύλινδρα, CB650R και CBR650R, θέλοντας το ιαπωνικό εργοστάσιο να δείξει σε ποιες κατηγορίες απευθύνεται το συγκεκριμένο σύστημα, διαχωρίζοντάς το από το βαρύτερο και πιο περίπλοκο στην κατασκευή DCT.

Yamaha – Ετοιμάζει ημι-αυτόματο κιβώτιο για τον CP2 κινητήρα της!

Τώρα, φαίνεται ότι η Yamaha εξελίσσει το δικό της αντίπαλο σύστημα, το οποίο όπως δείχνουν τα σχέδια από τις πατέντες, έχει σκοπό να χρησιμοποιήσει στα μοντέλα με τον CP2 κινητήρα, όπως τα MT-07 και YZF-R7. Σε αντίθεση με το υβριδικού συστήματος E-Clutch της Honda, το οποίο διατηρεί το συμπλέκτη στο χέρι, το εργοστάσιο της Iwata μοιάζει να ακολουθεί διαφορετική πορεία, με πιο συμβατική αρχιτεκτονική. Αφαιρεί έτσι εντελώς, τόσο τον συμπλέκτη στο χέρι, όσο και τον επιλογέα στο πόδι και στην θέση τους φέρνει κουμπιά στο γκριπ. Ας μην το μπερδέψει κανείς με άλλες αυτόματες μοτοσυκλέτες που έχουν εμφανιστεί στο παρελθόν, όπως της Aprilia καθώς εκεί είχαμε CVT μετάδοση και εδώ ένα κανονικό κιβώτιο που απλά αλλάζει μόνο τους τις σχέσεις.

Yamaha – Ετοιμάζει ημι-αυτόματο κιβώτιο για τον CP2 κινητήρα της!

Δεν είναι η πρώτη φορά που η Yamaha πειραματίζεται με αυτόματο κιβώτιο σε μοτοσυκλέτες. Ήδη από το 2006, η εταιρεία είχε για πρώτη φορά φέρει το YCC-S (Yamaha Chip Controlled Shifting), με το οποίο εξόπλιζε το μεγάλο τουριστικό της μοντέλο, FJR 1300. Ο τρόπος που δούλευε το εν λόγω σύστημα ήταν αρκετά κοντά σε αυτόν που συναντάμε στο Honda E-Clutch. Με το κιβώτιο να παραμένει συμβατικό, χωρίς όμως μανέτα για τον συμπλέκτη, ο αναβάτης είχε δύο επιλογές για τις αλλαγές ταχυτήτων, είτε με τον κλασσικό λεβιέ στο πόδι, είτε μέσω ενός μοχλού στο αριστερό grip.

Το YCC-S χρησιμοποιούσε δύο ηλεκτρονικά ελεγχόμενους αισθητήρες, έναν για τον συμπλέκτη και έναν για τον επιλογέα, ενώ συνεργαζόταν με την ECU και πλήθος αισθητήρων, ώστε να γνωρίζει κάθε στιγμή την θέση της μοτοσυκλέτας. Μόλις ο αναβάτης αποφάσιζε ότι ήθελε να ανεβάσει ή να κατεβάσει ταχύτητα, το YCC-S ενεργοποιούσε ηλεκτρονικά τον συμπλέκτη, εξασφαλίζοντας την ομαλή εμπλοκή των γραναζιών. Ρόλο που σε διαφορετική περίπτωση αναλαμβάνει να κάνει ο αναβάτης με το χέρι του. Ταυτόχρονα, το YCC-S εξασφάλιζε τον σωστό χρονισμό ανάφλεξης και τις στροφές του κινητήρα, με σκοπό την όσο το δυνατόν πιο ομαλή αλλαγή σχέσης. Προσοχή, αν και θυμίζει σε μεγάλο βαθμό το quickshifter που γνωρίζουμε σήμερα, δεν μιλάμε για το ίδιο πράγμα, καθώς το quickshifter χρειάζεται τον συμπλέκτη για την εκκίνηση.

Το νέο εδώ είναι ότι δεν μιλάμε πλέον για ένα μεγάλο και ακριβό τουριστικό μοντέλο όπως το FJR1300, αλλά για μοτοσυκλέτες μεσαίου κυβισμού και αρκετά χαμηλότερες σε κόστος αγοράς. Ταυτόχρονα, θα μπορούσε να αποτελέσει άμεσο ανταγωνιστή του E-Clutch της Honda. Με δεδομένο ότι ο CP2 κινητήρας χρησιμοποιείται σε διάφορα μοντέλα, συμπεριλαμβανομένων των Tracer 7, YZF-R7, XSR700 και Tenere 700, θα μπορούσαμε πολύ εύκολα να το δούμε σε διάφορες κατηγορίες. Ειδικά, στα Tracer 7 και Tenere 700 θα ταίριαζε γάντι, καθώς στοχεύουν στην τουριστική χρήση, κάνοντας την ζωή του αναβάτη πιο εύκολη στην κάλυψη πολλών χιλιομέτρων.

Yamaha – Ετοιμάζει ημι-αυτόματο κιβώτιο για τον CP2 κινητήρα της!

Ο τρόπος που λειτουργεί είναι σχετικά απλός και έχει ως εξής. Όπως βλέπουμε στα σχέδια της πατέντας, υπάρχουν δύο κουμπιά στο αριστερό grip, ένα για ανεβάσματα και ένα για κατεβάσματα, ενώ ένα ζευγάρι ηλεκτρονικά ελεγχόμενων ρυθμιστών εντοπίζεται ακριβώς πάνω από το κιβώτιο μετάδοσης. Ένας στα αριστερά, ο οποίος αναλαμβάνει την λειτουργία του επιλογέα και ένας στα δεξιά για τον συμπλέκτη. Ένας σερβομηχανισμός μεταφράζει τις εντολές του αναβάτη, στην αντίστοιχη λειτουργία για το σύστημα μετάδοσης. Με αυτό τον τρόπο, το σύστημα εξασφαλίζει ομαλές αλλαγές ταχυτήτων, ενώ ταυτόχρονα διαχειρίζεται την σύμπλεξη/αποσύμπλεξη του συμπλέκτη, τόσο εν κινήσει όσο και όταν η μοτοσυκλέτα είναι σταματημένη. Όπως βλέπουμε, οι πατέντες της Yamaha θα μπορούσαν επίσης να εφαρμοστούν και σε μία πλήρως αυτόματη λειτουργία, με το τύπου YCC-S νέο σύστημα να ελέγχει πλήρως αυτόματα τις αλλαγές ταχυτήτων.

Yamaha – Ετοιμάζει ημι-αυτόματο κιβώτιο για τον CP2 κινητήρα της!

Η μονάδα ελέγχου είναι τοποθετημένη εξωτερικά στην αριστερή πλευρά του πλαισίου τύπου χωροδικτύωμα, όπου τροφοδοτείται με φρέσκο και δροσερό αέρα για την ψύξη του, μέσω ενός αεραγωγού στο ρεζερβουάρ.. Μία δεύτερη μονάδα ελέγχου, για την οποία δεν γίνεται αναφορά στις πατέντες, ως προς το γιατί είναι εκεί, εντοπίζεται στην άλλη πλευρά του πλαισίου. Το νέο σύστημα μετάδοσης εμφανίζεται και σε μία ακόμη πατέντα, όμως το βλέπουμε πάνω σε ένα YZF-R7. Εκεί, αναφέρεται η θέση έδρασης της μονάδας ελέγχου, όχι όμως και ο σκοπός λειτουργίας της, ενώ και η ύπαρξη λεβιέ ταχυτήτων (χωρίς ωστόσο συμπλέκτη) δεν συνάδει με τα κείμενα της πατέντας.

Yamaha – Ετοιμάζει ημι-αυτόματο κιβώτιο για τον CP2 κινητήρα της!

Μαζί με το ημι-αυτόματο κιβώτιο, το MT-07 που απεικονίζεται στις πατέντες δείχνει επίσης να έχει και αρκετές εμφανισιακές διαφορές, σε σχέση με όσες γενιές γνωρίζουμε ήδη. Παρά το ότι είναι αρκετά πρόχειρα σχεδιασμένο εξωτερικά, βλέπουμε ότι τα πλαστικά δεν θυμίζουν αυτή την έκδοση της γυμνής μοτοσυκλέτας ή κάποια παλαιότερη, ενώ η σέλα είναι διαφορετικά, όπως και οι αεραγωγοί στα πλαϊνά του ρεζερβουάρ, οι οποίοι στέλνουν απευθείας κρύο αέρα στις μονάδες ελέγχου. Το ίδιο ισχύει και για τα καλύμματα του ψυγείου, αλλά και το μπροστινό φτερό. Η πιο σημαντική ίσως διαφορά που βλέπουμε είναι το ανεστραμμένο τηλεσκοπικό πιρούνι μπροστά (όπως έχει ήδη το YZF-R7), σε αντίθεση με το συμβατικό που εξοπλίζεται η τρέχουσα έκδοση του MT-07.

Όπως συμβαίνει με την Honda και το E-Clutch, έτσι και εδώ το σύστημα της Yamaha είναι σχεδιασμένο να λειτουργεί με συμβατικό κιβώτιο, χωρίς κάποια σημαντική αλλαγή στα μηχανικά του μέρη. Επομένως, όπως και με την Honda μιλάμε για ξεχωριστή έκδοση, ή προαιρετικό εξοπλισμό, που σημαίνει ότι η επιλογή για συμβατικό χειροκίνητο κιβώτιο ταχυτήτων παραμένει. Όσοι λοιπόν θέλουν την απλότητα ενός μηχανικού συστήματος, θα μπορούν να βρουν αυτό που αναζητούν. Αναμφίβολα, όμως, μία νέα τεχνολογία όπως αυτή, θα δώσει την ευκαιρία σε μεγαλύτερο κοινό να μπει στον χώρο της μοτοσυκλέτα ή να επιστρέψει μετά από χρόνια.

Ετικέτες

Brembo: Λέει "άντε γεια" σε ABS και υδραυλικό κύκλωμα με το σύστημα Sensify

Με τεχνητή νοημοσύνη Brake-by-Wire, έρχεται στα αυτοκίνητα - Και στο βάθος μοτοσυκλέτα
Brembo Sensify 2026 τέλος στο ABS
Από τον

Θοδωρή Ξύδη

27/5/2026

Η Brembo ανακοίνωσε πως είναι έτοιμη να προχωρήσει στη μαζική παραγωγή του συστήματος Sensify, το οποίο φέρνει μεγάλες αλλαγές στα φρένα των αυτοκινήτων αρχικά, με σημαντικότερες την κατάργηση της μονάδας του ABS και του παραδοσιακού υδραυλικού κυκλώματος για την ενεργοποίηση των δαγκανών.

Με ένα τεχνολογικό άλμα που περνά κυριολεκτικά πάνω από τα παραδοσιακά συστήματα πέδησης, η Brembo έκανε λόγο για πρώτη φορά για το Sensify το 2021, το οποίο και ήθελε να φέρει στην μαζική παραγωγή στα αυτοκίνητα τρία χρόνια αργότερα, το 2024. Ωστόσο, οι γεωπολιτικές εξελίξεις σε παγκόσμιο επίπεδο πριν από αυτήν την ημερομηνία, όπως και όσα επακολούθησαν, οδήγησαν αναμενόμενα σε καθυστέρηση, με τη Brembo να παρουσιάζεται πλέον έτοιμη για το επόμενο βήμα που περνά το σύστημα της από τη θεωρία στην πράξη. Μάλιστα, οι Ιταλοί θέλουν να επιταχύνουν τις εξελίξεις ανακοινώνοντας και σχετική κοινοπραξία με την κινέζικη Ningbo Huaxiang Electronic Co., μια από τις μεγάλες εταιρείες ηλεκτρονικών συστημάτων της Κίνας (ίδιος κλάδος με Bosch και Continental) που παρέχει τα προϊόντα της σε εγχώριους κατασκευαστές αυτοκινήτου.

H Brembo παράγει ήδη μαζικά το σύστημά της για μεγάλο κατασκευαστή αυτοκινήτου τον οποίο και δεν κατονομάζει, ενώ αναφέρει, ίσως και για λόγους μάρκετινγκ ότι και άλλα συμβόλαια έχουν πάρει τον δρόμο των υπογραφών.

Με όνομα που προκύπτει από το ουσιαστικό "Sense" (Αίσθηση) και το ρήμα Simplify (Απλοποιώ), το Sensify κάνει τα πλήρως ηλεκτρονικά/ηλεκτρικά ελεγχόμενα φρένα πραγματικότητα, ενώ καταργεί επί της ουσίας το ABS, η λειτουργία του οποίου ενσωματώνεται μόνο ως λογισμικό στην κεντρική μονάδα ελέγχου του συστήματος. 

Το "Simplify" προκύπτει επίσης από την ουσιαστική απλοποίηση του συστήματος αφού καταργείται και το υδραυλικό κύκλωμα που μεταφέρει τη δύναμη από την τρόμπα που βρίσκεται έπειτα από το πεντάλ του φρένου στις δαγκάνες και τα τακάκια - μην ξεχνάτε ότι προς το παρόν μιλάμε για αυτοκίνητα. Η Brembo αναφέρει και τα περιβαλλοντικά οφέλη που προκύπτουν από αυτήν την κατάργηση αφού η αλλαγή των υγρών των φρένων και τα σωληνάκια του κυκλώματος περνάνε στην ιστορία, κάτι που μειώνει και το κόστος συντήρησης. Οφέλη προκύπτουν και στην ασφάλεια σύμφωνα με τους Ιταλούς αφού δεν υπάρχουν υγρά στο σύστημα που μπορεί να βράσουν σε σκληρή χρήση και να μείνει το αυτοκίνητο από φρένα, δεν υπάρχουν σωληνάκια που μπορεί να διαβρωθούν και να σπάσουν, ενώ μειώνεται και η φθορά στα τακάκια αφού δεν ακουμπάνε διαρκώς πάνω στη δισκόπλακα και έτσι φθείρονται λιγότερο.

Brembo Sensify

Στο Sensify ένα ποτενσιόμετρο αναλαμβάνει να μεταφέρει την επιθυμία του οδηγού στα φρένα με τις δαγκάνες να ενεργοποιούνται ηλεκτρομηχανικά μέσω ενεργοποιητών, ενώ αισθητήρες καταγράφουν σε πραγματικό χρόνο τις συνθήκες και τα δεδομένα -όπως κάνει για παράδειγμα μια IMU στις μοτοσυκλέτεςς. 

Στα αρχικά της σχέδια πριν από πέντε χρόνια η Brembo έδειχνε ότι το κύκλωμα δεν καταργείται εντελώς, με τους ενεργοποιητές να βρίσκονται κοντά στις δαγκάνες και όχι πάνω σε αυτές, ενώ στις τελευταίες εικόνες που έχει δώσει στη δημοσιότητα, απουσιάζει αυτή η "λεπτομέρεια". Εδώ πρέπει να αναφέρει ότι το σύστημα της Brembo είναι προσαρμόσιμο ως προς την κλίμακα/μέγεθος και την εφαρμογή του όντας σχεδιασμένο και για μελλοντικά αυτοκίνητα που θα φέρουν αμιγώς ηλεκτρομηχανικά φρένα με συστήματα αυτόνομης οδήγησης. Παρόλο που έχει σχεδιαστεί κυρίως για αυτά τα μοντέλα που καθορίζονται από το λογισμικό τους (Software Defined Vehicles), ήτοι οχήματα που βελτιώνονται ποικιλοτρόπως μόνο με αναβάθμιση του λογισμικού τους (ηλεκτρικά κυρίως), είναι σε θέση να προσαρμοστεί και σε συμβατικά συστήματα πέδησης. Για αυτό σε κάποιες εκδόσεις του διατηρεί και μικρά σωληνάκια με υγρό φρένων που παρεμβάλλονται μεταξύ ενεργοποιητή και δισκόφρενου, κάτι που ωστόσο αναιρεί σε ένα βαθμό το περιβαλλοντικό όφελος και το όφελος που προκύπτει στον τομέα της ασφάλειας. Από αυτά που καταλαβαίνουμε στα ηλεκτρικά μοντέλα μπορεί ακόμη και να χρησιμοποιήσει τους ηλεκτροκινητήρες που βρίσκονται σε κάθε άξονα για να επιβραδύνει τους τροχούς μέσω του συστήματος ανάκτησης ενέργειας. Στο βίντεο που ακολουθεί φαίνεται καλύτερα η λειτουργία του συστήματος που μπορεί να είναι και μικτή, "υβριδική", με ηλεκτρομηχανικές δαγκάνες στους πίσω τροχούς, και υδραυλικούς ενεργοποιητές μπροστά.

Ένα όφελος που προκύπτει ακόμη αφορά την εξάλειψη της ανάδρασης στο πεντάλ από την εξάλειψη του ABS αλλά και τον σημαντικά μικρότερο χρόνο που χρειάζεται για να πιάσουν δουλειά οι δαγκάνες που ενεργοποιούνται από ηλεκτρικά μοτέρ. Αυτό είναι εξαιρετικά σημαντικό για τα αυτοματοποιημένα συστήματα πέδησης που φέρουν τα σύγχρονα αυτοκίνητα τα οποία επεμβαίνουν αυτόνομα στα φρένα αν ανιχνεύσουν επικείμενη σύγκρουση με ζώο, πεζό, ποδηλάτη ή μοτοσυκλετιστή σε ταχύτητες πόλης. Κάθε χιλιοστό του δευτερολέπτου μετρά στην αποφυγή μιας σύγκρουσης.

Τα οφέλη δεν τελειώνουν εδώ αφού ειδικά στο αυτοκίνητο το Sensify μπορεί να επηρεάσει θετικά και τη δυναμική συμπεριφορά με το φρένο που βρίσκεται σε κάθε τροχό να λειτουργεί ανεξάρτητα. Αυτό γίνεται ήδη στα συμβατικά συστήματα πέδησης μέσω του συστήματος δυναμικής ευστάθειας ESP που φέρουν τα αυτοκίνητα (και αυτό ενσωματώνεται ως λογισμικό στην κεντρική μονάδα), όμως εδώ ο βαθμός ανεξαρτησίας είναι ακόμη μεγαλύτερος και όπως είπαμε νωρίτερα σημαντικά μικρότερος είναι και ο χρόνος. Ανάλογα με τον τροχό που φρενάρει σε ένα αυτοκίνητο μπορεί να μεταβληθεί η ταχύτητα που μπαίνει σε μια στροφή, να σταθεροποιηθεί το αυτοκίνητο κατά τη διάρκεια της στροφής αλλά και να μειωθεί η πιθανότητα να γλιστρήσει με τα τέσσερα, να υποστρέψει ή να υπερστρέψει.

Με μία μόνο κεντρική μονάδα για το σύστημα που ενσωματώνει στο λογισμικό της και τεχνητή νοημοσύνη το Sensify μαθαίνει επίσης τις συνήθειες του οδηγού και προσαρμόζει το φρενάρισμα ανάλογα με το πάτημα στο πεντάλ -πότε, πού, πώς γίνεται αυτό και με ποια συχνότητα-, ενώ παρέχει και τη δυνατότητα παραμετροποίησης της αίσθησης ανάλογα με τα κέφια του οδηγού: στη σπορ οδήγηση για παράδειγμα το πεντάλ γίνεται πιο σκληρό και άμεσο και το αντίθετο σε πιο "τουριστική" χρήση. Μπορεί επίσης να προσαρμόσει την απόδοσή του ανάλογα με το αποθηκευμένο προφίλ του χρήστη του οχήματος για πλήρη εξατομίκευση.

Εξίσου σημαντικό είναι ότι το Sensify διενεργεί διαρκώς έλεγχο για την κατάστασή του και έτσι μπορεί να προβλέψει ακόμη και βλάβη πριν αυτή γίνει πραγματικότητα, ενώ σε περίπτωση δυσλειτουργίας υπάρχει και δευτερεύον σύστημα που αναλαμβάνει δράση άμεσα, αν το κυρίως αποτύχει. Τέλος, ακόμη και κάποιος από τους τέσσερεις ενεργοποιητές (ένας για κάθε τροχό) σταματήσει να λειτουργεί, υπάρχουν οι υπόλοιποι για να σταματήσει το αυτοκίνητο με ασφάλεια με τη δύναμη της πέδησης ακόμη και σε αυτή την περίπτωση να κατανέμεται ελεγχόμενα και ανάλογα με την ανάγκη σε κάθε τροχό.

Για τη μοτοσυκλέτα η Brembo δεν κάνει φυσικά κανένα λόγο σε αυτό το σημείο, ίσως γιατί απαιτείται ακόμη μπόλικη εξέλιξη για να προκύψουν οφέλη για τους δύο τροχούς. Από τη στιγμή πάντως που με το σύστημα ασχολείται η Brembo, η ανακοίνωση του και για τον κόσμο της μοτοσυκλέτας είναι μάλλον θέμα χρόνου, εφόσον και το βάρος του συστήματος είναι τέτοιο που δεν επηρεάζει αρνητικά τη συμπεριφορά. Μιλάμε φυσικά για τις ηλεκτρομηχανικές δαγκάνες, οι οποίες τα τελευταία χρόνια εξελίσσονται με γοργό ρυθμό και όχι για την έκδοση με το υδραυλικό κύκλωμα, οι οποίες ενσωματώνουν και όλα τα οφέλη του Sensify. Οψόμεθα!