Yamaha: Πατέντα με δικύλινδρο turbo για το ΜΤ-09

Εξετάζοντας την υπερτροφοδότηση
Από τον

Πάνο Καραβοκύρη

24/4/2019

Πρόσφατα η Yamaha κατέθεσε ορισμένες πατέντες στις οποίες παρουσιάζεται το (προηγούμενης γενιάς) MT-09 εξοπλισμένο με έναν δικύλινδρο κινητήρα turbo. Μετά το 2000, έχουμε δει απ’ τους υπόλοιπους ιαπωνικούς κολοσσούς αντίστοιχες πατέντες που παρουσιάζουν κινητήρες με συστήματα υπερτροφοδότησης, ενώ μόνο ένας απ’ αυτούς προχώρησε στην υλοποίησή τους, προς το παρόν. Αναφερόμαστε φυσικά στην Kawasaki και στη σειρά μοντέλων H2, όπου κάθε χρόνο παρουσιάζονται νέα μέλη απ’ το 2015. Στην περίπτωση της Kawasaki έχουμε ένα σύστημα supercharger, ενώ εδώ η Yamaha μας δείχνει ξεκάθαρα πως δουλεύει πάνω στη τεχνολογία turbo. Σε επίπεδο πρωτότυπων, "πρωτοπόρος" είναι η Suzuki με το Recursion, που φροντίζει να ανανεώνει τα σχέδιά του ανά τακτά χρονικά διαστήματα χωρίς να λέει τίποτα για το πότε και αν θα βγει στην παραγωγή, φτάνοντας στο σημείο να θυμίζει μαμούθ σίριαλ με πάνω από 500 επεισόδια. Παράλληλα όμως, αποτελεί και την επαλήθευση του άτυπου κανόνα πως: Όποια μοτοσυκλέτα βλέπουμε σε μορφή πατεντών δεν είναι σίγουρο πως θα την δούμε και στην παραγωγή μετέπειτα.

Το γεγονός ότι στα σχέδια βλέπουμε ένα ΜΤ-09 είναι εύκολα αντιληπτό, αλλά όχι δεσμευτικό για το τί είδους μοτοσυκλέτα θα έχει τον κινητήρα turbo όταν κι αν βγει στην παραγωγή. Παρά το γεγονός πως από το πλάι ο κινητήρας δείχνει να είναι ο τρικύλινδρος των 847cc του mT-09, στα υπόλοιπα σχέδια παρατηρούμε απ’ το σύστημα εξαγωγής πως πρόκειται για έναν δικύλινδρο κινητήρα. Η τακτική που οι εταιρείες καταθέτουν πατέντες χρησιμοποιώντας σχέδια από παλιότερα μοντέλα όπως στην προκείμενη περίπτωση ή άσχετα τελείως συνηθίζεται διότι υπάρχουν φορές που θέλουν να αποκρύψουν τη μορφή ενός επερχόμενου μοντέλου. Παρ’ όλα αυτά υπάρχει μια παρατραβηγμένη θεωρία που συνοδεύει αυτή την ειδηση και λέει πως η χρήση αυτών των σχεδίων δεν είναι τυχαία, αλλά υπήρχε από τότε που σχεδιαζόταν το πρώτο MT-09 να εξοπλιστεί με κινητήρα turbo.

Κυρίαρχος λόγος που οι περισσότερες εταιρείες στρέφουν την προσοχή τους στην υπερτροφοδότηση δεν είναι άλλος πλέον, απ’ τις όλο και περισσότερο αυστηρές προδιαγραφές Euro 4/5. Το 2021 βρίσκεται δίπλα μας και τότε είναι που θα μπουν σε πλήρη ισχύ οι Euro 5 προδιαγραφές με αποτέλεσμα ο χρόνος να πιέζει τις εταιρείες να βρουν λύσεις για την μείωση των ρύπων, τη βελτιστοποίηση της κατανάλωσης και την διατήρηση ή αύξηση των επιδόσεων των κινητήρων τους. Οι κινητήρες turbo όπου χρησιμοποιούνται κατά κόρον απ’ τις αυτοκινητοβιομηχανίες προσφέρουν με τα χαρακτηριστικά τους τη λύση στο πρόβλημα των αυστηρών προδιαγραφών, καθώς επιτρέπουν από μικρότερου κυβισμού και λιγότερων κυλινδρων κινητήρες να έχουν την απόδοδοση ίση με κινητήρες υπερδιπλάσιου κυβισμού και κυλίνδρων. Είναι αυτό που αποκαλούν "downsizing".

Στα σχέδια της Yamaha βλέπουμε την τοποθέτηση του turbo σε δύο διαφορετικά σημεία. Στην πρώτη περίπτωση η τουρμπίνα βρίσκεται στο ύψος του στροφάλου και έχει αρκετή απόσταση από τις βαλβίδες εξαγωγής του κινητήρα. Έτσι, εξασφαλίζεται αρκετή απόσταση μεταξύ του μπροστινού τροχού και του κινητήρα, χωρίς να υπάρχει το ενδεχόμενο να έρθουν σε επαφή κατά τη βύθιση των καλαμιών. Όμως, λόγω της αυξημένης απόστασης της τουρμπίνας απ’ την κεφαλή το φαινόμενο του turbo lag (η χρονική καθυστέρηση απόκρισης της τουρμπίνας στην άνοδο των στροφών του κινητήρα) είναι πιο έντονο και δημιουργεί σκαλοπάτι στην απόδοση της ροπής και της ιπποδύναμης.  

Στο δεύτερο σχέδιο παρατηρούμε πως η τουρμπίνα είναι τοποθετημένη πιο κοντά στην κεφαλή, έχοντας μικρότερη απόσταση απ’ τις βαλβίδες εξαγωγής. Γεγονός που καθιστά λιγότερο αισθητό το turbo lag και ο κινητήρας αποκτά μια πιο προοδευτική και ομαλή λειτουργία. Αύτη η θέση –που είναι πιο κοντά στην κεφαλή του κινητήρα- χρησιμοποιείται απ’ το 2000 κι έπειτα στους περισσότερους κινητήρες αυτοκινήτων βελτιώνοντας την απόκριση της τουρμπίνας, όμως η μετάβαση αυτής της τεχνολογίας στο κόσμο των μοτοσυκλετών δημιουργεί χωροταξικά προβλήματα, καθώς η τουρμπίνα βρίσκεται πολύ κοντά στον μπροστινό τροχό με αποτέλεσμα να υπάρχει κίνδυνος κατά τη βύθιση του πιρουνιού να έρθουν σε επαφή. Για την επίλυση αυτού θα πρέπει να αλλαχτεί η θέση του κινητήρα, όμως κάτι τέτοιο επηρεάζει τα χαρακτηριστικά συμπεριφοράς της μοτοσυκλέτας, από την αλλαγή της κατανομής των μαζών. Επίσης, παρατηρούμε και στις δύο περιπτώσεις πως μετά την τουρμπίνα υπάρχει ο καταλύτης σε μικρή απόσταση, που τον βοηθά να θερμαίνεται γρήγορα (μόλις οι καταλύτες ζεσταθούν αρκετά τότε λειτουργούν στο 100% του δυναμικού τους).

Για το ποια λύση θα χρησιμοποιήσει η Yamaha ώστε τα μοντέλα της να πληρούν τις προδιαγραφές EURO 5-6 κ.τ.λ. είναι ακόμη άγνωστο, όμως οι νέες πατέντες δείχνουν πως είναι διαθέσιμη να περπατήσει και σε άλλα μονοπάτια.

Πάντως να θυμίσουμε, πως στα jet ski έχει κινητήρες με υπερτροφοδότηση, αντίστοιχης αρχιτεκτονικής με εκείνη της Kawasaki και είναι περίεργο που δεν προχωρά με κάτι που ήδη έχει στα χέρια της, αλλά πειραματίζεται με τα turbo.

Ετικέτες

ΗΠΑ: Νομιμοποίηση της κίνησης μοτοσυκλετών στη ΛΕΑ εξετάζει η πολιτεία της Washington

Εναλλακτική πρόταση στη διήθηση διχάζει τους νομοθέτες
Shoulder Riding
Από τον

Φίλιππο Σταυριδόπουλο

9/2/2026

Στην πολιτεία Washington των ΗΠΑ η κίνηση ανάμεσα στις λωρίδες κίνησης των αυτοκινήτων (διήθηση) παραμένει μια παράνομη πρακτική, όμως μια νέα νομοθετική πρόταση επιδιώκει να δώσει λύση προτείνοντας τη νομιμοποίηση της κίνησης στη λωρίδα έκτακτης ανάγκης (ΛΕΑ) των αυτοκινητοδρόμων, θεωρώντας την ως μια πιο ασφαλή διέξοδο από το μποτιλιάρισμα.

Το νομοσχέδιο HB 1367, που κατατέθηκε στις αρχές του 2026, εισάγει τον όρο “shoulder riding” ως μια λύση στους κινδύνους που αντιμετωπίζουν οι αναβάτες στον δρόμο. Ο Ed Orcutt, βουλευτής της Washington που έχει ταχθεί δημόσια κατά της διήθησης ανάμεσα στις λωρίδες κυκλοφορίας με το επιχείρημα ότι ελλοχεύει ο κίνδυνος ο αναβάτης να “συνθλιβεί” ανάμεσα σε δύο οχήματα, θεωρεί πως η κίνηση στο δεξί άκρο του οδοστρώματος προσφέρει την απαραίτητη ασφάλεια χωρίς να διαταράσσει τη ροή των υπολοίπων.

Shoulder Riding

Η πρόταση αυτή ακολουθεί το παράδειγμα της Ισπανίας, του Βελγίου και άλλων χωρών ενώ και άλλες πολιτείες των ΗΠΑ όπως η Georgia έχουν υιοθετήσει την πολιτική, στην Ελλάδα η πρακτική, παρότι χρησιμοποιείται κατά κόρον, παραμένει παράνομη, ενώ παράλληλα άλλες πολιτείες, λ.χ. New Hampshire, χρησιμοποιούν αποθαρρυντικά μέτρα όπως ανάγλυφες διαγραμμίσεις για να αποτρέψουν την κίνηση στις ΛΕΑ.

Shoulder Riding

Σύμφωνα με την πρόταση, η χρήση της ΛΕΑ από μοτοσυκλέτες θα επιτρέπεται μόνο σε συγκεκριμένες συνθήκες. Η πρόταση αφορά μόνο κλειστούς αυτοκινητόδρομους, όταν η κίνηση είναι πλήρως σταματημένη ή κινείται με ταχύτητες κάτω των 40 χιλιομέτρων την ώρα. Επιπλέον, οι αναβάτες θα περιορίζονται από αυστηρούς κανόνες ταχύτητας, καθώς δεν θα επιτρέπεται να κινούνται με διαφορά μεγαλύτερη των περίπου 15 χιλιομέτρων την ώρα από τα υπόλοιπα οχήματα. Το νομοσχέδιο ξεκαθαρίζει επίσης ότι οι μοτοσυκλέτες θα πρέπει να κινούνται σε μονό στοίχο και όχι δίπλα-δίπλα, ενώ θα υποχρεούνται να επιστρέφουν στην κανονική ροή της κυκλοφορίας πριν πλησιάσουν σε εξόδους ή εάν συναντήσουν ακινητοποιημένο όχημα στην άκρη του δρόμου.

Shoulder Riding

Η επιχειρηματολογία πίσω από αυτή την κίνηση εστιάζει κυρίως στην αποφυγή των συγκρούσεων, που αποτελούν έναν από τους πολλούς φόβους αρκετών μοτοσυκλετιστών σε συνθήκες έντονης συμφόρησης. Πολλοί αναβάτες που κατέθεσαν τη γνώμη τους στη δημόσια διαβούλευση τόνισαν ότι το να παραμένουν εκτεθειμένοι πίσω ή μπροστά από έναν απρόσεκτο οδηγό αυτοκινήτου είναι εξαιρετικά επικίνδυνο.

Shoulder Riding

Παράλληλα, τέθηκε και το ζήτημα της μηχανικής αντοχής, καθώς οι αερόψυκτοι κινητήρες παλαιότερης τεχνολογίας (ναι καλά διαβάσατε, υπάρχουν αρκετοί ακόμα στην άλλη πλευρά του Ατλαντικού, ανάθεμα τις Euro 5+) αντιμετωπίζουν σοβαρά προβλήματα υπερθέρμανσης όταν μένουν ακινητοποιημένοι, χωρίς ροή αέρα, σε υψηλές θερμοκρασίες για παρατεταμένα χρονικά διαστήματα.

Το νομοσχέδιο βρίσκεται αυτή τη στιγμή στο στάδιο των δημόσιων ακροάσεων στην Επιτροπή Μεταφορών, με την κοινότητα των αναβατών στη Washington να παρακολουθεί στενά τις εξελίξεις.

Shoulder Riding