Yamaha: Πατέντα με δικύλινδρο turbo για το ΜΤ-09

Εξετάζοντας την υπερτροφοδότηση
Από τον

Πάνο Καραβοκύρη

24/4/2019

Πρόσφατα η Yamaha κατέθεσε ορισμένες πατέντες στις οποίες παρουσιάζεται το (προηγούμενης γενιάς) MT-09 εξοπλισμένο με έναν δικύλινδρο κινητήρα turbo. Μετά το 2000, έχουμε δει απ’ τους υπόλοιπους ιαπωνικούς κολοσσούς αντίστοιχες πατέντες που παρουσιάζουν κινητήρες με συστήματα υπερτροφοδότησης, ενώ μόνο ένας απ’ αυτούς προχώρησε στην υλοποίησή τους, προς το παρόν. Αναφερόμαστε φυσικά στην Kawasaki και στη σειρά μοντέλων H2, όπου κάθε χρόνο παρουσιάζονται νέα μέλη απ’ το 2015. Στην περίπτωση της Kawasaki έχουμε ένα σύστημα supercharger, ενώ εδώ η Yamaha μας δείχνει ξεκάθαρα πως δουλεύει πάνω στη τεχνολογία turbo. Σε επίπεδο πρωτότυπων, "πρωτοπόρος" είναι η Suzuki με το Recursion, που φροντίζει να ανανεώνει τα σχέδιά του ανά τακτά χρονικά διαστήματα χωρίς να λέει τίποτα για το πότε και αν θα βγει στην παραγωγή, φτάνοντας στο σημείο να θυμίζει μαμούθ σίριαλ με πάνω από 500 επεισόδια. Παράλληλα όμως, αποτελεί και την επαλήθευση του άτυπου κανόνα πως: Όποια μοτοσυκλέτα βλέπουμε σε μορφή πατεντών δεν είναι σίγουρο πως θα την δούμε και στην παραγωγή μετέπειτα.

Το γεγονός ότι στα σχέδια βλέπουμε ένα ΜΤ-09 είναι εύκολα αντιληπτό, αλλά όχι δεσμευτικό για το τί είδους μοτοσυκλέτα θα έχει τον κινητήρα turbo όταν κι αν βγει στην παραγωγή. Παρά το γεγονός πως από το πλάι ο κινητήρας δείχνει να είναι ο τρικύλινδρος των 847cc του mT-09, στα υπόλοιπα σχέδια παρατηρούμε απ’ το σύστημα εξαγωγής πως πρόκειται για έναν δικύλινδρο κινητήρα. Η τακτική που οι εταιρείες καταθέτουν πατέντες χρησιμοποιώντας σχέδια από παλιότερα μοντέλα όπως στην προκείμενη περίπτωση ή άσχετα τελείως συνηθίζεται διότι υπάρχουν φορές που θέλουν να αποκρύψουν τη μορφή ενός επερχόμενου μοντέλου. Παρ’ όλα αυτά υπάρχει μια παρατραβηγμένη θεωρία που συνοδεύει αυτή την ειδηση και λέει πως η χρήση αυτών των σχεδίων δεν είναι τυχαία, αλλά υπήρχε από τότε που σχεδιαζόταν το πρώτο MT-09 να εξοπλιστεί με κινητήρα turbo.

Κυρίαρχος λόγος που οι περισσότερες εταιρείες στρέφουν την προσοχή τους στην υπερτροφοδότηση δεν είναι άλλος πλέον, απ’ τις όλο και περισσότερο αυστηρές προδιαγραφές Euro 4/5. Το 2021 βρίσκεται δίπλα μας και τότε είναι που θα μπουν σε πλήρη ισχύ οι Euro 5 προδιαγραφές με αποτέλεσμα ο χρόνος να πιέζει τις εταιρείες να βρουν λύσεις για την μείωση των ρύπων, τη βελτιστοποίηση της κατανάλωσης και την διατήρηση ή αύξηση των επιδόσεων των κινητήρων τους. Οι κινητήρες turbo όπου χρησιμοποιούνται κατά κόρον απ’ τις αυτοκινητοβιομηχανίες προσφέρουν με τα χαρακτηριστικά τους τη λύση στο πρόβλημα των αυστηρών προδιαγραφών, καθώς επιτρέπουν από μικρότερου κυβισμού και λιγότερων κυλινδρων κινητήρες να έχουν την απόδοδοση ίση με κινητήρες υπερδιπλάσιου κυβισμού και κυλίνδρων. Είναι αυτό που αποκαλούν "downsizing".

Στα σχέδια της Yamaha βλέπουμε την τοποθέτηση του turbo σε δύο διαφορετικά σημεία. Στην πρώτη περίπτωση η τουρμπίνα βρίσκεται στο ύψος του στροφάλου και έχει αρκετή απόσταση από τις βαλβίδες εξαγωγής του κινητήρα. Έτσι, εξασφαλίζεται αρκετή απόσταση μεταξύ του μπροστινού τροχού και του κινητήρα, χωρίς να υπάρχει το ενδεχόμενο να έρθουν σε επαφή κατά τη βύθιση των καλαμιών. Όμως, λόγω της αυξημένης απόστασης της τουρμπίνας απ’ την κεφαλή το φαινόμενο του turbo lag (η χρονική καθυστέρηση απόκρισης της τουρμπίνας στην άνοδο των στροφών του κινητήρα) είναι πιο έντονο και δημιουργεί σκαλοπάτι στην απόδοση της ροπής και της ιπποδύναμης.  

Στο δεύτερο σχέδιο παρατηρούμε πως η τουρμπίνα είναι τοποθετημένη πιο κοντά στην κεφαλή, έχοντας μικρότερη απόσταση απ’ τις βαλβίδες εξαγωγής. Γεγονός που καθιστά λιγότερο αισθητό το turbo lag και ο κινητήρας αποκτά μια πιο προοδευτική και ομαλή λειτουργία. Αύτη η θέση –που είναι πιο κοντά στην κεφαλή του κινητήρα- χρησιμοποιείται απ’ το 2000 κι έπειτα στους περισσότερους κινητήρες αυτοκινήτων βελτιώνοντας την απόκριση της τουρμπίνας, όμως η μετάβαση αυτής της τεχνολογίας στο κόσμο των μοτοσυκλετών δημιουργεί χωροταξικά προβλήματα, καθώς η τουρμπίνα βρίσκεται πολύ κοντά στον μπροστινό τροχό με αποτέλεσμα να υπάρχει κίνδυνος κατά τη βύθιση του πιρουνιού να έρθουν σε επαφή. Για την επίλυση αυτού θα πρέπει να αλλαχτεί η θέση του κινητήρα, όμως κάτι τέτοιο επηρεάζει τα χαρακτηριστικά συμπεριφοράς της μοτοσυκλέτας, από την αλλαγή της κατανομής των μαζών. Επίσης, παρατηρούμε και στις δύο περιπτώσεις πως μετά την τουρμπίνα υπάρχει ο καταλύτης σε μικρή απόσταση, που τον βοηθά να θερμαίνεται γρήγορα (μόλις οι καταλύτες ζεσταθούν αρκετά τότε λειτουργούν στο 100% του δυναμικού τους).

Για το ποια λύση θα χρησιμοποιήσει η Yamaha ώστε τα μοντέλα της να πληρούν τις προδιαγραφές EURO 5-6 κ.τ.λ. είναι ακόμη άγνωστο, όμως οι νέες πατέντες δείχνουν πως είναι διαθέσιμη να περπατήσει και σε άλλα μονοπάτια.

Πάντως να θυμίσουμε, πως στα jet ski έχει κινητήρες με υπερτροφοδότηση, αντίστοιχης αρχιτεκτονικής με εκείνη της Kawasaki και είναι περίεργο που δεν προχωρά με κάτι που ήδη έχει στα χέρια της, αλλά πειραματίζεται με τα turbo.

Ετικέτες

Ηνωμένο Βασίλειο: Αναβάτης εναντίον δήμου - Πενταψήφια αποζημίωση μετά από ατύχημα με χαλίκια στο δρόμο

Δικαίωση για πτώση που υπέστη λόγω ελλιπούς σήμανσης
Loose gravel
Από τον

Φίλιππο Σταυριδόπουλο

14/5/2026

Μοτοσυκλετιστής που τραυματίστηκε σε ατύχημα λόγω φερτών υλικών πάνω στο οδόστρωμα σε επαρχιακό δρόμο του Aberdeenshire εξασφάλισε πενταψήμια αποζημίωση, αποδεικνύοντας ότι η πτώση του προκλήθηκε από χαλίκια και ανεπαρκή προειδοποιητική σήμανση.

Ο αναβάτης απολάμβανε με έναν φίλο τη βόλτα του με μια Yamaha MT-10 στους επαρχιακούς δρόμους του Aberdeenshire στη Σκωτία, όταν βρέθηκαν σε δρόμο με αλλεπάλληλες στροφές.

Εκείνη τη στιγμή, ο Graham ακολουθούσε τον φίλο του όταν παρατήρησε ότι εκείνος χάνει στιγμιαία τη σταθερότητά του μέσα στη στροφή, γεγονός που τον έκανε να προσπαθήσει να μειώσει ταχύτητα.

Δυστυχώς, η στροφή ήταν καλυμμένη με φερτά υλικά, χαλίκια που μένουν μετά από εργασίες συντήρησης του δρόμου, με τον αναβάτη να βρίσκεται ήδη στο επικίνδυνο σημείο. Μόλις αντιλήφθηκε την κατάσταση προσπάθησε απλώς να κρατήσει τη μοτοσυκλέτα όρθια και να περάσει το σημείο χωρίς απότομες κινήσεις, όμως δεν τα κατάφερε και κατέληξε στο οδόστρωμα.

Λίγα λεπτά μετά την πτώση, κάτοικοι της περιοχής που περνούσαν από το σημείο έσπευσαν να τον βοηθήσουν, ενώ παράλληλα εμφανίστηκαν εργαζόμενοι του οδικού τμήματος του Aberdeenshire. Φοβούμενος ότι το συνεργείο θα απομάκρυνε τα χαλίκια και θα χανόταν κρίσιμο αποδεικτικό υλικό, ο αναβάτης άρχισε να βιντεοσκοπεί το οδόστρωμα που προκάλεσε την πτώση του.

Loose gravel

Παράλληλα εξήγησε στους παρευρισκόμενους ότι δεν είχε δει καμία προειδοποιητική πινακίδα για έργα ή την κατάσταση της ασφάλτου, με τον εργαζόμενο του δήμου να παραδέχεται ότι υπήρχε μία πινακίδα που είχε πέσει και δεν ήταν ορατή, ενώ κανονικά θα έπρεπε να υπάρχουν περισσότερες.

Στο σημείο κλήθηκε και η αστυνομία. Μάλιστα, όταν το περιπολικό έφτασε στη συγκεκριμένη στροφή, γλίστρησε πάνω στα χαλίκια, με τον αστυνομικό να καταγράφει τα στοιχεία των παρευρισκόμενων και να εκφράζει δυσαρέσκεια για την κατάσταση του δρόμου.

Τις επόμενες ημέρες, ο Graham άρχισε να υποφέρει από έντονους πόνους στον αυχένα. Μετά από εξετάσεις στο νοσοκομείο, οι γιατροί διαπίστωσαν μικρά κατάγματα στην περιοχή του λαιμού.

Ο αναβάτης αναζήτησε στην συνέχεια νομική υποστήριξη, με τους δικηγόρους να του εξηγούν ότι τα χαλίκια πιθανότατα προέρχονταν από εργασίες στον δρόμο και ότι σχετικοί κανόνες καθορίζουν συγκεκριμένα με αυστηρές προδιαγραφές τα έργα, απαιτώντας πολλαπλές προειδοποιητικές πινακίδες που πρέπει να τοποθετούνται εμφανώς ώστε να ενημερώνουν τους οδηγούς για την παρουσία τυχόν φερτών υλικών (χώμα, άμμος, πέτρες, χαλίκια), ανά 100 μέτρα μέχρι το τέλος των έργων.

Ακόμη και μετά την ολοκλήρωση των εργασιών, οι πινακίδες οφείλουν να παραμένουν στη θέση τους μέχρι τον τελικό καθαρισμό του δρόμου και την αποσόβηση κάθε κινδύνου.

Loose gravel

Μετά την κατάθεση της αγωγής, οι δημοτικοί φορείς του Aberdeenshire αρνήθηκαν οποιαδήποτε ευθύνη, οδηγώντας την υπόθεση στα δικαστήρια, καθώς η νομική πλευρά του δήμου υποστήριξε ότι η μοναδική πινακίδα αποτελούσε επαρκή προειδοποίηση.

Η πλευρά του αναβάτη όμως προχώρησε σε πλήρη τεχνική διερεύνηση της υπόθεσης, εξασφαλίζοντας πραγματογνωμοσύνη από εξειδικευμένους μηχανικούς οδοποιίας, επιβεβαιώνοντας ότι ο δήμος δεν θα έπρεπε να είχε παραδώσει τον δρόμο σε αυτή την κατάσταση μετά την ολοκλήρωση των εργασιών, ενώ τα βίντεο και οι φωτογραφίες που είχε τραβήξει ο άτυχος αλλά μαχητικός αναβάτης κατατέθηκαν στην ακροαματική διαδικασία.

Τελικά, η πλευρά του δήμου κατανόησε την υπαιτιότητα και υποχώρησε σε έναν εξωδικαστικό συμβιβασμό προσφέροντας πενταψήφια αποζημίωση στον τραυματισμένο αναβάτη.

Και ενώ όλα αυτά εμφανίζονται σαν μια  “λογική πορεία” επίλυσης μιας διαφοράς ενός ιδιώτη με δημόσιους φορείς που προέκυψε με αφορμή ένα ατύχημα, έχει ενδιαφέρον να αντιπαραβάλουμε την δική μας πραγματικότητα, όπου τον ενδεχόμενο της εκλογίκευσης, παραδοχής της υπαιτιότητας και συμβιβασμού του δημοσίου, μοιάζει με σενάριο επιστημονικής φαντασίας και όποια αποζημίωση πρέπει να κερδηθεί, μέσα από εξουθενωτικούς και πολυετείς δικαστικούς αγώνες.

Loose gravel