Yamaha: Πατέντα με δικύλινδρο turbo για το ΜΤ-09

Εξετάζοντας την υπερτροφοδότηση
Από τον

Πάνο Καραβοκύρη

24/4/2019

Πρόσφατα η Yamaha κατέθεσε ορισμένες πατέντες στις οποίες παρουσιάζεται το (προηγούμενης γενιάς) MT-09 εξοπλισμένο με έναν δικύλινδρο κινητήρα turbo. Μετά το 2000, έχουμε δει απ’ τους υπόλοιπους ιαπωνικούς κολοσσούς αντίστοιχες πατέντες που παρουσιάζουν κινητήρες με συστήματα υπερτροφοδότησης, ενώ μόνο ένας απ’ αυτούς προχώρησε στην υλοποίησή τους, προς το παρόν. Αναφερόμαστε φυσικά στην Kawasaki και στη σειρά μοντέλων H2, όπου κάθε χρόνο παρουσιάζονται νέα μέλη απ’ το 2015. Στην περίπτωση της Kawasaki έχουμε ένα σύστημα supercharger, ενώ εδώ η Yamaha μας δείχνει ξεκάθαρα πως δουλεύει πάνω στη τεχνολογία turbo. Σε επίπεδο πρωτότυπων, "πρωτοπόρος" είναι η Suzuki με το Recursion, που φροντίζει να ανανεώνει τα σχέδιά του ανά τακτά χρονικά διαστήματα χωρίς να λέει τίποτα για το πότε και αν θα βγει στην παραγωγή, φτάνοντας στο σημείο να θυμίζει μαμούθ σίριαλ με πάνω από 500 επεισόδια. Παράλληλα όμως, αποτελεί και την επαλήθευση του άτυπου κανόνα πως: Όποια μοτοσυκλέτα βλέπουμε σε μορφή πατεντών δεν είναι σίγουρο πως θα την δούμε και στην παραγωγή μετέπειτα.

Το γεγονός ότι στα σχέδια βλέπουμε ένα ΜΤ-09 είναι εύκολα αντιληπτό, αλλά όχι δεσμευτικό για το τί είδους μοτοσυκλέτα θα έχει τον κινητήρα turbo όταν κι αν βγει στην παραγωγή. Παρά το γεγονός πως από το πλάι ο κινητήρας δείχνει να είναι ο τρικύλινδρος των 847cc του mT-09, στα υπόλοιπα σχέδια παρατηρούμε απ’ το σύστημα εξαγωγής πως πρόκειται για έναν δικύλινδρο κινητήρα. Η τακτική που οι εταιρείες καταθέτουν πατέντες χρησιμοποιώντας σχέδια από παλιότερα μοντέλα όπως στην προκείμενη περίπτωση ή άσχετα τελείως συνηθίζεται διότι υπάρχουν φορές που θέλουν να αποκρύψουν τη μορφή ενός επερχόμενου μοντέλου. Παρ’ όλα αυτά υπάρχει μια παρατραβηγμένη θεωρία που συνοδεύει αυτή την ειδηση και λέει πως η χρήση αυτών των σχεδίων δεν είναι τυχαία, αλλά υπήρχε από τότε που σχεδιαζόταν το πρώτο MT-09 να εξοπλιστεί με κινητήρα turbo.

Κυρίαρχος λόγος που οι περισσότερες εταιρείες στρέφουν την προσοχή τους στην υπερτροφοδότηση δεν είναι άλλος πλέον, απ’ τις όλο και περισσότερο αυστηρές προδιαγραφές Euro 4/5. Το 2021 βρίσκεται δίπλα μας και τότε είναι που θα μπουν σε πλήρη ισχύ οι Euro 5 προδιαγραφές με αποτέλεσμα ο χρόνος να πιέζει τις εταιρείες να βρουν λύσεις για την μείωση των ρύπων, τη βελτιστοποίηση της κατανάλωσης και την διατήρηση ή αύξηση των επιδόσεων των κινητήρων τους. Οι κινητήρες turbo όπου χρησιμοποιούνται κατά κόρον απ’ τις αυτοκινητοβιομηχανίες προσφέρουν με τα χαρακτηριστικά τους τη λύση στο πρόβλημα των αυστηρών προδιαγραφών, καθώς επιτρέπουν από μικρότερου κυβισμού και λιγότερων κυλινδρων κινητήρες να έχουν την απόδοδοση ίση με κινητήρες υπερδιπλάσιου κυβισμού και κυλίνδρων. Είναι αυτό που αποκαλούν "downsizing".

Στα σχέδια της Yamaha βλέπουμε την τοποθέτηση του turbo σε δύο διαφορετικά σημεία. Στην πρώτη περίπτωση η τουρμπίνα βρίσκεται στο ύψος του στροφάλου και έχει αρκετή απόσταση από τις βαλβίδες εξαγωγής του κινητήρα. Έτσι, εξασφαλίζεται αρκετή απόσταση μεταξύ του μπροστινού τροχού και του κινητήρα, χωρίς να υπάρχει το ενδεχόμενο να έρθουν σε επαφή κατά τη βύθιση των καλαμιών. Όμως, λόγω της αυξημένης απόστασης της τουρμπίνας απ’ την κεφαλή το φαινόμενο του turbo lag (η χρονική καθυστέρηση απόκρισης της τουρμπίνας στην άνοδο των στροφών του κινητήρα) είναι πιο έντονο και δημιουργεί σκαλοπάτι στην απόδοση της ροπής και της ιπποδύναμης.  

Στο δεύτερο σχέδιο παρατηρούμε πως η τουρμπίνα είναι τοποθετημένη πιο κοντά στην κεφαλή, έχοντας μικρότερη απόσταση απ’ τις βαλβίδες εξαγωγής. Γεγονός που καθιστά λιγότερο αισθητό το turbo lag και ο κινητήρας αποκτά μια πιο προοδευτική και ομαλή λειτουργία. Αύτη η θέση –που είναι πιο κοντά στην κεφαλή του κινητήρα- χρησιμοποιείται απ’ το 2000 κι έπειτα στους περισσότερους κινητήρες αυτοκινήτων βελτιώνοντας την απόκριση της τουρμπίνας, όμως η μετάβαση αυτής της τεχνολογίας στο κόσμο των μοτοσυκλετών δημιουργεί χωροταξικά προβλήματα, καθώς η τουρμπίνα βρίσκεται πολύ κοντά στον μπροστινό τροχό με αποτέλεσμα να υπάρχει κίνδυνος κατά τη βύθιση του πιρουνιού να έρθουν σε επαφή. Για την επίλυση αυτού θα πρέπει να αλλαχτεί η θέση του κινητήρα, όμως κάτι τέτοιο επηρεάζει τα χαρακτηριστικά συμπεριφοράς της μοτοσυκλέτας, από την αλλαγή της κατανομής των μαζών. Επίσης, παρατηρούμε και στις δύο περιπτώσεις πως μετά την τουρμπίνα υπάρχει ο καταλύτης σε μικρή απόσταση, που τον βοηθά να θερμαίνεται γρήγορα (μόλις οι καταλύτες ζεσταθούν αρκετά τότε λειτουργούν στο 100% του δυναμικού τους).

Για το ποια λύση θα χρησιμοποιήσει η Yamaha ώστε τα μοντέλα της να πληρούν τις προδιαγραφές EURO 5-6 κ.τ.λ. είναι ακόμη άγνωστο, όμως οι νέες πατέντες δείχνουν πως είναι διαθέσιμη να περπατήσει και σε άλλα μονοπάτια.

Πάντως να θυμίσουμε, πως στα jet ski έχει κινητήρες με υπερτροφοδότηση, αντίστοιχης αρχιτεκτονικής με εκείνη της Kawasaki και είναι περίεργο που δεν προχωρά με κάτι που ήδη έχει στα χέρια της, αλλά πειραματίζεται με τα turbo.

Ετικέτες

Η πρωταθλήτρια Ducati 998RS του Steve Hislop πωλείται προς 210.000 ευρώ [Photos]

Πρόκειται για τη μοτοσυκλέτα που κατέκτησε το Βρετανικό Πρωτάθλημα Superbike το 2002
cover
Από τον

Παύλο Καρατζά

24/8/2026

Η Ducati 998RS με την οποία ο Steve "Hizzy" Hislop κατέκτησε το Βρετανικό Πρωτάθλημα Superbike το 2002 έχει βγει προς πώληση, με τιμή 210.000 ευρώ και φέρει όπως είναι λογικό μία μεγάλη λίστα με έξτρα, αλλά και μεγάλη ιστορία από το παρελθόν της βρετανικής αγωνιστικής μοτοσυκλέτας.

Προσφέρεται από τον εξειδικευμένο έμπορο Girardo & Co και η μοτοσυκλέτα που κατασκευάστηκε από τη Ducati Corse, είναι η ίδια μοτοσυκλέτα που χρησιμοποίησε ο Hislop καθ’ όλη τη διάρκεια της σεζόν του 2002 για την κατάκτηση του τίτλου με την ομάδα MonsterMob Ducati UK, η οποία διευθυνόταν από την Paul Bird Motorsport.

Όπως είναι αναμενόμενο, η μοτοσυκλέτα είναι γεμάτη αγωνιστικά εξαρτήματα, όπως ανάρτηση Öhlins βελτιωμένη από την K-Tech, εξάτμιση Blue Flame, επαναπρογραμματισμένο κινητήρα, φρένο στον αντίχειρα της και πολλά ακόμα.

ducati 998rs

Ο Hislop οδήγησε αυτή τη μοτοσυκλέτα καθ’ όλη τη διάρκεια του 2002, κερδίζοντας οκτώ αγώνες, κατακτώντας 10 pole positions και σημειώνοντας 13 ταχύτερους γύρους. Οι νίκες ήρθαν στο Silverstone, στο Knockhill και στο Brands Hatch, καθώς και από δύο στο Oulton Park και στο Cadwell Park.

Το πρωτάθλημα σφραγίστηκε στο Donington Park στον τελικό γύρο και εκεί ήταν που η Ducati κέρδισε τη θέση της στη λαϊκή παράδοση των αγώνων. Στα προκριματικά, ο Hislop έσπασε το ρεκόρ της πίστας, σημειώνοντας έναν απίστευτο χρόνο που ήταν ένα δέκατο του δευτερολέπτου ταχύτερο από τον γύρο της pole position που είχε καταφέρει ο Valentino Rossi με την εργοστασιακή μοτοσυκλέτα της Honda στο MotoGP στην ίδια πίστα εκείνη τη χρονιά! Κάτι που την σημερινή εποχή μοιάζει περισσότερο με σενάριο επιστημονικής φαντασίας.

Πριν από αυτόν τον τελικό γύρο, ο Hislop είχε δηλώσει: “Είμαι αποφασισμένος να αποδείξω ένα-δύο πράγματα εδώ, αφού δέχτηκα πολλή κριτική μετά την απόδοσή μου στον προηγούμενο γύρο. Σκοπεύω να γίνω ένας άξιος πρωταθλητής.”

Παρά το γεγονός ότι κατέκτησε τον τίτλο των αναβατών και βοήθησε τη MonsterMob Ducati να καταλάβει τη δεύτερη θέση στη βαθμολογία των κατασκευαστών, ο Hislop έχασε τη θέση του στη Paul Bird Motorsport στο τέλος της σεζόν!

ducati 998rs

Στη συνέχεια, η μοτοσυκλέτα παρέμεινε για 12 χρόνια ως έκθεμα στο γραφείο του Paul Bird, προτού πωληθεί στον Tony Oneil, ο οποίος την κράτησε στη συλλογή του. Ο σημερινός ιδιοκτήτης την αγόρασε το 2019, οπότε και ο κινητήρας ανακατασκευάστηκε από την Paul Bird Motorsport, ενώ η μοτοσυκλέτα τέθηκε εκ νέου σε λειτουργία ώστε να μπορεί να χρησιμοποιηθεί σε γύρους παρέλασης. Η Girardo & Co την περιγράφει ως αυθεντική αλλά σε πλήρως λειτουργική κατάσταση.

Εκτός από τη μοτοσυκλέτα, η δημοπρασία θα περιλαμβάνει μια αγωνιστική φόρμα του Hislop από το 2002 που φορέθηκε σε αγώνες και ένα κράνος, αντίγραφα των αυθεντικών χειρόγραφων φύλλων αγώνων της Paul Bird Motorsport από τη συγκεκριμένη σεζόν, καθώς και την τηλεμετρία δεδομένων της Magneti Marelli.

Ο Hislop, από το Hawick της Σκωτίας και με το παρατσούκλι "The Flying Haggis" παραμένει ένα από τα μεγαλύτερα ονόματα της βρετανικής μοτοσυκλέτας. Το 1989 έγινε ο πρώτος αναβάτης που ολοκλήρωσε έναν γύρο στη Mountain Course του Isle of Man TT με μέση ταχύτητα 120 μίλια ανά ώρα (193 χ.α.ώ.), ενώ κατέκτησε 11 συνολικές νίκες στο TT μεταξύ 1983 και 2003, συμπεριλαμβανομένων τεσσάρων στον αγώνα Senior. Αναδείχθηκε δύο φορές πρωταθλητής του British Superbike, το 1995 και το 2002 και σκοτώθηκε σε ατύχημα με ελικόπτερο το 2003, σε ηλικία μόλις 41 ετών.