Yamaha - Πατέντες για νέο σύστημα φωτισμού laser

Με μία πηγή κεντρικά τοποθετημένη για όλα τα φωτιστικά σώματα της μοτοσυκλέτας, που θα μπορούσε να αντικαταστήσει τα LED
motomagYamaha – Πατέντες για νέο σύστημα φωτισμού laser
Από τον

Αλέξανδρο Λαμπράκη

30/11/2023

Η Yamaha φαίνεται ότι δουλεύει πάνω σε φώτα τεχνολογίας laser, που όπως βλέπουμε από τις πατέντες αφορούν όλα τα φωτιστικά σώματα, τόσο μπροστά όσο και πίσω, χρησιμοποιώντας μία μοναδική μονάδα laser, μειώνοντας έτσι το κόστος αλλά και τις διαστάσεις, σε σχέση με τα laser που χρησιμοποιούν τα αυτοκίνητα.

Η τεχνολογία laser δεν είναι άγνωστη, καθώς στην αυτοκινητοβιομηχανία υπάρχει ήδη σχεδόν μία δεκαετία, ειδικά στα ακριβά μοντέλα. Μέχρι σήμερα, δεν έχουμε δει να γίνεται η μετάβαση στις μοτοσυκλέτες, κυρίως λόγω του υψηλού της κόστους, που δεν δικαιολογεί την σχετικά μικρή διαφορά απόδοσης των laser φωτιστικών σωμάτων σε σχέση με τα φθηνότερα LED. Μέχρι και η BMW, που χρησιμοποιεί από το 2014 laser φώτα σε πολλά μοντέλα αυτοκινήτων της, δεν έχει εμφανίσει κάτι περισσότερο από ένα πρωτότυπο K 1600 GTL στην έκθεση Consumers Electronics Show, το 2016 που δεν προχώρησε λόγω του κόστους της συγκεκριμένης εφαρμογής. Το κόστος ήταν μάλιστα τόσο μεγάλο, που θα αποτελούσε σημαντικό κομμάτι της τελικής τιμής της μοτοσυκλέτας, με τον κίνδυνο να σπάσουν τα φώτα να ελλοχεύει συνεχώς. Μην ξεχνάμε πως η BMW είναι μία από τις εταιρείες που ασχολείται σε τεράστιο βαθμό με το θέμα του φωτισμού των μοτοσυκλετών της, ακόμα και σε βάρος της ομορφιάς (θυμηθείτε την πρώτη γενιά S 1000 RR) για το καλύτερο δυνατό αποτέλεσμα, χωρίς να τυφλώνει τους υπόλοιπους χρήστες του δρόμου. Η έλευση της cornering τεχνολογίας για τους προβολείς, απλοποίησε τα πράγματα και τα LED φώτα παρέμειναν.

Yamaha – Πατέντες για νέο σύστημα φωτισμού laser

Κάπου εδώ έρχεται η Yamaha για να αλλάξει τα δεδομένα, με νέες πατέντες που είδαν το φως της δημοσιότητας να μαρτυρούν ότι δουλεύει πάνω σε ένα σύστημα φωτισμού που αξιοποιεί την τεχνολογία laser. Βέβαια, στην προκειμένη περίπτωση βλέπουμε κάποιες διαφορές, καθώς το εργοστάσιο της Iwata φαίνεται να χρησιμοποιεί μία μονάδα laser για όλα τα φωτιστικά σώματα της μοτοσυκλέτας. Πέρα από το κόστος, το οποίο είναι χαμηλότερο στην εφαρμογή της Yamaha, η χρήση μίας πηγής για το laser προσφέρει και το όφελος των πιο μαζεμένων διαστάσεων, σε σχέση με τα παραδοσιακά laser φώτα, ενώ ταυτόχρονα μειώνει το βάρος της μοτοσυκλέτας. Συν τοις άλλοις, η επιλογή της τοποθέητησης της πηγής του laser βοηθάει στη συγκέντρωση μαζών κοντά στο κέντρο βάρους της μοτοσυκλέτας. Το έχουμε πει ξανά, η κατανομή του βάρους είναι πολύ πιο σημαντική από τα ίδια τα κιλά, καθώς όσο ελαφρύ κι αν είναι ένα δίκυκλο, αν δεν έχει καλό ζύγισμα, τότε δεν θα έχει και καλή συμπεριφορά κατά την οδήγηση.

Yamaha – Πατέντες για νέο σύστημα φωτισμού laser

Η ιδέα είναι απλή. Με τη μονάδα του laser τοποθετημένη στο κέντρο, οπτικές ίνες αναλαμβάνουν την μεταφορά του φωτός όπου χρειάζεται, συμπεριλαμβανομένου του προβολέα, του πίσω φαναριού, τη βάση πινακίδας πίσω, τα φλας αλλά και τα όργανα της μοτοσυκλέτας. Στις πατέντες της Yamaha βλέπουμε μία μοτοσυκλέτα -που θυμίζει την πρώτη γενιά των MT-09- και ένα σκούτερ. Στην πρώτη περίπτωση το laser είναι τοποθετημένο κάτω από την σέλα, ενώ στο σκούτερ το βρίσκουμε στο τμήμα του πατώματος. Από εκεί, οπτικές ίνες αναλαμβάνουν να στείλουν φως μπροστά και πίσω, ενώ βλέπουμε ότι υπάρχουν και διακόπτες για την ενεργοποίηση / απενεργοποίηση των φώτων, αλλά και φίλτρα που μεταβάλλουν τη φωτεινότητα.

Η τοποθέτηση του laser στο κέντρο της μοτοσυκλέτας, κρυμμένο από την άμεση επαφή με τα στοιχεία της φύσης -αλλά και με το έδαφος σε περίπτωση πτώσης- έχει επίσης και το όφελος της προστασίας από κάποια ζημιά, πέραν της συγκέντρωσης των μαζών. Με τις οπτικές ίνες να αναλαμβάνουν τη μεταφορά της δέσμης στον προβολέα, οι λάμπες από μόνες τους θα είναι φθηνές και ελαφριές, ενώ η αντικατάστασή τους θα γίνεται εύκολα.

Yamaha – Πατέντες για νέο σύστημα φωτισμού laser

Η Yamaha δεν είναι η μόνη που έχει ψάξει το θέμα των laser, με την αντίπαλη Honda να καταθέτει πατέντες πίσω στο 2018, παρουσιάζοντας όμοιο σκεπτικό. Όπως εδώ, έτσι και στα έγγραφα του Big H, η πηγή του laser βρισκόταν κάτω από τη σέλα, με την μεταφορά του φωτός να γίνεται με οπτικές ίνες. Σε αντίθεση όμως με τη Yamaha, η Honda χρησιμοποιούσε δύο παροχές laser, που αφορούσαν αποκλειστικά τον μπροστινό προβολέα, μία για τα φώτα πορείας και μία για τη μεγάλη σκάλα. Αυτό σημαίνει μεγαλύτερο κόστος και βάρος, σε σχέση με τη μία πηγή laser του εργοστασίου της Iwata που στόχο έχει να δίνει φως όπου χρειάζεται, τόσο για μεγάλη όσο και για μεσαία σκάλα. Η πατέντα που εφάρμοσε η Honda, όμως, αναδεικνύει ένα ακόμα πλεονέκτημα των laser, έναντι των υπόλοιπων τεχνολογιών. Η μεγάλη σκάλα θα μπορούσε να προέρχεται από οπτική ίνα που θα βρίσκεται πάνω στους καθρέπτες σε ορισμένες μοτοσυκλέτες, ένα σημείο εξαιρετικά μικρό για να χωρέσει λάμπα.

Yamaha – Πατέντες για νέο σύστημα φωτισμού laser

Τώρα μπορεί κάποιος να αναρωτηθεί, γιατί να χρησιμοποιήσουμε laser αφού τα σύγχρονα LED κάνουν μία χαρά την δουλειά τους και αντέχουν αρκετά στον χρόνο. Ο λόγος είναι ότι η ισχυρή δέσμη μπορεί να φωτίσει μέχρι και 600 μέτρα μπροστά, στην περίπτωση των αυτοκινήτων, έχοντας τον ρόλο της μεγάλης σκάλας, ενώ για τα φώτα πορείας χρησιμοποιούνται LED. Συνήθως το laser ενεργοποιείται μόνο σε υψηλές ταχύτητες και με την προϋπόθεση ότι ο δρόμος μπροστά είναι άδειος. Το φως που εκπέμπουν είναι μπλε, όμως με την χρήση στρωμάτων κίτρινου φωσφόρου, μετατρέπεται σε έντονο λευκό. Στην συνέχεια, στα συμβατικά laser φώτα, το φως ανακλάται ξανά για να δημιουργηθεί δέσμη κατάλληλη για τον φωτισμό του δρόμου.

Η πατέντα της Yamaha σίγουρα φέρνει πιο κοντά την προοπτική να δούμε laser φώτα και στις μοτοσυκλέτες. Η πρόοδος όμως των φθηνότερων LED είναι ταχύτατη, όντας πλέον πολύ καλύτερα από όταν η BMW παρουσίασε τους προβολείς laser στα αυτοκίνητά της, πριν από σχεδόν μία δεκαετία. Ίσως, λοιπόν, η ευκαιρία να γίνει mainstream στον χώρο της μοτοσυκλέτας να έχει παρέλθει, όμως είναι σίγουρο ότι αν το κόστος είναι λογικό και η πατέντα προχωρήσει από τη θεωρία στην εφαρμογή, τότε θα το δούμε σε κάποιο επόμενο μοντέλο της Yamaha ή στην ανανέωση κάποιου υπάρχοντος.

Η FIM ρίχνει στον κατασκευαστή την ευθύνη που ο Bulega δανείστηκε αγωνιστικό κράνος

Η FIM ρίχνει την ευθύνη σε κατασκευαστές που άργησαν να προβούν στη σχετική διαδικασία για τα αγωνιστικά κράνη
FIM racing homologation label
Από τον

Σπύρο Τσαντήλα

27/2/2026

Ο εναρμονισμός με τις νέες αγωνιστικές προδιαγραφές FRHPhe-02 δεν εξελίχθηκε εντελώς ομαλά και το γεγονός απέκτησε δημοσιότητα κατά τον πρώτο αγώνα του Motul WSBK 2026 στο Phillip Island, όπου ο Nicolo Bulega αγωνίστηκε με δανεικό κράνος και όχι με το επίσημο ΚΥΤ που θα φορά την υπόλοιπη χρονιά.

Όπως προέκυψε, το πρόβλημα εντοπίζεται στη διαδικασία πιστοποίησης των κρανών κατά τις νέες προδιαγραφές FRHPhe-02, καθώς υπάρχει μόνο ένα εργαστήριο στον κόσμο - στην Ισπανία συγκεκριμένα - εξουσιοδοτημένο να διεξάγει τα κατάλληλα τεστ και να δώσει την ομολογκασιόν. Η FIM, με τη σειρά της, βλέποντας τα σχετικά δημοσιεύματα ανά τον κόσμο προβαίνει τώρα σε επίσημη ανακοίνωση προκειμένου να διαλευκάνει το τοπίο.

Ξεκινώντας, η διεθνής Ομοσπονδία υπερασπίζεται το γεγονός ότι υπάρχει μόνο ένα εγκεκριμένο εργαστήριο για τη δουλειά αυτή, καθώς θεωρεί πως είναι ο μοναδικός τρόπος να εγγυηθεί την απόλυτη αξιοπιστία της διαδικασίας.

Στη συνέχεια υπενθυμίζει πως οι νέες προδιαγραφές δεν είναι και τόσο “νέες” για τους κατασκευαστές, καθώς έχουν θεσπιστεί από το 2022 και όλοι οι κατασκευαστές κρανών είχαν συμφωνήσει πως το 2026 θα είναι ο χρόνος εφαρμογής τους.

Ως παράδειγμα η FIM αναφέρει τις Arai, LS2 και 6D που είχαν σπεύσει να αποκτήσουν τη νέα ομολογκασιόν πολύ έγκαιρα, το 2022, 2023 και 2024 αντιστοίχως.

Συνεχίζει εξηγώντας πως οι περισσότεροι κατασκευαστές κατέθεσαν τα κράνη τους για πιστοποίηση τον Σεπτέμβριο του 2025, αλλά κάποιοι εξ αυτών ζήτησαν να γίνουν πρώτα ιδιωτικά τεστ πριν το επίσημο. Ο λόγος, όπως αποδείχθηκε, ήταν πως κάποιοι επιχείρησαν να περάσουν παλαιότερα μοντέλα κρανών τους από τη δοκιμή, στην οποία φυσικά απέτυχαν καθώς οι νέες προδιαγραφές της FIM υπερβαίνουν κατά πολύ αυτές που εξασφαλίζουν πιστοποιήσεις όπως οι εμπορικές ECE 22.06, Snell M2020 και JIS T8133, αλλά και η προηγούμενη αγωνιστική ομολογκασιόν FRHPhe-01.

Αυτό σήμαινε πως οι συγκεκριμένοι κατασκευαστές θα έπρεπε να κατασκευάσουν νέα κράνη για να πάρουν το σφραγίδα FRHPhe-02, αφού τα πολύ αυστηρότερα τεστ του τελευταίου κανονισμού περιλαμβάνουν νέες δοκιμασίες και μεγαλύτερες καταπονήσεις από πριν.

Η διαδικασία πιστοποίησης είναι από μόνη της εξαιρετικά χρονοβόρα, καθώς πρέπει να περάσουν όλες τις δοκιμές και ελέγχους τέσσερα κράνη από κάθε μοντέλο και δη σε όλα τα μεγέθη κελύφους.

Αν κάποιο από αυτά αποτύχει σε ένα τεστ, αυτό σημαίνει πίσω στο εργοστάσιο, νέα κατασκευή και επιστροφή εκ νέου για δοκιμές μέχρι να ικανοποιηθούν οι προδιαγραφές της FIM. Αυτή είναι μια ανελαστική διαδικασία που δεν μπορεί να επισπευστεί και η εμπειρία έδειξε πως συχνά δεν ήταν εύκολο ούτε καν να βρεθεί ο κατάλληλος χρόνος για να κλειστεί το τεστ από το ισπανικό εργαστήριο.

Μάλιστα η FIM αναφέρει παράδειγμα κατασκευαστή (που δεν ονοματίζεται) ο οποίος αιτήθηκε τεστ για κράνος μόλις τον Ιανουάριο του 2026! Αναφέρει επίσης άλλο παράδειγμα κατασκευαστή, επίσης ανώνυμου, για τον οποίο χρειάστηκε να επαναληφθεί επτά φορές η διαδικασία μέχρις ότου το συγκεκριμένο κράνος να αποκτήσει το πολυπόθητο ταμπελάκι της κεντρικής φωτογραφίας στο λουράκι του.

Κατά τη FIM οι νέες αγωνιστικές προδιαγραφές FRHPhe-02 θεσπίστηκαν για να εγγυηθούν τη βέλτιστη δυνατή προστασία των αναβατών, με δοκιμές που εξετάζουν ένα σωρό τρομακτικά σενάρια και υποβάλλουν τα κράνη σε εξαιρετικά απαιτητικές δοκιμασίες.

Και, όπως φαίνεται από τη διευκρίνηση αυτή της FIM, τα όσα κυκλοφόρησαν το προηγούμενο διάστημα σχετικά με τις καθυστερήσεις στην ομολογκασιόν των αγωνιστικών κρανών δεν ήταν ανακριβή μεν, αλλά ούτε και όλη η αλήθεια. Γνωρίζοντας δε τώρα πως η μετάβαση στις FRHPhe-02 είχε κανονιστεί από το 2022 με σύμφωνους όλους τους κατασκευαστές - ως ισχυρίζεται η FIM - μάλλον δικαιώνουν τη διεθνή Ομοσπονδία, ακόμη κι αν το ένα και μοναδικό εργαστήριο όντως φαντάζει λίγο για να καλύψει δεκάδες κατασκευαστές με πολλά μοντέλα κρανών που απευθύνονται τόσο σε ασφάλτινους όσο και χωμάτινους αγώνες.