Zero Motorcycles – Εξελίσσει σύστημα που προσομοιάζει την λειτουργία του συμπλέκτη!

Ένας επιπλέον μοχλός για καλύτερη πληροφόρηση και μεγαλύτερη εμπλοκή του αναβάτη με την μοτοσυκλέτα
motomagZero Motorcycles – Εξελίσσει σύστημα που προσομοιάζει την λειτουργία του συμπλέκτη!
Από τον

Αλέξανδρο Λαμπράκη

27/2/2024

Η Zero, η οποία εξειδικεύεται εδώ και πάνω από 15 χρόνια στην κατασκευή ηλεκτρικών μοτοσυκλετών, θέλει να πάει ένα βήμα παραπέρα καταθέτοντας πατέντες με τις οποίες φαίνεται να δουλεύει πάνω στην δημιουργία ενός συστήματος που προσομοιάζει την λειτουργία της σύμπλεξης και αποσύμπλεξης, την οποία συναντάμε στην πλειονότητα των συμβατικών μοτοσυκλετών, θέλοντας να προσφέρει έναν ακόμα μοχλό πληροφόρησης, αλλά και μεγαλύτερης εμπλοκής του αναβάτη με την μοτοσυκλέτα.

Η αλήθεια είναι ότι ο συμπλέκτης είναι κάτι που δεν έχουμε συνηθίσει να βλέπουμε στις ηλεκτρικές μοτοσυκλέτες, καθώς δεν είναι κάτι που απαιτείται στους πολύστροφους ηλεκτροκινητήρες. Αν και οι πωλήσεις των σκούτερ και των μοντέλων με DCT συμπλέκτη της Honda δείχνουν ότι πολλοί μοτοσυκλετιστές πλέον προτιμούν την έλλειψη του παραδοσιακού συμπλέκτη, πολλοί είναι αυτοί που ακόμα τον αναζητούν σε όποια μοτοσυκλέτα ανεβαίνουν. Η Zero φαίνεται ότι θέλει να  προσθέσει έναν ακόμα μοχλό στα χειριστήρια του αναβάτη, μέσω του οποίου θα ρυθμίζεται η ροπή και η ανάκτηση ενέργειας κατά το φρενάρισμα. Με αυτόν τον τρόπο θέλει να μεταφέρει στην ηλεκτροκίνηση την αίσθηση και τον έλεγχο που προσφέρει το παραδοσιακό κιβώτιο που χρησιμοποιείται ευρέως στις μοτοσυκλέτες με κινητήρες εσωτερικής καύσης.

Zero Motorcycles – Εξελίσσει σύστημα που προσομοιάζει την λειτουργία του συμπλέκτη

Θα μπορούσε κανείς να πει ότι είναι απλώς ένα κόλπο της αμερικανικής εταιρείας, με στόχο να φέρει στους κόλπους της μοτοσυκλετιστές παλαιότερων δεκαετιών, οι οποίοι έχουν μεγαλώσει με κινητήρες εσωτερικής καύσης και παραμένουν πολέμιοι της ηλεκτροκίνησης. Κάτι τέτοιο όμως, θα αδικούσε την ιδέα που βλέπουμε στις πατέντες. Άλλωστε, η λειτουργία του συμπλέκτη στις μοτοσυκλέτες με θερμικούς κινητήρες δεν είναι απλώς ένας διακόπτης που συμπλέκει και αποσυμπλέκει. Πολλές φορές τον χρησιμοποιούμε για να μας βοηθήσει με τον έλεγχο της μοτοσυκλέτας, ειδικά ανάμεσα στα μποτιλιαρισμένα αυτοκίνητα, όταν κινούμαστε αργά. Ακόμα, μέσω του συμπλέκτη μπορούμε να ρυθμίσουμε την εκκίνηση από τα φανάρια, ενώ μέχρι ένα σημείο μας δίνει και την ελευθερία να καθορίσουμε το επίπεδο φρένου του κινητήρα. Όπως καταλαβαίνουμε, αλλά και γνωρίζουμε από πρώτο χέρι όσοι έχουμε οδηγήσει μοτοσυκλέτα με συμπλέκτη, αποτελεί αναπόσπαστο κομμάτι της οδήγησης. Επομένως, είναι λογικό που οι αναβάτες που έχουν συνηθίσει να τον χρησιμοποιούν, ψάχνουν να βρουν το αντίστοιχο σύστημα και στις ηλεκτρικές μοτοσυκλέτες, παρά το ότι ο τρόπος λειτουργίας τους επιτρέπει την απουσία ενός συμβατικού κιβωτίου ταχυτήτων.

Η Zero μοιάζει να αναγνωρίζει την λεπτότητα στους χειρισμούς που χαρίζει η ύπαρξη του συμπλέκτη, με την πατέντα που κατέθεσε να δείχνει ότι η εταιρεία θέλει να βάλει σε χρήση τα δάχτυλα του αριστερού χεριού. Όπως βλέπουμε στα σχέδια, η μανέτα θυμίζει αυτές που γνωρίζουμε από τις συμβατικές μοτοσυκλέτες.

Zero Motorcycles – Εξελίσσει σύστημα που προσομοιάζει την λειτουργία του συμπλέκτη

Μέσα στην πατέντα η Zero μας εξηγεί πώς ακριβώς θα συνδέεται με τα ηλεκτρονικά συστήματα ελέγχου της μοτοσυκλέτας, διατηρώντας ταυτόχρονα παρόμοια αίσθηση με αυτή που γνωρίζει ήδη ο αναβάτης από τα παραδοσιακά κιβώτια στους κινητήρες εσωτερικής καύσης. Στην ουσία, για να γίνει αυτό, όλα τα εξαρτήματα του συμπλέκτη θα σχεδιαστούν με τέτοιον τρόπο, ώστε ο αναβάτης να αισθάνεται μία απότομη αύξηση της αντίστασης κατά την λειτουργία της μανέτας, όπως συμβαίνει όταν ο συμπλέκτης αρχίζει να συμπλέκει τους δίσκους για την αλλαγή ταχύτητας. Στην συνέχεια, η αντίσταση αυτή θα παραμένει σταθερή, χωρίς αυξομειώσεις, ενώ μέσω ελατηρίων το φορτίο θα αρχίζει να μειώνεται όταν η μανέτα επιστρέφει στην αρχική της θέση. Με λίγα λόγια, η συμπεριφορά της θα είναι ακριβώς αυτή που περιμένετε όταν αλλάζετε ταχύτητες σε μία μοτοσυκλέτα με κινητήρα εσωτερικής καύσης.

Όπως αναφέρουν τα έγγραφα που έρχονται μαζί με τα σχέδια, καθώς ο αναβάτης μειώνει την ροπή που στέλνει ο κινητήρας στον πίσω τροχό, ο εγκέφαλός του συνδέει την λειτουργία και την αίσθηση της αριστερής μανέτας με αυτή που έχει συνηθίσει από τους συμβατικούς κινητήρες. Όπως για παράδειγμα την ολίσθηση (“πατινάρισμα”) ενός πολύδισκου συμπλέκτη, όπως αυτών που συναντάμε σε πολλά οχήματα και μοτοσυκλέτες με κινητήρα εσωτερικής καύσης.

Zero Motorcycles – Εξελίσσει σύστημα που προσομοιάζει την λειτουργία του συμπλέκτη

Η χρήση του συμπλέκτη όμως, δεν περιορίζεται στην διαχείριση της ροπής που φτάνει στον πίσω τροχό. Μερικές φορές τον χρησιμοποιούμε για να ανεβάσουμε τις στροφές του κινητήρα, φτάνοντας στο ωφέλιμο εύρος του χωρίς να αλλάξουμε ταχύτητα, όπως ας πούμε για παράδειγμα στις... σούζες! Η Zero έχει έρθει διαβασμένη και για αυτή την περίπτωση, έχοντας προβλέψει την λειτουργία του μηχανισμού του “ψεύτικου” συμπλέκτη της. Λαμβάνοντας στοιχεία, όπως την ταχύτητα με την οποία κινείται η μανέτα, αλλά και την θέση της, τα ηλεκτρονικά συστήματα δίνουν την εντολή, προκειμένου η μανέτα να έχει την ίδια ακριβώς απόκριση. Αν για παράδειγμα ο αναβάτης αφήσει απότομα την αριστερή μανέτα, από την θέση σύμπλεξης, τότε η ηλεκτρονική της διαχείριση θα του δώσει μία επιπλέον αύξηση της ροπής από τον κινητήρα, μεγαλύτερη από αυτή που ορίζουν οι μοίρες στις οποίες είναι ανοιχτό το “γκάζι”. Με αυτό τον τρόπο, προσομοιάζει την λειτουργία του “συμπλεκταρίσματος”, που γνωρίζουμε σε μοτοσυκλέτες με μηχανική μετάδοση και συμβατικό κιβώτιο ταχυτήτων.

Η ίδια ιδέα εφαρμόζεται και κατά την διάρκεια της επιβράδυνσης, όταν ο “συμπλέκτης” μπορεί να χρησιμοποιηθεί για την μείωση ή την αύξηση του επιπέδου ανάκτησης ενέργειας. Όταν μιλάμε για ανάκτηση ενέργειας, στην ουσία εννοούμε ότι ο ηλεκτροκινητήρας λειτουργία σαν ένα είδος γεννήτριας, που δίνει ρεύμα στις μπαταρίες, ενώ ταυτόχρονα φρενάρει το όχημα. Η ηλεκτρονική διαχείριση της αριστερής μανέτας, αναγνωρίζει την γωνία στην οποία βρίσκεται και την πίεση που ασκείται πάνω της, ενώ ταυτόχρονα λαμβάνει υπόψιν και την ταχύτητα με την οποία αυτά αλλάζουν. Στην συνέχεια, αποφασίζει πόσο “φρένο κινητήρα” θα εφαρμόσει. Για παράδειγμα, μία γρήγορη κίνηση μπορεί να σημαίνει ότι ο αναβάτης θέλει την μέγιστη ανάκτηση ενέργειας σε ένα φρενάρισμα, ας πούμε πανικού. Αντιθέτως, μία ήρεμη και ομαλή και πιο αργή κίνηση της αριστερής μανέτας, μπορεί να υποδηλώνει ότι ο αναβάτης θέλει μία λιγότερη δραστική επέμβαση της ανάκτησης.

Zero Motorcycles – Εξελίσσει σύστημα που προσομοιάζει την λειτουργία του συμπλέκτη

Η πατέντα της Zero δεν προβλέπει αυτή την στιγμή την ύπαρξη κάποιου μοχλού και στο αριστερό πόδι, χωρίς όμως να το αποκλείει, δηλώνοντας ότι το εν λόγω σύστημα θα μπορούσε να χρησιμοποιηθεί μαζί με ένα αυτόματο κιβώτιο. Στις εικόνες βλέπουμε τον “συμπλέκτη” πάνω σε μία μοτοσυκλέτα που θυμίζει το SR/F της Zero, υποδεικνύοντας εν μέρει και το ποιο θα είναι το πρώτο μοντέλο που θα μπει, αν και όταν το σύστημα βγει στην παραγωγή. Η επιλογή της συγκεκριμένης μοτοσυκλέτας δεν είναι τυχαία, καθώς το γυμνό SR/F αποτελεί αυτή την στιγμή μία από τις ισχυρότερες προτάσεις στην γκάμα της Zero, με τους επίδοξους αγοραστές να έχουν ως κριτήριο την οδηγική ευχαρίστηση, που σε μεγάλο ποσοστό των αναβατών έχει συνδεθεί με την άμεση εμπλοκή τους με την μοτοσυκλέτα.

Αλγόριθμος της Ducati προβλέπει και προσαρμόζει δυναμικά τη συντήρηση της Desmo450 MX

Καινοτομία των Ιταλών στο off-road με σύστημα που προσαρμόζει τα service ανάλογα με τη χρήση της μοτοσυκλέτας
Ducati Desmo 450MX Adaptive maintenance
Από τον

Φίλιππο Σταυριδόπουλο

29/4/2026

Ένας αλγόριθμος της Ducati Corse αλλάζει τα δεδομένα υπολογίζοντας τη φθορά του κινητήρα σε πραγματικό χρόνο και παραμετροποιώντας τα διαστήματα συντήρησης αναλόγως.

Η Ducati εισάγει μια σημαντική καινοτομία στον κόσμο του off-road, παρουσιάζοντας σύστημα “πρόβλεψης” της συντήρησης για τη Ducati Desmo450 MX. Με την εφαρμογή προηγμένων ηλεκτρονικών στο motocross, όπως traction control που υπολογίζει με ακρίβεια την ολίσθηση του πίσω τροχού, η ιταλική εταιρεία κάνει το επόμενο βήμα, εστιάζοντας πλέον στη βελτιστοποίηση της συντήρησης.

Η τεχνολογία εξελίχθηκε από τη Ducati Corse, αξιοποιώντας εμπειρία από τα πρωταθλήματα Superbike και MotoGP. Στην καρδιά του συστήματος βρίσκεται ένας νέος αλγόριθμος που υπολογίζει σε πραγματικό χρόνο έναν δείκτη καταπόνησης του κινητήρα, λαμβάνοντας υπόψη παραμέτρους λειτουργίας αλλά και τις συνθήκες χρήσης, όπως το τερέν στο οποίο κινείται η μοτοσυκλέτα.

Ο δείκτης αυτός τροφοδοτεί έναν “μετρητή φθοράς” που αυξάνεται δυναμικά και καθορίζει τα διαστήματα συντήρησης, αντικαθιστώντας τα παραδοσιακά, σταθερά διαστήματα service. Έτσι, η συντήρηση προσαρμόζεται πλήρως στο οδηγικό προφίλ του αναβάτη, πιο συχνή για έντονη ή αγωνιστική χρήση, πιο αραιή για ερασιτεχνική οδήγηση.

Ducati Desmo 450 MX Adaptive maintenance

Όλες οι πληροφορίες εμφανίζονται σε πραγματικό χρόνο μέσω της εφαρμογής Ducati X-Link, διαθέσιμης για iOS και Android, επιτρέποντας στον αναβάτη να παρακολουθεί εύκολα πότε απαιτείται service. Η ενεργοποίηση του συστήματος γίνεται με δωρεάν αναβάθμιση λογισμικού στην ECU μέσω του επίσημου δικτύου της Ducati.

Ένα από τα βασικά πλεονεκτήματα είναι η δυνατότητα επέκτασης των διαστημάτων συντήρησης όταν η χρήση είναι πιο ήπια από το προβλεπόμενο. Το αρχικό πλάνο έχει βασιστεί στη χρήση της μοτοσυκλέτας από τον Alessandro Lupino, κάτι που σημαίνει ότι για λιγότερο απαιτητική οδήγηση, ο ιδιοκτήτης μπορεί να καθυστερήσει το service, μειώνοντας το κόστος χρήσης.

Στην πράξη, το μεσαίο service, που περιλαμβάνει αντικατάσταση πιστονιού και έλεγχο βαλβίδων, μπορεί να πραγματοποιηθεί μεταξύ 45 και 60 ωρών λειτουργίας, ανάλογα με τη φθορά. Αντίστοιχα, το πλήρες service κινητήρα τοποθετείται μεταξύ 90 και 120 ωρών.

Με αυτή την τεχνολογία, η Ducati επιχειρεί να αλλάξει ριζικά τη φιλοσοφία συντήρησης στις off-road μοτοσυκλέτες, εισάγοντας πιο “έξυπνες” λύσεις που προσαρμόζονται σε πραγματικές μετρήσιμες συνθήκες χρήσης και όχι σε θεωρητικά σενάρια και ωρόμετρα.