Can-Am - Ετοιμάζει το πρώτο της ηλεκτρικό ATV

Πατέντες δείχνουν σύστημα ανάκτησης ενέργειας πολλών σταδίων
Can-Am ηλεκτρικό ATV 2024
Από τον

Θοδωρή Ξύδη

11/7/2024

Η Can-Am ετοιμάζεται να παρουσιάσει τις πρώτες ηλεκτρικές της μοτοσυκλέτες, ωστόσο ο εξηλεκτρισμός της γκάμας της εταιρείας δεν θα σταματήσει στους δύο τροχούς.

Πολλές είναι οι πατέντες του ομίλου της BRP (Bombardier Recreational Products) που βλέπουν το φως της δημοσιότητας τον τελευταίο καιρό, πατέντες που δείχνουν ότι οι Καναδοί εργάζονται πάνω στο μέλλον των ATV και UTV τους -και όχι μόνο- αναφορικά με τα συστήματα κίνησης που θα φέρουν, με στόχο τον εκμηδενισμό των εκπεμπόμενων ρύπων από τους κινητήρες τους.

Προς την κατεύθυνση αυτή η BRP είχε κάνει γνωστή την πρόθεσή της από τον Μάρτιο του 2021, ανακοινώνοντας ένα φιλόδοξο πλάνο πενταετίας το οποίο περιλαμβάνει επενδύσεις ύψους 280 εκατ. ευρώ ώστε ο καναδικός όμιλος να έχει παρουσιάσει έως το τέλος του 2026 ένα αμιγώς ηλεκτρικό μοντέλο σε κάθε κατηγορία οχημάτων που δραστηριοποιείται: ATV, UTV, on-road, jet ski, snowmobile, καρτ και σύντομα μοτοσυκλέτες.

Ηλεκτρικό Can-Am ATV 2024

Σημαντικό ρόλο στα παραπάνω παίζει η θυγατρική RΟΤΑΧ που έχει αναλάβει την εξέλιξη των κινητήρων και των συστοιχιών των μπαταριών -μαζί με τα ηλεκτρονικά συστήματα διαχείρισης τους. 

Όπως ενημερωθήκαμε μάλιστα και κατά την πρόσφατη επίσκεψή μας στο εργοστάσιο της ROTAX στο Gunskirchen στην Αυστρία, εκεί όπου σχεδιάζονται, εξελίσσονται και κατασκευάζονται όλα τα μοτέρ της BRP ανεξάρτητα από το όχημα που κινούν, οι Αυστριακοί είναι ήδη έτοιμοι από πλευράς εξέλιξης να απαντήσουν άμεσα σε οποιαδήποτε "πρόκληση". Οι τεχνολογίες που έχουν αναπτύξει μπορούν να εφαρμοστούν στην επιθυμητή κάθε φορά κλίμακα μεγέθους που εξυπηρετεί το εκάστοτε όχημα αναφορικά με το ηλεκτρικό μοτέρ και την ενεργειακή χωρητικότητα της μπαταρίας.

Οι πατέντες της Can-Am που παρουσιάστηκαν πρόσφατα και απεικονίζουν ένα ηλεκτρικό ATV μας δείχνουν ότι οι Καναδοί βρίσκονται εντός πλάνου και ότι η ώρα που θα παρουσιαστεί ένα τέτοιο μοντέλο, έστω ως πρωτότυπο, πλησιάζει.

Ηλεκτρικό Can-Am ATV 2024

Οι τελευταίες μέχρι στιγμής πατέντες της BRP δεν έχουν σκοπό να περιγράψουν ολόκληρο το ATV με λεπτομέρεια αλλά συγκεκριμένα το σύστημα ελέγχου του συστήματος ανάκτησης ενέργειας που θα φέρει, το οποίο μπορεί να εφαρμοστεί με περισσότερους από έναν τρόπους άρα και σε διαφορετικά μοντέλα, ενώ αναφέρεται χαρακτηριστικά ότι η τεχνολογία μπορεί να χρησιμοποιηθεί και σε μοτοσυκλέτες, scooter, snowmobiles, και τρίκυκλα.

Ηλεκτρικό Can-Am ATV 2024
Με τον αριθμό "150" υποδεικνύεται η θέση της σκανδάλης του συστήματος ανάκτησης ενέργειας -Στο "130" η σκανδάλη της επιτάχυνσης

Για την περίσταση το επίπεδο της ανάκτησης ενέργειας μπορεί να μεταβληθεί από τον αναβάτη μέσω σκανδάλης που έχει τοποθετηθεί δεξιά στην ίδια βάση που βρίσκεται η σκανδάλη της επιτάχυνσης αντίθετα από αυτή, σαν μανέτα φρένου. Λογικά το σύστημα που θα χρησιμοποιηθεί στα ATV της θυγατρικής Can-Am θα δίνει τη δυνατότητα στον αναβάτη να ελέγχει ο ίδιος το επίπεδο επιβράδυνσης -έστω μερικώς- χρησιμοποιώντας όχι τα φρένα αλλά τον (ή τους) ηλεκτρικούς κινητήρες.

Ηλεκτρικό Can-Am ATV 2024

Η ελεγχόμενη επιβράδυνση μέσω ηλεκτρικού κινητήρα εφαρμόζεται εδώ και χρόνια στα υβριδικά, plug-in υβριδικά και φυσικά φουλ ηλεκτρικά αυτοκίνητα με τους οδηγούς να έχουν σε πολλές περιπτώσεις τη δυνατότητα να μεταβάλλουν την ένταση της επιβράδυνσης -και της ανάκτησης ενέργειας- "αποφορτίζοντας" παράλληλα το σύστημα πέδησης και αυτό οδηγεί σε μεγαλύτερη διάρκεια ζωής για τα τακάκια και τους δίσκους.

Furion F1 – Υβριδική Yamaha MT-07 με κίνηση στους δύο τροχούς και 94 ίππους

Η Γαλλική Furion μεταλλάσσει το ΜΤ-07 με έναν ηλεκτροκινητήρα στο κέντρο του μπροστινού τροχού
Furion F1
Από τον

Σπύρο Τσαντήλα

6/2/2026

Δεν είναι η πρώτη φορά που συναντάμε τη δουλειά της Furion, που εδρεύει στη Le Mans της Γαλλίας, καθώς το 2022 είχαμε αναφερθεί στο προηγούμενο υβριδικό custom της, το Μ3 που βασιζόταν στο Yamaha Niken με δύο ηλεκτροκινητήρες στους μπροστινούς τροχούς.

Αυτή τη φορά οι Γάλλοι επέλεξαν ξανά Yamaha και δη το δημοφιλέστατο MT-07, στο οποίο επανέλαβαν ένα ανάλογο πλάνο με το Niken. Το νέο πρωτότυπο ονομάζεται Μ2 κι συνδυάζει τη γνωστή βάση με τον δικύλινδρο CP2 κινητήρα και ενίσχυση με ηλεκτρική δύναμη.

Furion F1

Το κέντρο του μπροστινού τροχού στο πρωτότυπο Μ2 φιλοξενεί πλέον έναν ηλεκτρικό κινητήρα, αλλάζοντας άρδην την απόδοση με την προσθήκη 20 επιπλέον ίππων στο τελικό άθροισμα, που θεωρητικά φτάνει στους 94 ίππους.

Επιπλέον, ο ηλεκτροκινητήρας αυξάνει δραστικά και τη ροπή, ενώ δίνοντας κίνηση και στον μπροστινό τροχό αλλάζει εντελώς τα δυναμικά χαρακτηριστικά του ΜΤ-07 με μια διάταξη που βρίσκει περισσότερη πρόσφυση μπροστά.

Η πηγή ενέργειας που τροφοδοτεί το μπροστινό μοτέρ προέρχεται από μια συστοιχία μπαταριών που τοποθετούνται στην ουρά της μοτοσυκλέτας, με τη διαχείριση του συστήματος να έχει ανατεθεί σε μια διάταξη που δημιούργησε η ίδια η Furion, ονόματι Eversor Technology.

Furion F1

Αυτή βρίσκεται στο επίκεντρο της λειτουργίας του Μ2, καθώς ελέγχει διαρκώς την κατανομή της αποδιδόμενης ισχύος και ροπής ώστε να διατηρεί τη βέλτιστη ισορροπία μεταξύ των δύο κινητήριων τροχών προς αναζήτηση της ιδανικής πρόσφυσης σε κάθε οδηγική συνθήκη. Είναι ένα βασικό στοιχείο ασφάλειας και αποτελεσματικότητας, καθώς υπερβολική ροπή στον μπροστινό τροχό θα μπορούσε εύκολα να οδηγήσει σε απώλεια πρόσφυσης.

Η τεχνολογία Eversor περιλαμβάνει ακόμη σύστημα ανάκτησης ενέργειας κατά το φρενάρισμα, για το οποίο η Furion ισχυρίζεται πως αποδίδει έως και πενταπλάσια ενέργεια για τη φόρτιση της μπαταρίας συγκριτικά με τα συνηθισμένα ανάλογα συστήματα που είναι διαθέσιμα στην αγορά αυτή τη στιγμή.

Μάλιστα οι Γάλλοι δηλώνουν πως η τεχνολογία αυτή μπορεί να χρησιμοποιηθεί για να ελέγχει την κατανομή της απόδοσης και σε αμιγώς ηλεκτρικά μοντέλα με κίνηση σε δύο τροχούς με ισάριθμους ηλεκτρικούς κινητήρες και όχι μόνο σε υβριδικά.

Furion F1

Το πρωτότυπο Μ2 εξελίχθηκε με τη συνεισφορά του τετράκις παγκόσμιου πρωταθλητή Supermoto, του Γάλλου Adrien Chareyre, ο οποίος οδήγησε το πρωτότυπο σε πίστα, συμβάλλοντας στο στήσιμο τόσο των ηλεκτρικών όσο και των γεωμετρικών χαρακτηριστικών του.

Η Furion δεν αποκαλύπτει στη φάση αυτή πόσο επιβαρύνεται η μάζα του ΜΤ-07 από τον ηλεκτροκινητήρα, τη μπαταρία και τα συμπαραμαρτυρούντα ηλεκτρονικά εξαρτήματα της όλης διάταξης, αλλά τουλάχιστον ο Chareyre ισχυρίζεται πως οδηγικώς η καλή ισορροπία του ΜΤ-07 δεν έχει διαταραχθεί.

Το πλάνο της Furion είναι να κατασκευάσει 100 υβριδικά Yamaha MT-07 – τα οποία θα έχουν τη εμπορική ονομασία Furion F1 - και θέτει ως στόχο το 2029, κάτι που προϋποθέτει την εύρεση δύο εκατομμυρίων ευρώ για την ολοκλήρωση της εξέλιξης και τις απαραίτητες πιστοποιήσεις για να είναι νόμιμα για χρήση στον δρόμο.

Δείτε στη συνέχεια το βίντεο που έχει δημοσιεύσει η Furion στην ιστοσελίδα της για το υβριδικό 2x2 F1 που εξελίσσει.