Mε αέρα είναι καλύτερα

Από το

Μαύρο Σκύλο

21/12/2011

Στην Αυστραλία εξελίσσεται μια μοτοσυκλέτα που κινείται μόνο με πεπιεσμένο αέρα. Ούτε καύσιμα, ούτε μπαταρίες και φορτιστές, με ελάχιστο θόρυβο και καθόλου ρύπους κατά τη λειτουργία της. Η ιδέα έχει ξεπεράσει το στάδιο του σχεδιασμού και ήδη έχει φτιαχτεί -με την βοήθεια της Yamaha μάλιστα– το πρωτότυπο. Η ιδέα και ο σχεδιασμός είναι του Dean Benstead και το όνομα που της έχει δοθεί είναι O2 Pursuit. Ο τύπος του κινητήρα που χρησιμοποιεί μόνο πεπιεσμένο αέρα για να λειτουργήσει είναι ο “DiPietro” και έχει εξελιχθεί από την εταιρεία Engineair στη Μελβούρνη. Στην κατασκευή του αλουμινένιου κινητήρα με τους εννιά θαλάμους, δεν είναι απαραίτητη η χρησιμοποίηση εξωτικών και σπάνιων υλικών. Δεν κάνει θόρυβο κατά τη λειτουργία του, παράγει χρησιμοποιήσιμη ροπή και με μικρή ταχύτητα περιστροφής, ενώ ο αναβάτης ελέγχει με το γκάζι τη ροή του αέρα προς αυτόν. Ο αέρας περιέχεται σε μια αλουμινένια φιάλη και αρκεί για να λειτουργήσει επί τρεις ώρες με ταχύτητα 60 χιλιομέτρων. Η O2 Pursuit φθάνει τα εκατό χιλιόμετρα ταχύτητας και το βάρος της είναι λιγότερο από εκατό κιλά. Υπάρχει ένα πιεσόμετρο για να ελέγχει ο αναβάτης την πίεση που υπάρχει στη φιάλη, ώστε να κατευθυνθεί, πριν μείνει από πίεση, στον σταθμό ανεφοδιασμού. Εκεί θα αφήνει την άδεια του μπουκάλα και θα παίρνει μια γεμάτη για να συνεχίσει. Η μπουκάλα που χρησιμοποιεί το πρωτότυπο είναι κατασκευασμένη από την Luxfer, μια από τις μεγαλύτερες εταιρίες παγκοσμίως στην κατασκευή φιαλών αερίων για βιομηχανική και ιατρική χρήση. Η O2 Pursuit όμως έχει και μια ακόμη νέα εφαρμογή. Επειδή διαθέτει και φώτα, ώστε όταν έρθει η ολοκλήρωσή της να κυκλοφορεί νόμιμα στον δρόμο, για την λειτουργία τους χρειάζεται μια μπαταρία και κάποιον τρόπο να την φορτίζει. Έχει λοιπόν μπαταρία και μερικά …φωτοβολταϊκά πάνελ για να την φορτίζει από τον ήλιο. Η αληθινά πρωτότυπη αυτή μοτοσυκλέτα έχει ήδη βραβευθεί στην κατηγορία της αυτοκίνησης και των μεταφορών στον θεσμό Melbourne Design Awards και Product Design και μένει να δούμε το πότε θα ολοκληρωθεί. Το ότι δεν χρησιμοποιεί πανάκριβα υλικά, όπως οι μπαταρίες των ηλεκτροκίνητων, είναι ένας σημαντικός παράγοντας για την ολοκλήρωση του project σε προσιτή τιμή. Ο κινητήρας της Engineair δεν είναι κάτι θεωρητικό σε επίπεδο σχεδιασμού, αλλά παράγεται σε διάφορα μεγέθη και τοποθετείται σε μια ευρεία γκάμα οχημάτων από καρτ έως και περονοφόρα ανυψωτικά. Του αρκεί πίεση μόλις 1 psi για να καλύψει τις εσωτερικές του τριβές, ενώ το πολύ μικρό του μέγεθος κερδίζει και τους ηλεκτροκινητήρες. Από την άλλη, το να βρεις ή να γεμίσεις με συμπιεσμένο αέρα μια φιάλη προδιαγραφών εμπορίου, είναι σίγουρα κάτι πολύ πιο εύκολο από το να αναζητάς σταθμό πώλησης υδρογόνου ή να περιμένεις μισή μέρα να φορτίσει η μπαταρία σου για να συνεχίσεις.

QJMOTOR: Κινούμενα φτερά με έλεγχο από IMU - Υπόσχονται καλύτερο φρενάρισμα, επιτάχυνση και στρίψιμο

Πατέντα με ενεργά αεροδυναμικά πτερύγια – Στον δρόμο της CFMOTO V4 SR-RR
Winglets
Από τον

Φίλιππο Σταυριδόπουλο

7/7/2026

Η QJMOTOR φαίνεται πως μπαίνει σε διαδικασία εξέλιξης της ενεργής αεροδυναμικής, καθώς μια νέα πατέντα αποκαλύπτει σύστημα με ανεξάρτητα κινούμενα αεροδυναμικά πτερύγια, τα οποία ελέγχονται από τη αδρανειακή μονάδα μετρήσεων (IMU) μεταβάλλοντας την αεροδυναμική της μοτοσυκλέτας σε πραγματικό χρόνο.

Ένας ακόμη μεγάλος κατασκευαστής από την Κίνα δείχνει ότι θεωρεί την ενεργητική αεροδυναμική πεδίο εξέλιξης στις supersport μοτοσυκλέτες.

Η μοτοσυκλέτα που απεικονίζεται στα σχέδια της πατέντας θυμίζει τις SRK 800 RR και SRK 921 RR, δύο μοντέλα που ήδη διατίθενται με σταθερά αεροδυναμικά πτερύγια. Ωστόσο, το ενδιαφέρον δεν βρίσκεται στα ίδια τα μοντέλα, αλλά στο σύστημα που είναι ενσωματωμένο στα πλαϊνά του φέρινγκ.

Σε αντίθεση με τα συμβατικά φτερά, τα οποία έχουν σταθερή κλίση, τα νέα πτερύγια της QJMOTOR μπορούν να κινούνται ανεξάρτητα μεταξύ τους, ελεγχόμενα με βάση τα δεδομένα από την IMU της μοτοσυκλέτας. Έτσι, είναι σε θέση να προσαρμόζουν τη θέση τους ανάλογα με τις συνθήκες οδήγησης και τις κινήσεις της μοτοσυκλέτας.

Winglets

Διαφορετική αεροδυναμική για κάθε φάση της οδήγησης

Η πιο ενδιαφέρουσα δυνατότητα του συστήματος είναι ότι τα δύο φτερά δεν είναι απαραίτητο να κινούνται ταυτόχρονα. Η ανεξάρτητη λειτουργία τους ανοίγει τον δρόμο ώστε να επηρεάζουν ακόμη και την είσοδο της μοτοσυκλέτας στη στροφή, λειτουργώντας θεωρητικά με τρόπο αντίστοιχο με τα πηδάλια roll ενός αεροσκάφους.

Παρότι δεν είναι ξεκάθαρο κατά πόσο ένα τέτοιο σύστημα θα μπορούσε να προσφέρει πραγματικό πλεονέκτημα στην πίστα ή αν θα επηρέαζε την αίσθηση στο τιμόνι, η πατέντα δείχνει ότι η QJMOTOR εξετάζει σοβαρά αυτή την προοπτική.

Περισσότερη κάθετη δύναμη στο φρενάρισμα

Η πιο άμεση εφαρμογή αφορά το δυνατό φρενάρισμα. Σύμφωνα με την περιγραφή της πατέντας, τα φτερά μπορούν να περιστρέφονται προς τα κάτω όταν ο αναβάτης φρενάρει έντονα.

Με αυτόν τον τρόπο αυξάνεται τόσο η αεροδυναμική αντίσταση όσο και η κάθετη δύναμη στον εμπρός τροχό. Η μεγαλύτερη αντίσταση συμβάλλει στη μείωση της ταχύτητας, ενώ η αυξημένη φόρτιση θα μπορούσε να επιτρέψει δυνατότερο φρενάρισμα πριν το ελαστικό φτάσει στα όρια της πρόσφυσης.

Λιγότερες σούζες χωρίς απώλεια επιδόσεων

Κατά την επιτάχυνση, το σύστημα θα μπορούσε να λειτουργεί αντίστροφα. Σήμερα οι σύγχρονες superbike βασίζονται στον συνδυασμό ηλεκτρονικού ελέγχου σούζας, σταθερών φτερών και της διαχείρισης του γκαζιού από τον αναβάτη για να κρατούν τον εμπρός τροχό στο έδαφος.

Ωστόσο, ο ηλεκτρονικός έλεγχος συχνά περιορίζει την ισχύ του κινητήρα, ενώ τα σταθερά αεροδυναμικά πτερύγια δημιουργούν μόνιμη αντίσταση στον αέρα, ακόμη και όταν δεν απαιτείται επιπλέον κάθετη δύναμη.

Με τα κινούμενα winglets, η επιπλέον κάθετη δύναμη θα μπορούσε να παράγεται μόνο όταν χρειάζεται και στη συνέχεια τα πτερύγια να επιστρέφουν σε θέση με μικρότερη αεροδυναμική αντίσταση. Θεωρητικά, αυτό θα επέτρεπε ισχυρότερη επιτάχυνση χωρίς την αντίστοιχη απώλεια τελικής ταχύτητας.

Winglets

Διερευνώντας τον δρόμο

Η QJMOTOR δεν είναι η πρώτη κινεζική εταιρεία που επενδύει στην ενεργή αεροδυναμική. Η CFMOTO είχε παρουσιάσει στην EICMA 2025 το πρωτότυπο V4 SR-RR, το οποίο διέθετε επίσης ενεργά αεροδυναμικά πτερύγια.

Η παρουσίαση είχε τραβήξει αμέσως τα βλέμματα δημοσιογράφων και επισκεπτών, δείχνοντας ότι τα εργοστάσια της Κίνας θεωρούν την ενεργητική αεροδυναμική έναν από τους βασικούς τομείς εξέλιξης των σπορ μοτοσυκλετών του μέλλοντος.

Η επόμενη μεγάλη μάχη

Προς το παρόν, δεν υπάρχουν δημόσια δεδομένα σε σχέση με το πόσο μεγάλο πρακτικό πλεονέκτημα προσφέρουν τα ενεργητικά αεροδυναμικά βοηθήματα σε σχέση με τα συμβατικά σταθερής κλίσης. Η τεχνολογία βρίσκεται ακόμα σε πρώιμο στάδιο και βρίσκεται κυρίως στο επίπεδο των πρωτοτύπων και των πατεντών.

Winglets

Παρ' όλα αυτά, το γεγονός ότι τόσο η CFMOTO όσο και η QJMOTOR εξελίσσουν αντίστοιχα συστήματα δείχνει ότι η ενεργητική αεροδυναμική ίσως αποτελέσει το επόμενο πεδίο ανταγωνισμού στην κατηγορία των supersport και superbike μοτοσυκλετών. Το ερώτημα που μένει να απαντηθεί είναι αν οι αναβάτες θα εμπιστευτούν ένα σύστημα που θα μεταβάλλει συνεχώς την αεροδυναμική της μοτοσυκλέτας τόσο στον δρόμο όσο και στην πίστα, με την εμπειρία να δείχνει ότι η φυσική πορεία των συστημάτων είναι από αχρείαστα, ανασφαλή και υπερβολικά σύνθετα, σε απαραίτητα και κάποιες φορές μέχρι και υποχρεωτικά.