Αυτόνομη οδήγηση - Καθορίστηκε το νομικό πλαίσιο στην Ελλάδα

Δημοσιεύτηκε η Υπουργική Απόφαση στην Εφημερίδα της Κυβέρνησης
Motobot
Κώστα Γκαζή
Από τον

Κώστα Γκαζή

22/12/2022

Με τη δημοσίευση στην Εφημερίδα της Κυβέρνησης της Υπουργικής Απόφασης που υπογράφει ο Υφυπουργός Μεταφορών Μιχάλης Παπαδόπουλος, καθορίζεται το νομικό πλαίσιο μέσα στο οποίο θα μπορούν να κινηθούν στην Ελλάδα αυτόνομα οχήματα.

Την ίδια ώρα που σας γράφαμε για την ιστορία των concept μοτοσυκλετών που πιθανώς να οδηγήσουν στη γέννηση αυτόνομα κινούμενων δικύκλων, ο Υφυπουργός Μεταφορών υπέγραφε την πρώτη απόφαση για την πιλοτική αυτόνομη μετακίνηση στη χώρα μας.

Για την ώρα πάντως, το πλαίσιο είναι εξαιρετικά αυστηρό -σωστά ενεργεί ο νομοθέτης-, οπότε μην περιμένετε να βγείτε έξω αύριο και να δείτε πλήρως αυτόνομα οχήματα να κινούνται ανεξέλεγκτα στους δημόσιους δρόμους.

Το νομικό πλαίσιο περιγράφει πιλοτικά προγράμματα, σε προκαθορισμένες διαδρομές, με επιτηρητές (υπεύθυνους παρακολούθησης) εκτός του οχήματος, ενώ τα πρώτα βήματα της αυτόνομης μετακίνησης στη χώρα μας αναμένεται να γίνουν αρχικά μόνο από Ερευνητικά Ιδρύματα και Πανεπιστήμια, και πάντα σε απόλυτα ελεγχόμενες συνθήκες.

Πιο συγκεκριμένα η απόφαση αναφέρει μεταξύ άλλων τα εξής:

  • Η κυκλοφορία επιβατηγού οχήματος θα γίνεται σε συγκεκριμένη διαδρομή ή σε λωρίδες αποκλειστικής κυκλοφορίας και η κίνησή του θα ρυθμίζεται από τον υπεύθυνο παρακολούθησης κίνησης, ο οποίος δεν θα βρίσκεται εντός του οχήματος.
  • Προβλέπεται ότι η κυκλοφορία επιβατηγού οχήματος χωρίς οδηγό γίνεται κατά μήκος συγκεκριμένης αστικής ή περιαστικής διαδρομής, με ομόρροπη φορά προς την υπόλοιπη κυκλοφορία της οδού και σύμφωνα με τους κανόνες του Κώδικα Οδικής Κυκλοφορίας και την κατάλληλη σήμανση.
  • Το όχημα φέρει κατάλληλο εξοπλισμό που συμμορφώνεται με τους φωτεινούς σηματοδότες κατά μήκος της διαδρομής κίνησης του, ώστε να διασφαλίζεται η προτεραιότητα στην κατεύθυνση κίνησης του οχήματος, ενώ το ανώτατο επιτρεπόμενο όριο ταχύτητάς του ορίζεται σε 30 χλμ/ ώρα.
  • Ο υπεύθυνος παρακολούθησης της κίνησης του οχήματος εποπτεύει συνολικά τη λειτουργία του συστήματος εν κινήσει από το κέντρο ελέγχου και πρέπει να είναι κάτοχος αντίστοιχης ισχύουσας κατηγορίας άδειας οδήγησης, ενώ υπόκειται υποχρεωτικά σε εκπαίδευση από τον αρμόδιο φορέα (Ερευνητικό Ίδρυμα), που έχει την ειδική τεχνογνωσία για τη λειτουργία του οχήματος που κυκλοφορεί, του εξοπλισμού του και των υποδομών.

Φάσεις υλοποίησης

Κατά τη δοκιμαστική περίοδο προβλέπεται, αρχικά, η κυκλοφορία του συγκεκριμένου οχήματος με παρουσία οδηγού και σε δεύτερο στάδιο, η κυκλοφορία χωρίς την παρουσία οδηγού, αλλά με την παρουσία επόπτη εντός του οχήματος και χωρίς την παρουσία λοιπών επιβατών.

Η μετάβαση από το ένα στάδιο στο άλλο γίνεται μόνο μετά από επιτυχή αξιολόγηση του προηγούμενου σταδίου, ενώ σε περίπτωση βλάβης, προβλέπεται η άμεση ακινητοποίηση του οχήματος.

Τεχνικές προδιαγραφές

Σημειώνεται ότι για τη θέση σε κυκλοφορία του οχήματος χωρίς οδηγό ορίζονται συγκεκριμένες τεχνικές προδιαγραφές τις οποίες πρέπει να πληροί το όχημα, όπως το σύστημα αυτοματοποιημένης οδήγησης (ADS).

Το σύστημα αυτό, μεταξύ άλλων, είναι ικανό: να λειτουργεί σε ασφαλείς ταχύτητες και να επιδεικνύει προληπτική συμπεριφορά σε αλληλεπίδραση με τους άλλους χρήστες του οδικού δικτύου, καθώς και να ανιχνεύει και να αντιδρά κατάλληλα σε αντικείμενα και συμβάντα που σχετίζονται με το καθήκον δυναμικής οδήγησης, όπως τα μηχανοκίνητα οχήματα και άλλοι χρήστες του οδικού δικτύου (ποδήλατα, σκούτερ, αναπηρικά αμαξίδια, πεζοί και εμπόδια).

Δείτε ΕΔΩ ολόκληρη την Υπουργική Απόφαση.

 

Νέος Κ.Ο.Κ.: Τα πρόστιμα από τις έξυπνες κάμερες γίνονται συντάξεις για τους ένστολους

Επανέρχεται ο νόμος ύστερα από το 2012 - Αντιδρούν οι δήμοι, δεν θα εισπράττουν τίποτα από τις παραβάσεις
kamerescover
Από το

motomag

31/10/2025

Νομοσχέδιο του υπουργείου Ψηφιακής Διακυβέρνησης προβλέπει ότι μέρος των εσόδων από τα πρόστιμα που θα βεβαιώνουν οι κάμερες που σκοπεύει να εγκαταστήσει η κυβέρνηση θα προορίζεται για την πληρωμή των συντάξεων αστυνομικών και στρατιωτικών, ενώ οι δήμοι θα πρέπει πλέον να εγκαταστήσουν τις δικές τους κάμερες για να έχουν έσοδα από παραβάσεις.

Ο νέος Κ.Ο.Κ. έχει σαν στόχο τον σωφρονισμό και την μείωση των τροχαίων ατυχημάτων, όμως έχει και την πληρωμή των συντάξεων των ένστολων, όπως προκύπτει από το νομοσχέδιο που κατέθεσε για δημόσια διαβούλευση το υπουργείο Ψηφιακής Διακυβέρνησης, κάτι που συνέβαινε προ μνημονίων.

Το νομοσχέδιο με τίτλο “Ψηφιακή Ενίσχυση Οδικής Ασφάλειας” και αφορά τον τρόπο λειτουργίας του ηλεκτρονικού συστήματος καταγραφής και διαχείρισης των προστίμων που πλέον θα διαπιστώνονται από εκατοντάδες έξυπνες κάμερες, την τοποθέτηση των οποίο η κυβέρνηση έχει ανακοινώσει εδώ και καιρό.

Σε άρθρο του εν λόγω νομοσχεδίου αναφέρεται ότι τα έσοδα από τα πρόστιμα αυτά δεν θα καταλήγουν στα ταμεία των δήμων, όπως γίνεται εδώ και χρόνια, αλλά ένα μέρος των εισπράξεων -που δεν προσδιορίζεται με ακρίβεια- θα καταλήγει σε συνταξιοδοτικούς φορείς των ένστολων και συγκεκριμένα στον Τομέα Πρόνοιας Αστυνομικών (ΤΠΑΣ) και στον Τομέα Πρόνοιας Υπαλλήλων Αστυνομίας Πόλεων (ΤΠΥΑΠ) του Ταμείου Πρόνοιας Απασχολούμενων στα Σώματα Ασφαλείας (ΤΑΠΑΣΑ), καθώς και στο Μετοχικό Ταμείου Στρατού (ΜΤΣ).

Οι δήμοι είναι στα “κάγκελα”, καθώς υπολογίζεται ότι από τις κλήσεις που έκοβε η τροχαία εισέπρατταν κάθε χρόνο περίπου 150 εκατ. ευρώ, δηλαδή ποσό που αντιστοιχεί στο 8% της ετήσιας κρατικής επιχορήγησης. Σύμφωνα με τον νέο Κ.Ο.Κ. οι δήμοι θα έχουν έσοδα μόνον εφόσον αποφασίσουν οι ίδιοι να εγκαταστήσουν κάμερες μέσα στα όριά τους, για να πάμε έτσι σε ένα μοντέλο τύπου Ιταλίας με τους δήμους να έχουν ρεκόρ εισπράξεων το 2024, ενώ δέχονται εδώ και χρόνια δριμεία κριτική για τον εισπρακτικό τρόπο που αντιμετωπίζουν την εγκατάσταση καμερών -διαβάστε περισσότερα εδώ.

Με βάση τις πληροφορίες, τα σχέδια προβλέπουν πλέον περίπου 3.000 κάμερες σε Αθήνα, Θεσσαλονίκη και Ηράκλειο Κρήτης, εκ των οποίων οι 500 θα είναι κινητές καθώς προορίζονται να εγκατασταθούν επάνω στα λεωφορεία.

Οι κάμερες αναμένεται να χρησιμοποιούν λογισμικό Τεχνητής Νοημοσύνης και σύμφωνα με το νομοσχέδιο θα καταγράφουν:

  • Υπέρβαση του ανώτατου ορίου ταχύτητας
  • Παραβίαση ερυθρού σηματοδότη
  • Παράνομη στάση και στάθμευση
  • Χρήση κινητού από τον οδηγό
  • Μη χρήση ζώνης και προστατευτικού κράνους
  • Παράνομη κυκλοφορία σε λεωφορειόδρομο
  • Κίνηση σε Λωρίδα Εκτακτης Ανάγκης (ΛΕΑ)
  • Παραποίηση ή απόκρυψη πινακίδας κυκλοφορίας

Τα πρόστιμα για τις παραβάσεις αυτές αυξήθηκαν δραστικά με τον νέο ΚΟΚ και όλοι υπερθεμάτισαν με το σκεπτικό ότι ίσως έτσι μειωθούν τα τροχαία δυστυχήματα. Για την υπέρβαση ταχύτητας και κόκκινου, τα πρόστιμα ξεκινούν από 700 ευρώ και φτάνουν έως τις 2.000 σε περίπτωση υποτροπών, ενώ για χρήση κινητού και μη χρήση κράνους και ζώνης ξεκινούν από 350 ευρώ και φτάνουν επίσης στις 2.000 σε περίπτωση υποτροπών.

Για το πού θα τοποθετούνται οι κάμερες, τον πρώτο λόγο έχει ένας νέος φορέας που δημιουργείται στο υπουργείο Υποδομών και Μεταφορών με το αρκτικόλεξο ΟΔΥΣΕΑΣ (Οδική Υπηρεσία Συστημάτων Εποπτείας και Ασφάλειας).

Δικαιούχοι των εσόδων από τα πρόστιμα θα είναι:

-Η ΟΔΥΣΕΑΣ για τη χρηματοδότηση των έργων προμήθειας και εγκατάστασης δικτύου καμερών, για δράσεις οδικής ασφάλειας και κάλυψη λειτουργικών δαπανών.

-Ο Τομέας Πρόνοιας Αστυνομικών (ΤΠΑΣ) και ο Τομέας Πρόνοιας Υπαλλήλων Αστυνομίας Πόλεων (ΤΠΥΑΠ) του Ταμείου Πρόνοιας Απασχολούμενων στα Σώματα Ασφαλείας (ΤΑΠΑΣΑ) και το Μετοχικό Ταμείου Στρατού (ΜΤΣ)

-Δήμοι και Περιφέρειες εάν η εγκατάσταση και συντήρηση καμερών γίνονται με δικές τους δαπάνες.

-Άλλοι φορείς που εγκαθιστούν συστήματα σταθερών ή φορητών καμερών. Ως τέτοιοι φορείς ονοματίζονται οι Οδικές Συγκοινωνίες (ΟΣΥ), ο ΟΑΣΑ, στη Θεσσαλονίκη ΟΑΣΘ και ΟΣΕΘ και για τις ισόπεδες διαβάσεις ο ΟΣΕ.

Με άλλες διατάξεις επιτρέπεται η τοποθέτηση καμερών για την αποτροπή “παράνομης διακίνησης όπλων και εκρηκτικών, διακίνησης μεταναστών από και προς τη χώρα, παράνομης εισόδου και εξόδου από τη χώρα, λαθρεμπορίας", την επιτήρηση των συνόρων, "τη διαχείριση κρίσιμων περιστατικών και καταστάσεων έκτακτης ανάγκης που οφείλονται σε φυσικές, τεχνολογικές και ανθρωπογενείς απειλές και καταστροφές, την προστασία κρίσιμων οντοτήτων και την αποτροπή και καταστολή απειλών κατά της δημόσιας ασφάλειας από συστήματα μη επανδρωμένων αεροσκαφών”.