Δανία - Επαναχρησιμοποίηση εξαρτημάτων μοτοσυκλετών σε υψηλό βαθμό

Με την υψηλή φορολογία σε νέα εξαρτήματα και μοτοσυκλέτες να αποτελεί καθοριστικό παράγοντα
Κώστα Γκαζή
Από τον

Κώστα Γκαζή

18/10/2022

Σύμφωνα με έρευνα της Niels Hansen για λογαριασμό των δανέζικων συλλόγων μοτοσυκλετιστών DMC και MCTC -μελών της F.E.M.A.- ένα μεγάλο μέρος των εξαρτημάτων των μοτοσυκλετών που βγαίνουν εκτός κυκλοφορίας επαναχρησιμοποιούνται ως ανταλλακτικά.

Στη Δανία, οι αποσυναρμολογητές μοτοσυκλετών (βλ. “μάντρες”) στέλνουν στην ανακύκλωση μόνο τα εξαρτήματα που δεν επιδέχονται επιδιόρθωση. Όλα τα υπόλοιπα αποσυναρμολογούνται και πωλούνται σε αναβάτες για επαναχρησιμοποίηση.

Η έρευνα της Niels Hansen δείχνει πως το ποσοστό επαναχρησιμοποίησης εξαρτημάτων αποσυναρμολογημένων μοτοσυκλετών είναι πολύ υψηλό. Η συλλογή και αποσυναρμολόγηση μοτοσυκλετών που δεν χρησιμοποιούνται πια βοηθά στη διατήρηση της κυκλοφορίας των μοτοσυκλετών που μπορούν να δεχθούν τα εξαρτήματα των “δωρητών” μοτοσυκλετών, με οικονομικό τρόπο. Επιπλέον, με αυτό τον τρόπο δεν χρησιμοποιούνται νέα εξαρτήματα που πρέπει να παραχθούν από πρώτες ύλες.

Αν και η Ε.Ε. έχει νόμους για τα οχήματα που έχουν φτάσει στο τέλος της ζωής τους, για τη συλλογή και καταστροφή τους, αυτοί δεν συμπεριλαμβάνουν -μέχρι σήμερα- τις μοτοσυκλέτες. Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή σχεδιάζει να αναθεωρήσει την οδηγία για το τέλος ζωής των οχημάτων (End-of-life Vehicles Directice) στις χώρες της Ένωσης, και ερευνά την ανάγκη να συμπεριλάβει και τις μοτοσυκλέτες σε αυτήν για πρώτη φορά.

Στη Δανία, η αγορά μεταχειρισμένων μοτοσυκλετών και μεταχειρισμένων εξαρτημάτων είναι σχετικά μεγάλη, λόγω της υψηλής φορολογίας στα νέα οχήματα (160% συν 25% ΦΠΑ) και στα νέα εξαρτήματα (25% ΦΠΑ). Οι επιχειρήσεις που πωλούν αποκλειστικά μεταχειρισμένα εξαρτήματα μοτοσυκλετών είναι λίγες, αλλά παράλληλα με αυτές λειτουργούν και οι λεγόμενες “μάντρες” (Breakers, ή αποσυναρμολογητές στα αγγλικά). Στην έρευνα έλαβαν μέρος εννέα τέτοιες μάντρες, συμπεριλαμβανομένης της μεγαλύτερης στη χώρα, που αποτελούν το 70% περίπου των δηλωμένων αποσυναρμολογητών.

Η έρευνα έδειξε πως μόνο ότι δεν μπορεί να επαναχρησιμοποιηθεί καταλήγει στην ανακύκλωση μετάλλων / πλαστικών, ενώ όλα τα υπόλοιπα εξαρτήματα αγοράζονται από αναβάτες που τα χρησιμοποιούν στις μοτοσυκλέτες τους, ενώ τα περισσότερα από αυτά προέρχονται από δίκυκλα με ηλικία άνω των 10 ετών.

Βασική αιτία, της αυξημένης ζήτησης, είναι η υψηλή φορολογία, ενώ οι περισσότεροι κατασκευαστές σταματούν να παράγουν ανταλλακτικά για μοντέλα που έχουν ξεπεράσει τα 15 με 20 χρόνια από τότε που βγήκαν στην παραγωγή.

Κανένας από τους 9 επαγγελματίες που ερωτήθηκαν δεν είχαν δει μοτοσυκλέτα να πηγαίνει σε πρέσα διαλυτηρίου, όπως ένα αυτοκίνητο.

Αντίστοιχη φαίνεται να είναι η κατάσταση και σε μία ακόμα χώρα της Σκανδιναβικής Χερσονήσου, τη Φινλανδία. Και εκεί, σύμφωνα με δεδομένα έρευνας η οποία δημοσιεύεται από τη F.E.M.A. και έλαβε χώρα στις αρχές του έτους από την μοτοσυκλετιστική οργάνωση SMOTO, το 72% των χρησιμοποιούμενων ανταλλακτικών προέρχονται από παλαιότερες μοτοσυκλέτες.

Η FEMA πιστεύει πως οι μοτοσυκλέτες ΔΕΝ θα πρέπει να συμπεριληφθούν στη νέα οδηγία της Ε.Ε. για το τέλος ζωής των οχημάτων. Διαβάστε ΕΔΩ την πλήρη άποψη της FEMA στο θέμα.

Σύμφωνα με τη FEMA, η συμπερίληψη των μοτοσυκλετών στην οδηγία του τέλους ζωής των οχημάτων της Ε.Ε. θα μπορούσε να αποδειχτεί σοβαρή απειλή για τις ιστορικές μοτοσυκλέτες.

Αν τώρα η Ευρωπαϊκή Επιτροπή προτείνει να συμπεριληφθούν οι μοτοσυκλέτες στην νέα οδηγία για τα οχήματα που φτάνουν στο τέλος της ζωής τους, η FEMA ζητά από την Ε.Ε. να εξασφαλίσει τη δυνατότητα της αποσυναρμολόγησης με στόχο την επαναχρησιμοποίηση των εξαρτημάτων σε μια κυκλική οικονομία.

Παράλληλα, αν η Ε.Ε. συμπεριλάβει τις μοτοσυκλέτες στην ανωτέρω οδηγία, η FEMA ζητά να εξασφαλιστεί πως με αυτό τον τρόπο δεν θα καταλήξουν σε διαλυτήρια οι ιστορικές / συλλεκτικές μοτοσυκλέτες, αντίθετα θα πρέπει είτε να συντηρούνται, είτε να αποσυναρμολογούνται με τα εξαρτήματα τους να καταλήγουν σε μοτοσυκλέτες που κυκλοφορούν.

FIM: Νέες οδηγίες για τη διαχείριση της διάσεισης στους αγώνες μοτοσυκλέτας

Τουλάχιστον 10 ημέρες εκτός σε περίπτωση διάγνωσης - 20 για τους κάτω των 17 ετών
FIM διάσειση οδηγίες 2026
Από τον

Θοδωρή Ξύδη

12/1/2026

Θέλοντας να αναδείξει τη σοβαρότητα της πιο συχνής εγκεφαλικής βλάβης στους αγώνες μοτοσυκλέτας αλλά και πιο αποτελεσματική αντιμετώπισή της, η FIM ανακοίνωσε νέες οδηγίες αναφορικά με την αξιολόγηση και την διαχείρισή της.

Η διάσειση ήταν το κεντρικό θέμα κατά την 1η Ιατρική Σύνοδο Κορυφής που πραγματοποίησε η FIM το 2024 αναγνωρίζοντας το γεγονός ότι ενώ η διεθνής ομοσπονδία τηρεί τα διεθνή πρωτόκολλα στους αγώνες που έχουν την έγκρισή της αναφορικά με την αντιμετώπιση της διάσεισης, τα "εργαλεία" που χρησιμοποιούνται για την συνολική της αντιμετώπιση δεν έχουν προσαρμοστεί 100% στους αγώνες μοτοσυκλέτας.

Στη συγκεκριμένη σύνοδο αποφασίστηκε να δημιουργηθούν οι κατάλληλες οδηγίες για την αντιμετώπιση της διάσεισης με τη συμβολή ειδικών επί του θέματος. Η FIM τις ανακοίνωσε ως "Οδηγίες Αξιολόγησης και Διαχείρισης Διάσεισης" στις 9 Ιανουαρίου του 2026 με την έγκριση να έχει δοθεί για αυτές από τις 3 Δεκεμβρίου 2025, όταν και πραγματοποιήθηκε η 4η συνάντηση για τη χρονιά που μας πέρασε του διοικητικού συμβουλίου της ομοσπονδίας.

Σύμφωνα με τη σχετική ανακοίνωση οι νέες οδηγίες προσφέρουν ξεκάθαρες διαδικασίες για την αξιολόγηση της διάσεισης ενός αθλητή και την μετέπειτα διαχείρισή της, ώστε να μειωθεί ακόμη περισσότερο η πιθανότητα να υπάρξουν σοβαρές συνέπειες στην υγεία του αγωνιζόμενο μεσοπρόθεσμα ή μακροπρόθεσμα.

Ο ασθενής θα πρέπει να ακολουθεί συγκεκριμένες διαδικασίες για την αξιολόγηση, αποθεραπεία και επιστροφή του στους αγώνες, οι οποίες ισχύουν πλέον για όλες τις μορφές και κατηγορίες αγώνων μοτοσυκλέτας. Οι νέες οδηγίες δίνουν ακόμη μεγαλύτερη έμφαση στην όσο το δυνατό πιο έγκαιρη διάγνωση της διάσεισης, στην υποχρεωτική αποχή του αθλητή από αγωνιστική δραστηριότητα ακόμη και στην υποψία διάσεισης και στην επιστροφή του στους αγώνες που θα γίνεται με την ακολουθία συγκεκριμένων βημάτων και φυσικά υπό ιατρική επίβλεψη.

Η FIM αναφέρει ότι δεν υπάρχει διάσειση που να μην είναι σοβαρή. Ακόμη και οι ελαφριές θα πρέπει να λαμβάνονται σοβαρά, εκείνες δηλαδή όπου ένας αναβάτης δεν χάνει τις αισθήσεις του και έχει αρχικά απλά ελαφριά ζαλάδα. Σε περίπτωση θετικής διάγνωσης ο αθλητής θα πρέπει να απέχει από τους αγώνες για 10 ημέρες από την ημέρα που έπαθε διάσειση.

Στις οδηγίες της η FIM υιοθετεί τα 9 R: Reduce, Recognise, Remove, Refer, Rest, Recover, Rehabilitation, Return-to-sport και Review.

Το Reduce έχει να κάνει με την μείωση της πιθανότητας εμφάνισης διάσεισης μέσω της χρήσης του σωστού εξοπλισμού ασφάλειας από την πλευρά του αναβάτη.

Το "Recognise" αφορά την έγκαιρη διάγνωση της διάσεισης και των συμπτωμάτων της από μη ιατρικό προσωπικό, σύμφωνα με το "εργαλείο" Concussion Recognition Tool 6 (CRT6) που χρησιμοποιείται και από μη ιατρικό προσωπικό (βρείτε το εδώ). Σε περίπτωση ατυχήματος αξιολόγηση του αναβάτη θα γίνεται και σε επόμενο σκέλος ενός αγώνα, αν υπάρχει τέτοιο, ή αν έπεσε, για παράδειγμα, στα ελεύθερα δοκιμαστικά.

Το "Remove" έχει να κάνει με τη δυνατότητα να μην επιτρέπεται σε έναν αθλητή να συνεχίσει την προσπάθειά του ακόμη και αν υπάρχει υποψία διάσεισης και όχι ξεκάθαρα συμπτώματα. Για την αρχική διάγνωση, αμέσως μετά το ατύχημα ο αναβάτης θα δέχεται μια σειρά από 5 στάνταρ ερωτήσεις που θα πρέπει να απαντήσει σωστά και σε εύλογο χρονικό διάστημα: από το πού βρίσκεται, μέχρι τη θέση που τερμάτισε στον προηγούμενο αγώνα.

Στις αλλαγές των οδηγιών βλέπουμε ότι στις πρώτες 48 ώρες δεν συνιστάται πλέον πλήρη ανάπαυσή και αποχή από οθόνες, ενώ προτείνεται πολύ ελαφριά σωματική άσκηση, ακόμη και αν αυτή εντείνει τα συμπτώματα της διάσεισης και σταδιακή αύξηση της έντασης της άσκησης μετά από δύο ημέρες. 

Για τους αγωνιζόμενους που έχουν ηλικία κάτω από 17 έτη η ελάχιστη χρονική αποχή από την αγωνιστική δράση είναι οι 20 ημέρες, από την ημέρα του ατυχήματος.

Δείτε και κατεβάστε τις οδηγίες της FIM εδώ, οι οποίες έχουν ενδιαφέρον ακόμη και αν δεν αγωνίζεστε, αφού προσφέρουν χρήσιμες πληροφορίες για το πώς να διαγνώσετε μια διάσειση.