Honda Cub: Παπί Θρη Ντι

Από τον

Βασίλη Καραχάλιο

30/5/2014

Το ξέρουν και οι πέτρες, όπως άλλωστε διαπιστώσαμε πρόσφατα στην αποστολή του ΜΟΤΟ στα Λευκά Όρη της Κρήτης με παπιά. Για τους περισσότερους από μας, ήταν το πρώτο μας μηχανάκι, ή τουλάχιστον ένα από τα πρώτα που οδηγήσαμε. Κι όχι μόνο εμείς. Το Honda Super Cub παρουσιάστηκε το 1958, ως το 1974 είχαν πουληθεί δέκα εκατομμύρια από δαύτα, ως το 2005 πενήντα, το μέτρημα το 2008 έλεγε 60 και τα τελευταία στοιχεία της Ηοnda, ως το Μάρτιο του 2014, 87 ολόκληρα εκατομμύρια. Αν τα βάζαμε όλα αυτά το ένα πίσω από το άλλο, το πρώτο θα απείχε από το τελευταίο 165.300 χιλιόμετρα, χοντρικά τέσσερις φορές την περίμετρο της γης.
Ειδικά στην Ελλάδα, η πρώτη εικόνα που έρχεται στο μυαλό με την λέξη παπί είναι ενός εξάβολτου ή δωδεκάβολτου Honda C50, ανάλογα με την ηλικία του καθενός. Και μπορεί στις ΗΠΑ να σταμάτησε να πωλείται το 1983, αλλά στον υπόλοιπο κόσμο που έχει ανάγκη φθηνής και αξιόπιστης μετακίνησης, το παπί ζει και βασιλεύει.

Παράγεται σε 15 εργοστάσια σε 14 χώρες, με βασικότερες την Ταϊλάνδη, την Ινδονησία, το Βιετνάμ, την Βραζιλία, την Κίνα, την Νιγηρία και φυσικά την Ιαπωνία, ενώ πωλείται σε 160 χώρες. Το τελευταίο κατόρθωμα της Honda είναι πως κατοχύρωσε το τρισδιάστατο σχήμα του παπιού ως δικό της. Είναι η πρώτη τρισδιάστατη πατέντα στην Ιαπωνία για οποιουδήποτε είδους όχημα, και κάτι εξαιρετικά σπάνιο για βιομηχανικό προϊόν γενικά. Στην Ευρώπη, ξέρουμε πως έχουν κατοχυρωθεί ως 3D τα σχήματα των Vespa και του πρώτου 500 της Fiat. 
H αιτιολόγηση για την χορήγηση αυτής της 3D πατέντας είναι πως η Ηοnda έχει διατηρήσει την βασική σχεδίαση του παπιού όλα αυτά τα χρόνια, άσχετα από τις τεχνολογικές και λειτουργικές βελτιώσεις που έχουν γίνει. Σαν αποτέλεσμα, λέει το σκεπτικό, όταν το κοινό βλέπει ένα Cub, το αναγνωρίζει ως προϊόν της Ηonda, κι αυτός ήταν ο κύριος λόγος που το Ιαπωνικό Γραφείο Ευρεσιτεχνιών χορήγησε και την 3D πατέντα στην Honda.  


Η φωτογραφία με το μαύρο παπί που δημοσιεύουμε είναι μία από αυτές που συνόδευαν την αίτηση για την κατοχύρωση του 3D σχήματος του παπιού. Θα παρατηρήσετε πως δεν υπάρχουν πάνω του λογότυπα ή διακοσμήσεις, όπως στα παπιά παραγωγής. Αυτό δεν είναι παράλειψη, αλλά έχει γίνει επίτηδες. Αυτό που μετράει, στην περίπτωση της κατοχύρωσης ενός τρισδιάστατου σχήματος, είναι η γενική εντύπωση, που δεν εξαρτάται από χρώματα ή λογότυπα. Επομένως, η τρισδιάστατη εικόνα ενός αντικειμένου είναι ο καθοριστικός παράγοντας για την αναγνώριση της προέλευσής του, του κατασκευαστή του δηλαδή. Στην περίπτωσή μας, οι Ιάπωνες του Γραφείου Ευρεσιτεχνιών κατοχύρωσαν το τρισδιάστατο σχήμα αυτού του παπιού, κρίνοντας πως είναι αυτομάτως αναγνωρίσιμο ως Honda. Κι επειδή πρόκειται για μια καινούργια πρακτική, είναι επόμενο πως θα υπάρχουν ερωτήσεις που δεν έχουν απαντηθεί ακόμα, καθώς η παγκόσμια νομοθεσία δεν είναι ξεκάθαρη σ’ αυτό το θέμα. Τι γίνεται με τα παπιά των άλλων εταιριών; Τι δικαιώματα δίνει στην Honda αυτή η κατοχύρωση; Ακόμα και η Κίνα έχει υπογράψει συμφωνία που την αναγκάζει να σέβεται τις κατοχυρωμένες Ιαπωνικές πατέντες, αυτό όμως μέχρι σήμερα δεν έχει σταματήσει πολλούς κατασκευαστές της από το να αντιγράφουν ασύστολα, όχι μόνο την Ηonda αλλά και τις υπόλοιπες εταιρίες.


Είναι επίσης προφανές πως τα κριτήρια για την κατοχύρωση τρισδιάστατων σχημάτων δεν μπορεί να είναι χαλαρά, ή να εξαρτώνται από τα χρώματα και τα γραφικά. Πρέπει να ξεχωρίζουν σε βάθος χρόνου, με το σχήμα τους να μην έχει αλλάξει ουσιαστικά, οπότε να μπορούν και οι κατασκευαστές τους να αποδείξουν πως το σχήμα τους έχει αποκτήσει ισχυρή προστιθέμενη αξία στα μάτια του κοινού. Κι έτσι, ένα κατοχυρωμένο τρισδιάστατο σχήμα δεν αφορά μόνο την εικόνα, αλλά συνδέεται με αξίες όπως η ευχρηστία, η ποιότητα, η οικονομία και η αξιοπιστία, που έχουν βελτιώσει τις ζωές των ανθρώπων που έζησαν μαζί του. Ακριβώς όπως το σκεφτόταν και ο Soichiro Honda. 

Η μάχη των Ιρανών γυναικών για άδειες οδήγησης μοτοσυκλέτας

Το Ιράν σκέφτεται επιτέλους να επιτρέψει στις γυναίκες την οδήγηση μοτοσυκλέτας
Iran Women Riding License
Από τον

Φίλιππο Σταυριδόπουλο

28/8/2025

Παρά τις νομικές απαγορεύσεις και κοινωνικές αντιστάσεις, πολλές Ιρανές συνεχίζουν να οδηγούν μοτοσυκλέτες, διεκδικώντας την ισότητα στον χώρο της μετακίνησης και των σπορ

Σύμφωνα με πληροφορίες, το Ιράν εξετάζει την άρση της απαγόρευσης για τις γυναίκες που θέλουν να οδηγούν μοτοσυκλέτες, επιτρέποντας επιτέλους στις γυναίκες αναβάτριες να κινούνται νόμιμα πάνω σε δύο τροχούς.

Το AL-Monitor, ανεξάρτητη ιστοσελίδα ειδήσεων για τη Μέση Ανατολή, αναφέρει ότι αυτή τη στιγμή εξετάζεται στο ιρανικό κοινοβούλιο νομοσχέδιο που θα μπορούσε να αλλάξει τα δεδομένα στο ζήτημα, εφόσον ψηφιστεί. Ο Kazem Delkhosh, βοηθός του προεδρικού γραφείου για κοινοβουλευτικά θέματα, δήλωσε στα τοπικά μέσα: “Σε περίπτωση τροχαίου ατυχήματος με γυναίκες που οδηγούν μοτοσυκλέτες, οι ζημιές σε άλλα οχήματα ή πεζούς δεν καλύπτονται από ασφάλιση. Αυτό θέτει σοβαρούς οικονομικούς κινδύνους όχι μόνο για τις γυναίκες αναβάτριες αλλά για όλους τους χρήστες του δρόμου.”Iran Women Riding License

Προς το παρόν, οι γυναίκες στο Ιράν μπορούν να αποκτήσουν άδεια οδήγησης αυτοκινήτου, αλλά όχι μοτοσυκλέτας, δημιουργώντας ένα νομικό κενό που επηρεάζει τόσο τις ίδιες όσο και τους υπόλοιπους οδηγούς.

Τον Ιανουάριο του 2024 υπήρξε μια ακτίδα ελπίδας, όταν η Αντιπρόεδρος για Θέματα Γυναικών, Ensieh Khazali, δήλωσε ότι γινόταν εργασία για να επιτραπεί στις γυναίκες να αποκτήσουν άδεια μοτοσυκλέτας, μια κίνηση που θα σήμαινε σημαντική αλλαγή πολιτικής. Ωστόσο, μέχρι τον Μάιο η αισιοδοξία αυτή είχε εξαφανιστεί, καθώς ο Υπουργός Εσωτερικών Ahmad Vahidi δήλωσε ότι το θέμα δεν ήταν καν στην ατζέντα της κυβέρνησης.

Iran Women Riding License

Η συζήτηση αυτή που επανήλθε στο προσκήνιο, εντάσσεται σε ένα ευρύτερο πλαίσιο περιορισμών των δικαιωμάτων που αντιμετωπίζουν οι γυναίκες στο Ιράν, όπως οι νόμοι για την υποχρεωτική κάλυψη κεφαλιού και οι διακρίσεις στην μεταχείριση σε θέματα διαζυγίων, επιμέλειας παιδιών και κληρονομιάς. Το δικαίωμα να οδηγούν μοτοσυκλέτα φαίνεται ότι παραμένει ακόμα στον πάγο.

Οι γυναίκες μπορούν να συμμετάσχουν σε αγώνες μοτοσυκλέτας ως άθλημα, αλλά δεν τους επιτρέπεται να οδηγούν σε δρόμους πόλεων, σύμφωνα με τους ισλαμικούς περιορισμούς του Ιράν. Πριν την ισλαμική επανάσταση του 1979, οι γυναίκες είχαν το δικαίωμα να οδηγούν μοτοσυκλέτα. Με την ίδρυση της Ισλαμικής Δημοκρατίας, οι κανονισμοί έγιναν σκιώδεις και ασαφείς αφήνοντας περιθώρια ερμηνείας.

Iran Women Riding License

Το βασικό εμπόδιο είναι η αδυναμία έκδοσης άδειας. Ο Κώδικας Οδικής Κυκλοφορίας αναφέρει ότι “η έκδοση αδειών οδήγησης μοτοσυκλέτας για ‘άνδρες’ αποτελεί ευθύνη της Αστυνομίας της Ισλαμικής Δημοκρατίας του Ιράν”, αποκλείοντας ουσιαστικά με αυτή την διατύπωση τις γυναίκες.

Στο παρελθόν, η Fatemeh Eftekhari από την Ισφαχάν κέρδισε δικαστικά το δικαίωμα για άδεια το 2019, αλλά η απόφαση ανατράπηκε το 2020 και η άδεια της ακυρώθηκε ενώ παράλληλα, είχε δεχτεί και επίθεση λόγω εμφάνισής της με μοτοσυκλετιστικό εξοπλισμό.

Iran Women Riding License

Το 2016, ο ανώτατος ηγέτης Ali Khamenei είχε δηλώσει ότι η ποδηλασία ή η οδήγηση μοτοσυκλέτας από γυναίκες μπροστά σε μη κοντινούς συγγενείς άνδρες μπορεί να προκαλέσει διαφθορά και πρέπει να αποφεύγεται, αλλά δεν υπάρχει πρόβλημα εάν δεν υπάρχουν μη συγγενείς παρόντες.

Η αντίσταση των Ιρανών γυναικών

Παρά τους περιορισμούς, πολλές Ιρανές συνεχίζουν να οδηγούν μοτοσυκλέτες, ειδικά μετά την εξέγερση του 2022 σε συνέχεια της δολοφονίας της Mahsa Amini. Εικόνες και βίντεο γυναικών που οδηγούν χωρίς την υποχρεωτική hijab διαδόθηκαν στο διαδίκτυο, δείχνοντας τη διαρκή αντίσταση στους περιορισμούς.

Iran Women Riding License

Η μάχη για το δικαίωμα των γυναικών να οδηγούν μοτοσυκλέτα συνεχίζεται με την υποστήριξη ακτιβιστριών όπως η Nora Naraghi, Ιρανή μοτοσυκλετίστρια από τη θρησκευτική μειονότητα των Baha’i, κόρη της, άλλοτε φυλακισμένης για τις διεκδικήσεις της, Shahrzad Nazifi, της πρώτης γυναίκας που κατείχε επίσημη κατάταξη σε αγώνες motocross στο Ιράν.

 

Ετικέτες