Η Βουλγάρα Ζάρα που χτίζει την Lara! Στρώθηκε η Lara Racing Circuit - Αυστριακός διευθυντής στο τιμόνι

Ιδιοκτήτης ένας από τους μεγαλύτερους κατασκευαστές στα Βαλκάνια
Η Βουλγάρα Ζάρα που χτίζει την Lara! Στρώθηκε η Lara Racing Circuit - Αυστριακός διευθυντής στο τιμόνι
Θάνο Αμβρ. Φελούκα
Από τον

Θάνο Αμβρ. Φελούκα

22/9/2025

Με γοργούς ρυθμούς προχωρούν οι εργασίες στην νέα πίστα των Βαλκανίων, μία από τις δύο που χτίζονται αυτή την στιγμή και εκείνη που θα τελειώσει πιο άμεσα, καθώς τα έργα στην Αλβανία μόλις ξεκίνησαν.

Αντιθέτως η άσφαλτος στην LARA Racing Circuit έχει ήδη τοποθετηθεί, όπως επίσης έχει σηκωθεί και ο σκελετός των κτηρίων της βασικής υποδομής που θα την υποστηρίζουν. Δεν έχουν γίνει οι εργασίες γύρω από την πίστα, όμως ήδη τις επόμενες δύο εβδομάδες θα ξεκινήσουν οι δοκιμές με αυτοκίνητα και μοτοσυκλέτες από τους ανθρώπους της πίστας. Είναι δοκιμές που πραγματοποιεί ο ίδιος ο κατασκευαστής και όχι δοκιμές αγωνιστικής ομάδας.

Για όποιον έχει χάσει κάποιο επεισόδιο, οι Βούλγαροι ετοιμάζουν μία νέα πίστα, περίπου 40 λεπτά νότια από την Σόφια στο Samokov, στους πρόποδες του ψηλότερου βουνού των Βαλκανίων, στην οροσειρά Rila, μόλις λίγα μέτρα διαφοράς από τον Όλυμπο.

Ξεκινήσαμε να μιλάμε για την Lara όχι πολύ νωρίς, έχοντας δείξει εδώ την έναρξη του στρωσίματος της ασφάλτου και τον σχεδιασμό της.

Επιλέξαμε δηλαδή να περιμένουμε μέχρι την στιγμή που θα ξεκινήσουν να στρώνουν την άσφαλτος για να μιλήσουμε για την νέα πίστα των Βαλκανίων, κάτι που φανταζόμαστε πως δεν χρειάζεται εξήγηση. Εδώ στην Ελλάδα έχουμε χτίσει τα τελευταία 30 χρόνια καμιά δεκαριά πίστες στα λόγια, όλες τους F1 (τρομάρα μας) ενώ μόνο η Χαλανδρίτσα έχει κάνει 4-5 επανεκκινήσεις στην επικαιρότητα. Μάλιστα αυτή την περίοδο συζητιέται εκ νέου! Οπότε δεν γινόταν παρά να περιμένουμε να βεβαιωθούμε για την πορεία των διεργασιών πριν το πρώτο άρθρο για την Lara Racing Circuit. Μία εβδομάδα μετά από τότε, άρχισαν σταδιακά να μιλάνε για την πίστα αυτή και άλλα ελληνικά site που ασχολούνται με την μοτοσυκλέτα και το αυτοκίνητο.

Επιστρέφουμε τώρα έχοντας κάνει τις πρώτες επαφές, ξεκαθαρίζοντας το ιδιοκτησιακό καθεστώς αλλά και το πλάνο για το πώς θα συνεχίσουν οι Βούλγαροι από την Άνοιξη που θα ανοίξει η πίστα.

Για αρχή τις προηγούμενες πέντε ημέρες ολοκληρώθηκε το στρώσιμο της πίστας και έτσι και επίσημα πλέον, η νέα πίστα των Βαλκανίων είναι γεγονός.

Δεν αναμένεται να πέσουν πάνω στην Lara και ένα σωρό καλοθελητές, όπως για παράδειγμα συνέβη πριν από δεκαετίες στην πίστα Αιγινίου, ένα κουφάρι στις εκβολές του Αλιάκμονα που στέκει ακόμη ως απόδειξη πως κατασκευαστικά πέτυχε, έχοντας ακόμη πρόσφυση και απέτυχε να προστατευτεί από την ελληνική πραγματικότητα. Οπότε το πρώτο και πιο βασικό βήμα της Lara Racing Circuit, είναι πλέον τελειωμένη υπόθεση, η πίστα έχει στρωθεί!

Το αρχικό σχέδιο για εγκαίνια στο τέλος του χρόνου δεν έχει επίσημα εγκαταλειφθεί, θεωρούμε όμως πως δύσκολα θα επιτευχθεί καθώς ο καιρός δεν είναι σύμμαχος. Σε κάθε περίπτωση η κατασκευάστρια εταιρεία έχει προχωρήσει απίστευτα γρήγορα, έχει τρέξει την διαδικασία και έχουν έρθει στην διάθεσή μας οι πρώτες πληροφορίες.

Το αρχιτεκτονικό γραφείο IPA είναι πίσω από τον σχεδιασμό της Lara με την μεγαλύτερη κατασκευαστική εταιρεία της Βουλγαρίας το γκρουπ GBS να υπογράφει το ιδιοκτησιακό καθεστώς. Οι ιδιοκτήτες της κατασκευαστικής που μετρά 55 χρόνια πορείας, είναι ουσιαστικά η δεύτερη γενιά και έχει σχετικά πρόσφατα αναλάβει τα ηνία από τον πατέρα. Ένας εκ των δύο αδερφών, μέλη του διοικητικού συμβουλίου είναι μοτοσυκλετιστής και ακόμη περισσότερο, οδηγεί αλλά και αγωνίζεται με μοτοσυκλέτα η δραστήρια σύζυγός του.

Έχοντας ταυτόχρονα την εμπειρία και τους πόρους για μεγάλα έργα καθώς ασχολούνται με την οικοδόμηση οικισμών, σταδίων, εμπορικών κέντρων, νοσοκομείων κτλ, αλλά και το σαράκι της μοτοσυκλέτας, οι ιδιοκτήτες προχωρούν στο σχέδιο της οικοδόμησης της πίστας βάση του αρχικού προγραμματισμού.

Η Βουλγάρα Ζάρα που χτίζει την Lara! Στρώθηκε η Lara Racing Circuit - Αυστριακός διευθυντής στο τιμόνι

Χωρίς «ΘΑ», χωρίς εξαγγελίες, δηλώσεις πολιτικών, υποσχέσεις και φανταστικά χρονοδιαγραμμάτα, δείχνουν μόνο έργο. Η Zara Kiziryan-Kalcheva, Chief Executive Officer της “GBS-Energy Solutions” EAD, “Solar G” EAD και“Climatech” AD είναι η γυναίκα που εκπροσωπεί την GBS σε αυτό το μέγαλο έργο και επιβλέπει όλες τις διαδικασίες.

Η κα Zara έχει επισκεφτεί την πίστα των Σερρών πολλές φορές, όπως και πολλές από τις πίστες στο εξωτερικό, πριν αρχίσει να ονειρεύεται μία «δική της» κοντά στα κεντρικά γραφεία της κατασκευαστικής εταιρείας και σε μέρος που συγκεντρώνει κομμάτι του τουρισμού της περιοχής.

Η Βουλγάρα Ζάρα που χτίζει την Lara! Στρώθηκε η Lara Racing Circuit - Αυστριακός διευθυντής στο τιμόνι

Η νέα πίστα που αναμένεται να κλείνει τον χειμώνα εξαιτίας του χιονιού, μπορεί κάλλιστα να συμπληρώσει εκείνη των Σερρών που το καλοκαίρι κατά την περίοδο του καύσωνα δεν έχει πολλές δραστηριότητες, δημιουργώντας μία γειτονιά που η πληθώρα αγωνιστικών πιστών, θα τροφοδοτεί με εναλλακτικές λύσεις όλους όσους θέλουν να ασχοληθούν με την οδήγηση σε πίστα.

Τα νέα για την γειτονιά των Βαλκανίων είναι ανέλπιστα καλά, με την κατασκευαστική εταιρεία της Lara να έχει ήδη προσκαλέσει παράγοντες και υποψήφιους πελάτες από την Ελλάδα να δουν την πρόοδο των εργασιών και να ξεκινήσουν τον προγραμματισμό να την επισκεφτούν πολύ σύντομα, από την επόμενη Άνοιξη!

Σύμφωνα με πληροφορία που έχει στα χέρια του το MOTO, οι ιδιοκτήτες έχουν αναθέσει σε Αυστριακή εταιρεία με μεγάλη εμπειρία στην διαχείριση εγκαταστάσεων μηχανοκίνητου αθλητισμού, να διευθύνει την πίστα. Στόχος τους είναι να μην αφήσουν τίποτα στην τύχη και να κάνουν μία δυνατή εκκίνηση, ενώ παράλληλα αποκτούν τεχνογνωσία από τους Αυστριακούς, ώστε στην πορεία να αναλάβουν οι δικοί τους άνθρωποι απευθείας!

Πατέντα Kawasaki για τροφοδοσία με υγροποιημένο υδρογόνο - Ο πεντακύλινδρος κινητήρας του H2 HySE

Οι Ιάπωνες επιμένουν πως το υδρογόνο είναι προτιμότερη λύση από τις μπαταρίες
kawasaki h2 hyse
Από τον

Σπύρο Τσαντήλα

27/4/2026

Σε ένα από τα ισχυρότερα αναχώματα στην προτεινόμενη λαίλαπα της βεβιασμένης Ηλεκτροκίνησης εξελίσσεται η χρήση υδρογόνου ως καύσιμο στους κινητήρες εσωτερικής καύσης και οι Ιάπωνες πρωτοπορούν στο θέμα αυτό, έχοντας στήσει εδώ και μερικά χρόνια την κοινοπραξία HySE με συμμετοχή των περισσότερων κατασκευαστών μοτοσυκλετών και αυτοκινήτων της χώρας.

Η Kawasaki είναι μια από τις πιο δραστήριες εταιρείες στον τομέα αυτόν, όσον αφορά στη Μοτοσυκλέτα τουλάχιστον, έχοντας ήδη παρουσιάσει το λειτουργικό πρωτότυπο H2 HySE που έκανε γύρους επίδειξης στις πίστες των Le Mans και Suzuka στα περιθώρια των αγώνων Endurance σε Γαλλία και Ιαπωνία πέρυσι.

kawasaki-h2-hyse

Αυτό το φουτουριστικό πρωτότυπο ωστόσο επιδεικνύει με μια ματιά το μεγαλύτερο πρόβλημα που αντιμετωπίζει η τεχνολογία υδρογόνου: την αποθήκευσή του. Οι γιγάντιες βαλίτσες του H2 HySE είναι απαραίτητες για να φιλοξενήσουν κάμποσα κάνιστρα υδρογόνου υπό πολύ υψηλή πίεση μα, ακόμη κι έτσι, η αυτονομία της μοτοσυκλέτας αυτής φέρεται να είναι ακόμη μη ανταγωνιστική συγκριτικά με μιας βενζινοκίνητης.

Η χρήση αερίου υδρογόνου έχει τα προβλήματά της, γι’ αυτό στο Akashi εξετάζουν ως λύση το υγροποιημένο υδρογόνο, καθώς έτσι θα μπορεί να χωρέσει περισσότερο στη μοτοσυκλέτα. Αυτό ακριβώς είναι και το αντικείμενο της πιο πρόσφατης ευρεσιτεχνίας που κατοχύρωσε η Kawasaki στην Ιαπωνία.

kawasaki-h2-hyse
Η ευρεσιτεχνία της Kawasaki μπορεί να εφαρμοστεί σε διάφορους τύπους κινητήρων, όπως λ.χ. σε έναν V8 που θα μοιάζει με V10

Στο σχέδιο βλέπουμε έναν κινητήρα που μοιάζει πεντακύλινδρος σε σειρά, ωστόσο στην πραγματικότητα είναι τετρακύλινδρος – ως ήταν εξαρχής ο κινητήρας του H2 HySE με τον υπερσυμπιεστή. Μόνο που ο ακριανός κύλινδρος στη δεξιά πλευρά του κινητήρα δεν λειτουργεί όπως οι υπόλοιποι τέσσερεις και αντί να ωθεί τον στρόφαλο, παίρνει κίνηση απ’ αυτόν για να αντλήσει καύσιμο.

Εξηγούμαι αναλυτικότερα, γιατί τα νούμερα που συνοδεύουν την πατέντα της Kawasaki έχουν ιδιαίτερο τεχνικό ενδιαφέρον.

Στα χαρτιά, το υδρογόνο έχει μεγαλύτερη ενεργειακή πυκνότητα από τη βενζίνη ανά μονάδα μάζας. Αυτό σημαίνει πως ένα κιλό υδρογόνου έχει περίπου τριπλάσια αποθηκευμένη ενέργεια από ένα κιλό βενζίνης. Αν όμως μιλήσουμε για ενέργεια ανά μονάδα όγκου, τότε η κατάσταση αντιστρέφεται ραγδαία, καθώς στον ίδιο όγκο η (υγρή) βενζίνη έχει ασύγκριτα περισσότερη ενέργεια από το (αέριο) υδρογόνο. Ενδεικτικά, αναφέρει πως ακόμη κι αν συμπιέσουμε το υδρογόνο στα 700 bar (πάνω από 10.000 psi), στο ίδιο όγκο η βενζίνη έχει εξαπλάσια ενέργεια αποθηκευμένη.

kawasaki-h2-hyse

Και το πρόβλημα στη μοτοσυκλέτα είναι πως ο δεσμευτικός παράγοντας δεν είναι τόσο το βάρος, όσο ο διαθέσιμος χώρος για αποθήκευση του υδρογόνου, δηλαδή ο όγκος.

Η ιδέα της Kawasaki είναι προφανέστατη: το υγροποιημένο υδρογόνο απαιτεί πολύ μικρότερο όγκο για την αποθήκευσή του, άρα θα μπορούμε να φορτώσουμε μεγαλύτερη ποσότητα στη μοτοσυκλέτα χωρίς να απαιτεί βαλίτσες σε μέγεθος μικρής καλύβας. Μόνο που δεν είναι τόσο απλό το θέμα.

Το υγροποιημένο υδρογόνο έχει τα δικά του προβλήματα. Πρώτον, πρέπει να διατηρείται σε εξαιρετικά χαμηλή θερμοκρασία για να μην εξαερωθεί, άρα το δοχείο αποθήκευσής του θα πρέπει να είναι άριστα μονωμένο για να διατηρεί το υδρογόνο σε υγρή φάση.

​ kawasaki h2 hyse
Στο σχέδιο της Kawasaki το υγρό υδρογόνο ψεκάζεται μέσω δύο μπεκ τόσο απευθείας στον θάλαμο καύσης (29) όσο και στην εισαγωγή του αέρα (28)

Μετά προκύπτει ένα θέμα με την πίεση που δεν θα έχουμε πλέον στο δοχείο του. Στα 700 και 1000 bar, μόλις ανοίξει δίοδος στο κύκλωμα τροφοδοσίας το αέριο θα εκτοξευτεί με μεγάλη πίεση. Δεν θα συμβεί το ίδιο με το υγρό όμως, οπότε τώρα χρειαζόμαστε τρόμπες για να δημιουργήσουν την απαιτούμενη πίεση στη γραμμή τροφοδοσίας.

Η προτεινόμενη λύση της Kawasaki στο θέμα είναι ένα δίδυμο από αντλίες, μια παραδοσιακή σαν αυτή που έχουν οι περισσότεροι κινητήρες της αγοράς ήδη για τη βενζίνη και μια δεύτερη την οποία στα σχέδια των Ιαπώνων υποδύεται το πέμπτο πιστόνι στον τετρακύλινδρο κινητήρα. Η Kawasaki λέει πως αυτός ο έξτρα κύλινδρος μπορεί να δημιουργήσει πίεση τουλάχιστον 1500 psi για να οδηγήσει το υγρό υδρογόνο στον θάλαμο καύσης.

Τα παραπάνω προφανώς και δεν λύνουν όλα τα ζητήματα της Υδρογονοκίνησης, αλλά αν μη τι άλλο δείχνουν πως οι Ιάπωνες επιμένουν πολύ ζεστά στο θέμα. Η Kawasaki μάλιστα δείχνει πολύ πρόθυμη να αναλάβει ρόλο πρωτοπόρου, καθώς εκτός από τη μοτοσυκλέτα κι ένα UTV που θα φορέσει τον ίδιο κινητήρα, έχει αναλάβει να εξελίξει ένα πλοίο ειδικά σχεδιασμένο για τη μεταφορά υγροποιημένου υδρογόνου, το οποίο υπολογίζεται να έχει ολοκληρωθεί ως το τέλος του 2026.

​ kawasaki h2 hyse

Αυτή τη στιγμή πάντως δεν είμαστε ακόμη κοντά στο σημείο που το υδρογόνο μπορεί να αντικαταστήσει το πετρέλαιο και τη βενζίνη στις μεταφορές, ειδικά όταν βάλουμε στην εξίσωση και όλους τους χωροταξικούς περιορισμούς που ισχύουν στα δίκυκλα. Πλησιάζουμε όμως και η δουλειά που κάνει η κοινοπραξία HySE βρίσκεται στην πρώτη γραμμή τεχνολογικής καινοτομίας.

Μετά, θα απομένει το πιο δύσκολο βήμα απ’ όλα: το δίκτυο ανεφοδιασμού, το πρόβλημα που πια ξεφεύγει από τον έλεγχο των εργοστασίων και της επιστήμης για να κυλιστεί στη λάσπη πολιτικών και επιχειρηματικών λογικών.