James Parker - Σκοτώθηκε σε τροχαίο δυστύχημα ο σχεδιαστής της ανάρτησης του Yamaha GTS1000

Αγωνιζόμενος, ανήσυχος και εφευρετικός μηχανικός
James Parker RADD
Κώστα Γκαζή
Από τον

Κώστα Γκαζή

20/7/2023

Στις 11 Ιουλίου του 2023, σε ηλικία 76 ετών, απεβίωσε ο James Parker, 10 ημέρες αφότου τον είχε χτυπήσει αυτοκίνητο την ώρα που περπατούσε, κοντά στο σπίτι του στη Santa Fe. Ο Αμερικανός μηχανολόγος και σχεδιαστής ήταν γνωστός για το επαναστατικό μπροστινό σύστημα μοτοσυκλέτας RADD που βγήκε σε μαζική παραγωγή στη Yamaha GTS1000 το 1993.

Ο Parker μεγάλωσε στην Καλιφόρνια αλλά και στην Ινδία, ενώ σπούδασε Design στο Πανεπιστήμιο του Stanford. Στη δεκαετία του 1970 υπήρξε συνιδρυτής σε εταιρεία αρχιτεκτονικού σχεδιασμού στη Santa Fe, όμως η μεγάλη του αγάπη ήταν η μοτοσυκλέτα, όντας κι ο ίδιος φανατικός αναβάτης, αγωνιζόμενος και σχεδιαστής πρωτότυπων μηχανολογικών εφαρμογών.

Στις αρχές της δεκαετίας του 1980, ίδρυσε την εταιρεία Rationally Advanced Design Development (RADD), ήτοι Λογικά Προηγμένη Σχεδιαστική Εξέλιξη, με κύριο στόχο την εξέλιξη και την προώθηση ενός επαναστατικού μπροστινού συστήματος ανάρτησης και διεύθυνσης για μοτοσυκλέτα.

Elf-X

Κύρια έμπνευση του Parker στον σχεδιασμό του RADD -που διαχώριζε τα συστήματα ανάρτησης και διεύθυνσης μπροστά-, ήταν η πρωτότυπη Elf X του Γάλλου σχεδιαστή Andre de Cortanze. Ο Cortanze με το δικό του επαναστατικό σύστημα ανάρτησης-διεύθυνσης είχε δηλώσει πως είχε 4 στόχους: να χαμηλώσει το κέντρο βάρους, να προσδώσει φυσικά χαρακτηριστικά αντί-βύθισης (antidive) στο σύστημα, να μειώσει το βάρος και να την ενσωματώσει στο πλαίσιο. Οι δευτερεύοντες στόχοι ήταν η επίτευξη του ιδανικού 50/50 στην κατανομή βάρους μπροστά και πίσω, η μείωση της οπισθέλκουσας (Cx), και η ταχύτερη αλλαγή τροχών -κυρίως για αγωνιστική χρήση. Επιπλέον βελτιωμένη ήταν η ροή αέρα στο ψυγείο και ρυθμιζόμενη η γεωμετρία της ανάρτησης και του συστήματος διεύθυνσης.

RADD

Επιστρέφοντας στον Αμερικανό σχεδιαστή, ο Parker κατέθεσε τις πρώτες του πατέντες το 1983, και παρουσίασε το σύστημα RADD σε πρωτότυπη μορφή το 1984. Ο ίδιος ανέφερε ως πλεονεκτήματα του συστήματος του την βελτιωμένη ακαμψία απέναντι στο συμβατικό πιρούνι -που ενεργεί ως μοχλός στο πλαίσιο, πολλαπλασιάζοντας τα φορτία-, με το RADD να μην υποφέρει από παρόμοια συμπεριφορά, αφού ουσιαστικά αποτελεί τμήμα του πλαισίου.

James Parker RADD

Ο Parker ευτύχησε να δει το σύστημα RADD να περνά σε μαζική παραγωγή, μέσω της sport-touring μοτοσυκλέτας Yamaha GTS1000 που ξεκίνησε να πωλείται το 1993, φέροντας πλαίσιο που η Yamaha ονόμαζε Omega (Ωμέγα) λόγω του σχήματος του σε συνδυασμό με τα ψαλίδια εμπρός και πίσω. Η GTS1000 έφερε τετρακύλινδρο εν σειρά κινητήρα από FZR1000, με μειωμένη απόδοση 100 hp, ενώ διέθετε ηλεκτρονικό ψεκασμό και ABS.

Δυστυχώς, παρά τα εντυπωσιακά για την εποχή χαρακτηριστικά της, η GTS απέτυχε εμπορικά -κυρίως λόγω της πολύ υψηλής τιμής της-, και σταμάτησε να πωλείται στις Η.Π.Α. το 1994, ενώ παρέμεινε στην παραγωγή στον υπόλοιπο κόσμο μέχρι το 1999.

James Parker RADD

Θυμίζουμε πως πριν η Yamaha παρουσιάσει το GTS1000, είχε δείξει στο Tokyo Motor Show του 1989 την φουτουριστική πρωτότυπη μοτοσυκλέτα Morpho (και το 1991-1992 τη Morpho II), που χρησιμοποιούσε το RADD, και είχε ρυθμιζόμενο τιμόνι, ρυθμιζόμενα μαρσπιέ και ρυθμιζόμενη σέλα.

James Parker RADD

Το σύστημα RADD είχε ένα σημαντικό μειονέκτημα, καθώς το μονόμπρατσο ψαλίδι δεν επέτρεπε τη χρήση και δεύτερου δίσκου μπροστά, ενώ για να βοηθήσει την πέδηση σε κάποια από τα πρωτότυπα δίκυκλα του που φόρεσαν το σύστημα, ο Αμερικανός τοποθέτησε και δεύτερη δαγκάνα μπροστά. Μην ξεχνάμε άλλωστε πως το GTS1000 διέθετε εξαπίστονη δαγκάνα μπροστά για τον ίδιο σκοπό.

James Parker RADD

Η σχεδιαστική δουλειά του Parker δεν περιορίστηκε όμως στο RADD, έχοντας σχεδιάσει κι ένα εναλλακτικό σύστημα οπίσθιας ανάρτησης, διαφορετικό από το paralever της BMW, ένα σύστημα κίνησης μοτοσυκλέτας και στους δυο τροχούς, ημί-ενεργητικές αναρτήσεις, και το πλαίσιο της ηλεκτρικής Mission R που κυριάρχησε στο Πρωτάθλημα TTXGP/FIM του 2011, μεταξύ άλλων.

James Parker RADD

Πολλές από τις πρωτότυπες μοτοσυκλέτες του Parker βρίσκονται ως εκθέματα στο Advanced Design Center του Barber Vintage Motorsports Museum στο Birmingham της Alabama

Ετικέτες

100 Colls 2026: 48ωρη πρόκληση αντοχής σε ορεινά περάσματα χωρίς προκαθορισμένη διαδρομή

Μία από τις πιο απαιτητικές μη αγωνιστικές διοργανώσεις μοτοσυκλέτας στην Ευρώπη επιστρέφει διευρυμένη για το 2026
100 Colls
Από τον

Φίλιππο Σταυριδόπουλο

22/1/2026

Το 100 Colls επιστρέφει το 2026, από τις 24 έως τις 26 Απριλίου, καλώντας για ακόμη μία χρονιά τους αναβάτες να χρησιμοποιήσουν το μυαλό τους όσο και το γκάζι τους.
Στην πέμπτη του έκδοση, το οδοιπορικό έχει αποκτήσει φήμη ως μία από τις πιο σκληρές τουριστικές προκλήσεις μοτοσυκλέτας στην Ευρώπη, όχι επειδή είναι γρήγορη, αλλά επειδή είναι τεχνική, απρόβλεπτη και απόλυτα δυναμική.

Όποιος περιμένει προκαθορισμένη διαδρομή, χρονομετρήσεις και σημαίες εκκίνησης, απλώς δεν έχει καταλάβει την βασική ιδέα. Το 100 Colls δεν είναι αγώνας και δεν έχει διαδρομή.

Οι συμμετέχοντες λαμβάνουν έναν χάρτη γεμάτο ορεινά περάσματα (colls), το καθένα με διαφορετική βαθμολογία, και έχουν ένα Σαββατοκύριακο για να συγκεντρώσουν όσο το δυνατόν περισσότερους πόντους.
Ποια περάσματα θα επιλέξουν, με ποια σειρά και από ποιους δρόμους, είναι αποφάσεις που καλούνται να πάρουν οι ίδιοι.

100 Colls

Εδώ ακριβώς ξεκινά το πραγματικό παιχνίδι. Ο σωστός σχεδιασμός και η οργάνωση είναι κρίσιμα στοιχεία, όπως και το σωστό στήσιμο της μοτοσυκλέτας, η πλοήγηση και η ειλικρινής αξιολόγηση των δυνατοτήτων αναβάτη και μηχανής.

Ο ανοιξιάτικος καιρός στην περιοχή είναι συχνά απρόβλεπτος στα βουνά και ένα άψογο πλάνο μπορεί να ναυαγήσει τάχιστα. Δεν υπάρχει “σωστή” στρατηγική, μόνο αλλεπάλληλες αποφάσεις και συμβιβασμοί εν κινήσει.

100 Colls

Τα τελευταία χρόνια το 100 Colls έχει ξεπεράσει τους 300 συμμετέχοντες από έως και 10 διαφορετικές χώρες, με ισχυρή παρουσία από τη βόρεια Ευρώπη.

Οι μοτοσυκλέτες adventure κυριαρχούν με τις touring να ακολουθούν και συνολικά με μεγάλη διαφορά από τις υπόλοιπες κατηγορίες, κάτι απολύτως λογικό, αφού εδώ μετράνε η αυτονομία, η αντοχή και η απόλαυση των ορεινών δρόμων, όχι ο απόλυτος χρόνος.

Διασυνοριακή πρόκληση

Η μεγάλη αλλαγή για το 2026 είναι η επέκταση της ζώνης βαθμολόγησης. Για πρώτη φορά, τα περάσματα που “δίνουν πόντους” ξεπερνούν τα όρια της Καταλονίας και επεκτείνονται στη νότια Γαλλία, στις περιοχές Aude και Haute-Garonne.

100 Colls

Αυτό σημαίνει μεγαλύτερες αποστάσεις, περισσότερη ποικιλία και έναν ακόμη πονοκέφαλο στρατηγικής και σχεδιασμού ειδικά για όσους τολμήσουν να περάσουν τα σύνορα αναζητώντας μεγαλύτερες αποδόσεις.

Υπάρχουν τρόπαια για τη συνολική επίδοση καθώς και ειδικές προκλήσεις με την υποστήριξη των χορηγών Garmin, Metzeler και SHAD, για πλοήγηση, αντοχή και την κορυφαία γυναίκα αναβάτη.

100 Colls

Πέρα όμως από τις διακρίσεις, όλοι όσοι τερματίζουν αναγνωρίζονται γιατί στο 100 Colls, η εξερεύνηση των ορεινών περασμάτων είναι ήδη το μεγαλύτερο κατόρθωμα.

Συμμετοχή

Οι εγγραφές ανοίγουν σε δύο φάσεις: 26 Ιανουαρίου για τους βετεράνους και 30 Ιανουαρίου για νέους. Οι θέσεις είναι περιορισμένες και, όπως κάθε χρόνο, εξαντλούνται γρήγορα.

Η συμμετοχή κοστίζει 245 ευρώ ανά αναβάτη, συν 80 ευρώ για συνεπιβάτη. Στην τιμή περιλαμβάνονται χάρτες, σύστημα εντοπισμού (tracking) και το τελικό γεύμα λήξης της διοργάνωσης.

100 Colls

Περισσότερες πληροφορίες είναι διαθέσιμες στην επίσημη ιστοσελίδα του 100 Colls.

Ετικέτες