James Parker - Σκοτώθηκε σε τροχαίο δυστύχημα ο σχεδιαστής της ανάρτησης του Yamaha GTS1000

Αγωνιζόμενος, ανήσυχος και εφευρετικός μηχανικός
James Parker RADD
Κώστα Γκαζή
Από τον

Κώστα Γκαζή

20/7/2023

Στις 11 Ιουλίου του 2023, σε ηλικία 76 ετών, απεβίωσε ο James Parker, 10 ημέρες αφότου τον είχε χτυπήσει αυτοκίνητο την ώρα που περπατούσε, κοντά στο σπίτι του στη Santa Fe. Ο Αμερικανός μηχανολόγος και σχεδιαστής ήταν γνωστός για το επαναστατικό μπροστινό σύστημα μοτοσυκλέτας RADD που βγήκε σε μαζική παραγωγή στη Yamaha GTS1000 το 1993.

Ο Parker μεγάλωσε στην Καλιφόρνια αλλά και στην Ινδία, ενώ σπούδασε Design στο Πανεπιστήμιο του Stanford. Στη δεκαετία του 1970 υπήρξε συνιδρυτής σε εταιρεία αρχιτεκτονικού σχεδιασμού στη Santa Fe, όμως η μεγάλη του αγάπη ήταν η μοτοσυκλέτα, όντας κι ο ίδιος φανατικός αναβάτης, αγωνιζόμενος και σχεδιαστής πρωτότυπων μηχανολογικών εφαρμογών.

Στις αρχές της δεκαετίας του 1980, ίδρυσε την εταιρεία Rationally Advanced Design Development (RADD), ήτοι Λογικά Προηγμένη Σχεδιαστική Εξέλιξη, με κύριο στόχο την εξέλιξη και την προώθηση ενός επαναστατικού μπροστινού συστήματος ανάρτησης και διεύθυνσης για μοτοσυκλέτα.

Elf-X

Κύρια έμπνευση του Parker στον σχεδιασμό του RADD -που διαχώριζε τα συστήματα ανάρτησης και διεύθυνσης μπροστά-, ήταν η πρωτότυπη Elf X του Γάλλου σχεδιαστή Andre de Cortanze. Ο Cortanze με το δικό του επαναστατικό σύστημα ανάρτησης-διεύθυνσης είχε δηλώσει πως είχε 4 στόχους: να χαμηλώσει το κέντρο βάρους, να προσδώσει φυσικά χαρακτηριστικά αντί-βύθισης (antidive) στο σύστημα, να μειώσει το βάρος και να την ενσωματώσει στο πλαίσιο. Οι δευτερεύοντες στόχοι ήταν η επίτευξη του ιδανικού 50/50 στην κατανομή βάρους μπροστά και πίσω, η μείωση της οπισθέλκουσας (Cx), και η ταχύτερη αλλαγή τροχών -κυρίως για αγωνιστική χρήση. Επιπλέον βελτιωμένη ήταν η ροή αέρα στο ψυγείο και ρυθμιζόμενη η γεωμετρία της ανάρτησης και του συστήματος διεύθυνσης.

RADD

Επιστρέφοντας στον Αμερικανό σχεδιαστή, ο Parker κατέθεσε τις πρώτες του πατέντες το 1983, και παρουσίασε το σύστημα RADD σε πρωτότυπη μορφή το 1984. Ο ίδιος ανέφερε ως πλεονεκτήματα του συστήματος του την βελτιωμένη ακαμψία απέναντι στο συμβατικό πιρούνι -που ενεργεί ως μοχλός στο πλαίσιο, πολλαπλασιάζοντας τα φορτία-, με το RADD να μην υποφέρει από παρόμοια συμπεριφορά, αφού ουσιαστικά αποτελεί τμήμα του πλαισίου.

James Parker RADD

Ο Parker ευτύχησε να δει το σύστημα RADD να περνά σε μαζική παραγωγή, μέσω της sport-touring μοτοσυκλέτας Yamaha GTS1000 που ξεκίνησε να πωλείται το 1993, φέροντας πλαίσιο που η Yamaha ονόμαζε Omega (Ωμέγα) λόγω του σχήματος του σε συνδυασμό με τα ψαλίδια εμπρός και πίσω. Η GTS1000 έφερε τετρακύλινδρο εν σειρά κινητήρα από FZR1000, με μειωμένη απόδοση 100 hp, ενώ διέθετε ηλεκτρονικό ψεκασμό και ABS.

Δυστυχώς, παρά τα εντυπωσιακά για την εποχή χαρακτηριστικά της, η GTS απέτυχε εμπορικά -κυρίως λόγω της πολύ υψηλής τιμής της-, και σταμάτησε να πωλείται στις Η.Π.Α. το 1994, ενώ παρέμεινε στην παραγωγή στον υπόλοιπο κόσμο μέχρι το 1999.

James Parker RADD

Θυμίζουμε πως πριν η Yamaha παρουσιάσει το GTS1000, είχε δείξει στο Tokyo Motor Show του 1989 την φουτουριστική πρωτότυπη μοτοσυκλέτα Morpho (και το 1991-1992 τη Morpho II), που χρησιμοποιούσε το RADD, και είχε ρυθμιζόμενο τιμόνι, ρυθμιζόμενα μαρσπιέ και ρυθμιζόμενη σέλα.

James Parker RADD

Το σύστημα RADD είχε ένα σημαντικό μειονέκτημα, καθώς το μονόμπρατσο ψαλίδι δεν επέτρεπε τη χρήση και δεύτερου δίσκου μπροστά, ενώ για να βοηθήσει την πέδηση σε κάποια από τα πρωτότυπα δίκυκλα του που φόρεσαν το σύστημα, ο Αμερικανός τοποθέτησε και δεύτερη δαγκάνα μπροστά. Μην ξεχνάμε άλλωστε πως το GTS1000 διέθετε εξαπίστονη δαγκάνα μπροστά για τον ίδιο σκοπό.

James Parker RADD

Η σχεδιαστική δουλειά του Parker δεν περιορίστηκε όμως στο RADD, έχοντας σχεδιάσει κι ένα εναλλακτικό σύστημα οπίσθιας ανάρτησης, διαφορετικό από το paralever της BMW, ένα σύστημα κίνησης μοτοσυκλέτας και στους δυο τροχούς, ημί-ενεργητικές αναρτήσεις, και το πλαίσιο της ηλεκτρικής Mission R που κυριάρχησε στο Πρωτάθλημα TTXGP/FIM του 2011, μεταξύ άλλων.

James Parker RADD

Πολλές από τις πρωτότυπες μοτοσυκλέτες του Parker βρίσκονται ως εκθέματα στο Advanced Design Center του Barber Vintage Motorsports Museum στο Birmingham της Alabama

Ετικέτες

Vespa 946 Horse 2026 - Διαθέσιμη για παραγγελία η Βέσπα των 12.000 ευρώ

Η ακριβότερη Vespa παραγωγής που μπορείς να αποκτήσεις - Ίδια όμως τιμή με τις προηγούμενες ειδικές εκδόσεις
2x G368 = Μία 946 Horse
Από τον

Θοδωρή Ξύδη

5/2/2026

Αν και μόλις 155 κυβικά η Vespa 946 Horse είναι η ακριβότερη Vespa που μπορεί να αγοράσει κανείς σήμερα από το ιταλικό εργοστάσιο -και με τεράστια διαφορά το ακριβότερο scooter αντίστοιχου κυβισμού- ενώ είναι διαθέσιμη για παραγγελία και στην ελληνική αγορά.

Με σχεδιαστικές αναφορές στην πρωτότυπη Vespa MP6 (Moto Piaggio 6) που σχεδιάστηκε το 1945 από τον Corradino D’Ascanio, η Vespa 946 αποτελεί, από την παρουσίασή της το 2013 μέχρι και σήμερα, την πιο ακριβή Vespa παραγωγής που μπορεί να αποκτήσει κανείς, έστω και περιορισμένης. Είναι όμως και η ομορφότερη σύγχρονη Βέσπα που βγαίνει από το εργοστάσιο στην Pontedera και μπορεί να αγοράσει κανείς.

Η τιμή της "Quantarasei" είναι αυτή που περιορίζει πολύ το κοινό που μπορεί να την αποκτήσει, με την Piaggio να μην βασίζεται φυσικά πάνω της για την επιβίωση της μάρκας και να την αξιοποιεί ως ένα μοντέλο "κράχτη" για την υπόλοιπη γκάμα, ένα cult σκούτερ που μπορείς να το κάνεις δικό σου για το ποσό των 12.000 ευρώ. Για τις προηγούμενες ειδικές εκδόσεις δεν υπήρχε μάλιστα διαφορά στην τιμή για τον μοντέλο των 125 και 155 κυβικών.

Vespa 946 Horse 2026 τιμή στην Ελλάδα

Το παραπάνω ποσό πρέπει να καταβάλλει κανείς και για την ειδική έκδοση Vespa 946 Horse με την τιμή να παραμένει ωστόσο αμετάβλητη έναντι των 946 Snake (2025), 946 Dragon (2024) και 946 Bunny (2023) που προηγήθηκαν, ως μέρος της συλλογής Lunar Collection και αποτίουν επίσης φόρο τιμής στο κινέζικο ημερολόγιο (διαβάστε περισσότερα εδώ). 

Η τιμή του σκούτερ δεν δικαιολογείται βάσει των τεχνολογιών που φέρει η 946 ούτε με δεδομένη τη μικρή παραγωγή της. Η ακριβότερη Vespa κινείται μάλιστα από την απλούστερη, αερόψυκτη και τριβάλβιδη εκδοχή του i-get κινητήρα του Piaggio Group, ο οποίος χρησιμοποιείται στα Liberty. Μπρος τα κάλλη όμως και την αποκλειστικότητα τι είναι το χρήμα και αυτά τα δύο η 946 τα έχει στο μέγιστο δυνατό. 

Μπορείτε και εσείς να αποκτήσετε την δική σας με μία επίσκεψη στην επίσημη ιστοσελίδα της Vespa.