James Parker - Σκοτώθηκε σε τροχαίο δυστύχημα ο σχεδιαστής της ανάρτησης του Yamaha GTS1000

Αγωνιζόμενος, ανήσυχος και εφευρετικός μηχανικός
James Parker RADD
Κώστα Γκαζή
Από τον

Κώστα Γκαζή

20/7/2023

Στις 11 Ιουλίου του 2023, σε ηλικία 76 ετών, απεβίωσε ο James Parker, 10 ημέρες αφότου τον είχε χτυπήσει αυτοκίνητο την ώρα που περπατούσε, κοντά στο σπίτι του στη Santa Fe. Ο Αμερικανός μηχανολόγος και σχεδιαστής ήταν γνωστός για το επαναστατικό μπροστινό σύστημα μοτοσυκλέτας RADD που βγήκε σε μαζική παραγωγή στη Yamaha GTS1000 το 1993.

Ο Parker μεγάλωσε στην Καλιφόρνια αλλά και στην Ινδία, ενώ σπούδασε Design στο Πανεπιστήμιο του Stanford. Στη δεκαετία του 1970 υπήρξε συνιδρυτής σε εταιρεία αρχιτεκτονικού σχεδιασμού στη Santa Fe, όμως η μεγάλη του αγάπη ήταν η μοτοσυκλέτα, όντας κι ο ίδιος φανατικός αναβάτης, αγωνιζόμενος και σχεδιαστής πρωτότυπων μηχανολογικών εφαρμογών.

Στις αρχές της δεκαετίας του 1980, ίδρυσε την εταιρεία Rationally Advanced Design Development (RADD), ήτοι Λογικά Προηγμένη Σχεδιαστική Εξέλιξη, με κύριο στόχο την εξέλιξη και την προώθηση ενός επαναστατικού μπροστινού συστήματος ανάρτησης και διεύθυνσης για μοτοσυκλέτα.

Elf-X

Κύρια έμπνευση του Parker στον σχεδιασμό του RADD -που διαχώριζε τα συστήματα ανάρτησης και διεύθυνσης μπροστά-, ήταν η πρωτότυπη Elf X του Γάλλου σχεδιαστή Andre de Cortanze. Ο Cortanze με το δικό του επαναστατικό σύστημα ανάρτησης-διεύθυνσης είχε δηλώσει πως είχε 4 στόχους: να χαμηλώσει το κέντρο βάρους, να προσδώσει φυσικά χαρακτηριστικά αντί-βύθισης (antidive) στο σύστημα, να μειώσει το βάρος και να την ενσωματώσει στο πλαίσιο. Οι δευτερεύοντες στόχοι ήταν η επίτευξη του ιδανικού 50/50 στην κατανομή βάρους μπροστά και πίσω, η μείωση της οπισθέλκουσας (Cx), και η ταχύτερη αλλαγή τροχών -κυρίως για αγωνιστική χρήση. Επιπλέον βελτιωμένη ήταν η ροή αέρα στο ψυγείο και ρυθμιζόμενη η γεωμετρία της ανάρτησης και του συστήματος διεύθυνσης.

RADD

Επιστρέφοντας στον Αμερικανό σχεδιαστή, ο Parker κατέθεσε τις πρώτες του πατέντες το 1983, και παρουσίασε το σύστημα RADD σε πρωτότυπη μορφή το 1984. Ο ίδιος ανέφερε ως πλεονεκτήματα του συστήματος του την βελτιωμένη ακαμψία απέναντι στο συμβατικό πιρούνι -που ενεργεί ως μοχλός στο πλαίσιο, πολλαπλασιάζοντας τα φορτία-, με το RADD να μην υποφέρει από παρόμοια συμπεριφορά, αφού ουσιαστικά αποτελεί τμήμα του πλαισίου.

James Parker RADD

Ο Parker ευτύχησε να δει το σύστημα RADD να περνά σε μαζική παραγωγή, μέσω της sport-touring μοτοσυκλέτας Yamaha GTS1000 που ξεκίνησε να πωλείται το 1993, φέροντας πλαίσιο που η Yamaha ονόμαζε Omega (Ωμέγα) λόγω του σχήματος του σε συνδυασμό με τα ψαλίδια εμπρός και πίσω. Η GTS1000 έφερε τετρακύλινδρο εν σειρά κινητήρα από FZR1000, με μειωμένη απόδοση 100 hp, ενώ διέθετε ηλεκτρονικό ψεκασμό και ABS.

Δυστυχώς, παρά τα εντυπωσιακά για την εποχή χαρακτηριστικά της, η GTS απέτυχε εμπορικά -κυρίως λόγω της πολύ υψηλής τιμής της-, και σταμάτησε να πωλείται στις Η.Π.Α. το 1994, ενώ παρέμεινε στην παραγωγή στον υπόλοιπο κόσμο μέχρι το 1999.

James Parker RADD

Θυμίζουμε πως πριν η Yamaha παρουσιάσει το GTS1000, είχε δείξει στο Tokyo Motor Show του 1989 την φουτουριστική πρωτότυπη μοτοσυκλέτα Morpho (και το 1991-1992 τη Morpho II), που χρησιμοποιούσε το RADD, και είχε ρυθμιζόμενο τιμόνι, ρυθμιζόμενα μαρσπιέ και ρυθμιζόμενη σέλα.

James Parker RADD

Το σύστημα RADD είχε ένα σημαντικό μειονέκτημα, καθώς το μονόμπρατσο ψαλίδι δεν επέτρεπε τη χρήση και δεύτερου δίσκου μπροστά, ενώ για να βοηθήσει την πέδηση σε κάποια από τα πρωτότυπα δίκυκλα του που φόρεσαν το σύστημα, ο Αμερικανός τοποθέτησε και δεύτερη δαγκάνα μπροστά. Μην ξεχνάμε άλλωστε πως το GTS1000 διέθετε εξαπίστονη δαγκάνα μπροστά για τον ίδιο σκοπό.

James Parker RADD

Η σχεδιαστική δουλειά του Parker δεν περιορίστηκε όμως στο RADD, έχοντας σχεδιάσει κι ένα εναλλακτικό σύστημα οπίσθιας ανάρτησης, διαφορετικό από το paralever της BMW, ένα σύστημα κίνησης μοτοσυκλέτας και στους δυο τροχούς, ημί-ενεργητικές αναρτήσεις, και το πλαίσιο της ηλεκτρικής Mission R που κυριάρχησε στο Πρωτάθλημα TTXGP/FIM του 2011, μεταξύ άλλων.

James Parker RADD

Πολλές από τις πρωτότυπες μοτοσυκλέτες του Parker βρίσκονται ως εκθέματα στο Advanced Design Center του Barber Vintage Motorsports Museum στο Birmingham της Alabama

Ετικέτες

Η Zontes πέρασε τη Honda στην Ισπανική αγορά τον Σεπτέμβριο

Τρία από τα πέντε πιο καλοπουλημένα μοντέλα είναι δικά της
ZONTES_V125
Από τον

Παύλο Καρατζά

7/10/2026

Η αγορά μοτοσυκλέτας στην Ισπανία σημείωσε αύξηση 21,9% τον Σεπτέμβριο και ξεπέρασε τις 29.000 ταξινομήσεις. Το Zontes 125V που ήρθε και πρόσφατα στη χώρα μας κατέλαβε την πρώτη θέση, αφήνοντας δεύτερο το Yamaha NMAX 125, ενώ στις εταιρείες η Zontes πέρασε στην πρώτη θέση!

Ο Σεπτέμβριος έκλεισε με 29.208 ταξινομήσεις μοτοσυκλετών, σκούτερ και μοτοποδηλάτων στην Ισπανία, σημειώνοντας αύξηση 21,2% σε σχέση με πέρυσι. Με αυτό το αποτέλεσμα, ο συνολικός αριθμός από τον Ιανουάριο έως τον Σεπτέμβριο φτάνει τις 229.875 μονάδες, σημειώνοντας αύξηση 21% σε σχέση με την ίδια περίοδο του προηγούμενου έτους. Τα σκούτερ κατέγραψαν 17.146 ταξινομήσεις τον Σεπτέμβριο, σημειώνοντας αύξηση 27,9% σε σχέση με πέρυσι, ενώ το μερίδιό τους στην αγορά φτάνει το 55,9%. Οι μοτοσυκλέτες σημείωσαν άνοδο 13,7% με 10.805 μονάδες και τα μοτοποδήλατα 6,2% με 1.257 μονάδες.

Όσον αφορά τις εταιρείες η Zontes έπιασε κορυφή με 5.105 ταξινομήσεις, αφήνοντας δεύτερη τη Honda με 5.024 ταξινομήσεις και τρίτη τη Yamaha με 3.489 μονάδες. Πιο κάτω, στην τέταρτη θέση βρίσκουμε την Voge με 1.612 μονάδες και στην πέμπτη τη KYMCO με 1.584. άξιο αναφορά είναι το γεγονός πως στην top-10 λίστα με τις εταιρίες, οι τέσσερις απ’ αυτές είναι κινέζικες (Zontes, Voge, QJMOTOR, CFMOTO).

Στις ταξινομήσεις των μοντέλων είχαμε μία αλλαγή στην κορυφή της λίστας αφού μετά από τρεις μήνες το Zontes 125X δεν είναι πλέον πρώτο αλλά τρίτο, αφού το αδερφάκι του Zontes 125V ήταν το πιο καλοπουλημένο μοντέλο της αγοράς για τον Σεπτέμβριο. Στη δεύτερη θέση βρέθηκε το Yamaha NMAX 125, στη τέταρτη το Honda PCX 125, ενώ στη πέμπτη βλέπουμε άλλο ένα Zontes, το 368G!

Στην κορυφαία 20άδα βρίσκουμε μόλις τέσσερις μοτοσυκλέτες με τη Voge DS 800 Rally στην 11η θέση, τη Voge 900 DSX στη 14η, τη BMW R 1300 GS στη 16η και την Kove 800X Pro στη 18η.

Παρακάτω μπορείτε να δείτε την κορυφαία 20άδα του Σεπτεμβρίου στην Ισπανία:

Θέση

Μοντέλο

Ταξινομήσεις Σεπτέμβρη

1

Zontes 125V

1899

2

Yamaha NMAX 125

1408

3

Zontes 125X

1354

4

Honda PCX 125

1166

5

Zontes 368G

881

6

SYM Symphony 125

711

7

KYMCO Agility S 125

636

8

Honda Forza 125

492

9

Honda SH 125

491

10

Honda ADV 350

428

11

Voge DS 800 Rally

405

12

Yamaha XMAX 125

356

13

Honda Vision 110

350

14

Voge 900 DSX

322

15

SYM Jet 14 125

316

16

BMW R 1300 GS

271

17

Yamaha RayZR

269

18

Kove 800X Pro

230

19

Honda X-ADV

230

20

Zontes 125C

225

Παρακάτω μπορείτε επίσης να δείτε τα top-10 μοντέλα 9μήνου:

Θέση

Μοντέλο

Ταξινομήσεις 9μήνου

1

Yamaha NMAX 125

             10.534

2

Honda PCX 125

                9.128

3

Zontes 368G

                7.707

4

Zontes 125X

                7.437

5

SYM Symphony 125

                5.392

6

Voge DS 800 Rally

                4.785

7

Honda SH 125

                4.102

8

KYMCO Agility S 125

                3.946

9

Honda Forza 125

                3.833

10

Honda ADV 350

                3.491